II SA/Kr 111/03

WyrokWSA w Krakowie2004-02-05

Skład orzekający: Jan Zimmermann, Anna Szkodzińska, Joanna Tuszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy błędne wyliczenie dochodu rodziny, polegające na niezastosowaniu przepisu o pomniejszeniu kwoty zasiłków rodzinnych o różnicę między zasiłkiem na drugie i trzecie dziecko, stanowi naruszenie prawa materialnego skutkujące koniecznością uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego?
Ratio decidendi
Niezgodne z bezwzględnie obowiązującym przepisem prawa wyliczenie dochodu rodziny wnioskodawcy, od którego zależna jest wysokość przyznawanego świadczenia, stanowi naruszenie prawa materialnego. W związku z tym, zaskarżona decyzja, która akceptuje taki błąd, podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a PPSA.
Stan faktyczny
Skarżąca I.P. kwestionowała decyzje organów przyznające jej zasiłek stały wyrównawczy, zarzucając błędne zaliczenie do dochodu rodziny alimentów na dzieci. Organ I instancji przyznał zasiłek w kwocie 19,60 zł, następnie skorygował go do 22,13 zł z powodu błędu w naliczaniu zasiłku rodzinnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy obie decyzje. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, podtrzymując zarzuty dotyczące alimentów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej I. P. kwotę 10,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 lutego 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie NSA: Anna Szkodzińska ( spr.) Joanna Tuszyńska Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2004 roku sprawy ze skargi I. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2003r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej I. P. kwotę 10,00 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. IIS.A./Kr 111/03 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. znak [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w M., na podstawie art. 11, art. 27 ust. 4,5,6, art. 30, art. 35a i art. 45 ustawy z dnia 20 listopada 1990 r. o pomocy społecznej przyznał I. P. na okres od 5 listopada 2002 r. do 30 listopada 2004 r. zasiłek stały wyrównawczy w kwocie 19,60 zł. miesięcznie, podając w uzasadnieniu, że wnioskująca spełnia wymagania określone przepisami ustawy. Nie zawarto w uzasadnieniu matematycznego wyliczenia wysokości przyznanego świadczenia. W odwołaniu od tej decyzji I.P. zakwestionowała zaliczenie do dochodu jej rodziny alimentów zasądzonych przez sąd na rzecz jej dzieci i stwierdziła, że przyznana pomoc jest o wiele za mała. Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § l pkt l kpa, decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. Stwierdziło, że zgodnie z art. 27 ust. 4 pkt 2, ust. 5 i ust. 6 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, w przypadku osoby w rodzinie, zasiłek stały wyrównawczy ustala się jako różnicę pomiędzy kryterium dochodowym na osobę w rodzinie, a posiadanym dochodem na osobę w rodzinie. I.P. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z trojgiem swych dzieci i legitymuje się orzeczeniem z dnia 5 listopada 2002 r. o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności datowanym od 1993r. Faktyczny dochód na osobę w rodzinie I.P. wynosi 284,40 zł. Źródłem utrzymania rodziny są alimenty w kwocie 1000 zł. i zasiłki rodzinne w kwocie 137,60 zł. /l 137,60 zł : 4 = 284,40 zł/. Natomiast kryterium dochodowe na osobę w rodzinie ustalone wg art. 4 ustawy wynosi 304 zł. /1216 zł : 4 = 304 zł./. Różnica między tymi wielkościami stanowi kwotę przyznanego świadczenia. Decyzją z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w M., na podstawie art. 43 ust. 2a ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej zmienił własną decyzję z dnia [...] listopada 2002 r. w części dotyczącej kwoty zasiłku stałego wyrównawczego przyznając I.P. na okres od 5 listopada 2002 r. do 30 listopada 2004 r. zasiłek stały wyrównawczy w kwocie 22,13 zł. miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji podał, że w dniu 3 marca 2003 r. przy kompletowaniu dokumentów do SKO ponownie dokonano przeliczenia, w wyniku czego zauważono pomyłkę w różnicy dochodu faktycznego a dochodu teoretycznego. Pomyłka ta nastąpiła przy naliczaniu zasiłku rodzinnego na trzecie dziecko. Wobec tego kwota zasiłku stałego winna wynosić 22,13 zł., a nie jak przyznano 19,60 zł. W odwołaniu od tej decyzji I.P., nie odnosząc się do prawidłowości dokonanego przeliczenia, zakwestionowała zaliczenie do dochodu jej rodziny alimentów zasądzonych przez sąd na rzecz jej dzieci. Podała też, że w chwili obecnej sytuacja jej rodziny się zmienia, ponieważ od marca 2003 r. jej najstarsza córka pracuje, w związku z czym kwota alimentów ulegnie zmniejszeniu do 600 zł. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § l pkt l kpa decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. I.P. zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego obie opisane wyżej decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego: skarga na decyzję pierwszą z dnia [...] stycznia 2003 r. rozpoznawana jest w sprawie niniejszej. W skardze I.P. zaprezentowała takie same zarzuty jak w odwołaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi powtarzając motywy rozstrzygnięcia. Dodało, że organ I instancji wydając decyzję z dnia [...] listopada 2002 r. przyjął, iż na dochody rodziny I.P. w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku składały się alimenty w kwocie 1000 zł. i zasiłki rodzinne w wysokości 137,60 zł. Podczas analizy zarzutów skargi organ I instancji stwierdził, że pomyłkowo do dochodów rodziny zaliczył pełną kwotę zasiłków rodzinnych, łącznie z kwotą zwiększenia zasiłku na trzecie dziecko wynoszącą 10 zł. W istocie dochód rodziny skarżącej z tytułu zasiłków rodzinnych dla celów pomocy społecznej wynosi 127,50 zł., zasiłek stały wyrównawczy winien więc wynosić 22,13 zł. Taką też kwotę świadczenia ustalił organ I instancji w decyzji zmieniającej z dnia 3 marca 2003 r. W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustaw: z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny, na podstawie przepisów ostatnio wymienionej ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył; Już z przedstawionych powyżej danych wynika, iż zaskarżona decyzja jest wadliwa. Sam organ odwoławczy przyznaje bowiem, że akceptując decyzję organu I instancji, powielił jego błąd dotyczący wyliczenia wysokości świadczenia. W zapadłych po dacie zaskarżonej decyzjach: organu I instancji z dnia [...] marca 2003 r. i organu II instancji z dnia [...] kwietnia 2003 r. na ów błąd się powołano określając go jako "pomyłkę przy naliczaniu zasiłku rodzinnego na trzecie dziecko". W uzasadnieniach decyzji nie wyjaśniono, na czym owa pomyłka polegała. Wyjaśnienia takiego nie dostarczają też akta sprawy. Dopiero w odpowiedzi na skargę na decyzję SKO z dnia [...] stycznia 2003 r., a więc w sprawie niniejszej, podano, że przy obliczaniu dochodu rodziny nie odjęto od kwoty zasiłków rodzinnych, stosownie do przepisu art. 2a ust. l pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, kwoty zwiększenia zasiłku rodzinnego na trzecie dziecko. Faktycznie więc "pomyłka" organów dotyczyła nie "naliczenia zasiłku rodzinnego na trzecie dziecko", lecz wyliczenia dochodu rodziny. W znajdującym się w aktach sprawy wywiadzie środowiskowym podano łączną sumę uzyskiwanych przez I.P. zasiłków rodzinnych na troje dzieci - 1137,60 zł. , a kwota ta odpowiada obowiązującym wówczas stawkom zasiłków /obwieszczenie Prezesa ZUS z dnia 22 kwietnia 2002 r. w sprawie wskaźnika waloryzacji oraz stawki zasiłku rodzinnego - M.P.02.16.2737. Jak słusznie jednak podniesiono w odpowiedzi na skargę, stosownie do szczególnej regulacji usatwy o pomocy społecznej, nie cała ta kwota stanowi dochód rodziny skarżącej - polega ona pomniejszeniu o różnicę pomiędzy kwotami zasiłku uzyskiwanego na drugie i na trzecie dziecko - w tym wypadku o kwotę 10,10 zł. Stwierdzić należy, że niezgodne z bezwzględnie obowiązującym przepisem prawa wyliczenie dochodu rodziny wnioskodawcy, od którego zależna jest wysokość przyznawanego świadczenia, stanowi naruszenie prawa materialnego, powodujące konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § l pkt la ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższe orzeczenie stanowi wynik kontroli zaskarżonej decyzji przeprowadzonej z urzędu; poza zarzutami skargi. Te bowiem na uwzględnienie nie zasługiwały. W całości Sąd podziela wywody organu odwoławczego co do braku możliwości odstępstw od regulacji bezwzględnie obowiązujących, w tym dotyczących zaliczania do dochodu uzyskiwanych alimentów, oraz co do zasad przyznawania i sposobu obliczania wysokości zasiłku stałego wyrównawczego. Organy administracji obowiązane są działać w oparciu o przepisy prawa i ich treścią są związane. Wyjąwszy zaś opisane powyżej uchybienie, w pozostałym zakresie organy właściwie prawo zinterpretowały i zastosowały. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 psa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło