II SA/Kr 1126/09
WyrokWSA w Krakowie2009-09-22
Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Renata Czeluśniak, Aldona Gąsecka-Duda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedwczesne przystąpienie do robót budowlanych polegających na utwardzeniu terenu, mimo skutecznego zgłoszenia i braku sprzeciwu organu, może skutkować nakazaniem rozbiórki utwardzenia na podstawie przepisów Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Przedwczesne przystąpienie do robót budowlanych polegających na utwardzeniu terenu, mimo skutecznego zgłoszenia i braku sprzeciwu organu, stanowi naruszenie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, jednakże nie może skutkować nakazaniem rozbiórki wykonanego utwardzenia. Utwardzenie terenu należy zakwalifikować jako urządzenie techniczne, a w takiej sytuacji, zgodnie z art. 51 ust. 7 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, brak jest podstaw do nakazania rozbiórki, zwłaszcza gdy ekspertyza techniczna nie wykazała potrzeby wykonania dodatkowych prac.Stan faktyczny
Wnioskodawczynie złożyły wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie utwardzenia terenu i ułożenia kostki brukowej na działce nr 1. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wydania nakazu rozbiórki, uznając część prac za remont, a pozostałe za samowolę budowlaną z powodu przedwczesnego przystąpienia do robót. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, podzielając zasadniczo stanowisko organu I instancji, choć wskazał na uchybienia w kwalifikacji prac jako remont. Skarżące podtrzymały zarzuty samowoli budowlanej i uciążliwości związanych z działalnością gospodarczą inwestora.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr.) Sędziowie : WSA Renata Czeluśniak WSA Aldona Gąsecka-Duda Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2009 r. sprawy ze skargi E.R. i K.R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 14 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki; skargę oddala
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. wszczął z wniosku E.R. i K.R. , złożonego w dniu 28.07.2006r. postępowanie administracyjne w sprawie wykonywanych na terenie działki nr 1 obr. [...] przy ulicy [...] w N. robót budowlanych związanych z utwardzeniem terenu i ułożeniem kostki brukowej na odcinku od ul.[...] w kierunku budynku portierni, wzdłuż granicy z działką nr 2, stanowiącej własność wnioskodawczyń.
Organ I instancji decyzją z dnia [...] maja 2006r., znak: [...] odmówił wydania inwestorowi Przedsiębiorstwu Handlowemu A. Spółka Jawna decyzji nakazującej wykonanie rozbiórki utwardzenia terenu na części działki nr 1 w obr. [...] na odcinku od ul. [...] w N. w kierunku portierni wzdłuż granicy z działką nr 2 w Obr. [...] o szerokości od 3,62m do 5,2 m w celu przywrócenia terenu do stanu poprzedniego.
Przeprowadzone w toku postępowania administracyjnego oględziny nieruchomości wskazały, że na działce zlokalizowane są zabudowania hurtowni artykułów spożywczych PH A Spotka Jawna; dojazd do nieruchomości od ul. [...] odbywa się drogą o nawierzchni asfaltowej poprzez bramę wjazdową. Przy bramie znajduje się parterowy, murowany budynek portierni.
Organ I instancji w stanie faktycznym ustalił, iż pomiędzy budynkiem portierni przy ul. [...] znajduje się fragment terenu działki nr 1 utwardzony kostką brukową betonową w kolorze popielatym. Kostka brukowa od strony ul. [...] oraz wjazdu na nieruchomość przy ul. [...] ograniczona jest krawężnikami betonowymi; od strony działki nr 2 w obr. [...]nawierzchnia z kostki brukowej została wykonana do murku betonowego istniejącego ogrodzenia między działkami nr 2 i 3 obr. [...]. Od strony wjazdu przy krawężniku nadlany jest asfalt ułatwiający wjazd na teren utwardzony kostką brukową.
Przedmiotowa nawierzchnia została wykonana w sierpniu 2005r., a zamiar wykonania utwardzenia nawierzchni zgłoszono do Urzędu Miasta N. (data wpływu zgłoszenia do urzędu - 19.07.2005r). Nadlanie asfaltu istniało przed wykonaniem nowej nawierzchni.
Organ administracyjny ustalił również, że Urząd Miasta N. nie wniósł sprzeciwu w sprawie przystąpienia do wykonania prac budowlanych w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia tj. do dnia 18.08.2005r.
W dniu 19.05.2006r. sprawdzono bez zawiadomienia stron sposób wykorzystywania terenu i nie stwierdzono, by był wykorzystywany - jak podnosiły w trakcie postępowania wnioskodawczynie - jako parking.
W sprawie złożona została ekspertyza techniczna utwardzenia terenu na terenie przedmiotowej działki sporządzona przez mgr inż. J.K. oraz mgr inż. P.Z. , w której przyjęto, iż utwardzenie działki wykonane zostało właściwie, zapewniono również odpowiedni odpływ wody z działki.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia PINB w N. stwierdziło ponadto, iż część wykonanych robót budowlanych związanych z utwardzeniem placu, a to pas o szerokości 2 m od strony wjazdu oraz szerokości i długości 4 m od portierni w kierunku ulicy [...] należało uznać za remont chodnika, który nie wymagał ani zgłoszenia, ani pozwolenia.
Natomiast wykonanie utwardzenia pozostałej części przedmiotowej działki (na której rosły chwasty i były wysypane kamienie), organ uznał za samowolę budowlaną, bowiem przedwcześnie przystąpiono do realizacji robót budowlanych, tzn. przed upływem 30 dniowego terminu od daty zgłoszenia.
PINB stwierdził jednakże, iż brak jest przesłanek do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo budowlane, na podstawie którego mógłby nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego bądź doprowadzenie do stanu poprzedniego.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosły E.R. i K.R. , w którym podniosły, iż teren działki nr 1 stanowi samowolnie wybudowany parking samochodowy. Zarzucono pominięcie przepisów dotyczących usytuowania parkingów w sąsiedztwie działek budowlanych, tj. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009r., nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia [...] maja 2006r. znak: [...].
Organ odwoławczy zasadniczo podzielił rozstrzygnięcie PINB jednakże za przedwczesne uznał przyjęcie, iż prace budowlane związane z istniejącym utwardzeniem placu - pasa szerokości 2,0 m od strony wjazdu oraz szerokości 2,50 m na długości 4,0 m od portierni w kierunku ulicy [...], stanowią remont istniejącego chodnika. Organ I instancji nie dokonał bowiem stosownych ustaleń, które pozwoliłby zakwalifikować wskazane prace jako remont.
Organ II instancji nie zgodził się także z przyjętym przez PINB stanowiskiem, iż prace remontowe nie wymagały zgłoszenia ani pozwolenia na budowę, bowiem zgodnie z regulacją zawartą w ustawie prawo budowlane, prace takie podlegają zgłoszeniu.
Odnosząc się natomiast do drugiego z elementów stanu faktycznego jakim było wykonanie utwardzenia pozostałej części działki nr 1 , na której nie było uprzednio utwardzenia, wskazano za organem I instancji, iż pomimo zgłoszenia zamiaru utwardzenia nieruchomości przez inwestora, przedwczesne przystąpienie do realizacji robót skutkowało nieskutecznością zgłoszenia, a roboty winny być traktowane jako samowola budowlana.
Niezależnie od uchybień wskazanych w decyzji organu I instancji, organ odwoławczy uznał, iż rozstrzygnięcie co do meritum uznać należy za właściwe. W ocenie organu odwoławczego, pomimo faktu, iż roboty budowlane polegające na utwardzeniu działki prowadzone były bez zgłoszenia, ich rezultat nie narusza przepisów prawa, a zatem brak jest możliwości nakazania rozbiórki utwardzonego terenu przedmiotowej działki.
Skargę od powyższej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do sądu administracyjnego wniosły E.R. i K.R. , zaskarżając ją w całości i zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego oraz nie uwzględnienie ich interesów. Skarżące podtrzymują swoje dotychczasowe twierdzenia o dokonaniu samowoli budowlanej jednocześnie podnosząc, że prowadzona działalność gospodarcza inwestora stanowi dla nich źródło uciążliwości. Zdaniem skarżących przedmiotowa inwestycja stanowi samowolną zmianę przeznaczenia części terenu (ograniczenie powierzchni biologicznie czynnej, likwidacja pasa izolacyjnego od działki skarżących, użytkowanie jako parking) z przeznaczeniem na miejsca postojowe. W skardze ponadto zarzucono organom administracyjnym orzekającym w sprawie niestaranność, mylną interpretację faktów i dowodów oraz brak wnikliwości w postępowaniu.
Organ II instancji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dodatkowo podnosząc, że poza zakresem właściwości organów nadzoru budowlanego pozostają podnoszone w skardze okoliczności związane z uciążliwością prowadzonej przez inwestora działalności gospodarczej, które to sprawy rozstrzygane być powinny przed sądami powszechnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a.
Zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a zarzuty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie.
Przedmiotowa sprawa dotyczy kwestii robót budowlanych przeprowadzonych przez A./ Spółka Jawna na działce nr 1 obr. [...] przy ulicy [...] w N. w sierpniu 2005r. polegających na utwardzeniu gruntu za pomocą kostki brukowej.
Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt. 5 ustawy z dnia 7.07.1994r., Dz.U. z 2006 r. nr 156 poz. 1118 j.t. prawo budowlane - nie wymaga wydania pozwolenia na budowę wykonywanie robót budowlanych polegających na utwardzeniu powierzchni gruntu na działkach budowlanych. Przepis art. 30 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy stanowi, że wykonywanie takich robót wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Zgodnie z ust.5 powołanego wyżej przepisu - zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Dopóki zatem nie upłynie termin 30 dni, dopóty organ administracji architektoniczno-budowlanej ma kompetencje do wydania decyzji administracyjnej w sprawie sprzeciwu. Kompetencji tej nie traci w szczególności na skutek rozpoczęcia przed upływem wskazanego terminu przez inwestora robót budowlanych.
W dniu 19.07.2005r. właściwemu organowi zostało doręczone przedmiotowe zgłoszenie. Do prac związanych z utwardzaniem działki przystąpiono w dniu 28.07.2005r., czyli przed upływem 30-dniowego terminu od daty doręczenia zgłoszenia. Bezspornym jest zatem, iż w niniejszej sprawie inwestor naruszył art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy prawo budowlane. Te ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracyjne nie budzą wątpliwości Sądu, ani stron postępowania. W konsekwencji bezsporny dla stron i Sądu jest także wniosek organu II instancji, iż wykonana inwestycja przeprowadzona została w warunkach samowoli budowlanej.
W takiej sytuacji do kompetencji organu nadzoru budowlanego, należała ocena, czy istnieją podstawy do zastosowania art. 49b ust. 1 lub 2 albo art. 50 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko organu odwoławczego, bowiem w niniejszej sprawie nie zachodzą podstawy do zastosowania art. 49 b ust. 1, art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo budowlane. Inwestor legitymował się bowiem stosownym zgłoszeniem, a organ administracyjny nie wniósł sprzeciwu. W rezultacie przedwczesne przystąpienie do robót budowlanych istotnie stanowiło naruszenie art. 30 ust. 5 prawa budowlanego, aczkolwiek nie może skutkować nakazaniem rozbiórki przedmiotowej inwestycji. Roboty budowlane polegające na utwardzeniu wjazdu stanowią inny przypadek robót budowlanych, o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, ponieważ nie są budową w rozumieniu art. 48 tej ustawy. Utwardzenie terenu należy zgodnie z art. 3 pkt 9 prawo budowlanego zakwalifikować jako urządzenie techniczne (por. wyrok WSA W Warszawie z 21.07.2004r., sygn. akt IV SA 372/03 i wyrok WSA w Warszawie z 9.09.2004r., sygn. akt IV SA 736/03). Odpowiednie zastosowanie w przedmiotowej sprawie miał zastosowanie art. 51 ust. 7 w związku z art.51 ust. 1 pkt 1 i 2 prawa budowanego. Otóż jeżeli w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, roboty budowlane (tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie) zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1, to przepisy art.51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio. Natomiast w świetle przepisów art.51 ust.1 pkt 1 i 2 prawa budowlanego, które stanowią, że właściwy organ administracyjny nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, brak jest możliwości nakazania rozbiórki wykonanego utwardzenia terenu. W świetle przeprowadzonej ekspertyzy technicznej, nie ma również potrzeby wydawania decyzji nakazującej wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Odnosząc się do zarzutów skarżących zdaniem Sądu na podstawie zgromadzonego w aktach materiału dowodowego nie zostało wykazane, by obszar przedmiotowej działki był użytkowany jako parking, nie wskazują na to z pewnością okazjonalnie parkowanie na tym terenie samochody czy ślady zużycia na krawężnikach (dowód: kontrola organu administracyjnego, oświadczenie inwestora). Nie ma zatem w sprawie zastosowania powołany w skardze § 19 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, regulujący odległość od wydzielonego, zgrupowania miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego (...).Samo wykorzystywanie utwardzonego kostką terenu w celu parkowania na nim samochodów nie oznacza jeszcze, że można je traktować jako parking lub miejsce postojowe w rozumieniu przepisów prawa budowlanego (por. sygn. akt IV SA 372/03 i wyrok WSA w Warszawie z 9.09.2004r., sygn. akt IV SA 736/03).
Jednocześnie należy podkreślić, że kwestia uciążliwości generowanych przez sąsiedni zakład przemysłowy nie może stanowić prawnie relewantnej przesłanki dla oceny przedmiotowej sprawy.
Na marginesie należy wskazać, iż organy administracyjne niepotrzebnie kierowały w niniejszej sprawie korespondencję do K.R. i E.R. , bowiem na mocy skutecznie udzielonego pełnomocnictwa (k.[...] akt administracyjnych) w/w osoby upoważniły do działania w swoim imieniu G.R. . Powyższe uchybienie przepisom procedury administracyjnej nie ma wpływu na wynik sprawy.
W świetle powyższych rozważań, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w oparciu o art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło