II SA/Kr 1138/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickiej po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia 15 maja 2009 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącego A.K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata W dniu 21 lipca 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A.K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] maja 2009 r. We wniosku tym skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Ich miesięczny dochód wynosi 2.240,66 zł i składa się na niego świadczenie emerytalne skarżącego w wysokości [...] zł oraz świadczenie emerytalne żony w wysokości [...] zł. W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie o pow. 59 m2. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, iż oboje z żoną są w podeszłym wieku. Jedynym źródłem ich dochodu miesięcznego są świadczenia emerytalne. Skarżący przedstawił wykaz wydatków do , których zaliczył : opłatę za energię elektryczną w wysokości 200 zł, gaz – 50 zł, czynsz – 255 zł. koszty transportu - 200 zł oprócz tego lekarstwa – 300-400 zł. Do poruszania się służą skarżącemu i jego żonie dwa samochody osobowe marki [...] Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania ( prawo pomocy w zakresie całkowitym- art. 246 § 1 pkt 1 ustawy), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( prawo pomocy w zakresie częściowym- art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). Stosownie do treści art. 243 § 1 wyżej powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 §1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Każdy wnosząc sprawę do sądu powinien liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Występując z wnioskiem o zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów musi się uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku ( skarżący jest zobowiązany wykazać z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że poniesienie kosztów sądowych wiązać się będzie z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu ). Zdaniem sądu skarżący nie wykazał należycie, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata. W ocenie sądu zasadnicze znaczenie ma fakt, iż skarżący wraz z żoną, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, posiada stałe źródło dochodu w postaci pobieranych świadczeń emerytalnych, bez dodatkowych obciążeń. Nie jest on zatem osobą uboga, pozbawiona środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Ponadto skarżący jak sam przyznaje część miesięcznego dochody przeznacza na wydatki, które trudno uznać za konieczne ( telefon, utrzymanie i eksploatacja dwóch samochodów)a z pewnością nie mające pierwszeństwa przed zobowiązaniami wobec Skarbu Państw z tytułu kosztów sądowych. Gdyby przyjąć, że skarżący w jego sytuacji materialnej nie może ponieść jakichkolwiek kosztów to Skarb Państwa stałby się w skali kraju kredytodawcą opłat sądowych w większości spraw sądowoadministracyjnych. Każdy obywatel zamierzający wytoczyć sprawę sądową musi liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów sądowych. Reasumując przedstawiona przez skarżącego sytuacja materialne nie stanowi podstawy do przyjęcia, iż nie jest on w stanie ponieść kosztów sadowych oraz kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 § 1 i 2, art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).