II SA/Kr 1014/14

WyrokWSA w Krakowie2014-10-22

Skład orzekający: Mirosław Bator, Krystyna Daniel, Kazimierz Bandarzewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości, który zawarł umowę cywilnoprawną na odbiór odpadów komunalnych z przedsiębiorcą, jest zwolniony z obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na rzecz gminy, jeśli gmina ustaliła taką opłatę w drodze uchwały?
Ratio decidendi
Właściciel nieruchomości zamieszkałej, na której gmina zorganizowała odbiór odpadów komunalnych, jest zobowiązany do ponoszenia opłaty na rzecz gminy, nawet jeśli zawarł odrębną umowę z innym przedsiębiorcą na odbiór odpadów. Obowiązek ten wynika z ustawy i uchwały rady gminy, a zawarcie umowy cywilnoprawnej nie zwalnia z tego obowiązku. Decyzja ustalająca wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, wydana w przypadku niezłożenia deklaracji przez właściciela, ma charakter deklaratoryjny i zastępuje brakującą deklarację.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarżącego A. M., który kwestionował decyzje organów administracji publicznej ustalające mu wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżący argumentował, że posiada umowę z przedsiębiorcą na wywóz odpadów i w związku z tym nie powinien ponosić opłat na rzecz gminy. Organy administracji, w tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymały w mocy decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że obowiązek ponoszenia opłaty na rzecz gminy wynika z ustawy i uchwały rady gminy, a zawarcie umowy cywilnoprawnej nie zwalnia z tego obowiązku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 8 maja 2014 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Kazimierz Bandarzewski / spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2014 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 8 maja 2014 r., znak: [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi skargę oddala Decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. organ I instancji działając w oparciu o przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, określił A. M. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie [...] zł miesięcznie począwszy od grudnia 2013 r. Od powyżej decyzji odwołanie wniósł A. M.. Odwołujący wyraził pogląd, że na podstawie art. 6 ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminie nie jest zobowiązany do ponoszenie opłat z tytułu wywozu odpadów komunalnych na rzecz gminy, ponieważ posiada stosowną umowę z miejscowym przedsiębiorcą, który świadczy tego typu usługi i jest uprawniony do wywozu odpadów komunalnych z terenu nieruchomości w Skrzyszowie 322b. W wyniku rozpatrzenia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. znak: [...] uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu Kolegium Odwoławcze wskazało miedzy innymi, że w niniejszej sprawie obowiązek opłaty ustalony został od grudnia 2013 r. Organ I instancji powołał się w tym na art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania. Tak więc organ stanął na stanowisku, iż decyzja o jakiej mowa w art. 6o ustawy z dnia 13 września 1996 r. r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jest decyzja konstytutywną. Pogląd taki jest błędny i gdyby go przyjąć, należałoby stwierdzić, że żaden z mieszkańców Gminy S. nie ma obowiązku składania deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, bowiem wysokość ta ustalana jest w decyzji administracyjnej. W mniejszej sprawie jak się wydaje, zafasowanie będzie miał art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym, jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Zobowiązanie z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami powstaje z mocy prawa tj. na podstawie ustawy z dnia 13 września 1996 r. r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. To ta ustawa nakłada na właściciela zamieszkałej nieruchomości obowiązek opłaty z tytułu gospodarowania odpadami. Decyzja o której mowa w art. 6o jest decyzją deklaratoryjną, wydawaną w sytuacji gdy właściciel zamieszkałej nieruchomości nie wykona ciążącego na nim obowiązku. Dlatego też organ winien ponownie przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. W toku tego postępowania rzeczą organu będzie ustalenie w jakim okresie przedmiotowa nieruchomość była zamieszkała (w okresie od [...] lipca 2013 r.). Jest to o tyle istotne, że za ten okres winna zostać wydana decyzja w sprawie wysokości opłaty z tytułu gospodarowania odpadami komunalnymi. Po przeprowadzeniu ponownego postępowania Wójt Gminy S. decyzją z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] określił A. M. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie [...] zł miesięcznie począwszy od lipca 2013 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż uchwałą Rady Gminy Skrzyszów Nr XXIV/288/13 z dnia 7 czerwca 2013 r. w sprawie ustalenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, określony został wzór i termin składania deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego z 2013 r., poz. 3863). Zgodnie z § 3 ust. 1 uchwały deklarację należało złożyć w terminie do 19 lipca 2013 r. Jak wskazał organ Andrzej Mądel właściciel działki nr 1796 w Skrzyszowie nie złożył wymaganej deklaracji w terminie co spowodowało konieczność wszczęcia postępowania administracyjnego. Jak ponadto wskazano, zgodnie z art. 6c ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku gminach gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości na których zamieszkują mieszkańcy. Właściciele zaś tych nieruchomości obowiązani są ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi - art. 6h ustawy. Nieruchomość w Skrzyszowie nr 322B jest zamieszkała, a zatem, jak wskazał organ I instancji, podlega zasadom gospodarowania odpadami komunalnymi ustalonymi w wyżej powołanej ustawie jak i podjętych na jej podstawie uchwałach Rady Gminy Skrzyszów. Przy uwzględnieniu tej wielkości oraz wszystkich kosztów związanych z funkcjonowaniem systemu gospodarowania odpadami komunalnymi skalkulowana została stawka opłaty za odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych z terenu nieruchomości zamieszkałych. Na podstawie uchwały Rady Gminy Skrzyszów Nr XXIV/286113 z dnia 7 czerwca 2013 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty, opłatę tę określono jako opłatę od gospodarstwa domowego, wprowadzając jej zróżnicowanie w zależności od liczby osób zamieszkałych na nieruchomości prowadzących wspólne gospodarstwo domowe oraz od sposobu zbierania odpadów (segregowane, niesegregowane). Zgodnie z dokonanymi w trakcie postępowania ustaleniami Organ przyjął, iż w gospodarstwie domowym A. M. zamieszkuje 5 osób. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł A. M. zarzucając organowi naruszenie zasad ogólnych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie zbierania dowodów poprzedzających wydanie decyzji. Odwołujący podobnie jak poprzednio stanął na stanowisku iż nie podlega obowiązkowi złożenia deklaracji w zakresie wywozu odpadów, gdyż zawarł umowę cywilnoprawną z innym podmiotem odnośnie wywożenia odpadów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia [...] maja 2014 r. znak: [...] utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że istota sporu dotyczy obowiązku składania deklaracji dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi i ponoszenie opłat na rzecz gminy. Zgodnie z treścią art. 6c ustawy gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. W art. 6h ustawy właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie z dyspozycją art. 6j ust. 1 ustawy w przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn: a) liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, lub b) ilości zużytej wody z danej nieruchomości, lub c) powierzchni lokalu mieszkalnego - oraz stawki opłaty ustalonej na podstawie art. 6k ust. 1. Stosownie do treści art. 6j ust 2 ustawy w przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, rada gminy może uchwalić jedną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego. Stosownie natomiast do treści art. 6k ust 1 pkt 1 ustawy rada gminy, w drodze uchwały: dokona wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i 2 oraz ustali stawkę takiej opłaty; dopuszcza się stosowanie więcej niż jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy Korzystając z ustawowej delegacji wynikającej z art. 6k ustawy, Rada Gminy w Skrzyszowie podjęła w dniu 12 czerwca 2013 r. Uchwałę Nr XXXIV/286/13 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty. Zgodnie z treścią § 2 ust. 2 w/w uchwały opłata w przypadku odpadów zbieranych w sposób selektywny wynosi: a) gospodarstwo 1 osobowe -10 zł, b) gospodarstwo 2 osobowe -16 zł, c) gospodarstwo 3 osobowe - 22 zł, d) gospodarstwo 4 osobowe - 27 zł, e) gospodarstwo 5 osobowe - 30 zł, f) gospodarstwo 6 osobowe - 32 zł, g) gospodarstwo 7 i więcej osób - 34 zł. Gminy mają obowiązek organizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości. Z kolei na mieszkańcach gminy będących właścicielami nieruchomości spoczywa obowiązek składania deklaracji oraz ponoszenia na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. A. M. pomimo ciążącego na nim obowiązku nie złożył w ustawowo określonym terminie deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W związku z powyższym Wójt Gminy S. był zobowiązany, na zasadzie art. 60 ustawy, do wydania decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie bowiem z powołanym przepisem w razie nie złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Bez znaczenia jest tu fakt, iż jak wskazuje odwołujący w dniu [...] lipca 2013 r. zawarta została umowa z Zakładem Usług Transportowych w S. na odbieranie odpadów. Oto bowiem zgodnie z art. 6 h ww. ustawy, właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Innymi słowy to gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Obowiązek ten powstał w przypadku gminy S. od dnia [...] lipca 2013 r. (data wejścia w życie w/w uchwały Rady Gminy Skrzyszów). W konsekwencji umowę na odbieranie odpadów właściciele nieruchomości zobowiązani są podpisać z gminą. Niejako na marginesie organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw, właściciel nieruchomości, który w dniu wejścia wżycie ustawy ma zawartą z gminną jednostką organizacyjną lub przedsiębiorcą umowę na odbieranie odpadów komunalnych jest zwolniony z uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa wart. 6h ustawy zmienianej w art. 1, w okresie obowiązywania tej umowy, nie dłużej jednak niż przez 18 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Tak więc nawet przyjmując, że w niniejszej sprawie przepis ten miał zastosowanie do dnia 30 czerwca 2014 r., a w dniu 1 lipca 2013 r. minął już 18-miesięczny termin od wejścia w życie ustawy. Co się zaś tyczy argumentu odwołującego, że na jego nieruchomości prowadzona jest także działalność gospodarcza, to wskazać należy, że stosownie do art. 6j ust. 4 ustawy z dnia 13 września o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w przypadku nieruchomości, która w części stanowi nieruchomość, o której mowa w art. 6c ust. 1, a w części nieruchomość, o której mowa w art. 6c ust. 2, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi sumę opłat obliczonych zgodnie z ust. 1-3. Tak więc organ, skoro nie ma uchwały w sprawie nieruchomości, o jakich mowa w art. 6c ust. 2, zasadnie nie dodawał do kwoty opłaty z tytułu nieruchomości zamieszkałej kwoty rozliczonej w sposób określony w art. 6j ust. 3, zgodnie z którym w przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 2, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn liczby pojemników z odpadami komunalnymi powstałymi na danej nieruchomości oraz stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6k ust. 1 pkt 2. Innymi słowy to, że organ nie uwzględnił faktu prowadzenia przez A. M. działalności gospodarczej jest z korzyścią odwołującego. W tym postępowaniu nie miały miejsca naruszenia przepisów K.p.a. Zgodnie z przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach rada gminy ustala stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz pobiera tę opłatę. Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi ustalona jest w sposób określony w ustawie i w pewnym stopniu jest narzucana właścicielom nieruchomości, a więc ma ona charakter daniny publicznej. Mimo ciążącego na A. M. obowiązku nie złożył on ustawowej deklaracji, której wzór ustalony został na mocy uchwały Rady Gminy Skrzyszów nr XXIV /288/13 z dnia 7 czerwca, w sprawie ustalenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie z § 3 ust. 1 uchwały deklarację należało złożyć w terminie do 19 lipca 2013 r. Pismem z dnia [...] października 2013 r., z powołaniem się na podstawę prawną, Wójt Gminy S. wezwał A. M. do złożenia przedmiotowej deklaracji. Podobnie pismami z dnia [...] stycznia 2014 r. i [...] stycznia 2014 r. organ I instancji wzywał stronę do złożenia deklaracji. Mimo tego skarżący dokumentu tego nie złożył. Tymczasem sposób ustalania wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi opiera się na obowiązku właściciela nieruchomości samodzielnego obliczenia wysokości opłaty i przedstawienia wysokości tej opłaty w deklaracji. A zatem złożenie prawidłowej deklaracji skutkuje tym, że nie jest potrzebne, ani możliwe wydanie decyzji administracyjnej o wysokości opłaty, a wynika to z treści z art. 60 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Dlatego też organ ustalił we własnym zakresie ilość osób zamieszkałych na działce odwołującego i w oparciu o uchwałę Rady Gminy Skrzyszów Nr XXIV/286113 z dnia 7 czerwca 2013 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty wydał decyzję ustalającą wysokość opłaty. Organ zatem podjął wszelkie działania niezbędne do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Jednocześnie organ nie ma możliwości aby "zmusić" A. M. do oświadczenia o ilości osób zamieszkałych w domu, jak i do złożenia deklaracji. Tymczasem gdyby uznać argumenty odwołującego, to należałoby uznać, że osoby, które uchylają się od obowiązku złożenia deklaracji i nie współpracują z organami, mają pozycję lepszą niż inne osoby, które zgodnie z przepisami złożyły deklarację. Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że w niniejszej sprawie w sposób wyczerpujący rozpatrzono cały materiał dowodowy, w szczególności ustalono, że A. M. jest właścicielem działki nr [...] w S. i zamieszkuje ją wraz z czterema osobami z rodziny. Stwierdzono także, iż odwołujący nie złożył, mimo wezwania, stosownej deklaracji dotyczącej wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Tym samym zostały spełnione wszystkie przesłanki do określania A. M. stosownej opłaty. Stosownie do art. 60 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w razie nie złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Powyższy przepis wskazuje, że decyzja wydana w tym trybie stanowi odpowiednik deklaracji. Z przepisów uchwały Rady Gminy Skrzyszów Nr XXIV/288/13 z dnia 7 czerwca w sprawie ustalenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnym wynika, iż właściciele nieruchomości zobowiązani byli złożyć deklarację w terminie do 19 lipca 2013 r. Ponadto obowiązek ten powstaję w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości bądź w terminie 14 dni od dnia wystąpienia zmiany danych będących podstawą ustalenia wysokości należnej opłaty. Skoro zatem decyzja w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi niejako zastępuje deklarację (która nie jest składana periodycznie), to zasadnym jest określanie wysokości opłaty na przyszłość. Gdyby uznać pogląd odwołującego w tej materii za zasadnym należałoby stwierdzić, że organ, w przypadku nie złożenia deklaracji przez właściciela nieruchomości, musiałby wydawać niezliczoną ilość decyzji. Nie można też nie zauważyć, że w przypadku złożenia przez stronę deklaracji, która byłaby prawidłowa, a wysokość opłaty wynikająca z tej deklaracji byłaby inna niż ta, która wynika z decyzji, organ powinien w takim porządku na zasadzie art. 258 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej orzec o wygaszeniu decyzji jako bezprzedmiotowej. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak na wstępie. Na decyzje tą skargę wniósł skarżący A. M. Skarżący podniósł, że nastąpiła obraza przepisów prawa materialnego – tj. art. 6k ust. 1 pkt 1 i art. 6r ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach bez należytej i wnikliwej oceny funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi na terenie Gminy S. Skarżący podniósł, że zawarł zgodnie z art. 6 tej ustawy umowę na wywóz odpadów komunalnych bo taki obowiązek nakłada na niego obowiązujące prawo. Skoro posiada on zawartą i to skuteczną umowę na odbiór odpadów komunalnych, to nie jest obowiązany do dodatkowego ponoszenia opłaty z tytułu wywozu odpadów komunalnych na rzecz gminy. Skarżący zakwestionował prawidłowość naliczenia opłaty. Taka opłata nie mogła być naliczana za miesiące, za które zobowiązanie do jej ponoszenia już powstało. Decyzja określająca wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie stanowi deklaracji. Tym samym opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna być określana za dany miesiąc po jego zakończeniu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Sąd administracyjny ocenia jedynie legalność działania administracji, co oznacza, że zobowiązany jest zbadać, czy w czasie podejmowania danego aktu administracyjnego, organ administracji nie naruszył prawa. Nie każde naruszenie prawa powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje tylko wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej uchylenie. Istota sporu w tej sprawie sprowadza się do oceny, czy w stanie prawnym po dniu 1 lipca 2013 r. osoba, która zawała umowę na odbiór odpadów komunalnych ma obowiązek dodatkowego ponoszenia opłat na rzecz gminy w związku z gospodarowaniem odpadami komunalnymi. Odpowiedź na to pytanie uzależniona jest od tego, czy na danej osobie spoczywał obowiązek podlegania zasadom uiszczania opłat określonym przez organy gminy. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1399 z późn. zm.) właściciel nieruchomości, który pozbywa się z terenu nieruchomości nieczystości ciekłych oraz właściciel nieruchomości, który nie jest zobowiązany do ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na rzecz gminy, wykonując obowiązek określony w art. 5 ust. 1 pkt 3b tej ustawy (czyli poprzez pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych), jest zobowiązany do udokumentowania w formie umowy korzystania z usług wykonywanych przez gminną jednostkę organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych lub gminną jednostkę organizacyjną lub przedsiębiorcę odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, wpisanego do rejestru działalności regulowanej, o którym mowa w art. 9b ust. 2 ww. ustawy - przez okazanie takich umów i dowodów uiszczania opłat za te usługi. Powołany przepis wyraźnie stanowi, że właściciel nieruchomości sam zawiera umowę na wywóz (odbiór) odpadów komunalnych, jeżeli nie jest on zobowiązany do ponoszenia opłat za gospodarowanie takimi odpadami przez gminę. Nie może więc sam właściciel nieruchomości dokonać wyboru, czy powierzy odbiór swoich odpadów komunalnych gminie i wybranemu przez organy gminy przedsiębiorcy, czy też sam zajmie się zawarcie umowy z przedsiębiorcą odbierającym odpady komunalne. Ustawodawca wyraźnie preferuje odbieranie odpadów komunalnych (nazywając to gospodarowaniem tymi odpadami) przez gminę, a tylko wówczas, gdy gmina tego obowiązku nie wykonuje – obliguje do tego samych właścicieli nieruchomości. Jak wynika z akt sprawy Rada Gminy Skrzyszów uchwałą z dnia 12 czerwca 2013 r. Nr XXIV/286/13 ustaliła obligatoryjne opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od właścicieli zamieszkałych nieruchomości i określiła te opłaty jako opłaty od gospodarstwa domowego (§ 1 ust. 1 ww. uchwały). Tym samym na terenie Gminy Skrzyszów właściciel każdej nieruchomości zamieszkałej (tzn. takiej, na której jest zamieszkały budynek lub inny obiekt), ma obowiązek poddać się rygorem gminnego systemu gospodarowania odpadami komunalnymi i nie zwalnia takiego właściciela nawet samodzielne zagospodarowanie odpadami komunalnymi poprzez np. zawarcie odrębnej umowy z innym odbiorcą takich odpadów. Taka sytuacja miała miejsce w tej sprawie, w której skarżący będąc zobowiązany do uiszczania opłat na rzecz Gminy S. za gospodarowanie odpadami komunalnymi ze swojej nieruchomości zamieszkałej – tego nie zrobił, a zawarł umowę z innym przedsiębiorcą. Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi ma charakter ekwiwalentnego świadczenia obowiązkowego, które obowiązkowo należy uiszczać dopóty, dopóki spełnia się ustawowe przesłanki, precyzowane w odpowiednich uchwałach będących aktami prawa miejscowego. Taką przesłanką jest bycie właścicielem nieruchomości zamieszkałej. Nie jest natomiast taką przesłanką zawarcie umowy z innym odbiorcą odpadów komunalnych w przypadku, gdy obowiązek uiszczania opłat wynika z odpowiedniej uchwały. Zawarty w skardze zarzut naruszenia art. 6k ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jest niezasadny. Przepis ten stanowi ustawową delegację dla rad gmin do określenia w drodze uchwały wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i 2 oraz stawki takiej opłaty; przy czym dopuszcza się stosowanie więcej niż jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy. W tej sprawie Sąd nie bada prawidłowości podjęcia uchwały przez radę Gminy Skrzyszów co do wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz stawek takiej opłaty. To może być przedmiotem odrębnej skargi na akt prawa miejscowego. Ta zaś sprawa dotyczy oceny legalności wydanych w sprawie decyzji, a nie uchwał. Także zarzut naruszenia przez organy administracji art. 6r ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jest niezasadny, ponieważ ten przepis nakazuje, aby organy gminy z pobranych opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi pokrywały koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, które obejmują: 1) koszty odbierania, transportu, zbierania, odzysku i unieszkodliwiania odpadów komunalnych; 2) koszty tworzenia i utrzymania punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych oraz 3) koszty obsługi administracyjnej tego systemu. Dokonanie jakiejkolwiek oceny ww. przepisu nie pozostaje w żadnym związku z zaskarżoną decyzją w tej sprawie. Przepis ten dotyczyłby ewentualnie kontroli legalności samej uchwały ustalającej wysokość opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, ale taka sprawa nie jest przedmiotem rozpoznania przez sąd administracyjny w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 6c ust. 1 w związku z art. 6h ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach właściciele nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Gmina zaś ma obowiązek zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli takich nieruchomości i w tym celu wybiera w drodze przetargu przedsiębiorcę dokonującego odbioru odpadów i z nim zawiera umowę. Obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na nieruchomości zamieszkałej powstaje za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec. Zgodnie z art. 6m ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. W razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze (art. 6o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach). Sąd przytoczył obowiązujące w tym zakresie przepisy, które dotyczą zaskarżonej decyzji i na ich podstawie stwierdza, że tak decyzja Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. z dnia [...] maja 2014 r., jak i poprzedzająca ją decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...] marca 2014 r. są prawidłowe. Skoro sam skarżący będąc zobowiązanym do złożenia stosownej deklaracji, takiej deklaracji nie złożył, to wójt miał obowiązek wydać decyzję określającą wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Przyjęta w tej decyzji ilość osób zamieszkałych na terenie nieruchomości skarżącej, jak i stawka opłaty są prawidłowe i wynikają z należycie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego. Także określenie okresu, za jaki ustalono opłaty jest prawidłowe. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że skoro zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa i skarga skarżącego nie jest zasadna – to na podstawie art. 151 §.P.p.s.a. skarga ta podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło