I SAB/Kr 13/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Waldemar Michaldo po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G., A. G., P. G. i T. G. na bezczynność Prezydenta Miasta K. w przedmiocie nieprzekazania w ustawowym terminie zażalenia postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić solidarnie na rzecz skarżących uiszczony wpis sądowy od skargi w kwocie [...]zł (słownie: [...] złotych [...]). Pismem z dnia 16 września 2021 r. A. G., A. G., P. G. i T. G. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta Miasta K. polegającą na nieprzekazaniu w ustawowym terminie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. zażalenia skarżących na postanowienie organu I instancji z dnia 28 maja 2021 r. nr [...] o pozostawieniu podania z dnia 28 kwietnia 2021 r. o wydanie zaświadczenia bez rozpatrzenia. Pismem z dnia 22 marca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. wezwał Prezydenta Miasta K. o nadesłanie w terminie 7 dni odpowiedzi na skargę oraz o podanie, czy przedmiotowa skarga została poprzedzona ponagleniem. W odpowiedzi organ nadesłał pismo z dnia 28 marca 2022 r., w którym przedstawił swoje stanowisko w sprawie oraz podał m.in., że skarga nie została poprzedzona przez stronę ponagleniem na niezałatwienie sprawy w trybie i terminie. W piśmie z dnia 22 kwietnia 2022 r. skarżący wskazali, że nie przysługiwało im prawo do wniesienia ponaglenia na podstawie art. 37 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, który to przepis dotyczy niezałatwienia sprawy. Powołując się na treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt IV SAB/Po 22/11 skarżący stwierdzili, że przesłanie zażalenia organowi wyższego stopnia jest czynnością materialno-techniczną i w tym przypadku nie chodzi o "załatwienie sprawy" w rozumieniu art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje: Przedmiotem wniesionej w niniejszej sprawie skargi jest bezczynność Prezydenta Miasta K. polegająca na nieprzekazaniu w ustawowym terminie do organu wyższego rzędu zażalenia skarżących na postanowienie organu I instancji o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), orzeka w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Zgodnie z treścią art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Z kolei w myśl art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Stosownie zaś do art. 141 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., zwanej dalej O.p.), na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 stronie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia. Z treści cytowanych przepisów wynika zatem, że prawidłowe wniesienie ponaglenia stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga dotyczyła bezczynności Prezydenta Miasta K., a zatem powinna zostać poprzedzona ponagleniem do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.. Z analizy akt niniejszej sprawy wynika jednak, że skarżący nie poprzedzili skargi ponagleniem skierowanym do Kolegium na bezczynność Prezydenta Miasta K.. Potwierdza to w szczególności treść skargi oraz pisma skarżących z dnia 22 kwietnia 2022 r., a także treść odpowiedzi na skargę. Nie mają przy tym racji skarżący, że nie mieli obowiązku poprzedzenia skargi ponagleniem na podstawie art. 37 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż przepis ten dotyczy niezałatwienia sprawy, a przesłanie zażalenia organowi wyższego stopnia jest czynnością materialno-techniczną i w tym przypadku nie chodzi o "załatwienie sprawy". W pierwszej kolejności należy zauważyć, że przepisem regulującym kwestię wniesienia ponaglenia w niniejszej sprawie regulował art. 141 O.p., a nie art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego. Po drugie, obowiązujący od dnia 1 czerwca 2017 r. przepis art. 53 § 2b p.p.s.a. jednoznacznie wskazuje na istnienie takiego obowiązku i to niezależnie od tego, czy ów środek prawny jest równocześnie przewidziany w przepisach innych ustaw jako środek zaskarżenia. Jeżeli zatem możliwe jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłość w danym rodzaju postępowania, to warunkiem wniesienia takiej skargi jest uprzednie złożenie ponaglenia na ową bezczynność lub przewlekłość do właściwego organu. Użyty w art. 53 § 2b p.p.s.a. zwrot "skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść (...) po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu" należy więc rozumieć jako samoistny warunek dopuszczalności skargi, który trzeba spełnić, aby prawnie dopuszczalne stało się wniesienie takiego środka ochrony sądowej. Brak ponaglenia czyni skargę niedopuszczalną. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Odnośnie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt IV SAB/Po 22/11, na który powołują się skarżący stwierdzić należy, że został on wydany w odmiennym stanie prawnym. W wyroku tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu faktycznie stwierdził, że przekazanie odwołania jest czynnością materialno – techniczną, na którą nie przysługuje zażalenie w trybie art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego, jednak równocześnie Sąd ten wskazał, że warunkiem wniesienia skargi na bezczynność w zakresie przekazania odwołania jest wykorzystanie środka określonego w art. 53 § 3 p.p.s.a., tj. wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Tym samym WSA w Poznaniu nie stwierdził, że wniesienia skargi na bezczynność w przedmiocie przekazania odwołania nie trzeba poprzedzać środkiem zaskarżenia, lecz że właściwym środkiem jest wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a nie zażalenie. Należy jednak zauważyć, że art. 53 § 3 p.p.s.a. w obecnie obowiązującym brzmieniu nie przewiduje już możliwości wnoszenia przez strony wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Natomiast wspomniany już przepis art. 53 § 2b p.p.s.a. wyraźnie stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Mając powyższe na względzie Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną, gdyż skarżący przed jej wniesieniem nie wyczerpali przysługującego im środka zaskarżenia, a w związku z tym na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. - orzekł jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - jak w pkt 2 postanowienia.