II SA/Kr 1079/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Firek (spr.) Sędziowie WSA Krystyna Daniel AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzje Wojewody z dnia [...] 2005 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości skargę oddala. Starosta T. decyzją z dnia [...] 2003 roku, znak [...], wydaną na podstawie art. 104 § 1 i § 2 k.p.a. w związku z art. 136, 137, 138, 139, 140 i 142 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (jedn. Tekst: Dz. U. Nr 46/2000, poz. 543 z późniejszymi zmianami) orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości - części działki ewid. nr 161 obręb[...], odpowiadającej części dawnej p.gr.l.kat. [...]- położonej w Z., objętej Kw nr [...] Sądu Rejonowego w Z. Wydziału V Ksiąg Wieczystych, na rzecz: Pana A. S. W uzasadnieniu organ administracji publicznej wskazał, że wnioskiem złożonym w dniu [...] 2001 roku do Starosty Powiatu T., A. S. wniósł o zwrot nieruchomości - p.gr.l.kat. [...] i p.gr.l.kat. [...]. Motywując wniosek o zwrot nieruchomości, wnioskodawca podkreślił fakt, że wywłaszczenie nastąpiło z naruszeniem prawa oraz to, że przedmiotowa działka stanowi obecnie parking i drogę wewnętrzną domu wczasowego [...]. A. S. pismem, które wpłynęło do Starostwa Powiatowego w Z. w dniu [...] 2001 roku, sprecyzował zakres żądań do p. gr. l. kat.[...], tym samym zawężając zakres żądań. Analiza przedłożonego Orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia [...] 1967 roku, znak: [...] pozwoliła stwierdzić, iż nieruchomość - p. gr. l. kat. [...] - była przedmiotem wywłaszczenia w trybie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Zgodnie z treścią orzeczenia, przedmiotowa nieruchomość została wywłaszczona na cel budowy drogi dojazdowej do domu wczasów w Z. zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej z dnia [...] 1966 roku, znak: [...] wy daną przez Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury, Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Z. Na postawie aktu darowizny z dnia [...] 1962 roku, w którym poprzedni właściciel hipoteczny p. gr. l. kat. [...] T. S. darowała ją A. S., ustalono, że wnioskodawca zwrotu jest osobą uprawnioną do występowania z przedmiotowymi roszczeniami, gdyż w dniu wydania orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości i o odszkodowaniu t. j. [...] 1967 roku przedmiotowa parcela stanowiła już własność Pana A. S. Wywłaszczona p. gr. l. kat. [...] o pow. 0,0179 ha powstała z podziału p.gr.l.kat.[...]. W dniu [...] 2001 roku przeprowadzono rozprawę administracyjną połączoną z wizją lokalną na wnioskowanym do zwrotu gruncie. W trakcie rozprawy A. S. sprecyzował zakres swoich żądań do części p.gr.l.kat. [...] znajdującej się poza jezdnią stanowiącą drogę dojazdową do Domu Pracy Twórczej [...], stwierdzając równocześnie, iż przedmiotowa część parceli gr.l.kat. [...] nie jest wykorzystywana jako droga publiczna, lecz stanowi wewnętrzny parking DPT [...]. Analiza decyzji o lokalizacji szczegółowej pozwoliła ustalić, iż zatwierdzony projekt techniczno - roboczy drogi dojazdowej do Domu Pracy Twórczej [...] w Z. z grudnia 1966 roku założył, że trasa drogi projektowej przebiega po istniejącej drodze dojazdowej do Domu Pracy Twórczej [...]. Ma ona swój początek w ul. [...] i kończy się przy wymienionym budynku. Długość trasy wynosi 311,60 m. Na trasie zaprojektowano jedną mijankę o szerokości 2,5 m oraz plac postojowy dla samochodów w końcowym odcinku trasy. W przebiegu swym trasa ma zaprojektowanych sześć łuków poziomych /...../ oraz pięć łuków pionowych dla wyokrąglenia spadków. Sytuacyjne rozwiązania przedstawiają załączniki tego projektu technicznego. Na jednym z tych załączników przedstawiony jest szczegółowo sposób zagospodarowania końcowego odcinka trasy w stosunku do nabytej parceli gr.l.kat.[...]. I tak parcela ta miała być wykorzystana częściowo na plac postojowy dla samochodów, częściowo drogę z chodnikiem dla pieszych od strony zachodniej, a także zieleń w łuku i łuk poziomy drogi do budynku. Pozostała część placu postojowego zaprojektowana została na parceli sąsiedniej oznaczonej jako p.gr.l.kat.[...]. Stosownie do treści art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Zgodnie z art. 137 w/w ustawy, "nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo, utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a cel ten nie został zrealizowany". Mając na uwadze powyższe, w dniu [...] 2001 roku organ przeprowadził rozprawę administracyjną, połączona z wizją lokalną na przedmiotowej nieruchomości, w wyniku której stwierdzono, iż przedmiotowa nieruchomości część p.gr.l.kat. [...] stanowi parking i teren zielony. Weryfikując założenia projektowe z 1966 roku ze stanem faktycznym zagospodarowania dawnej p.gr.l.kat. [...] jednoznacznie należy stwierdzić, że zostały one zrealizowane na gruncie a tym samym cel wywłaszczenia został spełniony. Nie zachodzą zatem przesłanki do wykazania zbędności tej nieruchomości na cel wywłaszczenia i zwrotu jej na rzecz wnioskodawcy. Mając na uwadze powyższe okoliczności organ stwierdził stwierdzam, że aktualny stan przedmiotowej nieruchomości stanowi negatywną przesłankę w orzekaniu o zwrocie spornej działki. We wniesionym w terminie odwołaniu A. S. zarzucił, że na odcinku od ulicy [...] do bram i ogrodzenia DW [...]- droga ( dzisiaj już ulica[...]) spełnia warunki wywłaszczenia. Stanowi ona ogólnodostępną ulicę, prowadzącą do około dziesięciu znajdujących się przy niej budynków. Jednak na żelaznych bramach i ogrodzeniu parceli DW [...] kończy się droga publiczna i właśnie o zwrot tej części działki, która służy tylko gościom domu wypoczynkowego i która znajduje się wewnątrz ogrodzenia się ubiega. Wskazał, iż fakt, że przedmiotowa część drogi nie jest ogólnodostępna został pominięty w decyzji Starosty T. i zaznaczył, że decyzja o wywłaszczeniu zapadła w 1967 roku, a wiadomo, że do 1996 roku , a więc przez blisko 30 lat [...] nie uiszczał opłaty za wieczyste użytkowanie i nie miał decyzji uwłaszczeniowej. Jeżeli wywłaszczono nie na drogę publiczną, lecz dla powiększenia parceli i parkingu [...] to należy się odszkodowanie - bo nawet w tamtych czasach tak stanowiły przepisy. Jeżeli zaś jest to droga publiczna (ulica) to należy niezwłocznie zlikwidować bramy i ogrodzenia. Decyzją z dnia [...] 2005 roku, znak[...], wydaną w oparciu o art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 roku, Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) oraz art. 138 § 2 k.p.a. Wojewoda M. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jednakże z przyczyn innych niż podniesione w odwołaniu. Organ odwoławczy nie tylko ocenia podstawy - prawną i faktyczną- decyzji zaskarżonej odwołaniem, ale i orzeka według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie wydania własnej decyzji (odwoławczej). Przepis art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego ukształtował postępowanie przed organem odwoławczym jako postępowanie merytoryczne. Do postępowania tego mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji. Z tych powodów organ odwoławczy jest obowiązany uwzględnić zmiany stanu prawnego, jakie zaszły w sprawie w okresie między wydaniem decyzji pierwszej instancji i drugiej instancji. W pierwszej kolejności Wojewoda M. zajął się więc kwestią nowelizacji ustawy o gospodarce nieruchomościami, jaka nastąpiła ustawą z dnia 28 listopada 2003 roku o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 141, poz. 1492). Opisana wyżej nowelizacja ustawy dokonała zmian w zakresie art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również zmian definicji legalnej zbędności nieruchomości na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, zawartej w art. 137 ust. 1 powyższej ustawy. Z regulacji art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 46 poz. 543 z 2000 roku - tekst jednolity, z późniejszymi zmianami), w brzmieniu ustalonym powołaną wyżej ustawą, wynika, że poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Warunkiem zwrotu nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140. W art. 137 ust. 1 powołanej ustawy ustawodawca sformułował legalną definicję stanu zbędności. Zgodnie z tym przepisem, nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany. Uznanie nieruchomości za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu -w świetle art. 137 ust. 1 ustawy - ocenia się zatem uwzględniając łącznie dwa kryteria- upływ 7 lat, licząc od daty, kiedy decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna i nierozpoczęcie prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia oraz upływ 10 lat licząc od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna i niezrealizowanie celu wywłaszczenia. Z takiego ujęcia definicji wywieść należy wniosek, że dla postępowania o zwrot nieruchomości wywłaszczonej nie ma znaczenia obecne wykorzystanie nieruchomości, jeżeli cel wywłaszczenia został zrealizowany. Jeśli zatem nieruchomość została wywłaszczona na jakikolwiek cel publiczny i inwestycja ta w określonym czasie została zrealizowana, a później ta nieruchomość została zaadaptowana na inne cele, to mimo że nieruchomość nie jest już wykorzystywana na cel wywłaszczenia, to jednak sam cel został zrealizowany. Nowelizacja wprowadziła zmianę art. 137 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, bowiem dotychczasowa treść w brzmieniu : "utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a cel ten nie został zrealizowany" została zastąpiona zwrotem: "pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany". W pierwszej kolejności należy zatem ustalić, czy od dnia, kiedy decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, w ciągu 7 lat, rozpoczęto prace związane z realizacją celu oraz czy prace te zostały zakończone przed upływem lat 10. W związku z powyższym, w ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ I instancji powinien ustalić, czy cel wywłaszczenia parceli p.gr. 1. kat.[...], określony w orzeczeniu o wywłaszczeniu nieruchomości i o odszkodowaniu, nr: [...], wydanym w dniu [...] 1967 roku przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. oraz w powołanej w uzasadnieniu przedmiotowego orzeczenia, decyzji o lokalizacji szczegółowej o zmianie sposobu wykorzystania terenu nr 19/66 z dnia [...] 1966 roku, Nr:[...], wydanej przez Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Z., tj. budowa drogi dojazdowej wraz z placem postojowym dla samochodów, określona szczegółowo w załączonym do ww. decyzji opisie technicznym, zostały zrealizowane w opisanych wyżej terminach. Niewątpliwie bowiem budowa placu postojowego dla samochodów również stanowiła cel przedmiotowego wywłaszczenia. Stanowisko to trafnie wyraził orzekający w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w K. w wyroku z dnia 31 marca 1998 roku., sygn. akt II S.A./Kr 1628/96 stwierdzając, iż "zarzuty skarżącego, że cel wywłaszczenia "budowa drogi", a zrealizowany "plac postojowy dla samochodów na końcowym odcinku trasy" nie są celami tożsamymi, nie są trafne. Sporny teren został bowiem zagospodarowany zgodnie z projektem techniczno-roboczym drogi dojazdowej do Domu Pracy Twórczej [...] w Z., zatwierdzonym decyzją o lokalizacji szczegółowej z dnia [...] 1966 roku, nr [...]. Projekt ten przewidywał, że trasa drogi projektowanej przebiega po istniejącej drodze dojazdowej do tego domu, od ulicy [...] i kończy się przy budynku Domu. Należy też podzielić pogląd organów orzekających w sprawie, że plac postojowy (parking) należy do drogi, jako element jej urządzenia. We wniesionej w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze A. S. nie wskazał, jakiego sposobu zakończenia postępowania się domaga, ani też nie sformułował zarzutów co do ewentualnych uchybień, zawartych w kwestionowanej decyzji. Wskazał natomiast, iż jego zdaniem organy administracji publicznej celowo wynajdują przyczyny, pozwalające im przedłużać postępowanie, on sam ma zaś 74 lata i stan jego zdrowia jest zły, wobec czego istnieje duże prawdopodobieństwo, iż nie doczeka ostatecznego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, ponownie wskazując, iż wobec zmiany stanu prawnego uchylenie decyzji organu pierwszej instancji było niezbędne z uwagi na treść art. 138 § 2 k.p.a. Dodał nadto, iż wyrażona w art. 15 k.p.a. zasada dwuinstancyjności oznacza prawo strony do dwukrotnego rozpoznania tej samej sprawy przez organy administracji, przy czym organ drugiej instancji nie może zmienić materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, ani rozszerzać rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji na zakres nie objęty wydaną przez niego decyzją. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie mogła zostać uwzględniona. Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm., dalej oznaczonej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art.134 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z treścią art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przyczyny uchylenia zaskarżonej decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa wymienia art. 145 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi sąd administracyjny oddala ją w oparciu o art. 151 p.p.s.a. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż zaskarżona decyzja ma charakter kasatoryjny – wyeliminowuje z obrotu prawnego decyzję organu pierwszej instancji i powoduje powrót sprawy administracyjnej na etap postępowania przed tymże organem. Pomimo przymiotu ostateczności, decyzja taka nie kończy sprawy co do jej istoty, nie rozstrzygając definitywnie o prawach czy obowiązkach stron. Stąd też wystarczające jest ograniczenie oceny prawidłowości wyłącznie zaskarżonej decyzji, nadto jedynie pod kątem jej zgodności z przepisami procedury, dotyczącymi postępowania odwoławczego. Kontrola całego postępowania przeprowadzonego dotąd w sprawie, w szczególności kontrola rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, byłaby bezprzedmiotowa na obecnym etapie sprawy, skoro decyzja Starosty T. została wyeliminowana z obrotu prawnego, a ustalenia faktyczne, mające być podstawą kolejnej, zostaną dopiero poczynione przez organy administracji publicznej. Wskazać należy, iż organ odwoławczy, umocowany do powtórnego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, jest obligowany do wydania orzeczenia, mieszczącego się w katalogu art. 138 k.p.a. W myśl tego przepisu, organ odwoławczy utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję (art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.), uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję- umarza postępowanie pierwszej instancji (art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.), bądź też umarza postępowanie odwoławcze (art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.). Organ drugiej instancji ma też kompetencję do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, co wynika z art. 138 § 2 k.p.a. Analiza stanu faktycznego i prawnego kontrolowanej sprawy prowadzi do wniosku, iż zaistniały w niej okoliczności do uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Należy mieć na uwadze, iż postępowanie wyjaśniające ma na celu ustalenie stanu faktycznego, który to stan faktyczny musi obejmować wszystkie okoliczności, istotne dla sprawy. Okolicznościami istotnymi w pierwszej kolejności są te elementy stanu faktycznego, które dotyczą przesłanek zastosowania norm prawa materialnego. W sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, w świetle art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, okolicznością taką jest zbędność wywłaszczonej decyzji na cel wywłaszczenia. Ustawa o gospodarce nieruchomościami zawiera definicję legalną zbędności nieruchomości wywłaszczonej, zatem organy rozpatrujące wniosek o zwrot nieruchomości są zobligowane do ustalenia ściśle określonych ustawowo przesłanek. Starosta T. wydał decyzję dnia [...] 2003 roku, czyniąc ustalenia w myśl ówczesnego brzmienia art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustalonego tekstem jednolitym ustawy, opublikowanym w Dzienniku Ustaw z 2000 roku, Nr 46, poz. 543. Zgodnie z tym brzmieniem, nieruchomość należało uznać za zbędną na cel wywłaszczenia, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a cel ten nie został zrealizowany. Stan prawny zmienił się przed wydaniem decyzji przez Wojewodę, a definicja legalna zbędności nieruchomości, zawarta w art. 137, została ustalona ustawą z dnia 28 listopada 2003 roku o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 roku, Nr 141, poz. 1492). Zgodnie z nowym brzmieniem art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, dla ustalenia zbędności wywłaszczonej nieruchomości na cel jej wywłaszczenia konieczne było stwierdzenie, iż pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany. Ustalenia faktyczne, poczynione przez organ pierwszej instancji, nie pozwalają zatem na przesądzenie, czy została zrealizowana któraś z przesłanek zbędności wywłaszczonej nieruchomości w rozumieniu art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami w jego nowym brzmieniu. Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie konieczne było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego ponownie w znacznej części, co dawało organowi odwoławczemu możliwość uchylenia decyzji Starosty T. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. Zaskarżona decyzja odpowiada zatem prawu, co nie dawało Sądowi żadnych podstaw do jej uchylenia. Należy przyznać rację skarżącemu o tyle, iż postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie trwa od dłuższego czasu, jednakże nie może to stanowić podstawy do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Sąd administracyjny, powołany jedynie do kontrolowania działalności administracji publicznej, nie ma nadto umocowania do samodzielnego rozstrzygania sprawy administracyjnej i w tym zakresie nie może zastępować organów administracji publicznej. Model orzecznictwa sądowoadministracyjnego, przewidziany w art. 145 p.p.s.a., daje podstawę wyłącznie do wyeliminowania aktów administracyjnych z obrotu prawnego, bądź przez ich uchylenie, bądź poprzez stwierdzenie ich nieważności. Zamierzony przez skarżącego skutek w postaci przyspieszenia postępowania w sprawie i tak zatem nie mógłby nastąpić. Można jedynie wskazać, iż w razie niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie każdej stronie postępowania administracyjnego służy- w myśl art. 37 § 1 k.p.a.- zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Z uwagi na powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, za podstawę przyjmując art. 151 p.p.s.a.