II SA/Kr 107/08

WyrokWSA w Krakowie2008-06-25

Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Grażyna Firek, Ewa Rynczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w sytuacji gdy zobowiązany nie wykonał nałożonego obowiązku, zachodzą podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu błędu co do osoby zobowiązanego, jeśli zobowiązany twierdzi, że obowiązek wykonała inna osoba?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że w sytuacji, gdy zobowiązany nie wykonał nałożonego obowiązku, a decyzja egzekucyjna i tytuł wykonawczy były skierowane do niego, nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu błędu co do osoby zobowiązanego. Twierdzenia o tym, że to inna osoba wykonała obowiązek, nie mają znaczenia na etapie postępowania egzekucyjnego, a mogły być podnoszone wcześniej w postępowaniu administracyjnym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J.S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w celu przymusowej rozbiórki ogrodzenia, nakazanej ostateczną decyzją administracyjną. J.S. domagał się umorzenia postępowania, twierdząc, że istnieje błąd co do osoby zobowiązanej, ponieważ ogrodzenie posadził jego dziadek, a nie on. Organy administracji obu instancji odmówiły umorzenia, uznając, że obowiązek nie został wykonany, a zarzut błędu co do osoby zobowiązanego jest chybiony.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J.S.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie WSA Grażyna Firek WSA Ewa Rynczak (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego skargę oddala Postanowieniem z dnia [...] ., znak:[...] na podstawie art. 59 § 1 pkt 4, art 59 § 3 i oraz art. 17, art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz.U. z 2005r. Nr 229, poz.1954zezm.) i art.123§ 1 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2pkt1, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (t.j.: Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz.1118 ze zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. odmówił J.S. umorzenia wszczętego w dniu [...]. tytułem wykonawczym (znak: [...] postępowania egzekucyjnego, prowadzonego w stosunku do J.S. z uwagi, że obowiązek ostatecznej decyzji z dnia [...] znak:[...] wydanej z up. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., którą utrzymano w mocy decyzję organu l instancji z dnia [...] znak: [...], nie został przez zobowiązanego wykonany. W uzasadnieniu organ wskazał, że w zakończonym postępowaniu administracyjnym w sprawie budowy ogrodzenia od strony ulicy [...] w M. przez J.S. ostateczną jest w/w decyzja wydana z up. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]., którą w trybie odwoławczym utrzymano w mocy decyzję organu l-ej instancji z dnia [...]. Obowiązek ostatecznej decyzji nakazywał J.S. przymusową rozbiórkę rozpoczętej budowy ogrodzenia stałego od strony ul. [...] w M. polegającą na rozebraniu [...] słupków metalowych obetonowanych w gruncie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 22.08.2006r. sygn. akt II SA.Kr 451/03 oddalił skargę J.S., na decyzję organu ll-ej instancji z dnia [...] Sprawa w zakresie wznowienia postępowania administracyjnego była na wniosek J.S.. rozpatrywana przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., który decyzją z dnia [...] znak:[...] odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją WINB w K. z dnia [...] 1 Jednocześnie postanowieniem z dnia [...]. wydanym z up. WINB w K. znak: [...], odmówiono wstrzymania wykonania decyzji WINB w K. z dnia [...]. W sprawie, z uwagi na fakt, że zobowiązany do wykonania wymagalnego obowiązku ostatecznej decyzji WINB w K. z dnia [...]. nie wykonał, wszczęto postępowanie egzekucyjne zgodnie z przepisami obowiązującej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. PINB w M. , po uprzednim wydaniu upomnienia - art 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wszczął tytułem wykonawczym z dnia [...]. znak:[...] postępowanie egzekucyjne. Następnie postanowieniem z dnia [...]. znak: [...] nałożono grzywnę w celu przymuszenia zobowiązanego J.S. do wykonania rozbiórki rozpoczętej budowy obiektu ogrodzenia. Z uwagi, iż zobowiązany wymagalnego obowiązku nie wykonał wydano tytuł wykonawczy o symbolu [...] z dnia [...]. znak:[...] i przekazano do Naczelnika Urzędu Skarbowego celem egzekucji. W postępowaniu egzekucyjnym rozpatrywano wnioski zobowiązanego w zakresie: zarzutów, o umorzenie grzywny w celu przymuszenia oraz przedmiotowy o umorzenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W każdym przypadku z uwagi, że zobowiązany wymagalnego obowiązku nie wykonał wydano postanowienia, którymi nie uwzględniono żądań wnioskodawcy. Jeśli w toku postępowania egzekucyjnego wyjdą na jaw (np. poprzez zgłoszenie zarzutów lub w toku kontroli z urzędu) przeszkody lub wady postępowania, których nie da się usunąć w ogóle, to wówczas umarza się to postępowanie egzekucyjne. Umorzenie następuje z przyczyn taksatywnie wymienionych w art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. We wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego z dnia [...]03.2007r, uzupełnionym w dniu [...].04.2007r. jako podstawę umorzenia wskazano "przyczynę" o której mowa w art. 59 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - cyt.: "Postępowanie egzekucyjne umarza się (pkt 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego". Przedstawione w uzasadnieniu dowody i stwierdzone fakty stanowią, że obowiązek rozbiórki rozpoczętej budowy ogrodzenia stałego od strony ul.[...] w M. spoczywa na JS. W zaistniałych okolicznościach brak jest zatem podstawy do uznania żądania za uzasadnione i umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Zażalenie od powyższego postanowienia złożył J.S. podnosząc, że w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym istnieje błąd co do osoby zobowiązanej ponieważ przedmiotowe ogrodzenie posadowił nie J.S. lecz jego dziadek W.K. Wskazał na postanowienie Prokuratora Rejonowego w M. z dnia [...]r. (sygn. [..]) o umorzeniu dochodzenia w sprawie przeciwko W.K. podejrzanego o popełnienie przestępstwa z art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane. Nadto zarzucił, że część działki J.S. została bezprawnie zajęta pod budowę drogi. Prowadzone jest również postępowanie rozgraniczające między działkami nr [...],[...] i [...]. Postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 123 w zw. z art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 i art. 23 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. z 2005 r., Dz.U. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem badania w postępowaniu zażaleniowym jest prawidłowość wydanego postanowienia o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w art. 59 § 1 wymienia przesłanki obligatoryjnego umorzenia postępowania egzekucyjnego przez organ egzekucyjny: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczanie albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9) na żądanie wierzyciela; 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Organ odwoławczy podzielił pogląd organu l instancji, iż zobowiązany do czasu wydania zaskarżonego postanowienia PINB w M. z dnia [...] . nie wykonał obowiązku wynikającego z decyzji PINB w M. z dnia [...]. Postępowanie egzekucyjne w administracji kończy się przez wykonanie egzekucji. Organ egzekucyjny nie wydaje w tym względzie żadnego rozstrzygnięcia. Z chwilą umorzenia postępowania egzekucyjnego także kończy się działanie organu egzekucji administracyjnej, ale w tym wypadku formą prawną zakończenia postępowania jest wydanie postanowienia. Zgodnie z art. 59 § 3 u.p.e.a w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny wydaje postanowienie. Wiadomym organowi jest, iż organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] po rozpatrzeniu zarzutów J.S. - które zostały przekazane za pismem Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. i wpłynęły do PINB w M. w dniu [...] marca 2007 r. - odrzucił zarzut J.S. z art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tj. uznał, iż chybionym zarzutem jest powoływanie się na błąd co do osoby zobowiązanego. Zatem w niniejszej sprawie nie zaistniała przesłanka z art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Ustosunkowując się do podniesionych uwag dot. granic i odległości przedmiotowego ogrodzenia od drogi, organ uznał je za bezprzedmiotowe ponieważ odnoszą się one do postępowania orzekającego, które w przedmiotowej sprawie zostało zakończone, a w postępowaniu egzekucyjnym organ egzekucyjny nie posiada kompetencji do badania spraw innych niż te, które dotyczą bezpośrednio toczącego się postępowania egzekucyjnego. Prowadzone przez PINB w M. postępowanie egzekucyjne ma na celu doprowadzenie do wykonania obowiązku nałożonego ostateczną decyzją administracyjną z dnia [...]. znak: [...], a nie powtórne badanie kwestii już rozstrzygniętych ww. decyzją. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył J.S. wnosząc o jej uchylenie oraz wznowienie postępowania administracyjnego przeciwko przez PINB w M. znak: [...] i stwierdzenie nieważności tej decyzji zgodnie z art. 156 k.p.a. Uzasadniając skargę J.S. powtórzył zarzuty podniesione w zażaleniu. Wskazał, że w związku z postanowieniem Prokuratora Rejonowego w M. z dnia [...] (sygn [...] oraz decyzją Burmistrza M. z dnia [...] (znak: [...]) o rozgraniczeniu działek nr [...] oraz [...], postępowanie w sprawie rozbiórkowej powinno być wznowione. Osobą zobowiązaną nie powinien być skarżący, lecz W.K. . Przedmiotowe słupki zostały posadowione przez użytkownika działki nr [...] -W.K. , a ponadto nie były one ogrodzeniem, lecz zabezpieczeniem przed wyrządzeniem szkody. Z decyzji rozgraniczeniowej wynika, że działka nr [...] stanowiąca własność J.S. nie znajduje się w pasie drogowym. W związku z tym skarżący zarzucił, że postępowanie w niniejszej sprawie jest prowadzone z naruszeniem art. 33 punkt 4 oraz 59 punkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nadto Starosta M. pismem z dnia [...].11.2007 r. (znak: [...]) nie wniósł sprzeciwu od dokonanego przez J.S. zgłoszenia na wykonanie budowy ogrodzenia. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sad Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W myśl przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.) Orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa - art.135 p.p.s.a. Przepisy ustawy przewidując jedynie uprawnienia kontrolne sądów administracyjnych nie dają im kompetencji do zastępowania organów administracji publicznej w wykonywaniu ich zadań orzeczniczych. Skarga jest nieuzasadniona. Sąd badając legalność zaskarżonego postanowienia uznał , że postanowienie to , jak też postanowienia organu l instancji nie naruszają prawa. Sąd w ramach swoich uprawnień nie ma możliwości zmiany zaskarżonego aktu, jak to żąda skarżący, bada jedynie czy organy obu instancji nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania obowiązujących w dacie ich wydawania. Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest wniosek skarżącego J.S. z dnia [...].03.2007r., uzupełniony pismem [...].04.2007r. ,w którym żąda on umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu błędu co do osoby zobowiązanej do wykonania nałożonego obowiązku - art. 33 pkt 4 ustawy z dnia 17.06.1966r.o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( tekst jednolity : Dz.U. 2005r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.). W myśl przepisu art.1 a pkt 20 cyt. wyżej ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o zobowiązanym, to przez to rozumie się m.in. osobę która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym. Obowiązek nałożony na skarżącego wynikał z ostatecznej decyzji wydanej z up. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]., znak:[...], którą w trybie odwoławczym utrzymano w mocy decyzję organu l instancji PINB w M. z dnia [...] r. nakazującą J.S. przymusową rozbiórkę rozpoczętej budowy ogrodzenia stałego od strony ul.[...] w M. , polegającą na rozebraniu [...] słupków metalowych obetonowanych w gruncie. Okolicznością bezsporną w niniejszej w sprawie jest fakt, iż skarżący J.S. nie wykonał ciążącego na nim obowiązku rozbiórki ogrodzenia i w związku z tym organ wszczął postępowanie egzekucyjne zgodnie z przepisami cyt. wyżej ustawy z dnia 17.06.1966r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarżący w skardze zarzuca, że zachodzi błąd co do osoby zobowiązanej do wykonania tego obowiązku, ponieważ przedmiotowe słupki ogrodzeniowe osadzał jego dziadek W.K. , a nie on i tym samym postępowanie egzekucyjne powinno być umorzone. Przepis art. 59 §1 i § 2 ustawy z dnia 17.06.1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wymienia przypadki w których organ egzekucyjny może umorzyć postępowanie egzekucyjne. Między innymi w przepisie art. 59 § 1 pkt 4 jest mowa o tym, że postępowanie administracyjne umarza się gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego. W niniejszej sprawie decyzja rozbiórkowa i tytuł wykonawczy były skierowane do J.S. i to skarżący zobowiązany jest do jej wykonania, w związku z tym, w ocenie Sądu, nie zachodzi przesłanka z art. 59 § 1 pkt 4 cyt. ustawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Ponadto fakt ten, że ogrodzenie stawiał dziadek, a nie skarżący to zarzut ten mógł być podnoszony wcześniej, w toku prowadzonego postępowania administracyjnego dotyczącego rozbiórki przedmiotowego ogrodzenia. Na obecnym etapie postępowania zarzuty te nie mają znaczenia dla sprawy. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, iż istnieją podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego i stwierdzenia nieważności decyzji rozbiórkowej , to zarzuty te nie mają również znaczenia w niniejszym postępowaniu. Należy jednak przy tym podkreślić, że skarżący do skargi wniesionej w dniu [...].01.2008r do tut. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, oraz do pisma z dnia [...].06.2008r. uzupełniającego skargę (k. [...] akt sądowych ) dołączył kserokopie następujących dokumentów: 1) decyzję Burmistrza Gminy i Miasta M. z dnia [...]. znak; [...] o rozgraniczeniu nieruchomości nr [...] i nr [...] położonych w M. stanowiących własność J.S. (k.[...] ), 2) potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia i nie wniesienia sprzeciwu przez Starostę Powiatowego w M. z dnia [...]r. znak; [...] w sprawie budowy ogrodzenia na działce nr [...] w M. (k. [...] .), 3) mapę sytuacyjną rozgraniczenia z dnia [...]2007r. ( k. [...].), 4) postanowienie Burmistrza Gminy i Miasta w M. z dnia [....] znak :[...] o ustaleniu lokalizacji ogrodzenia dz. Nr [...] stanowiącej własność J.S. położonej w M. przy ul.[...] ( k. [...]), 5) decyzję SKO w K. z dnia [...] nr [...] uchylającą zaskarżoną decyzję Burmistrza Gminy i Miasta M. z dnia [...] znak: [...] w sprawę uzgodnienia lokalizacji ogrodzenia dz.nr [...] w M. ( k. [...] .). W postępowaniu egzekucyjnym zakończonym zaskarżonym postanowieniem organ II instancji- Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nie dysponował co prawda dokumentami dołączonymi do skargi i pisma uzupełniającego skargę z dnia [...].06,2008r., ale nie ma to żadnego znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w świetle przesłanek stanowiących podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego zawartych w przepisie art. 59, który taksatywnie je wymienia . Organ wszczynając postępowanie egzekucyjne ocenia przede wszystkim czy obowiązek nałożony tytułem wykonawczym został wykonany przez zobowiązanego . W niniejszej sprawie wobec nie wykonania przez skarżącego obowiązku nałożonego decyzją oraz braku innych przesłanek do umorzenia , rozstrzygnięcie organu należało uznać za prawidłowe i zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze , Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), stosownie do którego w razie nie uwzględnienia skargi sąd skargę oddala

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło