II SA/Kr 1160/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie : WSA Bożenna Blitek sprawozdawca AWSA Janusz Kasprzycki Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2005 r sprawy ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 14 kwietnia 2003 r Nr : [...] w przedmiocie odmowy zwrotu opłat za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji Decyzją z dnia [...] lutego 2003r. Wójt Gminy w [...] po rozpoznaniu wniosku E. S. o zwrot opłaty wniesionej na rachunek Urzędu Gminy w [...] za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych za okres od V - XII 2002r. postanowił odmówić zwrotu wniesionej w dniu [...] .01.2002r. opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości alkoholu pow. 4,5-18 % i pow. 18% alkoholu nr [...] z dn. [...] .09.1998r. i nr [...] z dn. [...] .09.1998r. Jako podstawę prawną podano art. 104 kpa i ustawę z dnia 26 października 1982r o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst. jednolity: Dz. U. z 2002r., Nr 167, poz. 1372 z późn. zm.), która - według tego organu - nie przewiduje możliwości zwrotu wniesionych opłat. W uzasadnieniu przyznano, że w miesiącu kwietniu 2002r. prowadzenie sklepu przejął mąż wnioskodawczyni B. S., który otrzymał nowe zezwolenia i uiścił należną opłatę za korzystanie z tych zezwoleń do końca 2002r. Decyzją z dnia 14.04.2003r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] działając w wyniku odwołania E. S. od w/w decyzji - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Na uzasadnienie decyzji organ administracyjny II instancji podał, że podtrzymał stanowisko organu I instancji o braku podstawy prawnej do zwrotu wniesionej opłaty, mimo iż poza sporem pozostaje fakt, że uzyskując zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych odwołująca się uiściła opłatę za korzystanie z tych zezwoleń za wszystkie 12 miesięcy 2002r. i korzystała z tych zezwoleń do kwietnia 2002r., a następnie sklep przejął jej mąż, który ponownie wystąpił o zezwolenie na sprzedaż tych napojów alkoholowych i uzyskując nowe zezwolenia uiścił ponownie opłatę za korzystanie z nich za okres od maja do grudnia 2002r. Zdaniem tego organu art. 111 ust. 5 cyt. ustawy o wychowaniu w trzeźwości - reguluje wysokość uiszczanej opłaty, jednak "nie można wyprowadzać z niego wniosku o prawie do zwrotu uiszczonej już opłaty. Podobnie z faktu, że przepis nie wprowadza zakazu zwrotu uiszczonej opłaty, nie można wnosić, że przepis ten stanowi podstawę do zwrotu opłaty." Z decyzją tą nie zgodziła się E. S., która w skardze zarzuciła, że uiściła opłatę "z góry", za korzystanie z zezwoleń w całym 2002r., jednak korzystała z tych zezwoleń tylko do 14 kwietnia 2002r., gdyż w kwietniu prowadzenie sklepu przejął jej mąż, który ponownie uiścił opłatę z tytułu korzystania z takich samych zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych do końca 2002r. Wnosząc o zwrot części uiszczonej opłaty skarżąca powołała się na treść cyt. wyżej ustawy o wychowaniu w trzeźwości podnosząc, że nie korzystała z wydanych jej zezwoleń po przejęciu sklepu przez jej męża, który ponownie uiścił opłatę za korzystanie z takich zezwoleń z chwilą przejęcia sklepu do końca 2002r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie i podtrzymało swoje stanowisko i argumentację zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone przed tą datą, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do treści art. 7 i 77 § 1 kpa organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Należy zwrócić uwagę na treść art. 111 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w brzmieniu zarówno na dzień 01.01.2002r. jak i na dzień 14.04.2003r.: "W celu pozyskania dodatkowych środków na finansowanie zadań określonych w art. 41 ust. 1 gminy pobierają opłatą za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, o których mowa w art. 18." Jednocześnie Sąd podkreśla, że art. 111 ust. 5 tej ustawy stanowi w brzmieniu na dzień 01.01.2002r.: "W roku nabycia lub utraty ważności zezwolenia opłatę, o której mowa w ust. 1, uiszcza się w wysokości proporcjonalnej do okresu ważności zezwolenia, z tym że pierwsza opłata wnoszona jest przed wydaniem zezwolenia." Na dzień 14.04.2003r. art. 111 ust. 8 cyt. wyżej ustawy stanowi: "W roku nabycia zezwolenia lub utraty jego ważności, opłaty, o których mowa w ust. 1-5, dokonuje się w wysokości proporcjonalnej do okresu ważności zezwolenia." Pozostaje poza sporem, że E. S. utraciła ważność zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych z chwilą przejęcia sklepu przez męża tj. z chwilą zmiany osoby przedsiębiorcy (decyzje o wygaśnięciu zezwoleń na sprzedaż alkoholu wydanych E. S. jako powód wygaśnięcia podają zmianę przedsiębiorcy, któremu udzielono zezwolenia - k. 31 - 32 akt administracyjnych) i poniesienia przez niego opłat za nabycie takich zezwoleń na dalszy okres roku 2002. Wobec powyższego faktu utraty ważności zezwolenia - Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że gmina nie posiada żadnej podstawy prawnej do zatrzymania opłaty za zezwolenie, które w ten sposób utraciło ważność, ani nie posiada podstawy pobierania "podwójnej" opłaty za zezwolenia wydane na sprzedaż tych samych napojów alkoholowych, w tym samym sklepie i za ten sam okres. Takie działania gminy należy uznać za niedopuszczalne, tym bardziej, że powołane wyżej przepisy art. 111 cyt. ustawy jednoznacznie wskazują na zależność opłaty od okresu jego ważności w sposób proporcjonalny. Te przepisy stanowią jednoznaczną podstawę do zwrotu E. S. części dokonanej przez nią opłaty na cały 2002r. - za okres, w którym nie korzystała jako przedsiębiorca z tych zezwoleń wobec zmiany osoby przedsiębiorcy, który za przedmiotowy okres uiścił gminie stosowną opłatę. Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę jako w pełni uzasadnioną i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i w oparciu o powołane przepisy ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz art. 145 § 1 pkt 1a p.p.s.a. - orzekł jak wyroku.