II SA/Kr 1070/09
WyrokWSA w Krakowie2009-12-04
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Mirosław Bator, Jan Zimmermann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. jest dotknięta wadą skutkującą stwierdzenie jej nieważności, w szczególności z uwagi na skierowanie jej do osoby zmarłej przed wydaniem decyzji?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. jest dotknięta wadą skutkującą stwierdzenie jej nieważności, ponieważ została skierowana do osoby zmarłej przed jej wydaniem, co stanowi rażące naruszenie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Ponadto, organ II instancji błędnie przyjął, że jest organem wyłącznie kontrolno-kasacyjnym, nie badając sprawy merytorycznie, co narusza zasadę merytorycznego toku instancji.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. nakazał rozbiórkę drewnianej wiaty. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w wyniku odwołania od K. i A.D. A.D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wskazując m.in. na śmierć K.D. przed wydaniem decyzji.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka- Duda Sędziowie: WSA Mirosław Bator NSA Jan Zimmermann (spr.) Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi A.D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki; I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego A.D. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
II SA/Kr 1070/09
UZSADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. nakazał K. i A.D. rozbiórkę budowli o konstrukcji drewnianej i wymiarach 8x6,3 m z dachem jednospadowym, usytuowanej na działce nr 1 w B. , przy granicy z działką nr 2 i ok. l m od zewnętrznej krawędzi rowu drogi [...].
W uzasadnieniu tej decyzji napisano, że postępowanie wszczęto na wniosek J.M. i w czasie oględzin stwierdzono, że w/w wiata znajduje się w liniach rozgraniczających teren komunikacji drogowej a inwestor nie posiada pozwolenia na budowę. Poprzednia decyzja w tej sprawie została uchylona a decyzja powyższa zapadła w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy. Ustalono, że budowla wiaty rozpoczęła się w latach 80-tych a ostatnie prace były wykonane w 2002 r. i polegały na przebudowie dachu. Dlatego przy wydaniu decyzji zastosowano przepisy ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.).Stwierdzono, że wiata nie jest budynkiem, ale budowlą i wobec tego nie ma w sprawie zastosowania art. 29 ust. l pkt l cyt. ustawy.
W odwołaniu od powyższej decyzji K. i A.D. napisali, że, naruszono prawo przez uznanie, ze sporna wiata jest budowlą. Nie jest ona trwale związana z gruntem, nie posiada ścian, fundamentów ani drzwi, stanowi dach wzniesiony na 4 stemplach i posiada charakter tymczasowy.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu WINB, podobnie, jak w wielu innych swoich decyzjach znanych Sądowi, uznał błędnie, że organ II instancji jest powołany wyłącznie do korygowania wad decyzji I instancji. Stanowisko takie jest oczywiście sprzeczne z obowiązującą w Polsce na podstawie k.p.a. zasadą merytorycznego toku instancji. Stwierdzono,, że decyzja pierwszej instancji była prawidłowa i powtórzono argumentację tego organu. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania WINB napisał, że jego twierdzenia są sprzeczne ze stanem
faktycznym sprawy, który potwierdzają zresztą zdjęcia dołączone przez odwołujących się.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skierowanej na powyższa decyzję przez A.D. wniósł on o umorzenie postępowania pisząc, że K.D. zmarła [...] kwietnia 2008 r. Napisał on także, że zadaszenie nie zostało wybudowane w 2002, ale w 1983 r.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Powtórzono poprzednią argumentację, nie wspominając o fakcie śmierci K. D.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Podstawową kwestią, na jaką należy zwrócić uwagę i która w istocie wystarcza dla sformułowania konkluzji o stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji jest błąd tkwiący w określeniu jej adresatów. Jest to błąd podwójny: formalny i merytoryczny.
Jego strona formalna polega na tym, że wśród osób, które otrzymują decyzję wymieniono: "1. Państwo K.A ,B. ..[...] M. ". Pominięto tu nazwisko (dopisano je ręcznie w niewiadomym czasie), co jest równoznaczne z brakiem określenia adresata decyzji, choć można twierdzić, że jest to tylko oczywista pomyłka, nie oznaczająca wady istotnej decyzji.
Znacznie poważniejszy jest błąd merytoryczny, polegający na skierowaniu decyzji do K.D. , która zmarła w dniu [...] kwietnia 2008 r., t.j. na rok przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Skierowano więc decyzję do osoby od dawna nieżyjącej, co wypełnia dyspozycję art. 156 § l pkt 4 k.p.a. Jest to zresztą wyraźna konsekwencje tego, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrzył odwołanie K. A. D. dopiero po 4 latach, podczas gdy przepisy k.p.a. nakazują wydanie decyzji odwoławczej w terminie l miesiąca od daty wniesienia odwołania. Należy z urzędu zauważyć, że taka praktyka rozpatrywania odwołań po wielu latach starała się już zwyczajem tego organu.
Skoro istnieją wyraźne przesłanki dla stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, na drugi plan schodzą inne jej oczywiste wady. Wynikają one z całkowicie błędnego przekonania Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. , które demonstruje on w każdej swojej decyzji, że organ II instancji jest organem kontrolno - kasacyjnym. W ten
sposób narusza on rażąco konstrukcję merytorycznego toku instancji, jaki jest unormowany w przepisach k.p.a. i który stoi u podstaw polskiego postępowania administracyjnego. Takie podejście znaczącego organu administracji publicznej do najistotniejszych zasad polskiego prawa jest szczególnie naganne. Prezentując takie podejście w analizowanej sprawie WINB w ogóle nie zbadał sprawy a tylko zadowolił się stwierdzeniami, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa i że twierdzenia odwołania są sprzeczne ze stanem faktycznym. WINB jednakże nie poddał tego stanu jakiejkolwiek analizie.
W rezultacie Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie a ponadto rażąco narusza art. 15 i art. 138 § l k.p.a., toteż stwierdził nieważność tej decyzji na podstawie art. 145 § l pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.) w zw. z art. 156 § l pkt 4 i pkt 2 k.p.a, O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło