II SA/Kr 1008/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2014 r. sprawy ze skargi M. D. na postanowienie nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 9 maja 2014 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nałożenia kary za nieprawidłowości oddala skargę. Postanowieniem z 24 lutego 2014 r., znak [...] na podstawie art. 80. ust. 2 pkt. 1 i art. 83 ust. 1 w związku z art. 59f, art. 59g ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2013 poz. 1409) oraz art. 123 k.p.a. w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego z wniosku J. K. o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku usługowego z podpiwniczeniem i poddaszem mieszkalnym w zakresie obejmującym pomieszczenia techniczno-magazynowe w m. B. na dz. [...], [...] złożonego przez inwestora w dniu 30 stycznia 2014 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nałożył na J. K. karę w wysokości 7 500 zł z tytułu nieprawidłowości w zakresie, o którym mowa w art. 59a ust. 2 lit. b Prawa Budowlanego tj. niezgodności obiektu budowlanego z projektem i przepisami w zakresie wykonania widocznych elementów nośnych układu konstrukcyjnego obiektu budowlanego. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w dniu 30 stycznia 2014 r. J. K. złożył wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku usługowego z podpiwniczeniem i poddaszem mieszkalnym w zakresie obejmującym pomieszczenia techniczno- magazynowe przedmiotowego budynku w m. B. dz. [...], [...], załączając wymagane dokumenty. W dniu 19 lutego 2014 r. przeprowadzono obligatoryjną kontrolę, która wykazała, że inwestor wykonał budynek niezgodnie z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę i przepisami w zakresie wykonania widocznych elementów nośnych układu konstrukcyjnego obiektu budowlanego tj. przesunięto słupy stanowiące podporę podciągu, które w projekcie winy być oddalone od ściany na 110 cm, tak aby belka podciągu miała rozpiętość w świetle 4,8 m podczas w rzeczywistości wynosi ona 5,18m. Jeżeli w trakcie obowiązkowej kontroli stwierdzone zostaną nieprawidłowości w zakresie wymienionym w art. 59a ust. 2 Prawa budowlanego właściwy organ wymierza inwestorowi karę (art. 59 f Prawa budowlanego), która stanowi iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w). Stawka opłaty (s) wynosi 500 zł. Wyliczenie kary w niniejszej sprawie dało kwotę 7 500 zł. Zażalenie na to postanowienie wniósł J. K. zarzucając, że rozstaw filarów został wykonany zgodnie z projektem budowlanym, a odległość pomiędzy słupami została zmniejszona o 30 cm, a nie zwiększona - jak to stwierdził organ nadzoru budowlanego. Zdaniem skarżącego było to nieistotne odstąpienie od projektu budowlanego, o którym mowa w art. 36a ust. 5 ustawy Prawo budowlanego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 9 maja 2014 r., znak [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 105 § 1 w zw. z art. 126 i art. 123 § 1 k.p.a. oraz art. 59 f ust. 1 oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 - Prawo budowlane uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie w sprawie nałożenia kary za nieprawidłowości. Uzasadniając to postanowienie organ odwoławczy stwierdził, że niniejsze postępowanie dotyczy sprawdzenia prawidłowości nałożenia kary z tytułu nieprawidłowości stwierdzonych przez PINB w B. podczas obowiązkowej kontroli przeprowadzonej w dniu 19 lutego 2014 r. budynku usługowego z podpiwniczeniem i poddaszem mieszkalnym, realizowanego w oparciu o ostateczną decyzję Starosty z dnia 7 lipca 2010 r., znak: [...] pozwoleniu na budowę budynku usługowego z podpiwniczeniem i poddaszem mieszkalnym inwestycji zaliczanej do kategorii I i XVII w miejscowości B. na działce nr [...] i [...] wydanej na rzecz inwestorów: M. D. oraz J. K.. WINB w K. stwierdził, że na inwestorach ciążył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, który został w przedmiotowej sprawie zrealizowany w dniu 30 marca 2012 r., kiedy zostało wydane pozwolenie na użytkowanie znak: [...] na rzecz M. D. w trybie art. 55 pkt 3 ustawy Prawo budowlane dotyczące budynku usługowego z podpiwniczeniem i poddaszem mieszkalnym w części lokalu usługowego nr l - kategoria obiektu I i XVII bez wskazania pozostałych robót do wykonania oraz w dniu 14 marca 2013 r. kiedy została wydana decyzja pozwolenie na użytkowanie znak: [...] na rzecz M. D. w trybie art. 55 pkt 3 ustawy Prawo budowlane budynku usługowego z podpiwniczeniem i poddaszem mieszkalnym w części obejmującej parter. W decyzjach tych udzielono pozwolenia na użytkowanie wskazując błędnie tylko jednego inwestora tj. M. D., podczas gdy decyzja powinna być udzielona dla obydwu inwestorów, gdyż decyzja pozwolenia na budowę była wydana na rzecz M. D. i J. K.. W ocenie WINB w K. nieprawidłowe wskazanie osoby nie upoważnia w tych okolicznościach sprawy do wyciągania konsekwencji od drugiego inwestora w trakcie kolejnej obowiązkowej kontroli. Inwestorzy nabyli uprawnienia do użytkowania całego obiektu. Nałożona przez PINB w B. sankcja w postaci kary za nieprawidłowości stwierdzona podczas kolejnej obowiązkowej kontroli po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie jest zdaniem organu odwoławczego niedopuszczalna. Brak było podstaw do wszczynania postępowania w sprawie nieprawidłowości w zakresie naruszenia art. 59a ust. 1 ustawy Prawo budowlane w sytuacji, kiedy obiekt został oddany do użytkowania kolejną obowiązkową kontrolą. WINB w K. zauważył, że w sprawie bezspornym jest, iż inwestor realizując obiekt budowlany dokonał zmian w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie przesunięcia słupów na etapie realizacji inwestycji, jednakże powyższa zmiana została usankcjonowana na etapie wydawania pozwolenia na użytkowanie. W ocenie organu odwoławczego nie było podstaw do karania inwestora za tą nieprawidłowość na obecnym etapie już wykonanej inwestycji, gdyż konsekwencją udzielenia pozwolenia na użytkowanie lub dokonanie skutecznego zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego jest uznanie przez organ, iż proces budowlany został zakończony (por. wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OSK 660/09). Skoro w sprawie brak jest podstaw do nałożenia kary z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości w sytuacji ostatecznej decyzji PINB w B. pozwolenia na użytkowanie z dnia 30 marca 2012 r., znak: [...] oraz decyzji PINB w B. z dnia 14 marca 2013 r., znak: [...] dla tej samej inwestycji to postepowanie jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Z tego względu organ II instancji korzystając ze swoich kompetencji określonych w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił skarżone postanowienie nakładające karę za nieprawidłowości i umarzył postępowanie w sprawie kary za nieprawidłowości stwierdzone w trakcie obowiązkowej kontroli. Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. D., wnosząc o jej uchylenie i umorzenie przedmiotowego postępowania. W uzasadnieniu skargi podniósł, że skoro w trakcie kontroli stwierdzono nieprawidłowości, a z wnioskiem o jej przeprowadzenie wystąpił J. K., to słusznym było nałożenie na niego kary pieniężnej. Ponadto skarżący podkreślił, że będąc drugim inwestorem nie podpisał się pod wnioskiem o pozwolenie na użytkowanie, a więc wniosek J. K. był niekompletny i organ nadzoru budowlanego winien pozostawić go bez rozpoznania, tak jak to zrobił z dwoma wcześniejszymi wnioskami. Ponadto skarżący podniósł, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podaje w uzasadnieniu nieprawdę, że w pozwoleniu na użytkowanie obiektu wskazana jest tylko osoba skarżącego, bowiem wskazany jest tam również J. K., który osobiście odbierał te pozwolenia na użytkowanie. Zdaniem skarżącego naruszony został art. 7 k.p.a. bowiem organy administracji publicznej mają stać na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmując wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, czego niniejszej sprawie nie przestrzegały i art. 8 kpa że zobowiązane są do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Uczestnik postępowania J. K. w piśmie z dnia 16 czerwca 2014 r. wniósł o oddalenie skargi. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy). Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie w kwestii kary nakładanej na podstawie art. 59f ustawy Prawo budowlane na etapie oddawania obiektu budowlanego do użytkowania. Skarga M. D. nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie jest prawidłowe. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził wnikliwe i staranne postępowanie wyjaśniające, które doprowadziło do ujawnienia funkcjonujących w obrocie prawnym decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego, który jest obecnie przedmiotem postępowania. Obie te decyzje zostały wydane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B.. Decyzją z dnia 14 marca 2013 r. udzielono pozwolenia na użytkowanie budynku w części obejmującej parter, a decyzją z dnia 30 marca 2013 r. - w części obejmującej lokal usługowy nr 1. Wprawdzie organ II instancji błędnie przyjął, że adresatem obu tych decyzji był tylko jeden z inwestorów – M. D., podczas gdy w obu decyzjach wskazany jest również drugi inwestor – J. K., uchybienie to nie ma jednak wpływu na prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia, którego istota sprowadza się do uznania, że w stosunku do obiektu budowlanego, wobec którego już wydano pozwolenie na użytkowanie nie jest możliwe ponowne prowadzenie postępowania, o którym mowa w art. 59 i następnych ustawy Prawo budowlane. W ocenie Sądu stanowisko takie jest prawidłowe. Uregulowania zawarte w ustawie Prawo budowlane nakazują, by po zakończeniu robót budowlanych, na które wymagane było pozwolenie na budowę, poinformować o tym fakcie organ nadzoru budowlanego. W zależności od rodzaju wykonywanych robót przystąpienie do użytkowania wymaga dokonania zawiadomienia o zakończeniu budowy i niewniesienia w terminie 21 dni przez organ nadzoru budowlanego sprzeciwu wobec przystąpienia do użytkowania (art. 54 Prawa budowlanego) albo też uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie (art. 55 Prawa budowlanego). Dopuszczenie obiektu do użytkowania w którymkolwiek z tych trybów uniemożliwia ponowne prowadzenie obowiązkowej kontroli i ponowne badanie, czy w sprawie nastąpiły odstępstwa od pozwolenia na budowę. Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie może być wydana w odniesieniu do każdej inwestycji tylko jeden raz. Skoro w niniejszej sprawie taką decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu – tożsamej inwestycji wydał już PINB w B. w dniu 30 marca 2012 .r. i 14 marca 2013 r. (w każdej orzeczono o różnych częściach budynku), to obowiązek uzyskania przez inwestorów decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu został zrealizowany. Decyzje te dotyczyły łącznie całego obiektu i obydwóch inwestorów, jako stron postępowania (zgodnie z art. 59 ust 7 prawa budowlanego, który stanowi, że stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor). W tych okolicznościach organ odwoławczy prawidłowo doszedł do wniosku, że ponowne badanie zgodności wykonanych robót budowlanych z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę jest niedopuszczalne, a postępowanie w sprawie kary za nieprawidłowości jest bezprzedmiotowe. Prawidłowe było więc postanowienie, w którym uchylono postanowienie organu I instancji i umorzono postępowanie w sprawie nałożenia kary za nieprawidłowości jako bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Zarzuty skargi M. D. są bezzasadne i wzajemnie sprzeczne. Z jednej strony domaga się on uchylenia zaskarżonego postanowienia i umorzenia postępowania (taka właśnie jest treść postanowienia WINB), a z drugiej strony skarżący twierdzi, że nałożona na drugiego inwestora kara jest zasadna. Ponadto skarżący uważa, że podanie J. K. powinno zostać pozostawione bez rozpoznania z uwagi na brak podpisu skarżącego jako współinwestora, podobnie jak dwa wcześniejsze wnioski J. K.. Powyższe wnioski wzajemnie się wykluczają, bowiem każde z trzech wskazanych przez skarżącego rozstrzygnięć wydawane jest w innych okolicznościach. Tak sformułowane zarzuty uniemożliwiają racjonalną polemikę. Zaskarżone postanowienie w żaden sposób nie wpływa na prawa czy obowiązki skarżącego, skoro postępowanie w sprawie kary za odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków określonych w pozwoleniu na budowę uznano za bezprzedmiotowe i umorzono. Uznając, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a