I SAB/Kr 3/15
PostanowienieWSA w Krakowie2015-07-17
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w całości, biorąc pod uwagę jej dochody, wydatki związane z leczeniem oraz posiadany majątek?Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania, w szczególności ze względu na wysokie wydatki związane z leczeniem schorzeń przewlekłych, przy jednoczesnym braku oszczędności. W związku z tym, przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie w całości od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca M.J. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Złożyła oświadczenie o stanie majątkowym i dochodach, wskazując na miesięczny dochód z renty rodzinnej oraz posiadanie domu i nieruchomości rolnej. Podniosła, że ponosi wysokie wydatki na leki i leczenie, a po ich uiszczeniu pozostaje jej niewielka kwota na utrzymanie. Dołączyła szereg dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.J. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych
W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżąca M.J.złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości.
Z oświadczenia zawartego w formularzu "PPF" wynika, iż skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej miesięczny dochód wynosi 1.556,11 zł i stanowi go renta rodzinna ZUS. W skład majątku wnioskodawczyni wchodzi dom o powierzchni 76 m² (parter) i 38 m² (suterena) oraz nieruchomość rolna wielkości 0,7261 ha. M.J. nie posiada zasobów pieniężnych, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy strona podniosła, iż jej dochód netto wynosi 983,32 zł. Wydatki wnioskodawczyni przedstawiają się następująco: 16,74 zł gaz, 33,27 zł telefon, 89,40 zł prąd, 168,46 zł leki. Koszty postępowania generowane bezczynnością organów administracji publicznej pochłonęły 30,60 zł. Po uiszczeniu wszystkich opłat na miesięczne utrzymanie pozostaje skarżącej kwota 644,85 zł.
Odnosząc się do zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 10 czerwca 2015 roku wzywającego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy M.J. przesłała kopie następujących dokumentów: decyzji z dnia 2 lutego 2015 roku wymierzającej podatek od nieruchomości i podatek rolny na rok 2015 w łącznej wysokości 534 zł, informacji Wójta Gminy G. z dnia 13 lutego 2015 roku o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (14,40zł kwartalnie), nakazu płatniczego na świadczenia melioracyjne za 2015 rok na kwotę 32 zł oraz dowodów wpłat wymienionych należności, dwóch dowodów wpłaty kwot 57,64 zł za energię elektryczną, pokwitowania wpłaty kwoty 33,35 zł za gaz, dwóch pokwitowań wpłaty kwot 29,25 zł i 30,34 zł na rzecz N. Sp. z o.o. w W., paragonów za zakup garnka na kwotę 45,80 zł i kubków za 39,60 zł, czterech faktur za leki zakupione w maju 2015 roku na kwoty 25,98 zł, 144,79 zł, 232,70 zł i 54,40 zł, sześciu faktur za leki zakupione w czerwcu 2015 roku na kwoty: 158,55 zł, 10 zł, 106,20 zł, 74,70 zł, 20 zł i 69,95 zł, faktury za miód na kwotę 38,30 zł, zeznania PIT-37 za 2014 rok (przychód 10.814,26 zł), dowodu sprzedaży kołdry za kwotę 60 zł, historii zdrowia i choroby skarżącej z dnia 24 czerwca 2015 roku, odcinka emerytury za styczeń 2015 roku (983,32 zł) i potwierdzenia wypłaty świadczenia z ZUS za czerwiec 2015 roku (1.764,28 zł). Strona ponosiła również wydatki, których nie potwierdziła rachunkami: zakup bezuciskowych skarpet na kwotę 18 zł, halki za kwotę 26 zł, wizyty lekarskiej w dniu 24 czerwca za 150 zł, dojazdu na wizytę 100 zł. Skarżąca podała, iż nie ma żadnych kont bankowych, nie posiada oszczędności. Jej wydatki za miesiąc maj 2015 roku wyniosły 1.017,01 zł, a za czerwiec 2015 roku 613,48 zł. Kwota ta nie obejmuje wydatków na zakup środków czystości, środków higieny osobistej, żywności i dojazdów do poradni medycznej. Wysokość wydatków zmienia się w zależności od nasilenia chorób.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:
Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego.
Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania.
Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżąca, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
W ocenie orzekającego skarżąca uwiarygodniła w sposób wystarczający, że nie posiada środków na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. M.J. dysponuje, co prawda, stałym dochodem z renty rodzinnej, jednakże wydatki, które ponosi na konieczne utrzymanie i leczenie są bardzo wysokie w stosunku do wysokości tych dochodów. Skarżąca jest osobą schorowaną, cierpiąca na owrzodzenie żylne kończyn dolnych, a stan jej zdrowia wymaga przewlekłego stosowania specjalistycznych opatrunków oraz kompresjoterapii. Wiąże się to ze zwiększonymi wydatkami na zakup lekarstw, medykamentów oraz kosztami wizyt lekarskich. Strona nie dysponuje przy tym oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi, które mogłyby zostać spieniężone. Biorąc powyższe pod uwagę orzekający uznał, iż nie jest możliwe pokrycie przez skarżącą kosztów sądowych w zainicjowanym postępowaniu bez uszczerbku w jej koniecznym utrzymaniu.
Przedstawiona sytuacja materialna pozwala na stwierdzenie, że M.J. spełnia przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło