II SA/Kr 1163/12
WyrokWSA w Krakowie2012-10-08
Skład orzekający: Krystyna Daniel, Jacek Bursa, Ewa Rynczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne dotyczące legalności budowy obiektu budowlanego, który został rozebrany w trakcie postępowania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., gdy przedmiot postępowania (mostek wjazdowy) został rozebrany w trakcie jego trwania. W takiej sytuacji postępowanie staje się bezprzedmiotowe, co uniemożliwia merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy i obliguje organ do wydania decyzji o umorzeniu.Stan faktyczny
W sprawie toczyło się postępowanie administracyjne dotyczące legalności budowy mostka wjazdowego na posesję. W trakcie postępowania inwestorzy poinformowali o rozbiórce mostka, co zostało potwierdzone w kontroli. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Strony skarżące zarzucały organom nieprawidłowe prowadzenie postępowania i stronniczość.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę K.B. i J.B.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Ewa Rynczak Protokolant : Justyna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2012 r. sprawy ze skargi K.B. i J.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 23 września 2011 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego skargę oddala.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z 26 sierpnia 2010 r., na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył prowadzone postępowanie administracyjne dot. mostka wjazdowego na posesję nr [....] w m. P. , stanowiąca własność M.P. i S.P..
W uzasadnieniu organ wskazał, że na wniosek K.B. i J.B. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie legalności mostka wjazdowego na posesję nr [....] w m. P. Przeprowadzono postępowanie wyjaśniające, w wyniku którego w 29 kwietnia 2008 r. została wydana decyzja, która następnie została uchylona przez organ II instancji.
W dniu 29 lipca 2010 r. M.P. i S.P. poinformowali i wyburzeniu przedmiotowego mostka wjazdowego, co zostało potwierdzone w trakcie kontroli przeprowadzonej przez organ [....] 2010 r. W wyniku kontroli stwierdzono bowiem, że mostek wjazdowy zlokalizowany na działce nr [....] w m. P. , stanowiący wjazd na posesję nr [....] w P. , został rozebrany. Wobec powyższych ustaleń organ stwierdził bezprzedmiotowość postępowania.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła K.B. , domagając się pociągnięcia M.P. i S.P. do odpowiedzialności za nielegalne wybudowanie mostka, jak również zarzucając nieprawidłowe prowadzenie postępowania wyjaśniającego przez organ I instancji. W terminie otwartym do wniesienia odwołania K.B. wniosła również drugie pismo w którym dodatkowo wskazała, że M.P. i S.P. korzystali z dziurawego zbiornika na ścieki i odprowadzali ścieki do rowu.
[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z 23 września 2011 r., znak: [....] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 art. 105 § 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa. PINB przedsięwziął wszelkie konieczne czynności, zmierzające do pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego zaistniałego w przedmiotowej sprawie. W tym celu organ przeprowadził m. in. oględziny z udziałem stron spornego mostku wjazdowego, znajdującego się w miejscowości[....] . Organ I instancji prawidłowo ustalił ponadto, iż kwestią zasadniczą w przypadku dokonywania oceny legalności wzniesienia danego obiektu budowlanego, jest dokładne ustalenie czasu jego powstania. W tym celu PINB w B. zwracał się do odpowiednich organów, tj. Urzędu Gminy B. oraz Urzędu Miejskiego w B. o nadesłanie niezbędnych do wyjaśnienia sprawy dokumentów. W toku całego postępowania, jego strony były informowane o działaniach podejmowanych przez PINB w B. , mogły aktywnie w nich uczestniczyć, miały także możliwość wypowiadania się co do każdego przeprowadzanego przez organ dowodu.
Okoliczności zaistniałe w toku prowadzenia przez organ I instancji postępowania, a to fakt dokonania przez M.P. oraz S.P. rozbiórki mostku wjazdowego, spowodowały, iż brak jest podstaw do kontynuowania postępowania. Wydanie przez PINB w B. decyzji określającej legalność wybudowania spornego obiektu budowlanego w takiej sytuacji jest natomiast niedopuszczalne.
Zgodnie z przepisami procedury administracyjnej, w sytuacji gdy prowadzone postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stanie się bezprzedmiotowe, brak jest możliwości rozstrzygania przez organ istoty sprawy, tj. zagadnienia, dla którego wyjaśnienia wszczęto i prowadzono w ogóle postępowanie w sprawie. Przepisy nakładają bowiem wówczas na organ obowiązek wydania decyzji umarzającej postępowanie. Tym samym, od czasu gdy w niniejszej sprawie sporny mostek wjazdowy został rozebrany, PINB pozbawiony został uprawnień do dalszego badania, oceny oraz wydania końcowego rozstrzygnięcia w przedmiocie legalności wzniesienia tego obiektu budowlanego. Niemożliwym jest zatem uwzględnienie stanowiska odwołującej się, domagającej się dalszego badania przez organy nadzoru budowlanego przedmiotowej sprawy, w celu pociągnięcia do odpowiedzialności M.P. oraz S.P.
Nadto organ odwoławczy wyjaśnił, że fakty wylewania przez ww. nieczystości do pobliskiego rowu, jak też legalności wybudowania przez odwołującą się mostku wjazdowego na własną posesję, stanowią przedmiot odrębnych postępowań administracyjnych, wszczętych i toczących się przez Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w B.
K.B. i J.B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. , wskazując, że postępowanie było prowadzone przez organy nadzoru w sposób "skandaliczny" i "jednostronny", tak aby rozstrzygnięcie było korzystne dla M.P. i S.P. .
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i art. 3 p.p.s.a). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a.
Skarga jest niezasadna ponieważ zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca decyzja organu II instancji nie naruszają prawa.
W rozpatrywanej sprawie organ I instancji umorzył postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek K.B. i J.B. w sprawie legalności mostka wjazdowego na posesję nr [....] w m. P. na działce nr ewid [....] , a organ odwoławczy utrzymał powyższą decyzję w mocy , przy czym podstawą prawną obu decyzji stanowił art. 105 § 1 kpa zgodnie, z którym gdy postępowanie z jakiekolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu. Sąd mając na uwadze cyt. przepis art. 105 § 1 kpa obowiązany był zatem zbadać czy w chwili orzekania przez organy obu instancji istniały przesłanki do umorzenia postępowania w trybie art. 105 § 1 kpa.
W związku z powyższym w pierwszym rzędzie należy wskazać, że umorzenie postępowania administracyjnego jest zakończeniem postępowania w danej instancji indywidualnej sprawy bez merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a więc orzeczenia co do jej istoty. Oznacza to też, że organ administracji publicznej wydając decyzję o umorzeniu postępowania nie załatwia sprawy co do istoty, ale ją kończy w sposób wskazany w cyt. przepisie z powodu pojawienia się trwałej przeszkody uniemożliwiającej ukształtowanie stosunku materialnoprawnego. Decyzja o umorzeniu postępowania jest decyzją o znaczeniu czysto procesowym, formalnym i kończy sprawę w danej instancji w "inny sposób" (art. 104 § 2 kpa) niż poprzez jej rozstrzygnięcie co do istoty w całości lub części (por. wyrok NSA z 24. 04. a 2003 r.,sygn. akt III SA 2225/01, Biul. Skarb. Z 2003 r., Nr 6, s. 25). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zadaniem Sądu jest wykazanie, że w sprawie wystąpiła przesłanka uzasadniającą umorzenie toczącego się postępowania administracyjnego, stanowiąca oczywistą przeszkodę do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. (por. wyrok WSA w Krakowie z 9.09. 2011 , sygn. akt II SA/Kr 442) .
Odnosząc powyższe do okoliczności przedmiotowej sprawy należy zauważyć, iż jej przedmiotem była legalność mostku wjazdowego na posesję nr [....] w m. P. , stanowiącą własność M.P. i S.P.
Jak wynika z przedłożonych akt administracyjnych sprawy w czasie postępowania w sprawie legalności ww. mostku, toczącego się przed organem I instancji M.P. i S.P. pismem z 29 . 07. 2010 r. poinformowali PINB w B. , że rozebrali przedmiotowy mostek. Trzeba podkreślić, że powyższy fakt został potwierdzony w czasie kontroli przeprowadzonej przez PINB w B. w dniu 13 sierpnia 2010 r. Co prawda o przeprowadzeniu powyższej kontroli nie zostali powiadomieni skarżący, ale fakt rozebrania przedmiotowego mostku nie jest kwestionowany także przez stronę skarżącą. Konkludując, ponieważ w czasie ww. kontroli organ stwierdził, że mostek wjazdowy zlokalizowany na działce nr [....] w m. P. , stanowiący wjazd na posesję nr [....] został rozebrany – w prowadzonym postępowaniu administracyjnym przestał istnieć przedmiot tego postępowania. A zatem PINB w B. prawidłowo stwierdził w trybie Art 105 § 1 kpa bezprzedmiotowość prowadzonego postępowania administracyjnego w sprawie nielegalnego wybudowania ww. mostku.
Należy podkreślić, że organ I przed wydaniem decyzji pierwszoinstancyjnej zawiadomił strony postępowania w trybie art. 10 kpa i K.B. , która otrzymała powyższe zawiadomienie w dniu 18 . o8. 2010 r. zapoznała się z aktami sprawy w dniu 25 sierpnia 2010 r. i wypowiedziała się do protokołu wnosząc o "rozliczenie P. P. tak samo jak jej" z wybudowania przedmiotowe mostku.
W ocenie Sądu organy obu instancji orzekające w sprawie przeprowadziły postępowanie wyjaśniające czyniąc zadość zasadzie prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kpa i uszczegółowionej w treści art. 77 § 1 kpa, który zobowiązuje organy administracji publicznej do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału w sprawie i nie naruszyły przepisów postępowania w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania, nie dopuściły się również innego naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c p.p.s.a.).
Odnosząc się do pozostałych zarzutów podniesionych w skardze, to należy uznać je za nieuzasadnione. Należy bowiem zwrócić uwagę, że Sąd nie jest uprawniony do merytorycznego zbadania i oceny zasadności zarzutów dotyczących wylewania nieczystości do rowu przez pp. P. Sąd nie jest również uprawniony do orzekania w kwestii legalności budowy przedmiotowego mostku, który został rozebrany, gdyż przedmiotem niniejszej sprawy jest legalność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji I instancji, a one dotyczą umorzenia postępowania z ww. powodów. Nie mogą być również uwzględnione subiektywne zarzuty dotyczące skandalicznego i stronniczego prowadzenia sprawy przez organy.
Skoro więc sądowa kontrola nie wykazała, aby zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik postępowania, orzeczono, na podstawie art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło