I SAB/Kr 4/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2014r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku J.P. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na bezczynność Wójta Gminy P, w przedmiocie ustalenia wysokości podatku rolnego, postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na bezczynność Wójta Gminy P., w przedmiocie ustalenia wysokości podatku rolnego. Jak wynika z uzasadnienia tego wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów J.P. ma 74 lata, samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się tylko z emerytury w wysokości 1283,72 zł. miesięcznie, netto. Nie posiada oszczędności ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. Jest właścicielem domu o pow. 60 m2 - nieprzedstawiającego żadnej wartości, bez prądu, wody, co, łazienki ; mieszkania o pow. 8 m2 oraz nieruchomości rolnej o pow. 3,56 ha składającej się z nieużytków i lasu (0,7 ha). Wnioskodawca podnosi, iż jest ciężko chory na nadciśnienie, upośledzenie rozkurczowe, arytmię serca, zanik kości kręgosłupa oraz rozedmę płuc. Ma naczyniaka w brzuchu i uskarża się na wątrobę oraz woreczek żółciowy. Strona skarżąca podkreśla też, iż przed sądami administracyjnymi toczy się kilkanaście postępowań z jej skarg. W wyniku czego poniesienie przez nią jakichkolwiek kosztów sądowych jest niemożliwe. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz .270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 , postanowienie NSA z dnia 07.03.2012r., sygn. akt I FZ 29/12 ). Sytuacja J.P., zdaniem orzekającego, spełnia w/w przesłankę i nie daje możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych . Jest on człowiekiem starszym i bardzo schorowanym. Otrzymuje wprawdzie stały dochód w postaci emerytury, jednak pieniądze te wydaje na bieżące potrzeby a żadnych oszczędności nie posiada. Jest właścicielem domu i nieruchomości rolnej. Należy jednak podkreślić , iż budynek ten jest bez prądu, wody, łazienki i co, a nieruchomość rolna nie przynosi żadnego dochodu. Stąd też, stwierdzić należy, iż konieczność uiszczenia kosztów sądowych przez J.P. uniemożliwiłaby realizację jego podstawowych potrzeb życiowych. Mając na względzie powyższe okoliczności oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt.2 w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.