II SA/Kr 1043/11
WyrokWSA w Krakowie2011-11-07
Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz, Kazimierz Bandarzewski, Renata Czeluśniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie dobudowanego wiatrołapu, wydana po bezskutecznym upływie terminu na przedłożenie dokumentów legalizacyjnych, jest zgodna z prawem, nawet jeśli skarżący podnoszą kwestie swojej sytuacji rodzinnej i materialnej oraz nieświadomości konieczności uzyskania pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zakwalifikowały dobudowę wiatrołapu jako roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę. Skoro skarżący nie uzyskali pozwolenia i nie przedłożyli wymaganych dokumentów w wyznaczonym terminie, uniemożliwiając tym samym procedurę legalizacji, organy były zobowiązane do wydania nakazu rozbiórki. Sytuacja rodzinna i materialna skarżących oraz ich nieświadomość obowiązku uzyskania pozwolenia nie mają wpływu na legalność wykonanych robót i ocenę decyzji.Stan faktyczny
Skarżący K. i W. D. dokonali rozbudowy wiatrołapu przy istniejącym budynku mieszkalno-gospodarczym bez wymaganego pozwolenia na budowę. Po wstrzymaniu robót i wyznaczeniu terminu do legalizacji, skarżący nie przedłożyli wymaganych dokumentów. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę wiatrołapu, a decyzję tę utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Skarżący wnieśli skargę do WSA, podnosząc m.in. nieświadomość konieczności uzyskania pozwolenia, naruszenie ich sytuacji rodzinnej i materialnej oraz brak naruszenia granic działek sąsiednich.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 8 kwietnia 2011 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Renata Czeluśniak (spr.) Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2011 r. sprawy ze skargi K. D. i W. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 8 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala.
Postępowanie przed organem I instancji zostało wszczęte w związku z pismem Z.W. z dnia 22 czerwca 2004r. informującym, iż na posesji położonej w M. , oznaczonej numerem [...], osiedle S. dokonano rozbudowy i remontu istniejącego budynku mieszkalno - gospodarczego. Organ dokonał oględzin oraz przesłuchał strony i świadków, w wyniku których ustalił iż na działce nr 1 zlokalizowany jest budynek mieszkalno - gospodarczy o konstrukcji murowano - drewnianej. Właściciele posesji, K. i W.D. , dokonali rozbudowy istniejącego wiatrołapu wraz z zadaszeniem jednospadowym pokrytym blachą. Ponadto organ I instancji ustalił, iż nie było udzielone pozwolenie na roboty budowlane przy istniejącym budynku mieszkalno - gospodarczym, zlokalizowanym na działce nr 1 położonej w M. Organ dokonał ponownych oględzin w dniu 4 sierpnia 2005r., stwierdzając, iż stan sprzed ostatniej kontroli nie uległ zmianie.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. w dniu [...] października 2005r. wydał postanowienie, na mocy którego wstrzymał roboty budowlane prowadzone na przedmiotowej działce oraz nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia odpowiednich dokumentów celem umożliwienia legalizacji istniejącego budynku mieszkalno - gospodarczego, wyznaczając termin do dnia 15 grudnia 2005 roku.
W związku z bezskutecznym upływem terminu PINB w L. decyzją z dnia [...] stycznia 2006r. znak: [...] wydanym na podstawie art. 48 ust. 4, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 kpa, nakazał K.D. i W.D. rozbiórkę na własny koszt samowolnie wybudowanego wiatrołapu o wymiarach rzutu poziomego 1,70 x 1,60 m przy istniejącym budynku mieszkalno – gospodarczym, zlokalizowanym na działce ewidencyjnej nr 1 w M.
Odwołanie od decyzji PINB w L. wnieśli K. i W.D. , podkreślając, że przedmiotowy wiatrołap został dobudowany od strony działki należącej do inwestorów, a jego istnienie jest konieczne do prawidłowego funkcjonowania pieca grzewczego. Odwołujący się opisali swoją sytuację rodzinną i materialną i domagali się uwzględnienia poprzez uchylenie nakazu rozbiórki.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] kwietnia 2011r. znak:[...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 kpa, art. 80 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że budowa przedmiotowego wiatrołapu nastąpiła w 2004r., zatem zgodnie z dyspozycją art. 103 § 1 Prawa budowlanego do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zastosowanie miały przepisy aktualnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane. Zgodnie zaś z treścią art. 48 Prawa budowlanego wybudowanie obiektu bez wymaganego pozwolenia winno być przed wszystkim oceniane pod kątem możliwości legalizacji, a nakaz rozbiórki obiektu może być orzeczony dopiero wówczas, gdy okaże się, że nie ma prawnych możliwości jego legalizacji. WINB podzielił pogląd organu I instancji, iż dwumiesięczny termin był wystarczający, aby umożliwić inwestorowi wywiązanie się z nałożonych obowiązków przedłożenia stosownych dokumentów. Natomiast inwestor w ciągu dwóch miesięcy nie poczynił żadnych kroków w kierunku wykonania nałożonego obowiązku. Dlatego zdaniem WINB organ I instancji dokonał prawidłowej oceny zebranego materiału dowodowego i na tej podstawie zasadnie orzekł o rozbiórce.
Skargę na decyzję WINB w K. wnieśli K.D. oraz W.D. , domagając się jej uchylenia. Skarżący podnieśli, że nie byli świadomi, iż dobudowanie wiatrołapu pociągnie za sobą takie konsekwencje prawne, tym bardziej, że nie narusza on granic działek sąsiednich. Podkreślili, że zbudowanie wiatrołapu było niezbędne dla polepszenia warunków mieszkaniowych oraz wskazali, że ze względu na sytuację rodzinną i finansową nie są w stanie ponieść kosztów orzeczonej rozbiórki.
W odpowiedzi na skargę WINB w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Referendarz sądowy WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2011r. sygn. akt II SA/Kr 1043/11 zwolnił skarżących od kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "ppsa", sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie – w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
W ocenie Sądu organy prowadzące postępowanie administracyjne w sposób prawidłowy ustaliły stan faktyczny, będący podstawą decyzji I oraz II instancji. Należy również podkreślić, że w zasadzie stan ten nie był kwestionowany przez samych skarżących, którzy podnosili jedynie, iż nie byli świadomi konieczności posiadania pozwolenia na budowę na zbudowanie wiatrołapu. Organy właściwie zakwalifikowały przeprowadzone przez skarżących roboty jako wymagające uzyskania pozwolenia na budowę, ponieważ nie mieściły się one w żadnej z kategorii robót budowlanych zwolnionych od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie art. 29-31 Prawa budowlanego. Dlatego też, stosownie do art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty te mogły zostać rozpoczęte jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie ulega zaś wątpliwości, że skarżący nie uzyskali takiego pozwolenia przed przystąpieniem do wykonywania robót budowlanych i bez znaczenia jest fakt, że nie byli świadomi obowiązku jego uzyskania.
Należy wyjaśnić, że samowolne, czyli bez legitymowania się pozwoleniem na budowę, wykonanie robót budowlanych nie ma automatycznego skutku w postaci nakazania inwestorowi rozbiórki, lecz zobowiązuje organy nadzoru budowlanego do podjęcia próby legalizacji wykonanych robót. Stosownie do art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego w postępowaniu legalizacyjnym ustala się m.in., czy samowolnie wykonana budowa: jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz czy nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W tym celu organ wstrzymuje roboty budowlane oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów niezbędnych do legalizacji samowoli budowlanej. W kontrolowanym postępowaniu PINB w L. wydał takie postanowienie i doręczył je inwestorom 6 października 2005r. W zakreślonym terminie jednak inwestorzy nie przedłożyli wymaganych dokumentów, czym uniemożliwili legalizację i w takiej sytuacji organy były zobowiązane do wydania nakazu rozbiórki.
Dlatego też argument zawarty w skardze, że wykonane roboty budowlane nie spowodowały naruszenia granic nieruchomości sąsiednich, nie mógł skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji, ponieważ sami skarżący udaremnili procedurę legalizacji, w ramach której zbadana zostałaby także kwestia usytuowania przedmiotowego wiatrołapu w stosunku do sąsiednich działek. Natomiast sytuacja rodzinna i materialna skarżących pozostaje bez wpływu na legalność wykonanych przez nich robót budowlanych oraz na ocenę zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, należało uznać, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i oddalić skargę na podstawie art. 151 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło