II SA/Kr 1075/11

PostanowienieWSA w Krakowie2011-12-02

Skład orzekający: Referendarz sądowy Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie adwokata z urzędu, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W analizowanej sprawie skarżący wykazał, że jego dochody nie pozwalają na pokrycie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla jego sytuacji materialnej i bytowej.
Stan faktyczny
Skarżący M.M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego ustanowienie adwokata z urzędu. Wcześniej jego skarga na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego została odrzucona z powodu nieuzupełnienia braków formalnych i nieuiszczenia wpisu. Skarżący przedstawił swoje dochody, wydatki stałe i ruchome, składniki majątku oraz sytuację rodzinną, argumentując trudności finansowe uniemożliwiające samodzielne pokrycie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla M.M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.M. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M.M. na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 26 kwietnia 2011 r. nr: [....] w przedmiocie odmowy wydania decyzji p o s t a n a w i a ustanowić dla M.M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. W dniu [....] października 2011 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M.M. o przyznanie prawa pomocy obejmującego ustanowienie adwokata z urzędu. W przedmiotowej sprawie Sąd I instancji postanowieniem z dnia 26 września 2011 roku odrzucił skargę M.M. na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 26 kwietnia 2011 r. nr: [....] w przedmiocie odmowy wydania decyzji ze względu na nieuzupełnienie przez skarżącego braków formalnych skargi i nieuiszczenie wpisu sądowego. Z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z 32-letnim synem T.M. . Ich miesięczny dochód brutto wynosi 3.012 zł i stanowi go świadczenie emerytalne skarżącego w wysokości 2.242 zł oraz zasiłek pobierany przez jego syna w wysokości 770 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi dom o powierzchni 101 m², mieszkanie o powierzchni 98 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 0,1289 ha. Skarżący jest właścicielem samochodu osobowego z 1994 roku. Uzasadniając wniosek skarżący powołał argumenty odnoszące się do uciążliwości zamieszkiwania oraz szkód budynku powstałych w wyniku prowadzonej działalności gospodarczej na sąsiedniej posesji. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący oświadczył, iż jego roczne wydatki stałe i ruchome przedstawiają się następująco: podatek od wynagrodzenia 6.480 zł, energia elektryczna 1.500 zł, gaz 800 zł, podatek od nieruchomości 122 zł, ubezpieczenie domu 128 zł, telefon 650 zł, RTV 180 zł, woda i ścieki 1.000 zł, odpady komunalne 300 zł, opłaty kominowe 60 zł, opał (5 ton węgla, drewno) 3.500 zł, ubezpieczenie na życie 744 zł (I wariant) i 210 zł (II wariant), ubezpieczenie samochodu 510 zł. Koszty zmienne to wydatki na leczenie (skarżący jest inwalidą ruchu), na częściowy remont i naprawę domu oraz wydatki na zakup paliwa na dojazdy rehabilitacyjne. Koszty utrzymania życia codziennego nie są, zdaniem wnioskującego, możliwe do wyceny. Dochody syna skarżącego, T.M. , w kwocie 668 zł miesięcznie, pokrywają wydatki na jego leczenie, ubezpieczenie na życie oraz utrzymanie. Dochody skarżącego i jego syna w całości pokrywają wydatki. Dom mieszkalny jest w budowie, która nie jest zakończona. Do pisma skarżący załączył kopie następujących dokumentów: decyzji ZUS z dnia 1 marca 2011 roku o waloryzacji emerytury skarżącego, decyzji z dnia 14 lipca 2011 o przyznaniu renty T.M. , zestawienia transakcji na karcie kredytowej skarżącego za okres od 13 sierpnia 2011 roku do 12 października 2011 roku, pisma Towarzystwa [....] S.A. z dnia 3 marca 2011 roku oraz protokołu szkody. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w płożeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla wnioskodawcy i rodziny w świetle w/w przepisu należy rozumieć takie zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony, że nie byłaby ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika. Winien on zatem wykazać, że jego sytuacja majątkowa jest na tyle trudna, że nie może on wygospodarować środków koniecznych na pokrycie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Analizując sytuację materialną skarżącego orzekający doszedł do przekonania, iż spełnia on przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Nie jest on bowiem w stanie pokryć kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i syna. Skarżący uzyskuje wprawdzie stały miesięczny dochód w wysokości 2.242 zł brutto miesięcznie, jednak ponoszone wydatki na konieczne utrzymanie są wysokie w stosunku do tych dochodów i nie jest on w stanie poczynić z nich jakichkolwiek oszczędności. Roczne wydatki skarżącego wynoszą 16.184 zł (podatek od wynagrodzenia 6.480 zł, energia elektryczna 1.500 zł, gaz 800 zł, podatek od nieruchomości 122 zł, ubezpieczenie domu 128 zł, telefon 650 zł, RTV 180 zł, woda i ścieki 1.000 zł, odpady komunalne 300 zł, opłaty kominowe 60 zł, opał (5 ton węgla, drewno) 3.500 zł, ubezpieczenie na życie 744 zł i 210 zł, ubezpieczenie samochodu 510 zł), co daje kwotę 1.348,67 zł miesięcznie. Do tej kwoty należy jeszcze doliczyć wydatki ponoszone na zakup żywności i konieczne leczenie. Skarżący nie dysponuje żadnymi oszczędnościami. Na dzień 12 września 2011 roku posiadał zadłużenie na karcie kredytowej w wysokości 885,39 zł. Dochody z renty otrzymywanej przez syna skarżącego T.M. w wysokości 770 zł brutto (667,54 zł netto) są w całości przeznaczane na jego utrzymanie i leczenie. Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności należy stwierdzić, że skarżący nie jest w stanie pokryć kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku we własnym utrzymaniu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło