II SA/Kr 1100/16
PostanowienieWSA w Krakowie2016-12-07
Skład orzekający: Beata Łomnicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli skarżący (sąsiad) podnosi argumenty o zagrożeniu stabilności nieruchomości sąsiedniej i konieczności likwidacji drzew i krzewów?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżący nie wykazał, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w stosunku do niego. Potencjalne koszty rozbiórki obciążają inwestora, a nie skarżącego, a celem instytucji wstrzymania wykonania jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków, a nie ocena legalności aktu.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa złożyła skargę na decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Do skargi dołączono wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że realizacja inwestycji może doprowadzić do nieodwracalnych następstw, takich jak likwidacja drzew i krzewów oraz zagrożenie stabilności sąsiedniej nieruchomości z powodu głębokich wykopów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Łomnicka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 grudnia 2016 r. wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [....] w K. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [....] w K. na decyzję Wojewody [....] z dnia 11 lipca 2016 r. znak [....] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga - wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji – strony skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [....] w K. , na decyzję Wojewody [....] z dnia 11 lipca 2016 r. znak [....] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę.
Na uzasadnienie strona skarżąca podniosła, iż realizacja przez inwestora udzielonego mu pozwolenia na budowę może doprowadzić do powstania nieodwracalnych następstw. Wiązać się będzie z koniecznością likwidacji dużej ilości drzew i krzewów, a następnie poczynienia bardzo głębokich wykopów, które mogą zagrozić stabilności nieruchomości sąsiedniej. Po rozpoczęciu inwestycji podjęcie działań mających na celu przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego będzie niemożliwe.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016.718 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienie w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności (§ 4). Postanowienia, o których mowa w § 3 i 4, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (§ 5).
Orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma fakultatywny charakter, a więc sąd może, lecz nie musi wstrzymać wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nawet w wypadku, gdy występują w sprawie przesłanki przewidziane w powołanym wyżej przepisie, od zaistnienia których ustawodawca uzależnia wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Oznacza to, że chodzi o taką szkodę - majątkową, a także niemajątkową - która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie wystarczy, więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń i okoliczności świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione.
W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji Wojewody [....] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę
W tym kontekście stwierdzić należy, że na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę inwestor nabywa prawo zabudowy. Należy zgodzić się ze stanowiskiem doktryny, że jeżeli zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego wykonanie ostatecznej decyzji administracyjnej o pozwoleniu na budowę stanowi realizację "prawa zabudowy" (art. 4 tej ustawy), to wstrzymanie wykonania takiej decyzji musi być zawsze traktowane jako rozwiązanie wyjątkowe i może dotyczyć tylko tych przypadków, w których rzeczywiście zachodzi prawdopodobieństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Wydając postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji, jak i o odmowie wstrzymania, sąd winien odnieść się tylko do wykazania, czy zachodzi jedna z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Omawianą kwestię sąd powinien rozważyć przede wszystkim na podstawie okoliczności wskazanych przez wnioskodawcę, ale powinien uwzględnić także inne okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku.
Niebezpieczeństwo wystąpienia negatywnych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczy przede wszystkim inwestora, a jedynie w niektórych przypadkach może odnieść się także do innych podmiotów. Należy bowiem zaznaczyć, iż kontynuowanie prowadzonych przez inwestora prac budowlanych, zanim sąd rozstrzygnie wszelkie sprawy dotyczące decyzji o pozwoleniu na budowę, odbywa się na wyłączne ryzyko inwestora, a niekorzystne dla niego rozstrzygnięcie może spowodować konieczność poniesienia ewentualnych kosztów związanych z rozbiórką obiektów budowlanych (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 1368/08). Powyższe nie oznacza, że negatywnymi konsekwencjami wstrzymania bądź odmowy wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę nie mogą być dotknięci także inni uczestnicy postępowania.
Rozpoznając wniosek skarżącego w zakresie tak rozumianych przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. uznać należało, że nie może on zostać uwzględniony.
We wniosku o wstrzymanie strona skarżąca wskazała, że realizacja przez inwestora udzielonego mu pozwolenia na budowę może doprowadzić do powstania nieodwracalnych następstw. Wiązać się będzie z koniecznością likwidacji dużej ilości drzew i krzewów, a następnie poczynienia bardzo głębokich wykopów, które mogą zagrozić stabilności nieruchomości sąsiedniej. Po rozpoczęciu inwestycji podjęcie działań mających na celu przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego, co w ocenie strony skarżącej, będzie niemożliwe.
W tym miejscu należy podkreślić, że to nie strona skarżąca jest inwestorem w sprawie, w związku z czym ewentualny nakaz rozbiórki przedmiotowego obiektu i związane z nim koszty, obciążają inwestora i tym samym nie mogą w żadnej mierze wywołać niebezpieczeństwa wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w stosunku do niej.
Należy również podkreślić, iż celem instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi przez sąd administracyjny, a nie ocena legalności tego aktu, czy dokonywanie ustaleń faktycznych.
Zgodnie z 35 a pkt. 1 Prawa Budowlanego w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę wstrzymanie wykonania tej decyzji na wniosek skarżącego sąd może uzależnić od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora z powodu wstrzymania wykonania decyzji. Instytucja ta stanowi więc środek, który ma na celu przede wszystkim wyeliminowanie skarg składanych wyłącznie z zamiarem opóźnienia realizacji zamierzenia inwestycyjnego, gdyż postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę może stanowić dużą dolegliwość przede wszystkim dla inwestora, mogącą spowodować większą szkodę niż szkoda, jaka może wyniknąć z kontynuowania robót budowlanych prowadzonych na podstawie zaskarżonej decyzji (por. postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 26 lutego 2009 r., II SA/Po 822/08, CBOSA). Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania powyższego przepisu.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie powołanych przepisów.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło