I SAB/Kr 4/11
PostanowienieWSA w Krakowie2012-01-16
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, będąca osobą bezrobotną z pięcioosobową rodziną, której jedynym dochodem są świadczenia z pomocy społecznej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, ponieważ jej obecna sytuacja materialna, charakteryzująca się brakiem dochodów poza świadczeniami z pomocy społecznej i koniecznością utrzymania pięcioosobowej rodziny, uniemożliwia jej poniesienie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia fachowego pełnomocnika bez uszczerbku dla podstawowych potrzeb życiowych. Prawo do sądu nie może być ograniczane osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej. Strona skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i trzema córkami, oboje małżonkowie są bezrobotni, a jedynym źródłem dochodu są świadczenia z pomocy społecznej w wysokości 600 zł miesięcznie. Strona nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów, a mieszka w lokalu należącym do matki.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla Z. Ś. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, doradcy podatkowego w sprawie ze skargi na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej, postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla Z. Ś. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ustanowienia adwokata, doradcy podatkowego, w sprawie ze skargi na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych wyjaśnień Z.Ś. prowadzi gospodarstwo domowe wraz ze swoją żoną G. Ś. ur. w 1956r. oraz córkami: M. Ś. ur. w 1996r., M. Ś. ur. w 1997r. i J. Ś. ur. w 2000r. Oboje małżonkowie są osobami bezrobotnymi. Jedynym źródłem dochodu rodziny są świadczenia z pomocy społecznej, w wysokości 600 zł. , miesięcznie. Pieniądze te wydawane są w całości na produkty żywnościowe.
Strona skarżąca nie posiada kont bankowych, oszczędności, przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. Wraz rodziną mieszka w lokalu o pow. 41 m2 należącym do matki Z. Ś.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Obecna sytuacja Z. Ś. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika, bez pogorszenia warunków bytowych. Uzyskiwany dochód z pomocy społecznej z trudem wystarcza bowiem na utrzymanie pięcioosobowej rodziny. Stąd też konieczność uiszczenia kosztów sądowych i kosztów wynagrodzenia adwokata zagroziłaby realizacji podstawowych potrzeb życiowych strony skarżącej i jej rodziny.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku Z.S.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§2, art. 246§1 pkt. 1) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło