II SA/Kr 1143/10
PostanowienieWSA w Krakowie2011-03-25
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej może zostać uwzględniony, gdy strona już korzysta z prawomocnego zwolnienia od kosztów sądowych, oraz na jakich warunkach można przyznać częściowe zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może być przyznane na wniosek strony w każdym czasie do zakończenia postępowania prawomocnym wyrokiem. Zwolnienie od kosztów sądowych, które zostało przyznane prawomocnym postanowieniem, obejmuje również wpis od skargi kasacyjnej, co wyklucza ponowne rozpoznanie wniosku o zwolnienie w tym zakresie jako bezprzedmiotowego. Częściowe zwolnienie od kosztów sądowych przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący K.C. i J.C. złożyli skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie oddalającego ich skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. dotyczącą zatwierdzenia podziału nieruchomości. Wraz ze skargą kasacyjną złożyli wniosek o zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżący wykazali trudną sytuację finansową, w tym niskie dochody z renty i bezrobocie, oraz problemy zdrowotne, które generują dodatkowe wydatki.Rozstrzygnięcie
I) Umorzyć postępowanie w zakresie wniosku K.C. o zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej; II) Zwolnić J.C. od wpisu od skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. C. i J.C. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi kasacyjnej K.C. i J.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 stycznia 2011 r. oddalającego skargę K.C. i J.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 8 czerwca 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie w zakresie wniosku K.C. o zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej; II) zwolnić J.C. od wpisu od skargi kasacyjnej
Wraz ze skargą kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 stycznia 2011 roku oddalającego skargę K.C. i J.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia [...] czerwca 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości, skarżący działający przez pełnomocnika – adwokata T.B. , złożyli na urzędowym formularzu "PPF" wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Ich miesięczny dochód wynosi [...] zł i stanowi go renta skarżącego. Skarżąca K.C. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. W skład majątku wnioskodawców wchodzi dom o powierzchni 110 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 20 arów. Jako przedmiot wartościowy skarżący wskazali samochód Volkswagen T4, rok produkcji 1996 o wartości [...] zł. Nie posiadają oni żadnych zasobów pieniężnych.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podnieśli, iż jedynym źródłem ich utrzymania jest renta J.C. w wysokości 528,83 zł. Skarżący ma problemy ze zdrowiem, jest po przebytej operacji i leczeniu onkologicznym żołądka. Zły stan zdrowia pociąga za sobą wydatki na zakup lekarstw i wizyty u specjalistów.
Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 150, poz. 1270 ze zmianami) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Z brzmienia cytowanego przepisu wynika, że uprawniony podmiot może wystąpić ze stosownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w każdym czasie, aż do zakończenia postępowania sądowego prawomocnym wyrokiem. Z drugiej jednak strony wydanie korzystnego orzeczenia co do zwolnienia od kosztów sądowych lub ustanowienia kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu eliminuje dalsze pozytywne rozpoznawanie wniosków w tym właśnie zakresie.
W niniejszej sprawie na mocy postanowienia Referendarza Sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 października 2010 roku skarżącej K.C. zostało przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Orzeczenie to ma przymiot prawomocności, gdyż nie wniesiono od niego sprzeciwu. Jak wynika z akt sprawy, przyznane prawo pomocy nie zostało skarżącej cofnięte na podstawie art. 249 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższe oznacza, iż w toku całego postępowania sądowego, łącznie z postępowaniem egzekucyjnym, skarżąca zwolniona jest od konieczności uiszczania kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 239 pkt 4 powołanej wyżej ustawy nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Zwolnienie od kosztów sądowych działa od chwili zgłoszenia przez stronę wniosku w tym przedmiocie i obejmuje swoim zakresem wszystkie przyszłe i potencjalne koszty sądowe, w tym również wpis od skargi kasacyjnej. Biorąc pod uwagę powyższe - ponowny wniosek skarżącej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sytuacji, gdy korzysta ona z takiego zwolnienia na mocy prawomocnego postanowienia należy uznać za bezprzedmiotowy. Z tych względów, działając na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, umorzono postępowanie w zakresie wniosku K.C. o zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej, uznając je za bezprzedmiotowe
Odnośnie wniosku J.C. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych należy wskazać, że celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów.
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżący, obejmuje m. in. zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części.
W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej skarżącego i jego zdolności płatniczych należało uznać, iż wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Jedynym źródłem utrzymania skarżącego jest renta inwalidzka w wysokości [...] zł. Na utrzymaniu skarżącego pozostaje jego małżonka, K.C., , która jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Uzyskiwane dochody w całości przeznaczane są na bieżące utrzymanie. Skarżący jest osobą schorowaną, pozostaje w leczeniu onkologicznym, co wiąże się z wydatkami na zakup lekarstw i wizyty u specjalistów. Skarżący nie posiada przy tym oszczędności, z których mógłby pokryć koszty sądowe. W przedstawionej sytuacji poniesienie przez skarżącego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej mogłoby wiązać się z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu siebie i małżonki.
Z tych względów orzeczono jak w pkt II sentencji na podstawie art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło