I SO/Kr 13/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 8 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o ustanowienie radcy prawnego; II) przyznać M.G. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych W dniu 16 czerwca 2016 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M.G., działającej przez pełnomocnika radcę prawnego M.G., o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu celem sporządzenia skargi w sprawie dotyczącej umorzenia zaległości podatkowej w kwocie 22.787 zł. We wniosku skarżąca oświadczyła, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej miesięczny dochód z tytułu renty wynosi 511,09 zł. W skład majątku wnioskodawczyni wchodzi lokal mieszkalny o powierzchni 43,01 m² i szacunkowej wartości 125.000 zł. Nie dysponuje ona zasobami pieniężnymi, ani przedmiotami wartościowymi. Zobowiązania i stałe wydatki skarżącej przedstawiają się następująco: czynsz 410,11 zł, gaz ok. 86 zł, prąd ok. 60 zł, leki ok. 100 zł, wyżywienie ok. 300 zł, potrącenia komornicze 208,86 zł. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, iż decyzją z dnia 31 października 2014 roku Naczelnik US ustalił zobowiązanie podatkowe z tytułu zapisu windykacyjnego, którego przedmiotem była nieruchomość przy ul. T. w K. na kwotę 22.787 zł. Obecnie zobowiązanie z tego tytułu uległo zwiększeniu o narastające odsetki, których wysokość sięga ok. 2.800 zł. Dodatkowe zadłużenia finansowe wynikają z nieuregulowanych należności za media oraz niespłaconych kredytów bakowych, które na dzień 20 października 2015 roku wynosiły odpowiednio 19.787,14 zł i 70.679,09 zł. W chwili obecnej zadłużenie uległo zwiększeniu o dalsze odsetki. Wnioskodawczyni dodała, iż ze względu na orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności i stwierdzoną czasową (do 30 września 2016 roku) niezdolność do pracy nie może podjąć pracy zarobkowej, która pozwoliłaby zmniejszyć stan zadłużenia. Aktualnie jedynym źródłem jej dochodu jest renta, która po potrąceniu egzekwowanych należności w wysokości 208,86 zł wynosi 511,09 zł netto miesięcznie. Z tak niskim dochodem nie jest ona w stanie regulować nawet bieżących należności za zajmowane mieszkanie. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 27 czerwca 2016 roku pełnomocnik skarżącej została wezwana do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez złożenie do akt sprawy pełnomocnictwa obejmującego swym zakresem umocowanie do złożenia w imieniu M.G. wniosku o przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 46 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także do uzupełnienia wniosku w trybie art. 255 powołanej ustawy o odpowiednie oświadczenia i dokumenty źródłowe na okoliczność wykazania stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych strony. W odpowiedzi na wezwanie w dniu 12 sierpnia 2016 roku do tut. sądu wpłynęły następujące dokumenty: pełnomocnictwo z dnia 4 sierpnia 2016 roku, kopia decyzji z dnia 1 marca 2016 roku o waloryzacji renty, kopia rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy PIT-40A za 2015 rok, zaświadczenia ING Banku Śląskiego z dnia 3 sierpnia 2016 roku o posiadaniu przez stronę rachunku o saldzie -9,50 zł, trzy wyciągi z rachunku bankowego za okres od 31 maja 2016 roku do 30 lipca 2016 roku, kopie dowodów wpłat kwot: 70 zł za energię elektryczną, 100 zł za gaz, 210 zł tytułem czynszu za mieszkanie za miesiąc lipiec 2016 roku, wycenę recepty na łączną kwotę 283,48 zł oraz potwierdzenie cen leków z recepty, oświadczenie o niepobieraniu przez wnioskodawczynię świadczeń w ramach systemu pomocy społecznej oraz dokumentów potwierdzających prowadzenie wobec strony postępowań egzekucyjnych. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Na wstępie należy odnieść się do wniosku M.G. o ustanowienie na jej rzecz radcy prawnego z urzędu. Zgodnie z art. 246 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.) adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia takiego pełnomocnika lub nie pozostaje z nim w innym stosunku prawnym, chyba że został on ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy. Jak wynika z akt sprawy w dniu 4 sierpnia 2016 roku M.G. udzieliła pełnomocnictwa radcy prawnemu M.G. z kancelarii G. , H., P. Ł. – Radcowie Prawni Spółka Partnerska z siedzibą w K. przy ul. T. L. Przedmiotowe pełnomocnictwo obejmuje swoim zakresem nie tylko złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, ale także reprezentowanie skarżącej w toku właściwego postępowania sądowoadministracyjnego ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 20 maja 2016 roku o nr: [...] prowadzonego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie. W toku postępowania pełnomocnictwo to nie zostało wypowiedziane, w aktach sprawy nie ma bowiem żadnego dowodu złożenia takiego oświadczenia. Skarżąca korzysta zatem z fachowej pomocy radcy prawnego, którego sama wybrała i któremu udzieliła stosownego pełnomocnictwa. Okoliczność ta wyklucza pozytywne rozpatrzenie wniosku M.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, niezależnie od jej faktycznych możliwości finansowych. W związku z tym, że wnioskodawczyni reprezentowana jest przez radcę prawnego z wyboru, rozpoznanie jej wniosku w tym przedmiocie stało się zbędne, a postępowanie w tym zakresie należało umorzyć na podstawie przepisu art. 249a p.p.s.a. stanowiącym, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W konsekwencji referendarz sądowy działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzekł jak w pkt I) sentencji postanowienia. Przechodząc do rozpoznania wniosku strony o zwolnienie od kosztów sądowych, należy wskazać, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Użyte w powołanym przepisie sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. W ocenie orzekającego M.G. uwiarygodniła, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznym własnym utrzymaniu. Źródłem utrzymania wnioskodawczyni jest bowiem niewielkie świadczenie rentowe, którego wysokość – po pomniejszeniu o koszty egzekucji administracyjnej - wynosi 511,09 zł. Środki w takiej wysokości nie wystarczają skarżącej nawet na pokrycie kosztów jej bieżącego utrzymania i leczenia (czynsz i media wynoszą bowiem 550 zł, wyżywienie 300 zł, a leczenie 100 zł), w związku z tym wygospodarowanie dodatkowych kwot na pokrycie kosztów sądowych przekracza aktualne możliwości finansowe strony. Wnioskodawczyni jest osobą legitymującą się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jest czasowo niezdolna do pracy do końca września bieżącego roku. W takiej sytuacji pozyskanie dodatkowych funduszy jest znacznie utrudnione. M.G. nie posiada przy tym żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycia kosztów sądowych. Biorąc powyższe pod uwagę orzekający przychylił się do wniosku strony w zakresie zwolnienia jej od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie i orzekł jak w pkt II) sentencji na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.