II SA/Kr 1125/13
WyrokWSA w Krakowie2013-11-06
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Kazimierz Bandarzewski, Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo informujące stronę o braku statusu strony w postępowaniu administracyjnym, które nie jest decyzją ani postanowieniem, może być przedmiotem odwołania lub zażalenia?Ratio decidendi
Pismo organu administracji publicznej informujące stronę o braku statusu strony w postępowaniu, które nie jest decyzją ani postanowieniem, nie jest aktem prawnym, od którego przysługuje środek zaskarżenia. W związku z tym, organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania od takiego pisma.Stan faktyczny
A.K. został poinformowany przez Burmistrza Miasta i Gminy M., że nie jest stroną w postępowaniu dotyczącym usunięcia drzew. A.K. złożył pismo zatytułowane "zażalenie/odwołanie", kwestionując tę ocenę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) stwierdziło niedopuszczalność odwołania, wskazując, że pismo Burmistrza nie jest aktem podlegającym zaskarżeniu. A.K. złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie : Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędzia WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2013 r. sprawy ze skargi A.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 26 czerwca 2013 r., znak: [....] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania skargę oddala.
Pismem z 10 września 2012 r. Burmistrz Miasta i Gminy M. poinformował A.K. że ten nie jest stroną postępowania w sprawie usunięcia drzew i krzewów bez zezwolenia z terenu działki należącej do M.F. zam. [...]
A.K. złożył pismo zatytułowane "zażalenie/odwołanie". Wskazał, że to z jego inicjatywy zostało wszczęte postępowanie w sprawie usunięcia drzew i krzewów bez zezwolenia z terenu działki należącej dom M.F. . W jego ocenie rozstrzygnięcie, czy ktoś jest stroną, można dokonać jedynie w decyzji kończącej postępowanie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r., znak:[...] , na podstawie art.134 kpa stwierdziło niedopuszczalność odwołania.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn przedmiotowych, jak też z przyczyn podmiotowych. W pierwszej grupie wymienić można brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego (zażaleniowego) czy też wyczerpanie przysługujących środków zaskarżenia. Pismo z dnia 10 września 2012r. jest w rzeczywistości pismem zawierającym informację, a zatem zawiadomieniem. Na zawiadomienie nie przysługuje środek odwoławczy, taki jak zażalenie (przysługujące od wskazanych w ustawie postanowień), czy też odwołanie lub wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy (przysługujące na decyzje). Przeszkoda ta, o charakterze formalnym - wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego sprawia, że zachodzi konieczność stwierdzenia w trybie art. 134 k.p.a. niedopuszczalności środka odwoławczego.
Organ wskazał, że stronie która nie brała udziału w postępowaniu I-instancyjnym, przysługuje prawo do wniesienia odwołania wówczas, gdy podmiot ten, któremu organ nie doręczył, ani nie ogłosił decyzji (a jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a.) wnosi odwołanie w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Po upływie tego terminu stronie przysługuje jedynie wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Zatem A.K. , może wnieść odwołanie od wydanej w sprawie decyzji, w terminie przewidzianym dla stron postępowania, którym doręczono decyzję. Gdyby już upłynął termin do złożenia odwołania może zwrócić się o wznowienie postępowania. W obu przypadkach właściwy organ jeszcze raz oceni jego legitymację do uczestnictwa w sprawie jako strona postępowania.
A.K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. , domagając się uchylenia zaskarżanego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia 10 września 2012 r. w całości oraz uznanie go za stronę postępowania. Wydanym w sprawie postanowieniom zarzucił naruszenie:
- art. 6 k.p.a. poprzez wydanie przez SKO w K. dwóch różnych decyzji w tożsamych stanach faktycznych, gdyż postanowieniem z dnia 14 lutego 2013 r. znak [...] Kolegium uznało jego zażalenie z dnia 29 listopada 2012 r. na postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy M. na nieuznanie go za stronę postępowania w sprawie nielegalnej wycinki drzew przez P. Ł. tożsame w treści i formie jak postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia 10 września 2012 r.;
- art. 7 k.p.a. poprzez nie dołożenie starań w celu ustalenia prawidłowego stanu faktycznego w sprawie;
- art. 28 k.p.a. poprzez nieuznanie go za stronę postępowania toczącego się przed Burmistrza Miasta i Gminy M. z jego zawiadomienia;
- art. 123 k.p.a. poprzez uznanie iż pismo Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia 10 września 2012 r. nie jest postanowieniem, podczas gdy ustawa zastrzega formę postanowienia dla wszelkich rozstrzygnięć w postępowaniu administracyjnym które nie są rozstrzygnięte decyzją.
W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu
. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 30. 08. 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., póz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i 3 p.p.s.a.). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 127 § 1 i 2 kpa od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba, ze ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. Zgodnie z art. 141 kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zgodnie z art. 144 kpa w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale (o zażaleniach) mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Oznacza to, że organ odwoławczy może rozpoznać odwołanie czy zażalenie dopiero po wydaniu aktu (decyzji lub zażalenia) przez organ l instancji i wniesieniu odwołania lub odpowiednio zażalenia przez uprawniony do tego podmiot. Kodeks nie przewiduje natomiast żadnego środka zaskarżenia od pism, które kieruje do stron i innych podmiotów.
Zgodnie z przepisem art. 134 kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienia w tej sprawie są ostateczne.
Należy nadto wskazać, że ukształtowane na tle przepisu art. 134 kpa orzecznictwo sądów administracyjnych wyróżnia dwa rodzaje przyczyn niedopuszczalności odwołania (zażalenia) - przedmiotowe lub podmiotowe. Przyczyny przedmiotowe obejmują przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki braku możliwości zaskarżenia aktu prawnego w toku instancji Zatem środek zaskarżenia nie służy od aktu , który nie wszedł do obrotu lub gdy czynność organu nie jest decyzją lub postanowieniem, od którego przysługuje środek zaskarżenia, a stanowi np. czynność materialno-techniczną, niedopuszczalne jest odwołanie od decyzji wydanej w postępowaniu jednoinstancyjnym w trybach szczególnych. Niedopuszczalność z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuacje wniesienia odwołania przez osobę , która nie posiada legitymacji do wniesienia środka zaskarżenia stosownie do art. 28 kpa (por. wyrok NSAz 16.11. 2000 sygn. akt V SA 235/00. Lex 81351). Do przyczyn przedmiotowych należy zaliczyć m. in. taką sytuację, gdy dana czynność organu administracji publicznej nie jest decyzja lub postanowieniem, od którego .przysługuje środek odwoławczy. Taka sytuacja miała miejsce w rozpatrywanej sprawie ponieważ pismo Burmistrza Miasta i Gminy M. z 10. 09. 2012 r. , którym poinformowano A.K. , że nie jest nie jest stroną postępowania w sprawie usunięcia drzew i krzewów bez zezwolenia z terenu działki należącej dom. MF. , zam.[...] nie jest aktem, od którego przysługuje środek zaskarżenia a jedynie czynności mamaterialno-prawną. W konsekwencji należy stwierdzić, że skoro ww. pismo Burmistrza z 10.09. 2012 r. nie stanowiło decyzji, administracyjnej ani postanowienia to pismo skarżącego zatytułowane zażalenie/ odwołanie nie mogło być potraktowane przez SKO w K. jako środek zaskarżenia. Brak było bowiem podstaw prawnych do uruchomienia postępowania odwoławczego i wydania decyzji lub postanowienia przez organ odwoławczy, a zatem Kolegium prawidłowo stwierdziło niedopuszczalność odwołania , o czym wyczerpująco poinformowało Skarżącego.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło