II SA/Kr 1027/06

WyrokWSA w Krakowie2008-05-28

Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Izabela Dobosz, Piotr Głowacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, w przypadku zbiegu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji nieostatecznej i odwołania od tej decyzji, powinien nadać pierwszeństwo trybowi nadzwyczajnemu (stwierdzenie nieważności) czy zwykłemu (odwołanie)?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie posiada kompetencji do stwierdzenia nieważności decyzji. W przypadku zbiegu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji nieostatecznej z odwołaniem od tej decyzji, pierwszeństwo ma tryb nadzwyczajny (stwierdzenie nieważności), ponieważ stwierdzenie nieważności oparte jest na kwalifikowanych przesłankach, których zaistnienie musi prowadzić do wyeliminowania aktu z obrotu prawnego. Organ odwoławczy może badać przesłanki nieważności, ale rozstrzygnięcie może oprzeć jedynie na przepisach art. 138 § 1 i 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewody uchylającej decyzję Starosty o odmowie uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i wydającej pozwolenie na budowę stacji paliw. Starosta odmówił uchylenia decyzji, uznając, że inwestycja jest zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda uchylił decyzję Starosty, m.in. z uwagi na wadliwe podpisanie decyzji przez osobę nieupoważnioną oraz fakt, że inwestycja została już zrealizowana, co czyniło postępowanie bezprzedmiotowym. Skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji i stwierdzenia nieważności decyzji pierwotnej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski (spr.) Sędziowie: NSA Izabela Dobosz WSA Piotr Głowacki Protokolant: Beata Błach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2008r. sprawy ze skargi A. K. i H. K. oraz W. K. i K. K. na decyzję Wojewody z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących A. K. i H. K. oraz W. K. i K. K. kwotę po 457 zł ( czterysta pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Po wznowieniu postępowania, decyzją z dnia [...]r., (znak: [...], [...]) Starosta B. orzekł o odmowie uchylenia decyzji z dnia [...] r., w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia A. i H. K. na budowę stacji paliw płynnych z zapleczem, myjni samochodowej, stanowiska tankowania [...], wewnętrznego układu komunikacyjnego na działkach nr [...] i [...] przy ulicy [...] w B. wraz z przyłączami i zbiornikiem na ścieki sanitarne bowiem w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej ze względu na zgodność usytuowania inwestycji będącej przedmiotem pozwolenia na budowę, z ustaleniami obecnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, uchwalonego w dniu [...] sierpnia 2005 r., a także zgodność z pozostałymi przepisami prawa, co stanowi okoliczność, z powodu której nie uchyla się decyzji oraz ograniczył się do stwierdzenia, że decyzja Starosty z dnia [...] r., "została wydana z okolicznością, o której mowa w art. 151 §2 kpa". Ponadto stwierdził brak podstaw prawnych do uznania W. i K. K. za strony wznowionego postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że : - istotnie zachodzi przesłanka z art. 145 § 1 pkt 8 kpa, bowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r., znak: (SKO[...]) z powołaniem się na art. 156 § 1 pkt 7 kpa, stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta B. z dnia [...]r. (znak: [...]) o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji, - nie uchyla się jednak decyzji, gdy okaże się, iż przy ponownym orzekaniu zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. A taka sytuacja ma miejsce bowiem przedmiotowa inwestycja jest zgodna z ustaleniami obecnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego w dniu [...] sierpnia 2005 r., uchwałą Nr [...] Rady Miasta B. / Dz. Urz. Woj. [...] Nr 525, poz. 3696 /. Ponadto dokumentacja projektowa przedmiotowej inwestycji spełnia wszelkie wymogi prawa, - inwestycja realizowana przez A. i H. K. w żaden sposób nie narusza interesu prawnego i obowiązku W. i K. K. bowiem ich nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu przez co należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie odrębnych przepisów wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu, w związku z czym także na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa Budowlanego z 1994 r., Decyzją z dnia [...] 2006 r. (znak: [...]) Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania W. i K. K., od powyższej decyzji Starosty B. oraz po rozpatrzeniu wniosku Prokuratora Okręgowego w K. o stwierdzenie nieważności tej decyzji: 1. uchylił decyzję Starosty B. znak: [...], [...] z dnia [...] 2006 r., w całości; 2. uchylił decyzję Starosty B. z dnia [...] 2001 r., (znak: [...]) zatwierdzając projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę stacji paliw w całości i umorzył postępowanie l-szej instancji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę stacji paliw. W uzasadnieniu podniesiono co następuje. 1/ wskutek sprzeciwu Prokuratora Okręgowego w K. z dnia [...] 2005 r. Starosta B. postanowieniem z dnia [...] 2005 r., (znak: [...]) z powołaniem się m.in. na art. 145 § 1 pkt 8 kpa, wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną Starosty B. z dnia [...] 2001 r. (znak: znak: [...]) w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę stacji paliw płynnych z zapleczem, myjni samochodowej, stanowiska tankowania [...], wewnętrznego układu komunikacyjnego na działkach nr [...] i [...] przy ulicy [...] w B. wraz z przyłączami i zbiornikiem na ścieki sanitarne dla inwestora A. i H. K., 2/ oprócz odwołania W. i K. K., Prokurator Okręgowy w K. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jako, że decyzja ta została podpisana przez osobę nieupoważnioną do wydania decyzji, co rażąco narusza przepisy art. 107 § 1 w związku z art. 104 § 1 kpa. 3/ wspólne rozpatrzenie odwołania oraz wniosku Prokuratora Okręgowego w K. uzasadnione jest tym, że odwołanie dotyczy merytorycznej wadliwości decyzji natomiast wniosek kwestionuje formalno-prawną stronę decyzji. "Tryb stwierdzenia nieważności jako środek nadzwyczajny w zasadzie winien być stosowany do decyzji ostatecznych, choć 2 treści przepisów kpa regulujących tę instytucję wynika możliwość stosowania go także do decyzji nie mających przymiotu ostateczności, o ile zamiast odwołania strona wyraźnie żąda stwierdzenia nieważności decyzji nieostatecznej. W przypadku złożenia odwołania przez jedną ze stron i wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji przez działającego na prawach strony prokuratora, przepisy kpa nie wskazują wprost na pierwszeństwo stosowania trybu nieważnościowego lub odwoławczego. "Biorąc jednak pod uwagę, iż jako pierwsze złożone zostało odwołanie od decyzji, co nie jest bez znaczenia, jak też i fakt, że zarówno odwołanie jak i wniosek o stwierdzenie nieważności zmierzają do podważenia decyzji organu l-szej instancji, a także uwzględniając zakres badania sprawy w każdym z tych trybów, organ stanął na stanowisku, iż sprawę należy rozpatrzyć w trybie zwykłym odwoławczym". 4/ na wniosek A. i H. K. Starosta B. decyzją z dnia [...] 2001 r. (znak: [...]) zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenia na budowę stacji paliw płynnych z zapleczem, myjni samochodowej, stanowiska tankowania [...], wewnętrznego układu komunikacyjnego na działkach nr [...] i [...] przy ulicy [...] w B. wraz z przyłączami i zbiornikiem na ścieki sanitarne. Pozwolenie wydano w oparciu o decyzję Burmistrza Miasta B. z dnia [...] 2000 r., (znak: [...]) o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu która została wyeliminowana z obrotu prawnego poprzez ostateczną decyzją z dnia [...] 2005 r., (znak: SKO[...]) Samorządowego Kolegium Odwoławczego w której stwierdzono nieważność wyżej wymienionej decyzji z uwagi na niezgodność inwestycji z ustaleniami Planu Przestrzennego Zagospodarowania miasta B., uchwalonego przez Radę Miejską w B. w dniu [...] 1992r. Nr [...]. 5/ organ odwoławczy nie podzielił poglądu, że w wyniku ponownego rozpatrzenia we wznowionym postępowaniu musiałaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Starosta B. w prowadzonym przez siebie postępowaniu wznowieniowym nie rozważył i nie uwzględnił istotnej w sprawie okoliczności, a to faktu, że inwestycja objęta pozwoleniem na budowę z dnia [...] 2001 r., została przez inwestora zakończona (przynajmniej zrealizowana w znacznej części) w roku 2003. Inwestor uzyskał decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] 2003 r., (znak: PINB-[...]), którą udzielono pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej stacji paliw płynnych z zapleczem. Od tego momentu obiekty objęte pozwoleniem na budowę są użytkowane zgodnie z ich przeznaczeniem do dnia dzisiejszego, pomimo iż Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., decyzją z dnia [...].2005 r., (znak: [...]) stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] 2003 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. Fakt ten nie został w ogóle uwzględniony ani omówiony przez organ l-szej instancji w kontekście stwierdzenia w decyzji, iż w wyniku wznowienia zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. 6/ organ orzekający w wyniku wznowienia ma obowiązek ustalenia istnienia okoliczności objętych dyspozycją art. 146 § 2 kpa. w związku z art. 151 § 2 kpa. Stosowanie art. 146 § 2 kpa jest dopuszczalne wówczas, gdy wszystkie okoliczności sprawy ustalone na podstawie całokształtu materiału dowodowego przemawiają za tym, że nie ma żadnych podstaw do wydania innej decyzji niż decyzja dotychczasowa, biorąc pod uwagę nie tylko stan prawny ale również uwzględniając okoliczności faktyczne istniejące w dniu rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. W sytuacji zaś, gdy nie został zebrany i oceniony pełny materiał dowodowy, nie można zasadnie twierdzić, że nie mogłaby zapaść inna niż kwestionowana decyzja. Rozstrzygnięcie co do istoty sprawy następuje w trybie art. 151 kpa. Przepis art. 151 § 1 kpa, przewiduje tylko dwa możliwe sposoby zakończenia wznowionego postępowania. W razie braku podstaw z art. 145 § 1 kpa odmawia się uchylenia dotychczasowej decyzji, a gdy podstawy te są, uchyla się dotychczasową decyzję i wydaje nową rozstrzygającą o istocie sprawy. Oznacza to, iż wyłączone jest podjęcie innej treści rozstrzygnięcia kończącego postępowanie. W omawianym przypadku występują podstawy z art. 145 § 1 pkt 8 kpa, a więc organ zdeterminowany faktem wyeliminowania z obiegu prawnego decyzji Burmistrza Miasta B. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zobowiązany jest przepisem art. 151 § 1 pkt. 2 do uchylenia dotychczasowej decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji. Warunkiem sine qua non uchylenia decyzji w trybie art. 151 § 1 pkt 2 kpa jest przede wszystkim zaistnienie przesłanek z art. 145 § 1 kpa, a dopiero potem wyniki postępowania co do istoty sprawy. Jednocześnie, uchylając decyzje dotychczasową organ zobowiązany jest wydać nową decyzje rozstrzygającą o istocie sprawy. Istotą wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego. Nową decyzję rozstrzygającą zatem o istocie sprawy wydaje się, jak gdyby w sprawie nie było w danej instancji rozstrzygnięcia. Wobec tego organ administracji państwowej wydający nową decyzję stosuje te przepisy prawa materialnego, które obowiązują w dniu orzekania. Jednocześnie musi uwzględnić stan faktyczny istniejący w dniu orzekania. 7/ w ocenie organu II instancji Starosta B. przy wydaniu decyzji nie uwzględnił faktu, iż inwestycja została zrealizowana (przynajmniej w znacznej części) czym naruszył art. 149 § 2 kpa. Oceniając zaskarżoną decyzję zaakcentowano, że nie miała ona dostatecznych przesłanek do przyjęcia ustalenia, że w wyniku wznowienia mogłaby zapaść "wyłącznie" taka sama decyzja. Pozwolenie na wykonanie robót budowlanych może dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych, a wykonanie tych robót przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, nawet jeśli nie została wykonana całość tych robót, powoduje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem, o pozwolenie na budowę, W kontekście powyższego stanu faktycznego organ l-szej instancji nie mógłby we wznowionym postępowaniu orzec o udzieleniu pozwolenia na budowę stacji paliw płynnych z zapleczem, bowiem obiekt ten jest już zrealizowany i funkcjonuje. Organ l instancji w sposób istotny naruszył zatem art. 146 § 2 kpa w zw. z art. 151 § 2 kpa. 8/ fakt zrealizowania inwestycji obliguje organ do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 kpa w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Decyzja o pozwoleniu na budowę może dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych, których budowa nie została jeszcze rozpoczęta a więc w przypadku zrealizowania inwestycji postępowanie z wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę zrealizowanej inwestycji stało się więc bezprzedmiotowe. 9/ organ odwoławczy nie podzielił stanowiska organu l-szej instancji, iż W. i K. K. nie mogą być stroną wznowionego postępowania. Orzeczenie zaskarżonej decyzji o braku podstaw prawnych do uznania W. K. i K. K. za strony wznowionego postępowania -jest wydane bez podstawny prawnej. Z treści art. 28 kpa, nie można wyprowadzić właściwości organu administracji do orzekania w formie decyzji o braku przymiotu strony osoby fizycznej w postępowaniu administracyjnym. Przepisy kpa nie przewidują wydawania decyzji orzekającej w sprawie dopuszczenia lub nie do udziału w postępowaniu administracyjnym osoby fizycznej. Ponadto zgodnie z orzecznictwem sądu administracyjnego w postępowaniu administracyjnym o udzielenie pozwolenia na budowę, przy ustalaniu stron postępowania, ocenie podlega również badanie czy dochodzi, względnie może dojść do naruszenia interesu osób trzecich, a więc i interesu właścicieli sąsiednich nieruchomości, nie tylko w aspekcie dopuszczalności tej zabudowy wg. obowiązujących przepisów prawa, lecz ewentualnego naruszenia norm i warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i obiekty towarzyszące oraz infrastruktura techniczna. Organ l-szej instancji dokonał jedynie analizy oddziaływania inwestycji pod względem urbanistyczno-architektonicznym, warunków sanitarnych, bezpieczeństwa p.poż. i ochrony środowiska, natomiast nie dokonał analizy wpływu tej inwestycji na sposób zagospodarowania działki sąsiedniej odwołujących się W. i K. K. W. i K. K. brali udział w postępowaniu nadzwyczajnym prowadzonym w trybie art. 156 kpa, jak również w postępowaniu po wszczęciu postępowania i wydaniu decyzji przez Starostę B. dnia [...].2005 r., która została uchylona przez Wojewodę decyzją z dnia [...].2006 r. znak: [...] i przekazana do ponownego rozpatrzenia. Powyższe okoliczności zadecydowały o uchyleniu w tej części decyzji, i umorzeniu postępowania. 10/ zasadne są zarzuty podnoszone przez Prokuratora Okręgowego w K. we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, która w jego ocenie narusza w sposób istotny art. 107 § 1 kpa. Organ II instancji zwrócił się w tej sprawie o wyjaśnienie do Starosty, skąd uzyskał odpowiedź, iż decyzja została podpisana przez Wicestarostę na podstawie generalnego upoważnienia wynikającego z Regulaminu Organizacyjnego Starostwa Powiatowego w B., w którym w §10 ust. 2 postanowiono iż "W czasie nieobecności Starosty lub niemożności sprawowania funkcji, wszystkie zadania i kompetencje w zakresie kierowania Starostwem wykonuje Wicestarosta". W ocenie organu II instancji wyjaśnienia powyższe nie są wystarczające do uznania, że decyzja wypełnia wymagania prawa, a w szczególności wymagania art. 107 kpa. Zgodnie z art. 107 § 1 kpa decyzja powinna zawierać "podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji". Zaskarżona decyzja opatrzona została odciskiem pieczęci imiennej Starosty L. W. z podpisem nieczytelnym osoby o nieustalonym nazwisku ze znaczkiem "WZ" /działającej w zastępstwie/. Okoliczność powyższa powoduje, iż decyzja nie zawiera elementu wymaganego przez art. 107 § 1 kpa, a więc jest obarczona wadą. Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyli A. K. i H. K. oraz W. i K. K. A. K. i H. K. zarzucili: 1) naruszenie przepisu art. 107 § 3 kpa a nadto art. 148 § l w związku z art. 188 kpa, 2) naruszenie przepisu art. 24 § 1 pkt 4 kpa, 3) naruszenie przepisu art.146 § 2 kpa. i wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania a nadto o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu podnieśli, że : - decyzją z dnia [...] 2001 roku, (znak [...]), wydaną przez Wojewodę, umorzono postępowanie odwoławcze wywołane odwołaniem M. K. od decyzji Starosty B. z dnia [...] 2001 roku, (znak [...]) bowiem uznano, iż odwołująca nie ma przymiotu strony w tymże postępowaniu. Skarga na tę decyzję nie została złożona. - W. K. i K. K. dnia [...] maja 2002 roku złożyli kolejny wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty B. z dnia [...] 2001 roku i decyzją z dnia [...] 2002 roku, (znak [...]) Wojewoda odmówił wszczęcia postępowania w sprawie nadal uznając, że nie są oni stronami w sprawie. GINB uchylił tę decyzję Wojewody i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia [...] 2003 roku, (znak [...]),Wojewoda odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B. z dnia [...] 2001 roku; tym razem uznano K. za strony ale stwierdzono, iż nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]2003 roku, znak [...], rozpoznając odwołanie p. K., utrzymał w mocy decyzję Wojewody. Na tę decyzję została złożona przez W. i K. K. skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd ten, wyrokiem z dnia [...] 2004 roku, wydanym w sprawie [...] oddalił skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku stwierdził jednoznacznie, że zarówno brak udziału skarżących w postępowaniu, jak i wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji mogą ewentualnie stanowić przesłankę dla wznowienia postępowania a nie do żądania stwierdzenia nieważności decyzji (vide karta 5 uzasadnienia wyroku). - dnia [...] marca 2005 roku Prokurator Okręgowy w K. złożył sprzeciw od ostatecznej decyzji Starosty B. z dnia [...] 2001 roku; jako podstawę prawną sprzeciwu podano art. 145 § 1 pkt 8 kpa! Rozpoznając ten sprzeciw Starosta B. decyzją z dnia [...] 2005 roku, znak [...] odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] 2001 roku. Od decyzji tej wnieśli odwołania Prokurator Okręgowy w K. oraz W. i K. K. Rozpoznając to odwołanie decyzją z dnia [...] 2006 roku, (znak [...]) Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Na tę decyzję Wojewody dnia [...] 2006 roku A. K. i H. K. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i skarga ta do chwili obecnej nie została rozpoznana. - jednocześnie Starosta B. prowadził postępowanie - będące konsekwencją uchylenia jego decyzji przez Wojewodę - do sygnatury [...] i [...] i zakończył je decyzją z dnia [...] 2006 roku odmawiającą uchylenia decyzji z dnia [...] 2001 roku. Od tejże decyzji odwołanie wnieśli W. i K. K. oraz Prokurator Okręgowy w K., l dopiero na skutek tych odwołań została wydana decyzja zaskarżona niniejszą skargą. - pomimo uznania za zasadny argumentu Prokuratora, że decyzja z dnia [...] 2006 roku narusza przepisy art. 107§l kpa bowiem "zawiera odcisk pieczęci imiennej Starosty L. W. z podpisem nieczytelnym osoby o nieustalonym nazwisku ze znaczkiem WZ" ( po wyjaśnieniu okazało się, że podpis złożył [...] na podstawie generalnego upoważnienia wynikającego z Regulaminu Organizacyjnego Starostwa Powiatowego w B.) a nie zawiera "podpisu z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji" to nie stwierdzono jej nieważności a uchylono ją rozpoznając merytorycznie sprawę. Tym samym konieczne jest powtórne podniesienie, że podstawą prawną Sprzeciwu Prokuratora był przepis art.145 § l pkt 8 kpa. Zatem koniecznym było przede wszystkim zbadanie, czy Sprzeciw został złożony w terminie. Jest to kwestia nader istotna zważywszy, że: a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2002 roku stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta B. z dnia [...] 2000 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji, b. decyzją z dnia [...] 2002 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło swoja decyzję z dnia [...] 2002 roku i odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta B. z dnia [...] 2000 roku, c. wyrokiem z dnia [...] 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w sprawie [...], uchylił decyzję Kolegium z dnia [...] 2002 roku, a wyrokiem z dnia [...] 2004 roku Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie [...] oddalił skargę kasacyjną. - Prokurator w Sprzeciwie z dnia [...] 2005 roku, złożonym dnia [...] marca 2005 roku słusznie podnosi, iż decyzja Burmistrza o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu została wyeliminowana z obrotu prawnego na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie; przecież skoro Sąd uchylił decyzję Kolegium z dnia [...] 2002 roku to tym samym ostateczną stała się decyzja Samorządowego Kolegium z dnia [...] 2002 roku. - decyzja Samorządowego Kolegium z dnia [...] 2005 roku (znak [...]) stwierdzająca nieważność decyzji Burmistrza Miasta B. z dnia [...] 2000 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji (zresztą zaskarżona) jest nieważną bowiem orzeka o przedmiocie rozstrzygniętym przez Kolegium właśnie decyzją z dnia [...] 2002 roku. Druga istotną okolicznością jest to, że Prokuratura brała udział (!) zarówno w postępowaniu przed Wojewódzkim Sadem Administracyjnym w Krakowie (zakończonym wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2004 roku) jak i Naczelnym Sądem Administracyjnym (zakończonym wyrokiem z dnia [...] grudnia 2004 roku) o czym świadczy chociażby treść wyroku bowiem stwierdzono w nim dosłownie "przy udziale prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w K. K. K." ; dodać trzeba, że w tychże aktach jest pismo Prokuratora o przystąpieniu do postępowania. - w tym stanie rzeczy termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zarówno dla W. K. oraz K. K., jak i przede wszystkim dla Prokuratora upłynął najpóźniej dnia 14 stycznia 2005 roku a wynika to z art. 148§ 1 w związku z art. 188 kpa. - w zakończeniu podniesiono, że E. M., która z upoważnienia Wojewody podpisała zaskarżoną decyzję nie powinna jej wydawać bowiem była trzykrotnie przesłuchiwana, jako świadek w sprawie, która obecnie toczy się w Prokuraturze Okręgowej w K. do sygnatury [...]. W sprawie tej podejrzanymi są między innymi : Starosta B. L. W., któremu postawiono zarzut, że w dniu [...] 2001 roku w B. pełniąc funkcję Starosty Powiatu B. i z tego tytułu będąc funkcjonariuszem publicznym odpowiedzialnym za prawidłowe działanie podlegającego mu urzędu nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku nadzoru nad wykonywaniem obowiązków służbowych przez podległych mu urzędników i świadomie dopuścił do wydania ze swojego upoważnienia przez naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w B. M. D. decyzji z dnia [...] 2001 roku, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej zezwolenia na budowę stacji paliw wraz z zapleczem, wiedząc, że decyzja ta jest oparta o decyzję Burmistrza Miasta B. z dnia [...] 2000 roku znak [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu która została wydana z naruszeniem obowiązującej wówczas ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisami gminnymi określonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dla Miasta B. zakazującymi tego typu inwestycji na tym terenie, M. D., której postawiono zarzut, że w dniu [...] 2001 roku w B. pełniąc funkcję Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w B. i z tego tytułu będąc funkcjonariuszem publicznym działając na podstawie upoważnienia Starosty między innymi do wydawania indywidualnych decyzji administracyjnych w zakresie spraw związanych z wydawaniem zezwoleń na budowę po przeprowadzonym postępowaniu sporządziła i podpisała decyzję Starosty B. z dnia [...] 2001 roku, zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą zezwolenia na budowę stacji paliw wraz z zapleczem wiedząc, iż decyzję tę wydaje w oparciu o decyzję Burmistrza Miasta B. z dnia [...] 2000 roku w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji: budowy stacji paliw płynnych wraz z zapleczem, która została wydana z naruszeniem obowiązującej wówczas ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym (w szczególności art. 43 cytowanej ustawy) oraz przepisami gminnymi określonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dla Miasta B. zakazującymi tego typu inwestycji na tym terenie przekraczając w ten sposób przysługujące jej uprawnienia. Podejrzanymi w tej sprawie są także Burmistrz Miasta B., Architekt Miejski, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego i inne osoby w tym także H. K. Może być dyskusyjne, czy przesłanki określone w art. 24 § 1 pkt 4 kpa należy stosować tylko w przypadku tożsamości postępowania administracyjnego, czy także innego postępowania prowadzonego na podstawie ustawy. W przypadku oczywistym jest, że E.M. była zainteresowana w jak najszybszym, niekorzystnym dla skarżąych, zakończeniu postępowania chociażby dlatego aby i jej nie został postawiony zbliżony zarzut bez względu na słuszność takiego zarzutu. - nietrafnie został zinterpretowany przepis art. 146§2 kpa. Słusznie Starostwa B. stwierdził, że w związku z uchwaleniem w dniu [...] sierpnia 2005 roku nowego planu zagospodarowania w świetle którego nie ma już wątpliwości, że przedmiotowa inwestycja jest z nim zgodna nawet uznając, że istnieją przesłanki do wznowienia postępowania trzeba przyjąć, iż obecnie musiałaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej. Zupełnie nie ma przy tym znaczenia, czy uchylona została kolejna decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2003 roku udzielająca pozwolenia na użytkowanie obiektów, czy też decyzja ta istnieje - owa późniejsza decyzja odnosi się do użytkowania a nie zezwolenia na budowę. W. i K. K. w swojej skardze wnieśli o: - uchylenie zaskarżonej decyzji Starosty B. znak: [...]. [...] z dnia [...] 2006 r., "w całości z jednoczesnym orzeczeniem uchylenia decyzji Starosty B. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę stacji paliw znak: [...] z dnia [...] 2001 r. w całość?' oraz "umorzeniem postępowania l-szej instancji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę stacji paliw płynnych z zapleczem", inwestorom A. i H. K. - a ponadto o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty B. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę stacji paliw z dnia [...] 2001 r. wydanej z rażącym naruszeniem prawa w wyniku popełnionego przez organ samorządowy przestępstwa. W uzasadnieniu podnieśli, że: a/ zamiast wystąpić o stwierdzenie nieważności decyzji złożyli w trybie odwoławczym wniosek o jej uchylenie. Taka interpretacja, zasugerowana została przez prokuraturę nadzorującą sprawę w związku z brakiem końcowych rozstrzygnięć prokuratorskich w prowadzonym procesie karnym. Na chwilę obecną stwierdzają, że Wojewoda wydając swoją decyzję mógł zastosować, a czego niestety nie uczynił, art. 156 §1 pkt.2 i 7 kpa. b/ decyzja Starosty B. wydana została w wyniku popełnionego przez niego przestępstwa. Istotnym jest również, że przy w postępowaniu wznowieniowym Starosta nie odniósł się do tej kwestii, że dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Nie zwrócił również na to uwagi Wojewoda. c/ cały proces administracyjny prowadzony jest w sposób bądź to umożliwiający wydanie nowej decyzji zezwalającej na budowę lub jej użytkowanie, bądź też ma na celu doprowadzenie do przedawnienia się postępowania administracyjnego z mocy ustawy. Świadczyć o tym może również toczące się przez cały czas, postępowanie w sprawie wydania decyzji zezwalającej na budowę wjazdów i zjazdów do stacji paliw. Również obecnie przed Urzędem Miejskim w B. prowadzone jest postępowanie w przedmiocie udzielenia Inwestorowi pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części obiektu na zakład wulkanizacyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji. Sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Stosownie jednak do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 - dalej zwaną p.p.s.a.) rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu dla rozstrzygnięcia sprawy podstawowe znaczenie ma odpowiedź na pytanie jak winien postąpić organ w przypadku zbiegu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji nieostatecznej z odwołaniem od takiej decyzji. Czy w takim przypadku pierwszeństwo ma odwołanie czy też wniosek o stwierdzenie nieważności. Nie budzi wątpliwości, że z zakresu kompetencyjnego organu odwoławczego wyłączona została możliwość stwierdzenia nieważności ( zob. art. 138 kpa). Organ odwoławczy w sprawie niniejszej dostrzega ten problem i rozstrzyga go w kierunku możliwości wspólnego rozpoznania odwołania i wniosku Prokuratora Okręgowego w K., podnosząc, że "zarówno odwołanie jak i wniosek o stwierdzenie nieważności zmierzają do podważenia decyzji organu l-szej instancji, a także uwzględniając zakres badania sprawy w każdym z tych trybów, organ stanął na stanowisku, iż sprawę należy rozpatrzyć w trybie zwykłym odwoławczym". Pogląd, że nie ma przeszkód do stwierdzenia nieważności decyzji nieostatecznej znajduje potwierdzenie także w doktrynie (zob. B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1998 str. 829,), a wydaje się być utrwalony w orzecznictwie (zob. postanowienie NSA z dnia 12.08.2005 r. sygn. akt II OW 10/05 LEX nr. 188292). O tym w jakim trybie ma być rozpoznana sprawa decyduje jednak wola strony, a w niniejszym przypadku Prokuratora który taki wniosek złożył. Takiej sytuacji w sprawie niniejszej nie ma bowiem organ odwoławczy nie wyjaśnił, czy Prokurator wnosząc o weryfikację zaskarżonej decyzji w trybie art. 156 kpa, zrezygnował z tego trybu na rzecz pierwszeństwa rozpoznania odwołania. Pogląd organu odwoławczego, że skoro odwołanie jak i wniosek o stwierdzenie nieważności zmierzają do podważenia decyzji organu l-szej instancji, to sprawę należy rozpatrzyć w trybie zwykłym odwoławczym - nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa, bowiem jak to wyżej wskazano organ odwoławczy nie ma kompetencji do stwierdzenia nieważności. Kwestia ostatnia jaka wymaga wyjaśnienia to kwestia, który z trybów - odwoławczy - czy nadzwyczajny zmierzający do stwierdzenia nieważności - ma pierwszeństwo w rozpoznaniu. Sąd w składzie orzekającym stoi na stanowisku, że pierwszeństwo ma tryb nadzwyczajny tj. tryb zmierzający do stwierdzenia nieważności. Stwierdzenie nieważności oparte jest na kwalifikowanych przesłankach określonych w art. 156 § 1 kpa zaistnienie którejkolwiek z tych przesłanek musi prowadzić do wyeliminowania aktu z obrotu prawnego. Organ odwoławczy nie ma kompetencji do stwierdzenia nieważności, wprawdzie może badać zaistnienie przesłanek nieważności to swoje rozstrzygnięcie może oprzeć tylko na przepisie art. 138 § 1 i 2 kpa. Powyższy pogląd decyduje o zasadności skarg, a kontrola legalności zaskarżonego aktu następuje w pełnym zakresie bez względu na zarzuty zawarte w skargach. Naruszenie prawa procesowego skutkującego koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji zwalnia Sąd od obowiązku ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w skargach. Skoro więc, kontrola sądowa wykazała, że zaskarżona decyzja, narusza prawo na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. "c" i art. 200 p.o.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło