I SA/Kr 958/17
PostanowienieWSA w Krakowie2017-12-01
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy. Sąd rozpatruje wniosek uwzględniając zarówno wysokość kosztów, jak i aktualne możliwości finansowe strony.Stan faktyczny
J. K. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Gminy Sułoszowa dotyczącą opłat za gospodarowanie odpadami. Skarżąca uzupełniła wniosek na urzędowym druku, przedstawiając swoją sytuację finansową: miesięczny dochód 1.250 zł z renty, brak majątku, wysokie miesięczne wydatki (prąd, gaz, śmieci, telefon, lekarstwa, opał).$Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. na uchwałę Nr XXVII/231/2017 Rady Gminy Sułoszowa z dnia 9 czerwca 2017 r. w przedmiocie określenia metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami oraz ustalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie gminy Sułoszowa p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 300 zł od złożonej w niniejszej sprawie skargi, J. K. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z prośbą o przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżąca wezwana do uzupełnienia w terminie 7 dni wniosku poprzez jego złożenie na urzędowym druku "PPF" w zakreślonym terminie uzupełniła brak.
Z danych zawartych w przedłożonym formularzu "PPF" wynika, że J. K. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej miesięczny dochód wynosi 1.250 zł, a jego źródłem jest pobierana renta. Wnioskodawczyni nie posiada żadnego majątku, zasobów pieniężnych, wierzytelności, ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Jej zobowiązania i stałe wydatki przedstawiają się następująco: prąd 182 zł miesięcznie, gaz 100 zł, śmieci 84 zł, telefon 50 zł, lekarstwa ok. 300 zł, opał 1.500 zł. W uzasadnieniu wniosku strona powołała się na brak środków na uiszczenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Z dyspozycji art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w myśl art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmującym m. in. zwolnienie od opłat sądowych i wydatków, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie tego prawa w określonym zakresie.
Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa. Powinno mieć zatem miejsce jedynie w tych sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Zaakcentować też należy, że zasadność wniosku skarżącej rozpatrywana była w dwóch aspektach, mianowicie z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie musi ona ponieść w niniejszym postępowaniu, a z drugiej strony biorąc pod uwagę jej aktualne możliwości finansowe. Na obecnym etapie postępowania na skarżącej ciąży obowiązek uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 300 zł.
Mając na uwadze przedstawioną sytuację finansową J. K., należy stwierdzić, że wysokość należnych w sprawie kosztów sądowych przekracza aktualne możliwości finansowe wnioskodawczyni. Co prawda skarżąca posiada stałe źródło utrzymania w postaci świadczenia rentowego, to jednak konieczne wydatki, jakie ponosi w miesiącu na konieczne utrzymanie i leczenie nie pozwalają na poczynienie z tych dochodów jakichkolwiek oszczędności. Sezon zimowy jest związany ze zwiększonymi wydatkami na zakup opału. Natomiast wnioskodawczyni nie dysponuje żadnymi składnikami majątku nieruchomego, nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone. W takiej sytuacji poniesienie przez wnioskodawczynię kosztów sądowych mogłoby się wiązać z uszczerbkiem w jej koniecznym utrzymaniu.
Biorąc powyższe pod uwagę orzekający uznał, iż wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie, dlatego orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło