II SA/Kr 1081/05

WyrokWSA w Krakowie2007-06-14

Skład orzekający: Andrzej Irla, Janusz Kasprzycki, Ewa Rynczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może wnieść sprzeciw wobec przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego, jeśli inwestor nie dołączył wszystkich wymaganych dokumentów do zawiadomienia o zakończeniu budowy, bez wcześniejszego wezwania do ich uzupełnienia?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego, przed wniesieniem sprzeciwu wobec przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego z powodu braków w dokumentacji, ma obowiązek wezwać inwestora do uzupełnienia tych braków zgodnie z art. 57 ust. 4 Prawa budowlanego. Brak takiego wezwania stanowi naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Korporacja "A" S.A. zgłosiła zakończenie budowy budynku usługowo-biurowego wraz z kotłownią gazową. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł sprzeciw wobec przystąpienia do użytkowania kotłowni, wskazując na braki w dokumentacji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Strona skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów poprzez brak wezwania do uzupełnienia dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zasądził zwrot kosztów postępowania i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie: AWSA Janusz Kasprzycki (spr.) WSA Ewa Rynczak Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi Korporacji "A" S.A. w K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu wobec przystąpienia do użytkowania kotłowni gazowej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz strony skarżącej Korporacji "A" S.A. w K. kwotę 500 zł (pięćset złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 15 grudnia 2004 r. (data wpływu do organu administracji - 17 grudzień 2004 r.), Korporacja "A" Spółka Akcyjna z siedzibą przy ul. K. w K., działając na podstawie art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1997 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity, Dz. U z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 z późn. zm., zwanej dalej - Prawo budowlane z 1994 r.), dokonała zawiadomienia o zakończeniu budowy budynku usługowo-biurowego przy ul. C. w K., prowadzonej na podstawie uprzednio wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] września 2004 r., nr[...], znak:[...] Do zawiadomienia tego inwestor dołączył: oryginał dziennika budowy nr [...], oświadczenie kierownika budowy, protokół badań, mapę inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej. Wobec dokonanego zawiadomienia o zakończeniu budowy decyzją z dnia [...] grudnia 2004r., znak:[...], na podstawie art. 54 Prawa budowlanego z 1994r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., Powiat Grodzki wniósł sprzeciw wobec przystąpienia do użytkowania kotłowni gazowej w budynku biurowo-usługowym przy ul. C. w K., zlokalizowanego na działce nr "1" obr. [...] K.-S., objętego zawiadomieniem inwestora - Korporacji "A" S.A. z siedzibą przy ul. K. w K. z dnia 17 grudnia 2004 r. W uzasadnieniu tej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., Powiat Grodzki wskazał, że inwestor zgłosił w dniu 17 grudnia 2004 r. zakończenie budowy kotłowni gazowej w budynku biurowo - usługowym przy ul. C. w K., na działce nr "1" obr [...] K.-S. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., Powiat Grodzki podniósł, że w toku rozpatrywania przedmiotowej sprawy ustalił, iż przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne zostało wykonane na podstawie decyzji Prezydenta Miasta K. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] września 2004 r. znak:[...] Wskazał następnie, że zgodnie z dyspozycją art. 54 Prawa budowlanego z 1994r. do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenia na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, Prawa budowlanego z 1994r., po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji. Na podstawie art. 57 ust. 1 - 3 Prawa budowlanego z 1994 r., inwestor zobowiązany jest dołączyć do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub do wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie, dokumenty enumeratywnie wymienione w tym artykule. Zdaniem organu l instancji wniosek inwestora złożony w dniu 17 grudnia 2004r., nie zawierał wskazanych przepisem art. 57 ust. 1-3 Prawa budowlanego z 1994r. dokumentów. Organ l instancji podkreślił, że zakres postępowania wyjaśniającego, do przeprowadzenia którego organ nadzoru budowlanego jest uprawniony, został określony w art. 57 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994r. Postępowanie to ma na celu sprawdzenie dokumentów, które inwestor jest zobowiązany dołączyć do zawiadomienia o zakończeniu budowy w myśl art. 57 ust. 1-3 Prawa budowlanego z 1994 r. Jeżeli w wyniku ich sprawdzenia przez właściwy organ, okaże się, że są one niekompletne lub posiadają braki i nieścisłości inwestor zobowiązany jest je uzupełnić. Zakres tego postępowania wyjaśniającego mógł dotyczyć wyłącznie tych dokumentów, które zostały do urzędu przekazane. Nie przekazanie, przy zawiadomieniu o zakończeniu budowy obiektu budowlanego i zamiarze przystąpienia do użytkowania, dokumentów wymienionych w art. 57 ust. 1 -3 Prawa budowlanego z 1994r., musi skutkować wniesieniem sprzeciwu, ponieważ Prawo budowlane z 1994r. nie przewiduje innej procedury upoważniającej do przeprowadzenia postępowania w tym zakresie. Nie dołączenie do zawiadomienia o zakończeniu budowy dokumentów wymienionych w art. 57 ust. 1-3 Prawa budowlanego z 1994 r., można by uznać za wadę podania, o jakiej mowa w art. 64 § 2 k. p. a. Organ l instancji stwierdził, że stosownie do treści art. 54 Prawa budowlanego z 1994r., brak wniesienia sprzeciwu oznacza "milczącą zgodę organu" na przystąpienie do użytkowania obiektu. W przypadku, gdy ogólnej dyspozycji przepisu kodeksu sprzeciwia się przepis prawa materialnego, należy uwzględnić ten przepis. Ze względu dalej na to, że zawiadomienie zostało wniesione z naruszeniem przepisów art. 57 ust. 1-3 Prawa budowlanego z 1994 r., organ nie mógł dokonać oceny w przedmiocie dopuszczenia do użytkowania opisanego w sentencji decyzji obiektu budowlanego, wniesienie sprzeciwu uznał więc za uzasadnione. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., Powiat Grodzki wskazał następnie, że wniosek inwestora posiadał następujące braki i nieścisłości: 1. Niewłaściwie wypełnione oświadczenie kierownika budowy 2. Brak protokołu i decyzji Urzędu Dozoru Technicznego dotyczącego urządzeń kotłowni 3. Brak wpisu do dziennika budowy, o tym że obiekt nadaje się do użytkowania 4. Brak protokołów odbioru wewnętrznej instalacji wód.- kań. i elektrycznej 5. Dokumenty ( protokół szczelności instalacji gazowej, protokół kominiarski) należy przedłożyć w oryginale, względnie kopie z adnotacją " za zgodność z oryginałem" Kserokopie złożonych dokumentów winny być potwierdzone za zgodność z oryginałem przez inwestora lub pełnomocnika inwestora. Dodał, że po uzupełnieniu złożonych dokumentów zgodnie z art. 56 i 57 Prawa budowlanego z 1994 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., Powiat Grodzki rozpatrzy sprawę na ponowny wniosek inwestora o zgłoszeniu zakończenia budowy obiektu budowlanego. Wobec powyższego orzekł jak w sentencji decyzji. Z decyzją tą nie zgodziła się Korporacja "A" Spółka Akcyjna z siedzibą przy ul. K. w K. i wniosła od niej odwołanie. Podniosła w nim, że organ l instancji nie wykonał w terminie nałożonego na niego obowiązku oznaczonego w przepisie art. 59c - zdanie drugie Prawa budowlanego z 1994 r.: "O terminie obowiązkowej kontroli organ zawiadamia inwestora w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania." Twierdzi, że decyzja organu l instancji została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 57 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r., gdyż pozbawia ona stronę postępowania - inwestora trybu działania określonego w tym przepisie. Braki w dokumentach przedłożonych organowi w zawiadomieniu o zakończeniu budowy inwestor jest zobowiązany uzupełnić w tracie czynności kontrolnych, o których terminie przeprowadzenia, organ jest zobowiązany zawiadomić inwestora w terminie określonym przepisem art. 59c zdanie drugie Prawa budowlanego z 1994 r. Zawarte w przedmiotowej decyzji pouczenie: "Po uzupełnieniu złożonych dokumentów zgodnie z art. 56 i 57 Tut. Inspektorat rozpatrzy sprawę na ponowny wiosek Inwestora o zgłoszeniu zakończenia budowy obiektu budowlanego" nie znajduje podstawy w żadnych przepisach prawa, w tym Prawa budowlanego z 1994r.. Natomiast przekazana w dniu 3 stycznia 2004 r. Prezesowi Zarządu inwestora w trakcie rozmowy telefonicznej z inspektorem na decyzji podpisanym faktyczna przyczyna zgłoszenia sprzeciwu " Termin 21 dniowy jest dla nas byt krótki do rozpatrzenia sprawy dlatego wydajemy w takich przypadkach decyzje sprzeciwu" nie kwalifikuje się do skomentowania. Podniosła, że z dniem 7 stycznia 2005 r. upłynął 21 dniowy termin, o którym mowa w art. 54 i art. 59, zdanie pierwsze Prawa budowlanego z 1994 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., Powiat Grodzki nie zawiadomił do dnia dzisiejszego inwestora o terminie kontroli, zgodnie z przepisem art. 59c, zdanie drugie, Prawa budowlanego z 1994 r. W tym stanie rzeczy brak takiego działania ze strony organu należy uznać za jego "milczącą zgodę" na przystąpienie inwestora do użytkowania obiektu będącego przedmiotem zgłoszenia z dnia 17 grudnia 2004 r. Korporacja wniosła zatem o uchylenie decyzji organu l instancji oraz uznanie, ze nie wyznaczenie przez organ l instancji terminu kontroli w trybie art. 59 c zdanie drugie Prawa budowlanego z 1994 r. jest milczącą zgodą organu na przystąpienie do użytkowania przedmiotowego budynku usługowo-biurowego. Odwołanie to nie zostało uwzględnione, gdyż decyzją z dnia [...] maja 2005r., znak:[...], na podstawie art. 138 § 1 pakt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 r., Dz. U. Nr 98, poz. 1071, zwanej dalej w skrócie - k.p.a.), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy decyzję organu l instancji. W uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał, że zaskarżona decyzja organu l instancji została doręczona w dniu 3 stycznia 2005 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy l inst.), a odwołanie wpłynęło do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w K., Powiat Grodzki w dniu 13 stycznia 2005 r. tj. z zachowaniem terminu. Art. 54 Prawa budowlanego z 1994 r. stanowi, iż do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Zawiadomienie o zakończeniu budowy wpłynęło do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki w dniu 17 grudnia 2004 r. a zaskarżona decyzja organu l instancji została doręczona odwołującemu się w dniu 3 stycznia 2005 r., tj. z zachowaniem terminu określonego w w/w art. 54 Prawa budowlanego z 1994 r. W art. 57 ust. 1 do 3 Prawa budowlanego z 1994 r. zostały wyszczególnione dokumenty, które inwestor ma obowiązek dołączyć do zawiadomienia o zakończeniu budowy lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie. Po przeanalizowaniu zgromadzonego materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że inwestor nie wypełnił obowiązku wynikającego z przepisu art. 57 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego z 1994 r., nie przedłożył bowiem kompletu protokołów badań i sprawdzeń, nie dołączył protokołu i decyzji Urzędu Dozoru Technicznego dotyczącego urządzeń kotłowni, nie dołączył protokołów odbioru wewnętrznej instalacji wód.-kań. i elektrycznej. Protokół szczelności instalacji gazowej oraz protokół kominiarski przedłożone zostały w postaci nieuwierzytelnionych kserokopii. Także do odwołania inwestor nie dołączył brakujących dokumentów. Ponadto, wymagany przepisem art. 57 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1994 r. i przedłożony w oryginale dziennik budowy Nr [...] z dnia 8 października 2004 r. prowadzony jest niezgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 czerwca 2002 r. w sprawie dziennika budowy, montażu i rozbiórki, tablicy informacyjnej oraz ogłoszenia zawierającego dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia (Dz. U. z 2002 r., Nr 108, poz. 953). Daty dokonywanych wpisów na str. 5, 6 i 7 zostały poprawione w sposób niezgodny z w/w rozporządzeniem, np. data pierwszego wpisu na str. 5 została poprawiona z dnia "23.09.04" na "23.10.04." Dokonane poprawki, jak również zapis widniejący na stronie 3 w/w dziennika budowy, cyt. "Budowę obiektu rozpoczęto dnia 23.09.2004 r. "oraz zapis w dzienniku budowy nr[...] wydanym dnia 2 lipca 2004 r. dla budowy wewnętrznej klatki schodowej, windy, podciągów w ścianach konstrukcyjnych budynku położonego w K., ul. C., na str. 16 z datą "20.07.2004 r." cyt: "...rozpoczęto roboty instal wod-kan oraz kotłowni....", mogą wskazywać na fakt przystąpienia do wykonywania robót budowlanych objętych decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] września 2004 r. nr [...], znak:[...] przed dniem 6 października 2004 r., w którym w/w decyzja stała się ostateczna. W tej kwestii niezbędne jest przeprowadzenie z urzędu stosownego postępowania wyjaśniającego. Wobec powyższego, zdaniem organu odwoławczego, brak sprzeciwu prowadziłby do sanowania stwierdzonych nieprawidłowości. Organ odwoławczy uznał zatem, że podniesione w odwołaniu zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Art. 57 ust. 6 i art. 59a Prawa budowlanego z 1994 r. nie mają bowiem zastosowania w niniejszym postępowaniu. Dotyczą sytuacji, gdy inwestor zobowiązany jest do uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, wydanej na podstawie art. 59 Prawa budowlanego z 1994 r. W decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] września 2004r. nr[...], znak:[...], nie został nałożony obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, bowiem nie zachodził żaden z przypadków wyszczególnionych w art. 55 Prawa budowlanego z 1994 r. Również zawiadomienie o zakończeniu budowy z dnia 17 grudnia 2005 r. zostało złożone w trybie art. 54 Prawa budowlanego z 1994 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podniósł, że nowelizacja Prawa budowlanego z 1994 r., dokonana ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. z 2004 r., Nr 93, póz. 888), wprowadziła jako zasadę rozwiązanie, że obowiązkowe kontrole dotyczą wyłącznie obiektów, w stosunku do których wymagane jest uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Przytoczony w odwołaniu art. 57 ust. 6 w/w ustawy stanowi, iż: "Wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie stanowi wezwanie właściwego organu do przeprowadzenia obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59a). Zatem zarzuty, iż organ nie dopełnił wymogów art. 57 ust. 6 i art. 59c Prawa budowlanego z 1994r. są w ocenie organu II instancji bezzasadne. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła Korporacja "A" Spółka Akcyjna z siedzibą przy ul. K. w K. Strona skarżąca zarzuciła organowi II instancji, że podtrzymał decyzję organu l instancji, w sytuacji, gdy ta została wydana bez uprzedniego wezwania strony skarżącej do uzupełnienia braków dokumentów dołączonych do zgłoszenia z dnia 17 grudnia 2004 r. Stanowi to naruszył art. 6, 7 i 8 k.p.a., gdyż organ odwoławczy miał dostateczną wiedzę o uchybieniach dokonanych w tym zakresie przez organ l instancji. Strona skarżąca zarzuciła także naruszenie przez organ II instancji art. 8, 12, 35 § 3 k.p.a. tym, że od dnia 29 kwietnia 2005 r. pozostaje on w bezczynności. Podniosła, że organ II instancji weryfikując ocenę dokumentów złożonych przy zgłoszeniu dokonaną przez organ l instancji zanegował bez wątpienia zarzuty podniesione przez organ l instancji. Twierdzi, że takie działanie jest rażącym naruszeniem art. 8 k.p.a. Organowi l instancji strona skarżąca zarzuciła natomiast naruszenie art. 57 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r. poprzez to, że nie wezwał on strony skarżącej do uzupełnienia złożonych przy zawiadomieniu o zakończeniu budowy dokumentów. Zarzuciła także naruszenie przez ten organ art. 6, 7, 8, 9, 10 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko jakie zaprezentował w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W świetle art. 1 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, w tym w zakresie - legalności decyzji administracyjnych ( art. 1 i art. 3 p.p.s.a.). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, dlatego też kontroli legalności dokonują również z urzędu. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 54 Prawa budowlanego z 1994 r., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji, do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Stosownie natomiast do treści art. 57 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie inwestor jest obowiązany dołączyć: 1) oryginał dziennika budowy, 2) oświadczenie kierownika budowy: a) o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami, b) o doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy, a także - w razie korzystania - drogi, ulicy, sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu, 3) oświadczenie o właściwym zagospodarowaniu terenów przyległych, jeżeli eksploatacja wybudowanego obiektu jest uzależniona od ich odpowiedniego zagospodarowania, 4) protokoły badań i sprawdzeń, 5) inwentaryzację geodezyjną powykonawczą, 6) potwierdzenie, zgodnie z odrębnymi przepisami, odbioru wykonanych przyłączy. W rozpatrywanej sprawie organ l instancji stanął na stanowisku, że zawiadomienie o zakończeniu budowy obiektu budowlanego - budynku biurowo -usługowego - zawiera braki i nieścisłości polegające na tym, że inwestor nie przedłożył protokołu i decyzji Urzędu Dozoru Technicznego dotyczącego urządzeń kotłowni, protokołów odbioru wewnętrznej instalacji wód. - kań. i elektrycznej. Ponadto w sposób niewłaściwy zostało wypełnione oświadczenie kierownika budowy i brak było wpisu do dziennika budowy o tym, że obiekt nadaje się do użytkowania. Dokumenty natomiast w postaci protokołu szczelności instalacji gazowej, protokół kominiarski, nie zostały przedłożone w oryginale, a ich kopie nie zostały poświadczone za zgodność z oryginałem. Ponieważ przepisy nie zawierają innej procedury regulującej przeprowadzenie postępowania w tym zakresie, braki wniosku uniemożliwiają wypowiedzenie się organu co do możliwości użytkowania obiektu, to zasadnym było wniesienie sprzeciwu. Organ II instancji stwierdził natomiast oprócz powyższych braków także i uchybienia dotyczące prowadzenia dziennika budowy. Stanął na stanowisku, że dziennik budowy wydany dnia 8 października 2004 r. jest prowadzony niezgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 czerwca 2002 r. w sprawie dziennika budowy, montażu i rozbiórki, tablicy informacyjnej oraz ogłoszenia zawierającego dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia (Dz. U. z 2002 r., Nr 108, póz. 953). Stwierdził iż w dzienniku tym dokonano poprawek dat rozpoczęcia robót budowlanych, w tym "robót instalacyjnych wod.-kan. oraz kotłowni", co może wskazywać na fakt przystąpienia do wykonywania robot budowlanych objętych wydaną inwestorowi decyzją o pozwoleniu na budowę przed dniem, w którym stała się ona ostateczna. Wobec tego i on uznał za zasadne wniesienie sprzeciwu. Istotnie z analizy wyżej przytoczonych przepisów jasno wynika zasada, że do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę można przystąpić po zawiadomieniu właściwego organu, z zastrzeżeniem jednakże art. 55 i 57 Prawa budowlanego z 1994 r. jeżeli w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu. Oznacza to, że w sytuacji, gdy jest wymagane uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego z uwagi na zaliczenie go do kategorii wyszczególnionych w art. 55 pkt 1 Prawa budowlanego z 1994 r., gdy zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 49 ust. 5 albo art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r., czy też użytkowanie obiektu ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych oraz, gdy stosownie do art. 57 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994r. inwestor nie przedłożył wraz z zawiadomieniem wszystkich wymaganych tym przepisem dokumentów, czy też, gdy w dokumentach tych istnieją nieścisłości, to nie będzie możliwe przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego. Dokonane wówczas zgłoszenie zakończenia robót budowlanych przy zaistnieniu sytuacji opisanych w art. 55 i 57 Prawa budowlanego z 1994 r. będzie nieskuteczne. Na organach ciąży jednak obowiązek sprawdzenia wymaganych przepisem art. 57 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. dokumentów i w przypadku braków lub nieścisłości organ ma obowiązek wezwać inwestora do stosownych uzupełnień (art. 57 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r.). W niniejszym przypadku jest poza sporem, że nie uczynił tego organ l instancji stwierdzając braki i nieścisłości w przedłożonych wraz z zawiadomieniem o zakończeniu budowy dokumentach. Organ II instancji natomiast, podniósł w uzasadnieniu wydanej przez siebie decyzji, że inwestor nie uzupełnił tych dokumentów i nie przedłożył ich składając odwołanie od decyzji organu l instancji. Strona skarżąca, mimo iż postawiła organom obu instancji zarzut nie wezwania przez nie inwestora do uzupełnienia braków dokumentów dołączonych do zawiadomienia o zakończeniu robót budowlanych, nadmieniła w skardze, że była przez organ odwoławczy wzywana do tego pismem z dnia 29 kwietnia 2004r., znak:[...]. Twierdzenie to nie znajduje swojego odzwierciedlenia w aktach administracyjnych niniejszej sprawy. Na karcie 16 akt organu II instancji, znak:[...], znajduje się pismo z dnia 29 kwietnia 2004 r., znak:[...], ale dotyczy ono wezwania do usunięcia braków odwołania od decyzji organu l instancji poprzez przedłożenie aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego. Także zatem organ II instancji rozpatrując powtórnie niniejszą sprawę nie wezwał inwestora o uzupełnienie stwierdzonych braków i nieścisłości w dokumentach. Organ l instancji wywiódł, że nie ma regulacji normujących postępowanie w zakresie wnoszenia sprzeciwu, organ odwoławczy natomiast wywiódł, że nie wniesienie sprzeciwu wobec stwierdzonych i przedstawionych przez organ l instancji i przez niego braków i nieścisłości prowadziłoby do "sanowania stwierdzonych nieprawidłowości". Nie przedstawił jednakże organ ani l ani II instancji z jakich powodów uważa, że mógł odstąpić od obowiązku wezwania inwestora do dokonania uzupełnienia przedłożonych wraz zawiadomieniem o zakończeniu budowy dokumentów i wyjaśnienia przez inwestora tkwiących w nich nieścisłości. Z pewnością powodem takiego działania nie może być aprioryczne założenie, że skoro w dzienniku budowy są tak poważnie budzące wątpliwości wpisy, w szczególności co do dat rozpoczęcia budowy przedmiotowego budynku, to okoliczności te już uzasadniają wniesienie sprzeciwu bo byłoby to usankcjonowaniem tego stanu rzeczy. Taki argument jest niewystarczający. Zauważyć należy, że w Prawie budowlanym z 1994 r., obowiązującym na dzień wydawania zaskarżonej decyzji, brak jest przepisów, które regulowałyby wprost podstawy i następstwa zgłoszenia sprzeciwu oraz zasady postępowania w sprawie sprzeciwu. W żadnym razie nie oznacza to przyzwolenia na dowolność i nie zwalnia to organu administracji od obowiązku zachowania podstawowych zasad przewidzianych kodeksem postępowania administracyjnego, w szczególności zasad, ustanowionych w przepisach art. 6 (zasada działania organów na podstawie prawa, zasada praworządności), art. 7 (zasada prawdy obiektywnej), art. 8 (zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa), art. 11 (zasada przekonywania; powinność wyjaśniania zasadności przesłanek, którymi organy kierują się przy załatwieniu sprawy), a także zachowania wymogów stawianych przepisami art. 77 § 1 (obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego) i art. 107 § 3 (określającego elementy jakie winno zawierać uzasadnienie decyzji). Nie wezwanie inwestora o uzupełnienie dokumentów, czy też wyjaśnienie tkwiących w nich nieścisłości naraża organ administracji na zarzut naruszenia art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a, a więc naruszenia przepisów postępowania jak i prawa materialnego - art. 57 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r. Właściwy organ administracji musi zatem mieć materiał dowodowy, który pozwoli mu na dokonanie oceny w kwestii spełnienia kryteriów umożliwiających przystąpienie do użytkowania danego obiektu, w tym jego zgodności z przepisami i warunkami pozwolenia na budowę. Z analizy przepisów art. 54 i 57 ust. 4 oraz innych przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. nie wynika aby następstwem wniesienia sprzeciwu był tylko i wyłącznie sam fakt nie uzupełnienia wymaganych dokumentów, które inwestor powinien dołączyć do zawiadomienia o zakończeniu budowy, czy też braki i nieścisłości w tych dokumentach. W sytuacji dopiero, gdy pomimo uprzedniego wezwania do uzupełnienia braków dokumentów i wyjaśnienia w nich nieścisłości inwestor nie reaguje, dopuszczalne jest wniesienie sprzeciwu z tą argumentacją, że niekompletność dokumentów, braki i tkwiące w nich nieścisłości nie pozwalają organowi na dokonanie oceny zdatności danego obiektu do użytkowania. To jednak organ musi w sposób jasny wyrazić w uzasadnieniu decyzji o sprzeciwie przedstawiając z jakich powodów wyraził swoje negatywne stanowisko wobec przystąpienia do użytkowania danego obiektu. Z resztą sam organ odwoławczy stwierdza w sytuacji zastrzeżeń co do wpisów w dzienniku budowy, że: "w tej kwestii niezbędne jest przeprowadzenie z urzędu stosownego postępowania wyjaśniającego". Dodać także należy, że z rozstrzygnięcia decyzji organu l instancji wynika, iż organ ten wnosi sprzeciw wobec przystąpienia do użytkowania "kotłowni gazowej w budynku biurowo-usługowym...", gdy tymczasem zawiadomienie inwestora dotyczy zakończenia budowy całego budynku biurowo-usługowego". Skoro organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu l instancji oznacza to, że i on wnosi sprzeciw tylko wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania kotłowni w budynku biurowo-usługowym. Takie są bowiem konsekwencje zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Na kwestię tę w ogóle nie zwróciły uwagi organy orzekające w niniejszej sprawie. Nie wyjaśniły, czy w świetle regulacji Prawa budowlanego z 1994 r. w tym zakresie możliwe jest wyrażenie sprzeciwu wobec użytkowania części obiektu budowlanego w sytuacji, gdy inwestor w sposób wyraźny zawiadamia o zakończeniu budowy całego obiektu biurowo-usługowego. Przepisy Prawa budowlanego z 1994r. przewidują jedynie możliwość przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego, gdy nie zostały zakończone wszystkie roboty budowlane, ale w takim wypadku inwestor jest zobowiązany uzyskać decyzję o pozwoleniu na użytkowanie (art. 55 pkt 3 Prawa budowlanego z 1994 r.). Nie ma natomiast racji strona skarżąca, co do wymogu przeprowadzenia obowiązkowej kontroli. Zasadnie argumentuje organ odwoławczy w tym zakresie, że w decyzji o pozwoleniu na budowę obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie na inwestora nie został nałożony, co w przypadku stwierdzenia przez organ administracji architektoniczno-budowlanej okoliczności wymienionej w art. 55 Prawa budowlanego z 1994r. powinno być przez niego uczynione (art. 36 Prawa budowlanego z 1994r.). Wobec tego nie powstał obowiązek przeprowadzenia obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59a Prawa budowlanego z 1994r. Dopiero wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie, którym w żadnym razie nie jest i być nim nie może zawiadomienie o zakończeniu budowy, stanowi wezwanie właściwego organu do przeprowadzenia obowiązkowej kontroli (art. 57 ust. 6 Prawa budowlanego z 1994 r.). Skoro organy obu instancji nie wezwały uprzednio inwestora do uzupełnienia braków dokumentów dołączonych do zawiadomienia o zakończeniu budowy i wyjaśnienia tkwiących w przedłożonych dokumentach nieścisłości w myśl art. 57 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r., nie wyjaśniły sprawy, zgodnie z wymogami art. 7, 77 § 1 k.p.a., to decyzje tych organów zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy jak i przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, uznając, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu l instancji, nie odpowiadają prawu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w punkcie l sentencji wyroku. Treść art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nakazywała orzeczenie jak w punkcie II sentencji wyroku. O kosztach natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł w punkcie III sentencji wyroku, na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 zezm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło