II SA/Kr 101/10
WyrokWSA w Krakowie2010-03-26
Skład orzekający: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja, Sędzia WSA Jacek Bursa, Sędzia WSA Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa ogrodzenia od strony działki stanowiącej drogę publiczną, która nie została jednoznacznie sklasyfikowana jako droga gminna, wymaga zgłoszenia, a jeśli tak, czy milczące wyrażenie zgody przez zarządcę drogi jest wystarczające?Ratio decidendi
Sąd uznał, że mimo błędnego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, jej rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Budowa ogrodzenia od strony działki nr "2", która stanowiła drogę publiczną (ulicę), była objęta zgłoszeniem dokonanym przez inwestorów. W związku z tym postępowanie w sprawie samowolnego wykonania tej części ogrodzenia było bezprzedmiotowe. Sąd podkreślił również, że brak decyzji o odmowie zgody na lokalizację ogrodzenia od strony drogi publicznej, mimo milczącego wyrażenia zgody przez zarządcę drogi, oznacza, że zgoda taka została udzielona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki ogrodzenia zlokalizowanego na działce nr "1" od strony działki nr "2", która stanowiła drogę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę, uznając budowę za samowolną, ponieważ działka nr "2" została uznana za miejsce publiczne i budowa od tej strony wymagała zgłoszenia, które nie zostało dokonane. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję, uznając, że droga nr "2" nie jest miejscem publicznym i zgłoszenie nie było wymagane. Skarżąca A.W. wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną interpretację przepisów i naruszenie procedury. WSA oddalił skargę, uznając, że budowa ogrodzenia od strony drogi publicznej była objęta zgłoszeniem.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę A.W. jako bezzasadną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Barbara Pasternak Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2010 r. sprawy ze skargi A.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 12 października 2009 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala
Decyzją z dnia 2 lipca 2008 r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta N. nakazał H. L. i J. L. rozbiórkę ogrodzenia zlokalizowanego na działce nr "1" w obr. [...] przy ul. [...] w N. od strony działki nr "2" w obr. [...] stanowiącej drogę. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 80 ust. 2 w zw. z art. 83 ust. 1 i art. 49b ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 ze zmianami), a także art. 104 k.p.a.
W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że na działce nr "3" obr. [...] przy ul. [...] w N. realizowany jest budynek jednorodzinny, a wokół niego inwestorzy tj. H. i J. L. wykonują ogrodzenie w postaci punktowo zabetonowanych słupków stalowych z profili o przekroju prostokątnym 4 cm x 6 cm. Wysokość słupków wynosi 163 cm. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m wymaga dokonania zgłoszenia. Inwestorzy dnia 9 października 2007 r. dokonali zgłoszenia zamiaru budowy ogrodzenia, jednakże zgłoszeniem tym objęto wyłącznie budowę tej części ogrodzenia, która jest usytuowana od strony ul. [...]. Zgodnie z dokumentami Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej Starostwa Powiatowego w N. działka nr "2" została sklasyfikowana jako droga znajdująca się we władaniu Urzędu Miejskiego w N.. Organ uznał działkę nr "2" za miejsce publiczne i powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych w tej kwestii. Stwierdził, że budowa ogrodzenia od strony działki nr "2" jest samowolnym zamierzeniem inwestycyjnym, a postępowanie legalizacyjne w trybie art. 49b ust. 2 prawa budowlanego nie jest możliwe, w związku z czym wydał decyzję o przymusowej rozbiórce.
Od powyższej decyzji odwołali się H. i J. L., zarzucając jej błąd w ustaleniach faktycznych stanowiących podstawę wydania decyzji poprzez przyjęcie, iż zgłoszenie zamiaru budowy ogrodzenia działki "1" z dnia 6 sierpnia 2007 r. przez inwestorów dotyczyło tylko budowy ogrodzenia od ul. [...] oraz naruszenie prawa materialnego poprzez przyjęcie, iż działka nr "2" stanowiąca drogę polną została uznana za inne miejsce publiczne. Na podstawie powyższych zarzutów strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w I instancji. Zdaniem inwestorów zawiadomienie o budowie ogrodzenia działki nr "1" oznacza, iż inwestorzy przystępują do budowy ogrodzenia ze wszystkich czterech stron.
Decyzją z dnia 12 października 2009 r. znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w I instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 104 k.p.a.
Organ odwoławczy stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego błędnie uznał ogrodzenie działki "1" od strony działki nr "2" za wymagające zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego. Droga niemającą statusu drogi publicznej nie może być automatycznie zaliczana do innych miejsc publicznych, na co wskazuje także orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. W tej sytuacji organ II instancji uznał, że inwestorzy nie mieli obowiązku dokonania zgłoszenia wynikającego z art. 30 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego, a zatem przedmiotowe ogrodzenie nie stanowiło samowoli budowlanej, przez co postępowanie toczące się w niniejszej sprawie okazało się bezprzedmiotowe.
Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. W.. Skarżąca zarzuciła powyższej decyzji naruszenie art. 7, art. 77, art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz błędną interpretację art. 30 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego. Zarzucono również naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez nieumożliwienie wypowiedzenia się stronom co do zebranych dowodów, materiałów i zgłoszonych żądań; a także naruszenie art. 35 § 3 k.p.a. polegające na znacznym przekroczeniu terminu do załatwienia sprawy. W oparciu o te zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie decyzji z dnia 12 października 2009 r. i zasądzenie kosztów postępowania. Powołując liczne orzeczenia NSA A. W. podkreśliła, że budowa ogrodzenia od strony działki nr "2" wymagała zgłoszenia, ponieważ działka nr "2" stanowi miejsce publicznie, a fakt, że nie została jeszcze zaliczona do określonej kategorii dróg gminnych wynika z wieloletniego braku planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto według skarżącej działka nr "2" stanowi również ulicę [...] tak jak działka nr "4", ponieważ nieruchomości przylegające do działki "2" mają numery przyporządkowane właśnie do ulicy [...]. Na mapach i urzędowych zapisach można odnaleźć określenia "ul. [...]", "dzielnica [...]", "osiedle [...]", zatem zdaniem skarżącej traktując teren "[...]" jako osiedle należy stwierdzić, że budowa ogrodzenia od strony drogi osiedlowej również wymagała zgłoszenia.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane w uzasadnieniu decyzji. Organ wskazał, iż zgodnie z pismem Miejskiego Zarządu Dróg w N. znak: [...] działka nr "2" stanowi ulicę [...], a zatem wzniesienie ogrodzenia od strony tej działki wymagało zgłoszenia. Zważywszy, że w zgłoszeniu H. i J. L. jest mowa o wykonaniu ogrodzenia na działce "1" w obrębie [...] przy ulicy [...] należy przyjąć, że inwestorzy dokonali skutecznego zgłoszenia budowy ogrodzenia również od strony działki nr "2". W świetle tych argumentów organ administracji pozostawił rozstrzygnięcie sprawy do uznania sądu.
W piśmie z dnia 8 lutego 2010 r. A. W. wskazała, że powyższe zgłoszenie dotyczyło jedynie ogrodzenia działki "1" od strony działki nr "5" za istniejącym rowem drogowym. Skarżąca twierdzi, że w przyszłości jest planowany rozwój dzielnicy i uchwała, w wyniku której działka nr "2" ma być poszerzona, gdyż prawdopodobnie ma być w tym miejscu urządzona droga zgodnie z przepisami o drogach publicznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżona decyzja mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu, a zarzuty podniesione w skardze nie mogą odnieść skutku.
Dla oceny zasadności skargi kluczowe jest stwierdzenie, czy budowa ogrodzenia na działce nr "1" w obr. [...] przy ul. [...] w N. od strony działki nr "2" wymagało dokonania zgłoszenia, a jeżeli tak, to czy takie zgłoszenie zostało dokonane.
W myśl art. 30 ust. 1 pkt 3 budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m wymaga dokonania zgłoszenia.
Jak wynika z pisma Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg w N. z dnia 23 listopada 2009 r. (k. 20 akt sądowych) działka nr "2" w obrębie [...] stanowi drogę publiczną - ulicę [...].
Inwestorzy H. L. i J. L. w dniu 9 października 2007 r. dokonali zgłoszenia zamiaru wykonania ogrodzenia na działce nr "1" od strony ul. [...] (k. 25 akt administracyjnych I instancji).
Pismem z dnia 11 października 2007 r. (k. 23 akt administracyjnych I instancji) Prezydent Miasta N. potwierdził przyjęcie bez sprzeciwu zgłoszenia na wykonanie ogrodzenia działki nr "1" obr. [...] (od strony ulicy) położonej przy ul. [...] w N. na warunkach określonych w decyzji nr [...] Miejskiego Zarządu Dróg w N. z dnia 4 października 2007 r. znak [...].
Powołana decyzja z 4 października 2007 r. (k. 22 akt administracyjnych I instancji) wydana przez Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg w N. z upoważnienia Prezydenta Miasta N. na podstawie art. 38 ustawy o drogach publicznych zezwala na lokalizację ogrodzenia działki nr "1" obr. [...] w N. od strony ulicy [...] "za istniejącym rowem drogowym".
W trakcie postępowania sądowego skarżąca przedstawiła pismo Dyrektora Wydziału Architektury, Planowania Przestrzennego i Rozwoju Miasta N. z dnia [...] lutego 2010 r. (k. 36 akt sądowych). Z pisma tego wynika, że zgłoszenie budowy ogrodzenia, przyjęte bez sprzeciwu pismem z 11 października 2007 r. zgodnie z posiadanymi uzgodnieniami - decyzja nr [...], znak [...] z dnia 4 października 2007 r. winno przebiegać wzdłuż działki nr "5".
Uwzględniając wszystkie powyższy dokumenty należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wprawdzie wydana bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jednakże mimo to jej rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Organ odwoławczy oparł się bowiem na ustaleniu, że działka nr "2" nie jest drogą publiczną ani też innym miejscem publicznym, a zatem budowa ogrodzenia działki nr "6" przy granicy z działką nr "2" nie wymagała zgłoszenia. Na tej podstawie postępowanie prowadzone w sprawie samowolnego wzniesienia ogrodzenia zostało uznane za bezprzedmiotowe i umorzone. Ustalenie to stoi w sprzeczności z treścią pisma Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg w N. z [...] listopada 2009 r., zgodnie z którym działka nr "2" w obrębie [...] stanowi drogę publiczną - ulicę [...]. Pismo to zostało wydane już po wydaniu przez organ odwoławczy ostatecznej decyzji kończącej postępowanie w sprawie, niemniej jest treść nie wpływa na wynik rozstrzygnięcia. Jak bowiem w odpowiedzi na skargę słusznie zauważył [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego fakt, iż działka nr "2" również stanowi drogę publiczną - ulicę [...] oznacza, że budowa ogrodzenia działki nr "1" od tej strony była również objęta zgłoszeniem z 9 października 2007 r. W konsekwencji postępowanie prowadzone przesz organy nadzoru budowlanego odnośnie samowolnego wykonania tej części ogrodzenia jest bezprzedmiotowe, choć z innych przyczyn niż przyjęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Trzeba jednocześnie podkreślić, że w niniejszej sprawie ani organy przyjmujące zgłoszenie budowy ogrodzenia, ani też organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie w sprawie domniemanej samowoli budowlanej nie były w stanie jednoznacznie ustalić statusu działki nr "2" obręb [...] w N.. Żaden z tych organów nie udzielił inwestorom jednoznacznej informacji co do tego, czy na budowę ogrodzenia od strony działki nr "2" jest wymagane zgłoszenie, czy też nie. Zgodnie z art. 9 k.p.a. organy administracji miały obowiązek czuwać nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielać im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Inwestorzy dokonali zgłoszenia planowanych robót związanych z powstaniem ogrodzenia. nie mieli żadnych podstaw by przypuszczać, że tak dokonane zgłoszenie może nie być wystarczające.
Oceny takiej nie zmienia treść powołanych wyżej pism: Dyrektora Wydziału Architektury, Planowania Przestrzennego i Rozwoju Miasta N. z dnia [...] lutego 2010 r. oraz decyzji Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg w N. z upoważnienia Prezydenta Miasta N. z dnia 4 października 2007 r. nr [...], znak [...]. Trzeba również zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 38 ust. 2 ustawy o drogach publicznych przebudowa lub remont obiektów budowlanych lub urządzeń istniejących w pasie drogowym i niezwiązanych z gospodarką drogową wymaga zgody zarządcy drogi. W myśl ust. 3 art. 38 wyrażenie zgody powinno nastąpić w terminie 14 dni od dnia wystąpienia z wnioskiem o taką zgodę. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się jako wyrażenie zgody. Odmowa wyrażenia zgody następuje w drodze decyzji administracyjnej. Skoro inwestorzy zwracali się do Miejskiego Zarządu Dróg o wyrażenie zgody na budowę ogrodzenia od ul. [...], to należy uznać, że wniosek ten obejmował także budowę ogrodzenia od strony działki nr "2". Fakt, że zarządca drogi do tej części wniosku się nie odniósł w sposób wyraźny nie może być - w świetle przytoczonego wyżej art. 38 ust. 3 ustawy o drogach publicznych - traktowany równoznacznie z odmową wyrażenia zgody na lokalizację tej części ogrodzenia. Skoro bowiem nie istnieje decyzja o odmowie zgody na lokalizację ogrodzenia od strony działki nr "2", stanowiącej drogę publiczną - ulicę [...], to należy uznać, że zgoda taka została wyrażona w sposób milczący.
Biorąc powyższe pod uwagę należało oddalić skargę A. W. jako bezzasadną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło