II SA/Kr 117/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi F.S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 15 listopada 2012 r. Nr: [...] znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego F.S. o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia zawartego w formularzu "PPF" wynika, iż skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód z tytułu emerytury wynosi 691,25 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie o powierzchni 32 m² i piwnica 6 m², budynek inwentarski o powierzchni 60 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 0,75 ha + 6,48 ha we współwłasności 22 osób. Wnioskodawca nie posiada oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł argumenty odnoszące się do złożonej skargi. Do wniosku skarżący załączył kopię karty informacyjnej leczenia w Szpitalnym Oddziale Ratunkowym w L. z dnia 3 lutego 2013 roku oraz kopię przekazu pocztowego dotyczącego wypłaty świadczenia emerytalnego za miesiąc styczeń 2013 roku. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez strony kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Natomiast przyznanie prawa pomocy jest wyjątkiem od zasady wynikającej z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.). W konsekwencji, zwolnienie od kosztów sądowych stanowi instytucję wyjątkową, która ma zastosowanie jedynie w przypadkach, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił z żądaniem zwolnienia go od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zwolnienie od kosztów sądowych - co do zasady - powinno dotyczyć przede wszystkim osoby fizyczne znajdujące się w ubóstwie, które z uwagi na swoją sytuację materialną i życiową nie są w stanie ponieść kosztów sądowych i dlatego postępowanie z ich udziałem winno kredytować państwo. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił w sposób wystarczający, że nie posiada środków na pokrycie kosztów sądowych. Skarżący jest emerytem utrzymującym się jedynie ze świadczenia emerytalnego w wysokości 691,25 zł netto. Nieruchomość, której jest właścicielem nie przynosi skarżącemu żadnych dochodów. Uzyskiwane przez skarżącego dochody nie są wysokie, wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mógłby spieniężyć celem pokrycia kosztów sądowych w sprawie. Zważywszy na aktualne ceny produktów żywnościowych, sanitarnych, czy też mediów, skarżący nie posiada żadnych możliwości na poczynienie oszczędności z uzyskiwanych dochodów. Przedstawiona sytuacja materialna pozwala na stwierdzenie, że skarżący spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270).