II SA/Kr 1145/24

WyrokWSA w Krakowie2025-02-27

Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Darmoń, Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Łoboz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja ostateczna, która została podtrzymana wyrokami sądów administracyjnych, może być przedmiotem ponownej weryfikacji przez organy administracji w trybie art. 155 k.p.a. (zmiana decyzji ostatecznej)?
Ratio decidendi
Decyzja ostateczna, która została podtrzymana wyrokami sądów administracyjnych, nie może być przedmiotem ponownej weryfikacji przez organy administracji w trybie art. 155 k.p.a., ponieważ nie stanowi ona decyzji, na mocy której strona nabyła prawo. Przepis art. 155 k.p.a. dotyczy wyłącznie decyzji ostatecznych, które konkretyzują normę materialną i na mocy których strona nabyła prawo, a nie decyzji formalnych, takich jak decyzja o odmowie uchylenia innej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o zmianę decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z dnia 7 grudnia 2017 r., która utrzymywała w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą uchylenia decyzji z 2006 r. ustalającej obowiązek uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego. SKO odmówiło zmiany tej decyzji, a następnie utrzymało w mocy swoją poprzednią decyzję. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa i umyślne działanie organów na jej szkodę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Protokolant: sekretarz sądowy Joanna Biegalska – Ciepacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2025 r. ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 24 czerwca 2024 r. znak: SKO.OL/4141/7/2024 w przedmiocie odmowy zmiany decyzji po wznowieniu postępowania oddala skargę. Przedmiotem skargi M. B.č – dalej jako "skarżąca" jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie decyzją z dnia 24 czerwca 2024 r. znak SKO.OL/4141/7/2024, którą utrzymano w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie sygn. SKO.OL/4141/5/2024 z dnia 16 kwietnia 2024 r. odmawiającą zmiany decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 07 grudnia 2017 r. nr SKO.OL/4141/4/2017 orzekającej we wznowionym postępowaniu o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2013 r. nr ŚiR.7621/1/1/05-06 o odmowie uchylenia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2006 r. ustalającej obowiązek uiszczenia opłat za opróżnienie zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe usytuowanego na nieruchomości gruntowej położonej w S. oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], zabudowanej budynkiem mieszkalnym oznaczonym numerem porządkowym [...] oraz transport tych nieczystości do punktu zlewnego, wysokości opłat, termin ich uiszczania oraz sposób i termin udostępnienia zbiornika bezodpływowego w celu jego opróżniania, działając na podstawie przepisów art. 155 oraz art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U.2024.572), Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach. Wnioskiem z dnia 26 marca 2024 r. złożonym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie skarżąca wniosła o zmianę oraz podjęcie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Kolegium z dnia 26 czerwca 2015 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2014 uchylającą decyzję Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 października 2013 r. znak: ŚiR.7621/1/1/05-06 i odmawiającą uchylenia decyzji z dnia 09 stycznia 2006 r. znak ŚiR.7621/1/1/05-06 z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, od dnia doręczenia decyzji Stronie oraz stwierdzono wydanie decyzji z dnia 09 stycznia 2006 r. z naruszeniem prawa. Ponadto skarżąca wniosła również o zmianę decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 7 grudnia 2017 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2017 orzekającą - we wznowionym postępowaniu - o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2013 r. nr ŚiR.7621/1/1/05-06 o odmowie uchylenia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2006 r. Wobec żądań wyrażonych w w/w wniosku, Kolegium wyłączyło do odrębnego rozpoznania sygn. SKO.OL/4141/4/2024 żądanie zmiany decyzji Kolegium w Krakowie z dnia 26 czerwca 2015 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2014, natomiast przedmiotem postępowania zakończonego decyzja Kolegium z dnia 16 kwietnia 2024 r. sygn. SKO.OI/4141/5/2024 było żądanie zmiany decyzji Kolegium z dnia 07 grudnia 2017 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2017. Po rozpoznaniu wniosku skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 16 kwietnia 2024 r. znak. SKO.OL/4141/5/2024 odmówiło zmiany własnej decyzji z dnia 07 grudnia 2017 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2017 orzekającej - we wznowionym postępowaniu - o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2013 r. nr ŚiR.7621/1/1/05-06 o odmowie uchylenia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2006 r. ustalającej obowiązek uiszczenia opłat za opróżnienie zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe usytuowanego na nieruchomości gruntowej położonej w S. oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], zabudowanej budynkiem mieszkalnym oznaczonym numerem porządkowym [...] oraz transport tych nieczystości do punktu zlewnego, wysokości opłat, termin ich uiszczania oraz sposób i termin udostępnienia zbiornika bezodpływowego w celu jego opróżniania. Skarżąca złożyła do Kolegium wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W wniosku podtrzymała dotychczas prezentowaną argumentację a ponadto zakwestionowała szereg postępowań, których przedmiotem była sprawa uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe usytuowanego na nieruchomości gruntowej położonej w S. oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], oraz wskazanych w tymże wniosku decyzji wydawanych w tej sprawie, zarówno przez Burmistrza Miasta i Gminy N., jak też przez Kolegium. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w sprawie zakończonej decyzją Kolegium z dnia 16 kwietnia 2024 r. znak. SKO.OL/4141/5/2024 – decyzją z dnia 24 czerwca 2024 r. znak SKO.OL/4141/7/2024 utrzymano w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie sygn. SKO.OL/4141/5/2024 z dnia 16 kwietnia 2024 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 07 grudnia 2017 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2017 orzekająca o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2013 r. nr ŚiR.7621/1/1/05-06 o odmowie uchylenia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2006 r. - wydana została w następstwie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 1042/15 oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2017 r. sygn. akt II OSK 1104/16, na mocy których uchylona została decyzja tut. Kolegium z dnia 26 czerwca 2015 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2014 - uchylająca decyzję Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 października 2013 r. znak ŚiR.7621/1/1/05-06 i orzekająca co do istoty w ten sposób, że odmówiono uchylenia decyzji z dnia 09 stycznia 2006 r. znak ŚiR.7621/1/1/05-06 z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, od dnia doręczenia decyzji Stronie oraz stwierdzono wydanie decyzji z dnia 09 stycznia 2006 r. z naruszeniem prawa. Zatem objęta wnioskiem skarżącej decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 07 grudnia 2017 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2017 -wydana została w następstwie powyższych wyroków sądów administracyjnych, stanowiąc wykonanie tych wyroków. Jednocześnie organ podkreślił, że wskazana decyzja Kolegium z dnia 07 grudnia 2017 r. SKO.OL/4141/4/2017 również była przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w trybie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 29 czerwca 2018 r. sygn. akt II SA/Kr 182/18 oddalił skargę złożoną na w.w decyzję Kolegium z dnia 07 grudnia 2017 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2017, a kolejno Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 1108/21 oddalił skargę kasacyjną. Wobec powyższego Kolegium stwierdziło, że wniosek skarżącej w zakresie, w jakim dotyczy decyzji Kolegium z dnia 07 grudnia 2017 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2017, prowadziłby do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy w przedmiocie wznowienia postępowania. Tymczasem sprawa ta została zakończona decyzją ostateczną, która została poddana kontroli sądowoadministracyjnej, w wyniku której zarówno wpierw Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zaś następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddaliły skargi, oceniając tym samym decyzję jako prawidłową i zgodną z przepisami. Zatem nie ulega wątpliwości, że sprawa ostatecznie rozstrzygnięta decyzją administracyjną, która to decyzja - wyniku kontroli sądowej - została podtrzymana wyrokami prawomocnymi, nie może stać się przedmiotem ponownej weryfikacji czy kontroli przez organy administracji, w trybie postępowania z art. 155 k.p.a., czy też w innych trybach. Ponadto, jak to Kolegium już wyjaśniło w decyzji poprzedzającej, decyzja z dnia 07 grudnia 2017 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2017 orzekająca o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2013 r. nr ŚiR.7621/1/1/05-06 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2006 r., nie stanowi decyzji, na mocy której strona nabyła prawo, a zatem nie została spełniona również podstawowa przesłanka z art. 155 k.p.a., co do zasady umożliwiająca zastosowanie tego trybu (aczkolwiek z przyczyn podanych wyżej, nie w przedmiotowej sprawie). Jak to bowiem Kolegium już wskazało, decyzją, na mocy której nabyte zostało prawo, jest decyzja z dnia 09 stycznia 2006 r. ustalająca obowiązek uiszczenia opłat za opróżnienie zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe usytuowanego na nieruchomości gruntowej położonej w S. oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], zabudowanej budynkiem mieszkalnym oznaczonym numerem porządkowym [...] oraz transport tych nieczystości do punktu zlewnego, wysokości opłat, termin ich uiszczania oraz sposób i termin udostępnienia zbiornika bezodpływowego w celu jego opróżniania. Natomiast wniosek skarżącej z dnia 26 marca 2024 r. o zmianę w trybie art. 155 k.p.a. dotyczy decyzji wydanej we wznowionym postępowaniu, która utrzymała w mocy rozstrzygnięcie Organu I instancji odmawiające uchylenia decyzji własnej tegoż Organu z dnia 09 stycznia 2006 r. Tymczasem, jak to słusznie wyjaśniło Kolegium w decyzji poprzedzającej -rozstrzygnięcia procesowe wydane we wznowionym postępowaniu, w świetle których odmówiono uchylenia decyzji z dnia 09 stycznia 2006 r., nie mogą być kwalifikowane jako decyzje, na podstawie których strona nabyła prawo. Wobec powyższych wyjaśnień Kolegium w składzie orzekającym z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdza ponad wszelką wątpliwość, że decyzja Kolegium z dnia 16 kwietnia 2024 r. sygn. SKO.OL/4141/5/2024 jest prawidłowa i brak jest podstaw do wydania innego rozstrzygnięcia. W okolicznościach postępowania, którego dotyczy wniosek Strony z dnia 26 marca 2024 r. o zmianę decyzji Kolegium z dnia 07 grudnia 2017 r. sygn. SKO.OL/4141/4/2017 wydanej we wznowionym postępowaniu, która to decyzja podlegała weryfikacji przez sądy administracyjne obu instancji, brak jest podstaw do ponownego merytorycznego oceniania sprawy. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję wpłynęła skarga skarżącej M. B.č. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości w/w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji. Skarżąca podniosła, że w świetle prawa po podłączeniu do sieci - szambo winno być zlikwidowane przez współwłaściciela T. S. zgodnie z wydanymi warunkami technicznymi bez wiedzy i zgody skarżącej. Za naruszenia prawa przez Wodociągi N. oraz współwłaściciela T. S. skarżąca nie może i nie będzie ponosić odpowiedzialności także za organy samorządowe które poświadczają nieprawdę. Skarżąca opisała przebieg dotychczasowego postepowania i zarzuciła, że działanie organów było umyślnym działaniem, na szkodę zwykłego obywatela, żeby organy nie ponosiły z tego tytułu odpowiedzialności odszkodowawczej . Podkreśliła, ze żaden przepis prawa nie daje możliwości korzystania z szamba, które pozostawił współwłaściciel T. i J. S. podłączając tylko część nieruchomości dla sieci w całkiem innym miejscu niż określała to decyzja pozwolenia na budowę sieci kanalizacyjnej w S. , dlatego wobec współwłaścicieli zostały wydane dwa Wyroki; WSA w Krakowie sygn. II SA/Kr 32/17 z dnia 02.06.2017r. oraz NSA sygn. akt; IIOSK 3238/17, z dnia 4 lipca 2018r., trwa postępowanie egzekucyjne rozbiórki samowoli budowlanej. Wydane decyzje oraz postanowienia organu I instancji i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie naruszają prawo, bowiem organ nie rozpoznał istoty sprawy tj. brania udziału skarżącej we wszczętym postępowaniu administracyjnym, w którym wydawano wszystkie decyzje na ponoszenie opłat za czyszczenie szamba od 2006 r. aż do 2020 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje. Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Wskazać również należy, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uzasadnienie do wyroku NSA z 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 24 czerwca 2024 r. znak SKO.OL/4141/7/2024 utrzymująca w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie sygn. SKO.OL/4141/5/2024 z dnia 16 kwietnia 2024 r. wydana po rozpoznaniu wniosku skarżącej - M. B.č o zmianę decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 7 grudnia 2017 r. nr SKO.OL/4141/4/2017 orzekającej we wznowionym postępowaniu o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2013 r. nr ŚiR.7621/1/1/05-06 o odmowie uchylenia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2006 r. Decyzja SKO w Krakowie z dnia 24 czerwca 2024 roku oraz decyzja SKO w Krakowie z dnia 16 kwietnia 2024 roku zostały wydane w związku z wnioskiem skarżącej o zmianę decyzji (SKO w Krakowie z dnia 7 grudnia 2017 roku) w trybie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 roku, poz. 572.) – dalej jako "k.p.a.". Zgodnie z art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. Stosownie do art. 154 § 2 k.p.a. w przypadkach określonych w § 1 właściwy organ wydaje decyzję w sprawie uchylenia lub zmiany dotychczasowej decyzji. Decyzja – o której mowa w art. 155 k.p.a. – na mocy której strona nabyła prawo to decyzja, która charakteryzuje się skutecznością i konkretyzuje normę materialną, względnie – gdy idzie o decyzje odmowne – będących wyrazem wyboru dokonanego w ramach uznania administracyjnego (por. T. Kiełkowski [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. III, red. H. Knysiak-Sudyka, Warszawa 2023, art. 154.). Oznacza to, że w wskazany przepis (art. 155 k.p.a.) nie dotyczy decyzji formalnych (niemerytorycznych), które nie rozstrzygają sprawy administracyjnej co do istoty. Do takich decyzji należą decyzja kasacyjna organu odwoławczego (art. 138 § 2 k.p.a.), decyzja o umorzeniu postępowania (art. 105 § 1 i 2 k.p.a.), jak i decyzja, którą odmówiono uchylenia decyzji (art. 151 § 1 pkt. 1 i § 2 k.p.a.) (por. A. Wróbel [w:] A. Wróbel, M. Jaśkowska, Kodeks..., s. 1014; por. tez T. Kiełkowski, Nabycie prawa na mocy decyzji administracyjnej, LEX 2012, s. 223–228; zob. też uzasadnienia do wyroków WSA w Warszawie z 10.12.2012 r., sygn. I SA/Wa 908/12, wyrok WSA w Białymstoku z 28.02.2006 r., II SA/Bk 948/05, wyrok NSA z 16.03.2010 r., sygn. II GSK 478/09). Decyzja SKO w Krakowie z dnia 7 grudnia 2017 roku orzekająca o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2013 r. nr ŚiR.7621/1/1/05-06 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 09 stycznia 2006 r., nie stanowi decyzji, na mocy której skarżąca nabyła prawo. Z tego też względu nie mogła zostać ona zmieniona w trybie art. 155 k.p.a. Decyzja Kolegium (najpierw z dnia 16 kwietnia 2024 roku, a następnie z dnia 24 czerwca 2024 roku) załatwiająca wniosek Skarżącej z dnia 26 marca 2024 roku nie mogła być w związku z tym inna. Z tego względu zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło