II SA/Kr 1042/17
WyrokWSA w Krakowie2017-10-18
Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Krystyna Daniel, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, gdy uchybienie terminu nastąpiło z powodu choroby pełnomocnika strony, a organ nie podjął wystarczających kroków do wyjaśnienia tej okoliczności?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organ odwoławczy nie wykonał wskazań sądu zawartych w poprzednim wyroku i nie zebrał w sposób rzetelny materiału dowodowego dotyczącego choroby pełnomocnika. Organ powinien był bezpośrednio zwrócić się do pełnomocnika o wyjaśnienie i udokumentowanie okoliczności choroby, zamiast obciążać tym obowiązkiem stronę, która nie posiadała stosownej dokumentacji.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Marszałka Województwa, wskazując na chorobę pełnomocnika strony jako niewystarczający powód uchybienia terminu. Po uchyleniu przez WSA pierwszej decyzji, Kolegium ponownie odmówiło przywrócenia terminu, uznając, że pełnomocnik nie zadbał należycie o interesy mocodawcy i miał możliwość poinformowania o chorobie przed upływem terminu. Strona wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych oraz niewykonanie wskazań sądu z poprzedniego wyroku.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Anna Szkodzińska SWSA Krystyna Daniel SWSA Jacek Bursa (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 października 2017 r. sprawy ze skargi D. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 30 maja 2017 roku, znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]na rzecz skarżącej D. Z. kwotę 597 zł. (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania;
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 23 września 2016 r. Nr [...], odmówiło D. Z. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia 4 lipca 2016 r. Nr [...] Odmowę przywrócenia terminu do złożenia odwołania Kolegium uzasadniło tym, że podany powód uchybienia terminu, tj. fakt choroby pełnomocnika w okresie od 20 lipca 2016 r. do 2 sierpnia 2016 r. nie może stanowić przeszkody w złożeniu odwołania od decyzji doręczonej 9 dni przed chorobą, tj. 11 lipca 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 20 grudnia 2016 r. sygn. Akt II SA/Kr 1430/16 - uchylił zaskarżone postanowienie z uwagi na konieczność wyjaśnienia przez organ odwoławczy okoliczności dotyczące tego, czy mimo choroby udokumentowanej zaświadczeniem lekarskim pełnomocnik D. Z. mógł złożyć odwołanie w terminie.
Postanowieniem z dnia 30 maja 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 58 oraz art. 59 § 2 kpa, ponownie odmówiło D. Z., przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia 4 lipca 2016 r. Nr [...]
W uzasadnieniu organ podał, iż w toku sprawy na wezwanie organu D. Z. wyjaśniła, iż o fakcie choroby pełnomocnika dowiedziała się już po upływie terminu na złożenie odwołania. Poinformował ją o tym fakcie telefonicznie pełnomocnik i wyjaśnił, iż ze względu na gwałtowny i ostry przebieg choroby (temperatura powyżej 39 stopni Celsjusza, ciągłe zawroty głowy, konieczność stałego leżenia w łóżku) nie był w stanie zakończyć rozpoczętego przed chorobą pisania odwołania i powiadomić ją o tym fakcie w trakcie trwania jego choroby. Ponadto D. Z. wskazała na osłabienie organizmu M. K., w związku z tym, iż od wielu lat choruje on na nieuleczalną chorobę.
W ocenie organu nie wystąpiły okoliczności świadczące o braku winy pełnomocnika w nieterminowym działaniu. M. K. zachorował na obustronne zapalenie oskrzeli, jednakże jego stan nie był na tyle ciężki, aby była konieczność hospitalizacji. Doświadczenie życiowe wskazuje, iż osoba chora na zapalenie oskrzeli - nie jest pozbawiona możliwości kontaktu z innymi. Zdaniem Kolegium M. K. miał możliwość skontaktowania się z D. Z., np. telefonicznie i poinformowania jej o braku możliwości dopełnienia przez niego złożenia, odwołania w terminie. Natomiast D. Z. wyjaśniła, iż pełnomocnik poinformował ją o chorobie po upływie terminu do złożenia odwołania. Gdyby pełnomocnik zadbał należycie o interesy mocodawcy i poinformował, w czasie kiedy jeszcze nie upłynął termin do złożenia odwołania, D. Z. o chorobie i braku możliwości złożenia, odwołania, wówczas D. Z. miałaby możliwość sporządzenia odwołania sama i wysłania go pocztą, czy też złożenia, osobiście, ponieważ w przypadku ustanowienia pełnomocnika strona nie jest pozbawiona dokonywania czynności osobiście. Tym bardziej, że odwołanie jest odformalizowane i wystarczyło wyrazić jedynie swoje niezadowolenie z decyzji, a zatem nawet osoba nie posiadająca wiedzy prawniczej takie odwołanie może sporządzić. W przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do przywrócenia terminu do złożenia odwołania, ponieważ pełnomocnik nie zadbał należycie o interesy mocodawcy i w przedmiotowej sprawie nie wykazano okoliczności świadczących o braku winy pełnomocnika w nieterminowym działaniu.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła D. Z. zarzucając naruszenie art. 58 § 1 kpa poprzez jego błędna interpretację i niewłaściwe zastosowanie niezasadną odmowę przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia odwołania, art. 7, 77 § 1 w związku z art. 80 kpa poprzez nie rozpatrzenie całokształtu sprawy w jej całokształcie oraz dowolną a nie swobodną ocenę zebranego w spawie materiału, art. 153 p.p.s.a. poprzez nie zastosowanie się przez organ do wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zawartych w wyroku o sygn. akt II SA/Kr 1430/16 z dnia 16 stycznia 2017 roku.
W uzasadnieniu ich skarżąca podkreśliła, iż w uzasadnieniu tego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał zasadność skargi i stwierdził naruszenie prawa procesowego przy wydaniu zaskarżonego postanowienia w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie zaszła jedna z okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, a mianowicie nagła choroba, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą. Sąd uznał ponadto, że zaświadczenie lekarskie, które przedstawił pełnomocnik skarżącej, jest dokumentem urzędowym sporządzonym przez inną jednostkę niż organ władzy publicznej - uprawnionego lekarza, i że jest to dokument stanowiący dowód tego co zostało w nim stwierdzone, posiadający przymiot dokumentu urzędowego korzystającego z domniemania prawdziwości. Wojewódzki Sąd Administracyjny Krakowie wskazał dalej, że jeśli więc organ uznał za niewystarczające to zaświadczenie lekarskie mające walor dokumentu zbliżonej doniosłości jak urzędowy, to winien wyjaśnić, czy pełnomocnik skarżącej mógł pomimo tego złożyć odwołanie - poprzez podjęcie działania wyjaśniającego i wezwanie strony do uzupełnienia wniosku poprzez podanie określonych okoliczności, które stanowiłyby odpowiedź na wątpliwości organu. Sąd skonkretyzował te okoliczności, określając je jako próbę wyjaśnienia okoliczności choroby w kontekście możliwości podejmowania działań, a więc czy mimo choroby udokumentowanej zaświadczeniem lekarskim pełnomocnik skarżącej mógł złożyć odwołanie w terminie.
W oparciu o te zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia i zasądzenie kosztów.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych.
Zarzuty skargi są w ocenie Sądu zasadne, co prowadzi do uchylenia zaskarżonego postanowienia z powodu naruszenia art. 58 § 1 kpa w zw. z art. 7, 77 § 1 i art. 80 kpa oraz art. 153 p.p.s.a. poprzez nie wykonanie wskazań sądu z wyroku z dnia 16 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Kr 1430/16 i w efekcie nierozpatrzenie całokształtu sprawy oraz dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż stosownie do art. 80 kpa organ prowadzący postępowanie ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, czy dana okoliczność została udowodniona. W kontrolowanej sprawie organ bezpodstawnie przyjął, iż został zgromadzony cały materiał dowodowy, a strona nie uprawdopodobniła (nie zadośćuczyniła obowiązkowi wykazania) braku swojej winy w niedochowaniu terminu. W szczególności organ nie wykonał w sposób prawidłowy i służący rzetelnemu wyjaśnieniu sprawy i ustaleniu okoliczności mogących decydować o braku winy pełnomocnika skarżącej w nieterminowym działaniu tj. wskazań Sądu z wyroku z dnia 16 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Kr 1430/16. Istotną okolicznością w sprawie było czy choroba pełnomocnika skarżącej stanowiła o braku winy w niedochowaniu terminu. W tym celu należało się zwrócić bezpośrednio do pełnomocnika o wskazanie szczegółowych informacji o chorobie, leczeniu i ich udokumentowanie. Wezwanie samej skarżącej, aby przedstawiła i udokumentowała te okoliczności, pomimo iż nie dotyczyły jej stanu zdrowia ani nie posiadała dokumentacji lekarskiej było niecelowe, nie mogące wyjaśnić istoty sprawy. W efekcie skarżąca podała jedynie ogólne informacje o stanie zdrowia pełnomocnika, w żaden sposób nieprzydatne dla wyjaśnienia spornej kwestii braku winy pełnomocnika w niedochowaniu terminu. Dlatego również zaskarżone rozstrzygnięcie organu, oparte o te informacje jest wadliwe, bo przy opisanych uchybieniach w ustaleniu stanu faktycznego i braku należytego wykonania wskazań sądu administracyjnego, przedwcześnie i bezpodstawnie prowadzi do konstatacji, iż brak winy nie został wykazany przez skarżącą.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ dokona rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu zgodnie z w/w oceną Sądu, tj. ustalając okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia poprzez oparcie się o bezpośrednie wyjaśnienie ich i udokumentowanie przez pełnomocnika skarżącej.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło