II SA/Kr 1094/03
WyrokWSA w Krakowie2005-07-06
Skład orzekający: Halina Jakubiec, Krystyna Kutzner, Grażna Danielec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyznanie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy z mocą wsteczną, za okres, w którym osoba była zarejestrowana jako bezrobotna i pobierała zasiłek, stanowi podstawę do uchylenia decyzji przyznającej status osoby bezrobotnej i zasiłek?Ratio decidendi
Przyznanie prawa do renty z mocą wsteczną nie oznacza, że osoba nabyła to prawo w dacie wskazanej we wstecznej decyzji. Prawo do renty powstaje dopiero na mocy konstytutywnego orzeczenia organu rentowego lub sądu. Jeśli w dacie wydania decyzji o przyznaniu statusu bezrobotnego i zasiłku osoba faktycznie nie posiadała ustalonego prawa do renty, brak jest podstaw do odmowy przyznania tych świadczeń. Właściwa interpretacja przepisu wykluczającego z kręgu bezrobotnych osoby, które nabyły prawo do renty, wymaga uwzględnienia momentu prawomocnego nabycia tego prawa.Stan faktyczny
J. G. został zarejestrowany jako bezrobotny i przyznano mu zasiłek. Po pewnym czasie ZUS poinformował o nabyciu przez J. G. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy za okres, w którym pobierał zasiłek dla bezrobotnych. Organy administracji wznowiły postępowanie i uchyliły decyzje przyznające status bezrobotnego i zasiłek, uznając, że nabycie prawa do renty wykluczało przyznanie tych świadczeń. J. G. w skardze podniósł, że w momencie pobierania zasiłku nie miał jeszcze przyznanej renty.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec (Spr.) Sędziowie NSA Krystyna Kutzner NSA Grażna Danielec Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2005 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia 7 kwietnia 2003 r Nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji
Decyzją z dnia 7.04. 2003 r ([...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy wydaną po wznowieniu postępowania decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] .02..2003 /[...] ) odmawiającą J. G. przyznania z dniem [...] .05. 2001 r statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku.
Dokonane przez organy i przytoczone w uzasadnieniu decyzji ustalenia wskazują na następujące fakty J. G. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu [...] .05.2001 ([...] ) orzekł o uznaniu J. G. za osobę bezrobotną przyznając od [...] .05.2002 r prawo do zasiłku dla bezrobotnych , który był wypłacany do wyczerpania okresu na jaki mógł być przyznany tj. [...].05.2002 r.
W dniu [...] .12. 2002 r Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] poinformował PUP o nabyciu przez J. G. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy na okres od [...] .05.2001 do [...] .05.2002 r a następnie przesłał kserokopie decyzji organu rentowego z dnia [...].01. 2003 r ([...]) przyznającą rentę na w/w okres , na mocy wyroku sądu uznając , iż na jaw wyszły nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji przyznającej status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku , lecz nie znane organowi. Prezydent Miasta [...] wznowił postanowieniem z dnia [...].12. 2002 r postępowanie w tej sprawie powołując jako podstawę prawną art. 145 § 1 pkt 5 kpa. W wyniku wznowieniowego postępowania wydał decyzję z dnia [...].02. 2002 r -wymieniona na wstępie , uchylając wcześniej wydane przez siebie decyzję : przyznającą J. G. status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku podając w uzasadnieniu treść przepisu art... 2 ust.1 pkt 2 lit c ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz.U. z 2001 r Nr 6 poz.56 z późn.zm.).
Zgodnie z tym przepisem bezrobotnym w rozumieniu w/w ustawy jest osoba nie zatrudniona i nie zgłaszająca innej pracy zarobkowej zdolna , gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze parzy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, nie uczącą się w szkole w systemie dziennym ,zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania powiatowym urzędzie pracy .....jeżeli nie nabyła prawa do renty.
J. G. jak się okazało , w wyniku postępowania sadowego uzyskał prawo do renty wstecz , za ten sam okres , za który również wypłacony został z Funduszu Pracy zasiłek dla bezrobotnych.
Zdaniem organu okoliczność ta wykluczała przyznanie mu statusu osoby bezrobotnej i zasiłku , o czym organ nie wiedział w dacie wydania uchylonych decyzji.
W odwołaniu J. G. wskazał na to , że nie miał wpływu na termin rozpoznania jego sprawy o rentę z tytułu niezdolności do pracy , oraz powołał się na informację jaką otrzymał w kwestii rozliczeniu renty i zasiłku.
W wyniku postępowania odwoławczego Wojewoda [...] wydal decyzję opisaną na wstępie - z dnia [...].04. 2003 r , w której podzielił stanowisko organu pierwszej instancji.
Zdaniem organu odwoławczego treść przepisu art. 2 ust.2 lit "c '' ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie pozostawia wątpliwości , iż związku z przyznaniem renty , definitywnie ustaje prawo do zasiłku.
W przypadku skarżącego taka właśnie sytuacja zaistniała , wobec czego wznowienie postępowania dało podstawę do uchylenia decyzji, której wydanie nie uwzględniało faktu przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy. Zmiana stanu faktycznego , która nastąpiła z chwilą wydania decyzji przez organ rentowy uprawnia wg.organu odwoławczego do wstecznej regulacji także kwestię statusu osoby bezrobotnej i zasiłku.
W skardze na powyższą decyzję J. G. zwrócił uwagę między innymi na fakt, iż kiedy był wypłacany zasiłek dla bezrobotnych to nie miał jeszcze przyznanej renty i domagał się jak należy wnioskować z treści skargi, uchylenia zaskarżonej decyzji.
Wobec wejścia w życie z dniem 1.01. 2004 r ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U.Nr 153 poz. 1270 ) , sprawy w których skargi wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego a postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne z mocy przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1271 ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Powołany przez organy przepis art 2 ust. 1 pkt 2 lit. "c" ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu stanowiący definicję legalną pojęcia osoby bezrobotnej wyklucza z kręgu osób bezrobotnych m.in. te osoby , które nabyły prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy.
Analizując sytuacje zaistniałą wskutek przyznania skarżącemu decyzją organu rentowego z dnia [...] .01. 2003 r renty za okres wsteczny od [...].05.2002 r do [...].05. 2005 r , należy zauważyć , iż "nabycie" uprawnień nastąpiło w dacie uprawomocnienia się wyroku Sądu Okręgowego , w wykonaniu którego wypłacono rentę. Orzeczenie takie posiada bowiem charakter konstytuwny. Oznacza to, iż uprawnienie do renty na okres wykazany w wyroku powstaje dopiero na mocy tego wyroku.
Natomiast w dacie wydania uchylonej po wznowieniu postępowania decyzji o przyznaniu statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku , skarżący faktycznie nie posiadał ustalonych uprawnień do renty , zatem brak było podstaw do odmowy przyznania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku w dacie wydania decyzji tj. [...] .05.2001 r.
W ocenie Sądu przyznanie prawa do renty na okres w którym organ przyznał również status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku , stanowi przesłankę wznowienia postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a , gdyż organ był władny zbadać wpływy nowej okoliczności faktycznej polegającej na przyznaniu wstecz renty , na wynik postępowania o przyznanie statusu osoby bezrobotnej i zasiłku.
Jednakże przyjęcie , iż skarżący już w dacie wydania decyzji z dnia [...] .05.2001 r nabył prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy , polega na błędnej ocenie charakteru wyroku przyznającego to prawo. Organy przyjęły iż ustalenie prawa do renty jest orzeczeniem deklaratoryjnym , wywołującym skutek od daty wskazanej w orzeczeniu.
Zdaniem Sądu wskazanie czasokresu za który ma być wypłacona renta nie jest tożsame z powstaniem uprawnienia. Prawo do renty , nie powstaje bowiem z mocy prawa , po spełnieniu określonych przesłanek , lecz dopiero na podstawie decyzji organu rentowego lub w razie sporu - na mocy wyroku sądu. W jednym i drugim przypadku są to orzeczenia przyznające ustalające uprawnienia , a zatem konstytutywne.
Wydając decyzję organy dokonały niewłaściwej interpretacji przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit.,, c" ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu , dlatego sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło