I SA/Kr 985/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-12-17
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony, gdy strona nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata przysługuje stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca, dysponując kwotą 584 zł miesięcznie po potrąceniu alimentów, nie jest w stanie pokryć kosztów adwokata bez pogorszenia warunków bytowych, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
M. S. złożył wniosek o ustanowienie adwokata w postępowaniu przed WSA w Krakowie dotyczącym skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażaleń. Mieszka z matką w jej mieszkaniu, jest zatrudniony na ¾ etatu z wynagrodzeniem brutto 1500 zł miesięcznie, po potrąceniu alimentów na syna pozostaje mu 584 zł na utrzymanie. Nie posiada nieruchomości ani wartościowych przedmiotów, a zgromadzone środki finansowe są zablokowane w postępowaniu egzekucyjnym.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla M. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 24.03.2010r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażaleń postanawia: ustanowić dla M. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 24.03.2010r., nr [...] do[...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażaleń.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów M. S. mieszka ze swoją matką K.S. w mieszkaniu , które jest jej własnością . W październiku 2010r. Sąd Okręgowy[...], XI Wydział Cywilny Rodzinny orzekł separację małżeństwa zawartego pomiędzy M. S. a M. S. i zasądził od niego na rzecz syna H. S. alimenty w kwocie po 400 zł. miesięcznie.
Wnioskodawca jest zatrudniony na ¾ etatu z wynagrodzeniem 1500 zł. , brutto , miesięcznie. W 2009r. z tego tytułu uzyskał on 17 525 ,20 zł. dochodu. Obecnie po potrąceniu przez organ egzekucyjny i zapłaceniu alimentów stronie skarżącej z pensji zostaje na utrzymanie kwota 584 zł.
M. S. nie posiada nieruchomości ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. W B. S.A. ma zgromadzoną sumę 728,71 euro . Środki te są jednak zablokowane w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o ustanowienie adwokata. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ).
Sytuacja M. S. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez niego kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika bez pogorszenia warunków bytowych. Ma on bowiem do dyspozycji tylko kwotę 584 zł. miesięcznie. Trzeba natomiast zaznaczyć , iż wnioskodawca, w sprawach o sygn. akt I SA/Kr 985-87/10 poniósł już pewne koszty związane z postępowaniem w postaci uiszczenia wpisów sądowych od skarg w łącznej wysokości 300 zł. (3 x 100 zł. )
Tak więc, biorąc pod uwagę w/w okoliczności należy stwierdzić, iż konieczność opłacenia wynagrodzenia adwokata przez M. S. uniemożliwiłaby realizację jego podstawowych potrzeb życiowych.
W związku z tym, działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać szeroko rozumianego prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło