II SA/Kr 1148/13
PostanowienieWSA w Krakowie2013-11-08
Skład orzekający: Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał, że jego sytuacja finansowa uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd uznał, że przedstawione dochody i wydatki nie odzwierciedlają rzeczywistych potrzeb trzyosobowej rodziny i nie pozwalają na przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek E. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia 24 czerwca 2013 r. Skarżący oświadczył, że jego miesięczny dochód z renty wynosi 561,51 zł, a jego żona i pełnoletni syn nie pracują. W skład majątku wchodzi dom i nieruchomość rolna. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej i finansowej, w tym wydatków i dochodów rodziny. Skarżący uzupełnił wniosek, dołączając dokumenty dotyczące opłat i wyciągi bankowe, jednak sąd uznał przedstawione informacje za niewystarczające do przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek skarżącego E. G. o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickiej po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 24 czerwca 2013 r. znak: [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącego E. G. o zwolnienie od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek E. G. o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony pismem z dnia 15 października 2013 r. w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia 24 czerwca 2013 r.
We wniosku tym skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i pełnoletnim synem. Ich miesięczny dochód z tytułu pobieranego prze skarżącego świadczeń rentowego wynosi 561,51 zł. Ani żona skarżącego, ani jego pełnoletni syn nie pracują. Nie osiągają żadnych dochodów.
Według oświadczenia w skład majątku skarżącego wchodzi dom o pow. 56 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 0,56 ha. Skarżący nie posiada oszczędności ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro.
Na uzasadnienie wniosku skarżący podał, iż jego jedynym źródłem utrzymania jest renta inwalidzka w wysokości 561,51 zł.
W ocenie referendarza informacje przedstawione przez skarżącego we wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające do oceny jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, w związku z czym działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 7 października 2013 r. wezwano go do przekazania w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania następujących informacji :
- oświadczenie czy skarżący oprócz żony prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z innymi osobami, jeśli tak to niech wykaże te osoby podając informacje o stopniu ich pokrewieństwa, ich stanie majątkowym i źródłach ich dochodów;
- wyjaśnienie czy jest właścicielem mieszkania i domu;
- udokumentowanie miesięcznych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem, w tym kserokopii rachunków i faktur za media, za ostatni okres rozliczeniowy oraz innych potwierdzających wydatki konieczne;
- przedstawienie historii rachunku bankowego za ostatnie trzy miesiące, w razie braku rachunku odcinków pobieranego świadczenia emerytalnego;
- oświadczenie czy skarżący lub jego żona są właścicielami pojazdu mechanicznego, jeśli tak to podanie jego marki i roku produkcji;
- wyjaśnienie z czego utrzymuje się żona skarżącego E. T. i jaki jest jej miesięczny dochód
- oświadczenie czy skarżący korzysta z pomocy opieki społecznej, jeśli tak to w jakim zakresie.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w piśmie z dnia 15 października 2013 r. uzupełniającym wniosek wyjaśnił, iż prócz zony we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje pełnoletni syn, obecnie bezrobotny. Żona skarżącego nie posiada żadnego dochodu i pozostaje na jego utrzymaniu. Skarżący nie korzysta z pomocy społecznej. Nie posiada faktur za zakup leków czy żywności. Do pisma dołączył on następujące dokumenty : wezwanie do zapłaty z dnia 19 sierpnia 2013 r. na kwotę 349,46 zł bez tytułu, odcinki opłat za śmieci- 48 zł, odcinki opłat za energie elektryczną – 153,25 zł, decyzja w sprawie podatku za rok 2013 – 115 zł, wyciągi z konta bankowego skarżącego za okres od lipca do września 2013 r., kserokopia dowodu rejestracyjnego samochodu osobowego marki [...] z 1989 r.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych.
Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz zważył co następuje:
Zgodnie zaś z treścią art.. 246 § 1 pkt 2 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W przedmiotowej sprawie po dokonaniu analizy informacji wynikających z oświadczeń skarżącego referendarz sądowy uznał, iż skarżący nie wykazał, iż zachodzą szczególne okoliczności, określone w art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. pozwalające na skuteczne ubieganie o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z przedstawionych przez skarżącego dokumentów wynika, iż dochód przypadający na jego trzyosobową rodzinę wynosi 561,51 netto. Stanowi go świadczenie rentowe skarżącego Według oświadczenia jego żona ani pełnoletni syn nigdzie nie pracują i nie osiągają w miesiącu żadnych dochodów. Miesięczne udokumentowane koszty utrzymania koniecznego to kwota 201,75 zł . Składają się na nią – opłata za energię elektryczną, śmieci oraz podatek od nieruchomości. Oznacza to, iż po odliczeniu opłat za media pozostaje na utrzymanie 360 zł, w przeliczeniu na trzy osoby. Innych kosztów skarżący nie wykazał.
Skarżący nawet w przybliżeniu nie podaje kwoty jaką w miesiącu przeznacza na żywność, leki czy środki czystości a z pewnością takie wydatki ponosi. W tym miejscu należy zauważyć, iż zgodnie z informacja sporządzona przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych o wysokości minimum socjalnego w grudniu 2012 r., dla gospodarstw emeryckich 2- osobowych przyjmuje się kwotę wydatków w wysokości 866,60 na jedną osobę. Kryterium to zawiera wydatki na – żywność, mieszkanie, kulturę i rekreację, odzież i obuwie, ochronę zdrowia, higienę osobistą, transport i łączność, oraz pozostałe wydatki.
Z powyższego wynika, iż wskazana przez skarżącego kwota 561,60 zł nie może stanowić jedynego dochodu, z którego utrzymuje się jego rodzina. W opinii orzekającego skarżący nie ujawnił wszystkich źródeł dochodu uzyskiwanego przez niego i jego rodzinę. Orzekający nie dął wiary aby 3 osobowa rodzina utrzymywała się w miesiącu tylko ze świadczenia rentowego skarżącego i nie zwróciła się o pomoc socjalną do właściwego Ośrodka Pomocy Społecznej, narażając się w ten sposób na życie poniżej minimum socjalnego i jednocześnie pozwalając sobie na zakup paliwa do użytkowanego samochodu.
Skarżący nie wykazał, że poprzez swoją sytuację finansową może zostać zliczony do grona osób, które mogę skorzystać dobrodziejstwa instytucji zwolnienia od kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło