II SA/Kr 1092/01
WyrokWSA w Krakowie2005-05-30
Skład orzekający: Izabela Dobosz, Stanisław Biernat, Wojciech Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie uprawnień kombatanckich z tytułu utrwalania władzy ludowej jest zasadne, jeśli osoba w okresie przyznania uprawnień pełniła służbę wojskową i nie brała udziału w walkach z UPA lub Wehrwolfem?Ratio decidendi
Pozbawienie uprawnień kombatanckich jest zasadne, jeśli osoba uzyskała je wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej, a w okresie przyznania uprawnień pełniła służbę wojskową po 30 czerwca 1947 r. i nie brała udziału w walkach z UPA lub Wehrwolfem. Działalność przeciwko innym ugrupowaniom podziemnym nie pozwala na zachowanie uprawnień kombatanckich w świetle obowiązujących przepisów.Stan faktyczny
Skarżący W.G. został pozbawiony uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, ponieważ w okresie uznanym za działalność kombatancką (utrwalanie władzy ludowej) służył w Wojsku Polskim i nie brał udziału w walkach z UPA lub Wehrwolfem. Skarżący podnosił, że brał udział w walkach z bandami, jednak nie mógł przedstawić dowodów. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję, wskazując, że służba wojskowa po 30 czerwca 1947 r. i brak udziału w walkach z UPA lub Wehrwolfem skutkują pozbawieniem uprawnień.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 maja 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Izabela Dobosz / spr. / Sędziowie : NSA Stanisław Biernat AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2005 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w K. K. K. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] 2001 r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich - skargę oddala -
II SA/Kr 1092/01
UZASADNIENIE
Decyzją Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] 2000 r. Nr [...] , wydaną na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. z 1997 r. , Nr 142, póz. 950 ze zm.) pozbawiono W.G. uprawnień kombatanckich przyznanych przeze ZW ZBOiWD w B. decyzją z dnia [...] 1985 r. z tytułu utrwalania władzy ludowej od [...] marca 1948 r. do[...] grudnia 1948 r.( łącznie 10 miesięcy, zaświadczenie ZBOWiD nr [...]).
Organ stwierdził, że W.G. w okresie uznanym przez ZBOWiD za działalność kombatancką służył w Wojsku Polskim, a z akt sprawy wynika, iż nie brał udziału w walkach z oddziałami wymienionymi w art. l ust. 2 pkt 6 cytowanej ustawy. Skutkuje to pozbawieniem uprawnień w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach (... ). Organ stwierdził, że jak wynika ze stanowiska przedstawionego w orzecznictwie Sądu Najwyższego Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nie jest obowiązany do wyjaśnienia czy istnieją przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art. l ust. 2, art. 2 i 4 cytowanej ustawy.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy W.G. podnosi, że czuje się skrzywdzony wydaną decyzją. Brał bowiem udział w walkach z różnymi bandami w rejonach nadmorskich. Niestety nie może przedstawić dowodu ze świadków, gdyż ci już nie żyją.
Decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] 2001 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § l pkt l w zw. z art. 127 § 3 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. z 1997 r. , Nr 142, poz. 950 ze zm.) utrzymano w mocy decyzję własną z [...] 2000 r. Organ podnosi, że W.G. nabył uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu " utrwalania władzy ludowej", gdyż w okresie zaliczonym jako działalność kombatancka pełnił służbę w 60 pp WP i 4 Brygadzie OP w Gdańsku od [...] 1947 r. do [...] 1949 r., czyli po 30 czerwca 1947 r. Podczas służby nie brał udziału w walkach z oddziałami wymienionymi w art. l ust.2 pkt 6 ustawy o kombatantach (...). Powyższy stan faktyczny ustalono na podstawie akt ZBOWiD oraz zaświadczenia ASG S. z [...] 2000 r. Nr [...] i wykazu CAW ( przy piśmie CAW z dnia [...]1995 r. Nr [...]).
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego W.G. podnosi, że w trakcie pełnienia służby w 4 Brygadzie WOP w latach 1947- 1949 walczył z bandami.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 3 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz. U. Nr 15, poz. 1270 ) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( p.o.p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawuj ą kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone ( co ma miejsce w niniejszym przypadku ) podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy ( art. 97 § l ustawy z 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).
Sądowa kontrola nie wykazała naruszenia przepisów prawa. Z akt b. ZBOWiD nie wynika, aby skarżący walczył z UPA lub Wehrwolfem. Sam skarżący pisze jedynie w swoim życiorysie, iż " brał udział w walce i likwidacji band faszystowskich reakcyjnego podziemia na terenach nadmorskich". Band tych nie identyfikuje, jednakże z urzędu Sądowi wiadomo, że na terenach, na których służył skarżący Wehrwolfu nie było ( opinia prof. dr hab. M. Wojciechowskiego z Instytutu Historycznego UW, W-wa 28 stycznia 2000 r. sporządzone dla Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych ). Działalność zaś przeciwko innym niż UPA i Wehrwolf ugrupowaniom podziemnym nie pozwala zachować obecnie uprawnień kombatanckich. Również nie pozwala ich zachować służba wojskowa po 30 czerwca 1947 r.
Prawidłowo zatem Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych przyjął, iż skarżący jest osobą, o której mowa w art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24 stycznia 1991 r. o kombatantach i niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. z 1997 r., Nr 142, poz. 950 ze zm. ), a mianowicie, iż uzyskał on na mocy dotychczasowych przepisów uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w "charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej " i wykonując dyspozycję zawartą w tym przepisie pozbawił W.G. uprawnień kombatanckich.
Z powyższych względów skargę, jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.o.p.p.s.a ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło