II SA/Kr 1039/18
PostanowienieWSA w Krakowie2018-10-10
Skład orzekający: Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który posiada majątek w postaci nieruchomości i gospodarstwa rolnego, ale dysponuje niskim dochodem miesięcznym i ponosi znaczne wydatki, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący uprawdopodobnił brak możliwości poniesienia kosztów postępowania. Pomimo posiadania majątku w postaci nieruchomości i gospodarstwa rolnego, jego niski miesięczny dochód, obciążony znacznymi wydatkami, uniemożliwia pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla podstawowych warunków socjalnych.Stan faktyczny
Skarżący A. J. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą ustalenia warunków zabudowy. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, a ich łączny miesięczny dochód z emerytur wynosi 1.920 zł. Posiadają dom, gospodarstwo rolne i ciągnik rolniczy. Skarżący ponosi znaczne wydatki związane z leczeniem żony, dojazdami i innymi potrzebami, a jego emerytura podlega zajęciu komorniczemu.Rozstrzygnięcie
Sąd zwolnił skarżącego A. J. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 10 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi T. i A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2018 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego A. J. od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. J. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 czerwca 2018 r.
We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną T. J.. Ich wspólny miesięczny dochód z tytułu pobieranych świadczeń emerytalnych wynosi 1.920 zł, i składa się na niego świadczenie emerytalne skarżącego w wysokości [...] zł oraz świadczenie emerytalne żony w wysokości [...] zł.
W skład majątku skarżącego wchodzi dom o pow. 100 m2 oraz gospodarstwa rolnego o pow. 1.69 ha oraz ciągnik rolniczy marki [...]
Skarżący określił, iż na zobowiązania i stałe wydatki składają się koszty ubezpieczenia, podatki, koszty leczenia żony, dojazdy do lekarzy w K. oraz inne. Skarżący nie pobiera dopłat unijnych do prowadzonego gospodarstwa rolnego. Korzysta z pomocy dzieci. Jego emerytura zgodnie ze złożonym oświadczeniem podlega zajęciu komorniczemu.
Do wniosku skarżący dołączył kserokopie pisma skierowanego do radcy prawnego Starostwa Powiatowego w M. oraz do Komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w M..
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.).
W ocenie orzekającego skarżący w sposób nie budzący wątpliwości za pomocą dokumentów oraz złożonych wyjaśnień uprawdopodobnił, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący wraz z żoną dysponuje miesięcznym dochodem, jest to jednak dochód w niskiej wysokości z obciążeniami, w całości przeznaczony na bieżące utrzymanie.
Fakt, iż skarżący posiada majątek w postaci nieruchomości ( gruntowych i budynkowych) – nie wpływa na zwiększenie możliwości płatniczych.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie
art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło