II SA/Kr 1164/15
PostanowienieWSA w Krakowie2016-01-21
Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Darmoń
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała w sposób rzetelny swojego stanu majątkowego i rodzinnego, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób rzetelny swojego stanu majątkowego i rodzinnego, mimo wezwania sądu do przedstawienia dodatkowych informacji. Ciężar wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek.Stan faktyczny
Skarżący K. K. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Referendarz sądowy oddalił ten wniosek. Skarżący wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza. Sąd ocenił stan majątkowy i rodzinny skarżącego, który wskazał na niską emeryturę i dochód z najmu, ale nie przedstawił wszystkich wymaganych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych po wniesieniu przez niego sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w sprawie ze skargi K. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 26 czerwca 2015 r. znak: [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia budynku do stanu poprzedniego postanawia: oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł od skargi w niniejszej sprawie skarżący K. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie go w całości od kosztów sądowych.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie postanowieniem z dnia 4 grudnia 2015 r. oddalił wniosek.
Skarżący wniósł sprzeciw na to postanowienie.
Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a." - od postanowień wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego.
W aktualnym brzmieniu ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 260 § 1 stanowi, że rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy.
Zgodnie jednak z art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 poz. 658) do postępowań sądowych wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej tj. przed 15 sierpnia 2015 r. stosuje się art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu dotychczasowym, a więc w brzmieniu: "W razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie".
Niniejsza sprawa została wszczęta przed dniem 15 sierpnia 2015 r. (skargę wniesiono w dniu 10 sierpnia 2015 r.), a zatem zastosowanie znajdą przepisy obowiązujące przed wejściem w życie nowelizacji ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd ocenia stan majątkowy i rodzinny wnioskodawcy biorąc pod uwagę informacje podane przez niego we wniosku oraz w sprzeciwie.
Stosownie do treści art. 246 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z 2..-letnim synem P. K.. Ich miesięczny dochód wynosi 850 zł i stanowi go emerytura skarżącego w wysokości 350 zł i dochód z najmu w wysokości 500 zł (w 2014 roku). W skład majątku wnioskodawcy wchodzi udział w nieruchomości położonej w K. przy ul. W. o powierzchni ok. 150 m² oraz mieszkanie o powierzchni ok. 100 m² o wartości 400-500 tys. zł. Skarżący jest właścicielem samochodu marki [...] z 1991 roku o wartości poniżej 2 000 zł. Niska emerytura skarżącego zmusza go do podnajmowania mieszkania. Uzyskiwany z tego tytułu dochód wynosi 6 tys. zł w całym roku podatkowym. Skarżący liczy 6.. lat i stan jego zdrowia jest bardzo zły.
W sprzeciwie od postanowienia referendarza skarżący podniósł, że nigdzie nie podał, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem P., który mieszka z matką pod innym adresem.
Odpowiadając na powyższy zarzut należy wyjaśnić, że skarżący w rubryce nr 6 formularza PPF "Stan rodzinny", gdzie należy wpisać osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą wpisał nieżyjącego syna D. K. oraz syna P. K.. Na tej podstawie Sąd przyjął, że P. K. mieszka z ojcem i prowadzi wspólnie z nim gospodarstwo domowe. Po wyjaśnieniach zawartych w sprzeciwie należy przyjąć, iż skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe.
Przedstawiona przez skarżącego sytuacja majątkowa nie daje podstaw do przyznania mu prawa pomocy choćby w zakresie częściowym przede wszystkim z uwagi na fakt niewykonania wezwania referendarza o dodatkowe informacje w zakresie stanu majątkowego skarżącego. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący podał, iż opłata za wodę i ścieki jest stała i wynosi 50 zł miesięcznie. Do pisma z dnia 26 listopada 2015 roku skarżący załączył kopie następujących dokumentów:
← potwierdzenia wypłaty świadczenia emerytalnego w kwocie 353,65 zł za listopad 2015 roku,
← faktury za energię elektryczną z dnia 6 października 2015 roku stanowiącej rozliczenie do prognozy z pięciu uprzednio wystawionych faktur z dnia 7 kwietnia 2015 roku (zużycie prądu w okresie od kwietnia do października 2015 r. na łączną kwotę 399,64 zł)
← pierwszej strony faktury za gaz z dnia 18 marca 2015 roku,
← pierwszej strony deklaracji PIT-28/A za 2010 rok
← pierwszej strony zeznania podatkowego PIT-28 za 2011 rok.
Wbrew wezwaniu skarżący nie przedstawił kopii umowy najmu mieszkania, wykazu wszystkich posiadanych rachunków bankowych i wyciągów obrazujących ich historię za okres ostatnich trzech miesięcy wraz z aktualnym saldem, zeznania podatkowego skarżącego za 2014 rok, nie udokumentował wydatków ponoszonych na leczenie ani nie określił wysokości wydatków ponoszonych na wyżywienie, ubranie, telefon, ubezpieczenie itp. Sąd nie jest w stanie ustalić jakie faktycznie skarżący osiąga dochody poza emeryturą, w szczególności z tytułu najmu nieruchomości (zwłaszcza w kontekście oświadczenia skarżącego dotyczącego posiadania udziału w nieruchomości położonej przy ul. W. o powierzchni około 150 m2 - skarżący nie określił czy jest to nieruchomość gruntowa czy lokalowa, jeżeli tak to jakiego rodzaju jest to lokal - mieszkalny czy usługowy, jakiej wielkości udział posiada skarżący, jaka jest wartość udziału). Pierwsza strona deklaracji podatkowej PIT 28 sprzed 5 lat w żaden sposób nie wyjaśnia jaki jest przychód skarżącego obecnie. Również wydatki skarżącego nie zostały określone w sposób pozwalający na ich rzetelną ocenę. Przedłożony fragment faktury za gaz jest nieczytelny, jedynie koszt prądu w mieszkaniu przy ul. W. (ok. 70 zł miesięcznie) został udokumentowany rozliczeniem półrocznym.
W świetle powyższego brak było podstaw do dokonania rzetelnej oceny stanu majątkowego skarżącego w świetle przesłanek przyznania prawa pomocy. Ponieważ to na stronie ciąży obowiązek wykazania istnienia tych przesłanek, wniosek złożony w niniejszej sprawie podlegał oddaleniu na podstawie art.
Z tego względu jej wniosek oddalono na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło