II SA/Kr 1028/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: Sędzia WSA Piotr Fronc Asesor WSA Anna Kopeć (spr.) Protokolant: starszy referent sądowy Paulina Filipek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi P. D. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 26 czerwca 2025 r., znak WI-I.7840.7.81.2024.EG w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę i rozbiórkę oraz zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki i projektu architektoniczno-budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody Małopolskiego na rzecz P. D. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Starosta Krakowski decyzją nr AB.IV.1.625.2024 z 15 lipca 2024 r., znak: AB- IV.6740.1.64.2024.PM udzielił inwestorowi M. J. pozwolenia na budowę i rozbiórkę oraz zatwierdził projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany dla inwestycji: "Budowa 7 budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych oznaczonych numerami 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, wraz z dojściem, dojazdem oraz z zewnętrznymi odcinkami kanalizacji sanitarnej, kanalizacją deszczową do szczelnego zbiornika na wody opadowe oraz rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i budynku gospodarczego na działce nr [...] w miejscowości B., gmina Z." (zwanej dalej inwestycją). Po rozpatrzeniu odwołań wniesionych od tej decyzji przez P. D. oraz W. B., Wojewoda Małopolski decyzją z 26 czerwca 2025 r., znak WI-I.7840.7.81.2024.EG utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy omówił zgodność inwestycji z zapisami planu miejscowego, przepisów techniczno - budowlanych oraz innych obowiązujących przepisów, a także ocenił kompletność przedłożonego projektu budowlanego i odniósł się do zarzutów wniesionych odwołań. W kwestii kręgu stron postępowania Wojewoda wskazał, że powziął wiadomość (pismo adwokata M. K. z 2 kwietnia 2025 r.), że przed wydaniem przez Starostę Krakowskiego decyzji o pozwoleniu na budowę zmarła strona postępowania B. B.. Z uwagi na powyższe i konieczność ustalenia następców prawnych zmarłych stron postępowania, Wydział Infrastruktury Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie zwrócił się do M. B., jako męża z prośbą o wskazanie spadkobierców po zmarłej i przesłanie tut. organowi jednego z poniższych dowodów: 1) postanowienia właściwego sądu powszechnego o stwierdzeniu nabycia spadku; 2) aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego przez notariusza; 3) oświadczenia wypełnionego pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania, będącego załącznikiem niniejszego pisma. Odpowiadając na wezwanie M. B. oświadczył, że jedynym spadkobiercą po zmarłej jest on, tj. M. B. Wobec powyższego organ II instancji zaktualizował krąg stron postępowania. Opisaną wyżej decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie P. D., zarzucając jej I. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy: 1. art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a) w zw. z art. 156 § 1 pkt 2) i pkt 4) k.p.a poprzez brak uchylenia przez Organ zaskarżonej decyzji Starosty Krakowskiego, pomimo iż decyzja została przez Organ l instancji wydana z rażącym naruszeniem prawa i skierowana do osoby niebędącej stroną postępowania tj. B. B., która zmarła w 23 czerwca 2024 roku, a więc przed wydaniem decyzji przez Organ I instancji, 2. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 30 § 4 k.p.a poprzez brak prawidłowego ustalenia następców prawnych zmarłej strony postępowania B. B. i błędne ustalenie, że jedynym spadkobiercą zmarłej był mąż M. B. oraz na skutek powyższego pominięcie, że spadkobiercą zmarłej jest również jej córka, a tym samym brak ustalenia właściwego kręgu stron postępowania, 3. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z § 14 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 roku (dalej również jako: Rozporządzenie WT) poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę dla inwestycji, która nie spełnia warunku zapewnienia dostępu do drogi publicznej, 4. art. 15 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a. poprzez brak uchylenia przez Organ zaskarżonej decyzji Starosty Krakowskiego i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Organ I instancji, pomimo dokonania przez inwestora na etapie postępowania odwoławczego istotnych zmian i uzupełnień w dokumentacji projektowej, 5. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się przez Organ do wszystkich zarzutów Skarżącej zawartych w odwołaniu od decyzji wydanej przez Organ I instancji, II. naruszenie przepisów prawa materialnego: 1. art. 35 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (dalej: "Pr.bud.") w związku z § 29 ust. 3 pkt 10) UCHWAŁY NR XLVII/454/18 RADY GMINY ZABIERZÓW z dnia 13 lipca 2018 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectw Bolechowice, Brzezie, Ujazd i Zelków w Gminie Zabierzów - w części obejmującej tereny od południowej krawędzi drogi powiatowej nr 2128 K w kierunku północnym (dalej: "m.p.z.p.") poprzez udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji, która przekracza dopuszczalny wskaźnik intensywności zabudowy wynoszący 0,35, 2. art. 5 ust. 1 pkt 9) Pr. bud. poprzez brak uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich występujących w obszarze oddziaływania obiektu. Na podstawie tych zarzutów skarżąca wniosła o: 1. stwierdzenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2) p.p.s.a. nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, Ewentualnie wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Nadto wniosła o zwrócenie się przez Sąd na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 248 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego do Notariusz G. S. o przedłożenie w Sądzie dokumentu w postaci odpisu Aktu Poświadczenia Dziedziczenia, data sporządzenia: 11 czerwca 2025 roku, nr Rep. A: [...], po spadkodawcy B. B. - na okoliczność ustalenia jaki był krąg spadkobierców po zmarłej stronie postępowania B. B., a także nieprawidłowego ustalenia przez organ, że spadkobiercą zmarłej był tylko mąż. Skarżąca wniosła też zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddaleniu i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W trakcie postępowania sądowego w piśmie z dnia 17 października 2025 r. (k. 89) J. B. zwróciła się o dopuszczenie do niniejszego postępowania w charakterze uczestnika wskazując, że jest jednym ze spadkobierców zmarłej J. B.. Ponadto podniosła, że nie zgadza się na procedowaną inwestycję. Wcześniej nie miała możliwości wyrażenia sprzeciwu bowiem nie wiedziała o toczącym się postępowaniu – nie otrzymała w tej sprawie żadnego zawiadomienia ani decyzji. Postanowieniem z 5 listopada 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie dopuścił J. B. do udziału w postępowaniu. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a." kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie między innymi w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie z powołanym art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b" p.p.s.a. w razie stwierdzenia podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego sąd zobligowany jest do uchylenia zaskarżonej decyzji bez badania wpływu tej okoliczności na prawidłowość rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie organ odwoławczy ustalając krąg następców prawnych po zmarłej stronie postępowania B. B. oparł się na oświadczeniu M. B., iż jest on jedynym spadkobiercą po zmarłej. Informacja ta okazała się błędna. Jak wynika z księgi wieczystej nr [...] właścicielem działki nr [...] położonej w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji są M. B. i J. B., przy czym podstawą wpisu J. B. jest akt poświadczenia dziedziczenia z dnia 11 czerwca 2025 r., Rep. A [...] sporządzony przez notariusz G. S.. Na marginesie Sąd zauważa, że z tej księgi wieczystej wynika też, że działki nr [...] i [...] (również znajdujące się w obszarze inwestycji) zostały przeniesione do księgi wieczystej nr [...] i również zmieniły właścicieli. Także i ta okoliczność będzie wymagała zweryfikowania w ponownie prowadzonym postępowaniu - tak, aby udział w postępowaniu zapewnić wszystkim jego stronom. Fakt przesłania decyzji organu I instancji J. B., która zmarła przed jej wydaniem stanowi w ocenie skarżącej podstawę do stwierdzenia nieważności tej decyzji tj. skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie oraz rażące naruszenie prawa. Stanowisko to jest błędne. Szeroką analizę faktu przesłania decyzji administracyjnej do osoby nieżyjącej w kontekście wad przewidzianych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego przeprowadził Wojewódzki Sąd administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 września 2017 r., sygn. II SA/Kr 613/17 (dostępnym w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych), wskazując: "Sytuacja, która miała miejsce w niniejszej sprawie nie może być również kwalifikowana jako podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 kpa (choć na przesłankę tę skarżący nie powołują się). Aktualnie zarówno w doktrynie (np.: J. M., Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego) jak i w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że w przepisie tym nie chodzi o omyłkę w doręczeniu decyzji, lub o doręczenie decyzji podmiotowi, któremu przymiot strony nie przysługiwał, lecz o rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach osoby niebędącej stroną. Skierowanie decyzji w rozumieniu tego przepisu oznacza zatem zamiar ukształtowania nią czyjejś sytuacji prawnej, a nie samo tylko jej doręczenie. Przykładem może być skierowanie decyzji o rozbiórce nie wobec właściciela nieruchomości, lecz jej użytkownika, który nie jest ani zarządcą, ani inwestorem." W innej części uzasadnienia Sąd wskazał: "Okoliczności wskazane przez skarżących mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania o ustaleniu warunków zabudowy przy przyjęciu zaistnienia przesłanki, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Zgodnie z tym przepisem, w sprawie zakończonej ostateczną decyzją wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała w nim udziału. Taka wadliwość decyzji ma charakter wtórny, skoro jest konsekwencją naruszenia norm prawa procesowego. Przewidziane w K.p.a. i przepisach szczególnych tryby postępowania administracyjnego związane są z zasadą niekonkurencyjności, polegającą na tym, że ich rolą jest usuwanie wyłącznie określonych wad decyzji. Tryby te nie mogą być stosowane zamienne (por. W. Chróścielewski, w: W. Chróścielewski, J. P. Tarno, Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi, W. 2016, s. 185). Skoro oznaczona wadliwość wyczerpuje przesłankę wznowienia postępowania, nie może jednocześnie stanowić przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji. Polega ona bowiem na pominięciu następców prawnych A. W., któremu organ doręczył decyzję nie wiedząc, że nie żyje". Zaprezentowane w tym wyroku stanowisko Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę całkowicie podziela. Skoro B. B. zmarła przed wydaniem decyzji przez organ I instancji, to przesłanie jej decyzji oczywiście stanowiło uchybienie. Nie jest to jednak uchybienie polegające na skierowaniu decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie (art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.). Gdyby okazało się, że faktycznie jedynym następcą prawnym tej zmarłej był M. B., który już wcześniej miał status strony postępowania, uchybienie to w istocie nie miałoby żadnego wpływu na wynik sprawy. W niniejszej sprawie takie właśnie stanowisko przyjął Wojewoda Małopolski – opierając się w tym zakresie na świadczeniu M. B. z dnia 5 maja 2025 r. (w aktach administracyjnych organu II instancji). Jak już zaznaczono na wstępie uzasadnienia, stwierdzenie okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w trakcie dokonywania kontroli sądowej zaskarżonej decyzji musi skutkować jej uchyleniem bez badania jakichkolwiek dalszych okoliczności sprawy. Jednakże w zakresie przesłanki, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w orzecznictwie jednomyślnie przyjmuje się, że przesłanka ta może zostać skutecznie podniesiona przed sądem administracyjnym tylko przez osobę, której bezpośrednio dotyczy. Jako przykład można wskazać wyrok NSA z dnia 8 lutego 2024 r., sygn. II OSK 1206/21 (LEX nr 3852741): "Ustawodawca przewidział w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., możliwość uwzględnienia przez sąd I instancji skargi, gdy stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, jednak jak jednolicie wskazuje się w orzecznictwie, na naruszenie dające podstawę do wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. może powołać się tylko podmiot, który twierdzi, że bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym. Tylko zatem podmiot, którego to naruszenie dotyczy, może skutecznie powoływać się na tę przesłankę. Inne podmioty nie mają prawa zastępowania uprawnionej strony i korzystania z zarzutu wystąpienia przesłanki wznowieniowej, powołując się na to, że nie wszystkie podmioty, które powinny brać udział w postępowaniu, brały w nim udział. Nadto, sąd administracyjny z urzędu nie ma podstaw do przyjęcia, że podmiot nie wnoszący skargi został pominięty w postępowaniu administracyjnym i z tej przyczyny stosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Jest to konsekwencja unormowania art. 147 k.p.a., zgodnie z którym wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., następuje tylko na żądanie strony". W niniejszej sprawie pominięta strona postępowania administracyjnego czyli J. B. złożyła w trakcie postępowania sądowego stosowny wniosek (pismo z 17 października 2025 r. – k. 89). Tym samym doszło do spełnienia hipotezy art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b" p.p.s.a. Stwierdzenie tej okoliczności skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji, a ponieważ B. B. zmarła przed wydaniem decyzji przez organ I instancji – również decyzji organu I instancji. Postępowanie wymaga ponownego przeprowadzenia z udziałem wszystkich stron postępowania. Sąd w tych okolicznościach nie może merytorycznie odnosić się do zarzutów skargi i oceniać ich zasadności. Skarżący oraz inne strony postępowania będą mogły swoje zastrzeżenia przedstawić organom administracji w ponownie prowadzonym postępowaniu. Wobec powyższego Sąd uchylił zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzja organu I instancji – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b" w zw. z art. 135 p.p.s.a. i w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 997 zł składa się: kwota 500 zł tytułem uiszczonego przez skarżącą wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia adwokata reprezentującego skarżących, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 z późn. zm.) oraz kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżącej opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1827).