II SA/Kr 1183/17
WyrokWSA w Krakowie2017-12-04
Skład orzekający: Krystyna Daniel, Agnieszka Nawara-Dubiel, Iwona Niżnik-Dobosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały tryb naprawczy z art. 50-51 Prawa budowlanego, nakazując wykonanie robót budowlanych w celu doprowadzenia progów wejściowych do klatek schodowych do stanu zgodnego z prawem, mimo braku jednoznacznych ustaleń, czy wykonane roboty budowlane faktycznie zmieniły stan istniejący w zakresie wysokości progów?Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego wydały decyzje przedwcześnie, bez wyjaśnienia kluczowych okoliczności faktycznych dotyczących tego, czy wykonane roboty budowlane (remont drzwi wejściowych) faktycznie zmieniły stan istniejący w zakresie wysokości progów. Tryb naprawczy z art. 50-51 Prawa budowlanego może dotyczyć jedynie robót, które w jakikolwiek sposób zmieniały istniejący stan faktyczny. Brak takich ustaleń narusza art. 7 i 77 K.p.a. oraz art. 153 PPSA, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającą obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia progów wejściowych do klatek schodowych do stanu zgodnego z prawem (§ 62 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych). Organy nakazały podniesienie poziomu spoczników przy drzwiach wejściowych, aby progi nie przekraczały 0,02 m. Wspólnota zarzuciła m.in. niewykonalność decyzji, sprzeczność ekspertyz i brak wyjaśnienia, czy wykonane roboty budowlane (remont drzwi w 2004 r.) faktycznie zmieniły wysokość progów. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z powodu braku wyjaśnienia kluczowych okoliczności faktycznych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie : WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) WSA Iwona Niżnik-Dobosz Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w K. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 7 lipca 2017 r. znak[...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz strony skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w K. kwotę 997 zł ( słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Sygn. akt II SA/Kr [...]
UZASADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z 5.02.2014 r. znak [...] nr [...] nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej Budynku przy ul. [...], reprezentowanej przez Zarząd, wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wejść do klatek schodowych do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w K., na działce nr [...] obr. [...], do stanu zgodnego z prawem tj. § 62 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 ze zm.), dalej "rozporządzenie", poprzez likwidację bariery architektonicznej, tj. progów wewnętrznych w drzwiach aluminiowych wejściowych do klatek schodowych I, II, III, IV, V, VI i VII w terminie do dnia 30 maja 2014 r.
Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz art. 80 ust. 2 pkt 1 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej "K.p.a.".
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że prowadził wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych polegających na montażu drzwi aluminiowych wejściowych do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w K., wykonanych niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi.
Inspektor Nadzoru Budowlanego - po rozpoznaniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej Budynku orzy ul. [...] w K. - decyzją z 24 września 2014 r., znak: [...] nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 104 K.p.a. w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 i w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1c i art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 i 21 ustawy Prawo budowlane, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej Budynku przy [...] wykonanie czynności w celu doprowadzenia wejść do klatek schodowych numer [...], II, III, IV, V, VI, VII do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w K. na działce nr [...] obr. [...] w K. do stanu zgodnego z prawem, poprzez niwelację różnicy wysokości progów wewnętrznych w drzwiach wejściowych od poziomu klatek schodowych numer [...], II, III, IV, V, VI, VII do wysokości nie przekraczającej 0,02 m, zgodnie z § 62 ust. 3 rozporządzenia, w terminie do dnia 31 stycznia 2015 r.
Decyzja MWINB została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przez Wspólnotę Mieszkaniową Budynku przy [...].
Wojewódzki Sad Administracyjny w K. wyrokiem z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. II SA/Kr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat G. decyzją z dnia 27 listopada 2015 r. wydał decyzję, którą nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową Budynku przy ul. [...], określone obowiązki celem doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, jednak decyzja to została uchylona w postępowaniu odwoławczym decyzją Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 9 czerwca 2016 r.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat G. decyzją z dnia 31 marca 2017 r., znak: ROIK [...], nr [...] którą na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane orzekł o nałożeniu na Wspólnotę Mieszkaniową Budynku przy ul. [...], inwestora robót budowlanych w zakresie remontu drzwi wejściowych do klatek schodowych nr I, II, III, IV, V, VI i VII w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działce nr [...] obr. [...], przy ul. [...] w K., wykonanych niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, obowiązek wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie już wykonanych robót budowlanych w zakresie remontu drzwi wejściowych do klatek schodowych nr I, II, III, IV, V, VI i VII w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działce nr [...] obr. [...], przy ul. [...] w K., do stanu zgodnego z prawem poprzez podniesienie poziomu spoczników przy drzwiach wejściowych o wysokość pozwalającą na doprowadzenie progów w tych drzwiach do wysokości nieprzekraczającej 0,02 m, w sposób zgodny z wytycznymi wykonawczymi zawartymi w "Uzupełnieniu ekspertyzy technicznej dot. remontu drzwi wejściowych do klatek schodowych nr I-VII w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w K.", opracowanym przez rzeczoznawcę budowlanego mgr inż. K. S. (...) do dnia 31.08.2017 r.
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od tej decyzji przez Wspólnotę Mieszkaniową Budynku przy [...] - Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 7 lipca 2017 r., znak [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku i orzekł nowy termin wykonania nałożonego obowiązku: do dnia 30 września 2017 r., a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wskazał, że podziela stanowisko organu I instancji wyrażone w skarżonej decyzji w zakresie konieczności wykonania robót budowlanych poprzez podniesienie poziomu spoczników przy drzwiach wejściowych o wysokość pozwalającą na doprowadzenie progów w tych drzwiach do wysokości nieprzekraczającej 0,02 m, w sposób zgodny z wytycznymi wykonawczymi zawartymi w "Uzupełnieniu ekspertyzy technicznej dot. remontu drzwi wejściowych do klatek schodowych nr I-VII w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w K.", opracowanym przez rzeczoznawcę budowlanego mgr inż. K. S., jednakże uznaje za konieczne jej zreformowanie w oparciu o art. 138 § l pkt 2 k.p.a. w zakresie wyznaczenia nowego terminu wykonania nałożonego obowiązku celem umożliwienia Wspólnocie Mieszkaniowej jego wykonania.
Przypomniano treść art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) co do wiążącej mocy wskazań zawartych w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego.
W wydanym w niniejszej sprawie prawomocnym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przesądził, iż wykonano prace, które należy uznać za remont w rozumieniu art. 3 pkt 8 u.p.b.
Dalej wskazano, że do robót budowlanych polegających na remoncie może mieć zastosowanie tryb wskazany w art. 50 - 51 ustawy Prawo budowlane.
Jak wynika z całości materiału dowodowego, w niniejszej sprawie Wspólnota Mieszkaniowa wykonała w roku 2004 remont, po przeprowadzeniu którego naruszony został § 62 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422, dalej: warunki techniczne), przy czym podkreślić należy, iż z uwagi na wskazania WSA w Krakowie oraz czas wykonania przedmiotowego remontu zastosowanie znajdzie § 62 warunków technicznych sprzed nowelizacji wprowadzonej Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 7 kwietnia 2004 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2004 r., nr 109, poz. 1156), tj. w brzmieniu:
§ 62. 1. Drzwi wejściowe do budynku i ogólnodostępnych pomieszczeń użytkowych oraz do mieszkań powinny mieć w świetle ościeżnicy co najmniej: szerokość 0,9 m i wysokość 2 m. W przypadku zastosowania drzwi zewnętrznych dwuskrzydłowych szerokość skrzydła głównego nie może być mniejsza niż 0,9 m.
2. W wejściach do budynku i ogólnodostępnych pomieszczeń użytkowych mogą być zastosowane drzwi obrotowe lub wahadłowe, pod warunkiem usytuowania przy nich drzwi rozwieranych lub rozsuwanych, przystosowanych do ruchu osób niepełnosprawnych, oraz spełnienia wymagań § 240.
3. W drzwiach, o których mowa w ust. 1, oraz w drzwiach do mieszkań i pomieszczeń mieszkalnych budynku zamieszkania zbiorowego wysokość progów nie może przekraczać 20 mm.
Ze względu na to, iż celem postępowania naprawczego, prowadzonego w trybie art. 50-51 u.p.b. jest doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, w niniejszej sprawie należy doprowadzić wysokość progów w klatkach I-VII do wysokości określonej w § 62 ust. 3 warunków technicznych. Obecnie wysokość progów wewnętrznych wejść do klatek schodowych wynosi bowiem ok.: klatka nr I - 5,5 cm, klatka nr II - 4,5 cm, klatka nr III - 6,5 cm, klatka nr IV - 6 cm, klatka nr V - 6,5 cm, klatka nr VI - 6 cm, klatka nr VII - 6,5 cm.
Przechodząc do uzasadnienia zakresu robót, których obowiązek wykonania został utrzymany niniejszą decyzją, MWINB wyjaśnił, iż dokonał oceny opracowania pn. Uzupełnienie ekspertyzy technicznej Nr: [...] autorstwa mgr inż. K. S. z miesiąca lutego 2015 r. zgodnie z wyrażoną w art. 80 k.p.a. zasadą swobodnej oceny dowodów. W efekcie dokonanej analizy stwierdził, iż właściwym w niniejszej sprawie jest nakazanie Wspólnocie Mieszkaniowej podniesienie poziomu spoczników przy drzwiach wejściowych o wysokość pozwalającą na doprowadzenie progów w tych drzwiach do wysokości nieprzekraczającej 0,02 m, w sposób zgodny z wytycznymi wykonawczymi zawartymi w ww. opracowaniu w zakresie dostosowania wysokości spoczników do wysokości stopni klatek schodowych. Zostało bowiem sporządzone przez osobę posiadającą odpowiednią wiedzę i uprawnienia, nie jest wewnętrznie sprzeczne, jest spójne oraz w pełnym zakresie odnosi się do zakresu robót, jakie należy wykonać by doprowadzić wysokość progów do zgodnej z prawem.
Odnosząc się do uwag podnoszonych w odwołaniu wyjaśniono, iż nie zostały uznane za zasadne. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jest wystarczający do wydania rozstrzygnięcia i nie wymaga uzupełnienia, zaś decyzja PINB odpowiada prawu.
Biorąc powyższe pod uwagę Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. skorzystał z przysługującego mu prawa reformacji oraz uchylił skarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i w tym zakresie wyznaczył nowy w celu umożliwienia Wspólnocie Mieszkaniowej jego dochowania, w pozostałej zaś części utrzymał zaskarżoną decyzję PINB nr [...] z dnia 31 marca 20 1 7 r., znak: [...] w mocy.
Opisaną wyżej decyzję MWINB zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Wspólnota Mieszkaniowa Budynku przy [...], zarzucając jej naruszenie przepisów prawa procesowego, mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego, poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, a to poprzez wydanie decyzji, której wykonanie nie jest możliwe, a przynajmniej nie doprowadzi do powstania stanu zgodnego z prawem,
b) art. 7, 77 § 1, art 84 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, przyznanie mocy dowodowej i oparcie rozstrzygnięcia na wzajemnie sprzecznych ekspertyzach, bez uprzedniego wyjaśnienia niezgodności dotyczących istotnych kwestii (tj. z pominięciem przeprowadzenia dodatkowego dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy budowlanego), co doprowadziło do utrzymania w mocy wadliwej decyzji, zobowiązującej Skarżącą do przeprowadzenia prac, które są faktycznie i prawnie niewykonalne,
c) art. 136 § 1 w zw. z art. 84 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, a to poprzez nieprzeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie w zakresie opinii biegłego rzeczoznawcy budowlanego, a to, by wyjaśnić rozbieżności (także przyczyny ich pojawienia się) obu ekspertyz technicznych, co skutkowało wydaniem błędnej decyzji opartej o wykluczające się opinie,
d) art. 138 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego, a to poprzez nieuchylenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] w całości i orzeczenie do istoty sprawy, względnie nieuchylenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] w całości i umorzenie postępowania pierwszej I instancji w całości, pomimo, iż wskazana decyzja jest niewykonalna faktycznie i prawnie, co skutkowało utrzymaniem obowiązku wykonania robót budowlanych, pomimo, że nie istnieją możliwości adaptacyjne budynku mające na celu zniwelowanie bariery architektoniczne w sposób odpowiadający przepisom prawa powszechnie obowiązującego,
e) art. 138 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego, a to poprzez utrzymanie w mocy w znacznej części decyzji opartej na szeregu błędnie poczynionych ustaleniach faktycznych, prowadzących do sprzecznego z zasadami logiki i doświadczenia życiowego przyjęcia, że:
- wskutek prac wykonanych przez Skarżącą (tj. wymiany drzwi wejściowych o tej samej szerokości, bez zmiany otworu w ścianie, a ze zmianą kierunku, otwierania do zewnątrz), doszło do naruszenia istniejącej konstrukcji, należy bowiem zauważyć, że wysokość progów drzwi wejściowych do klatek schodowych nr I -VI był jednakowy (powyżej 0,02 m), jak przed przeprowadzeniem prac,
- po wykonaniu obowiązku nałożonego skarżoną decyzją nie powstaną bariery architektoniczne w postaci progów do suszarni, jak również, że nie zostaną naruszone normy techniczno - budowlane dotyczące wymiarów drzwi wejściowych do ogólnodostępnych pomieszczeń suszarni
f) art. 11 w zw. z art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w niej wywodów, które nie uzasadniają racji decyzji Organu, w szczególności nieodniesienie się do treści odwołania, w sposób pozwalający na sądowoadministracyjną kontrolę skarżonej decyzji.
Zarzucono również naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane, poprzez nie zastosowanie procedury odstępstwa od przepisów techniczno - budowlanych, pomimo, iż w przedmiotowej sprawie zachodził przypadek szczególnie uzasadniony, w którym nie jest możliwe zastosowanie obowiązujących przepisów, z uwagi na brak możliwości adaptacyjnych budynku przy ul. [...] w K., posadowionego w latach 60,
b) art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że niwelacja różnicy wysokości progów wewnętrznych w drzwiach wejściowych od poziomu klatek schodowych numer [...], II, III, IV, V, VI i VII do wysokości nie przekraczającej poziomu 0,02 m, przeprowadzona w ramach postępowania naprawczego w trybie powołanego przepisu, doprowadzi obiekt do stanu zgodnego z prawem (tj. do usunięcia bariery architektonicznej), podczas gdy będzie skutkowało powstaniem bariery architektonicznej przy wejściu ze spocznika do suszarni, co pozostaje w sprzeczności zobowiązujemy przepisami w zakresie norm wysokości progów i drzwi w budownictwie wielorodzinnym,
c) § 66 i § 68 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez ich niezastosowanie, prowadzące do pominięcia oceny skutków wykonania decyzji, polegających na naruszeniu norm dotyczących granicznych wymiarów schodów, co skutkowało wydaniem decyzji niewykonalnej prawnie, bowiem prowadzącej do naruszenia obowiązujących przepisów,
d) § 62 ust. 1 i ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez ich niezastosowanie, prowadzące do pominięcia oceny skutków wykonania decyzji, polegających na naruszeniu norm dotyczących wymiarów drzwi (wysokość 2m;) i progów do suszarni (wysokość maksymalnie -0,02 -.m), co -skutkowało -wydaniem decyzji niewykonalnej prawnie, bowiem prowadzącej do naruszenia obowiązujących przepisów.
Na podstawie tych zarzutów strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Wniesiono również o zobowiązanie organu na podstawie art. 145a § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do wyjaśnienia rozbieżności (także ich przyczyn) obu ekspertyz technicznych, na których swoje rozstrzygnięcie oparł organ II Instancji, i w tym celu o zobowiązanie organu do uzupełnienie zebranego materiału dowodowego o dowody zawnioskowane przez Skarżącą w toku postępowania tj.: przeprowadzenie dowodu z opinii dodatkowego biegłego rzeczoznawcy budowlanego, na okoliczność braku możliwości adaptacyjnych budynku przy ul. [...] w K. oraz dopuszczalności i zasadności poszczególnych (lub dodatkowych) rozwiązań naprawczych, wyjaśnienia rozbieżności (także ich przyczyn) obu ekspertyz technicznych. Strona skarżąca wniosła również o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) - dalej "p.p.s.a." - wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji należało w pierwszej kolejności mieć na uwadze treść art. 153 p.p.s.a., który stanowi: "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie".
W wydanym w sprawie prawomocnym wyroku z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. II SA/Kr [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny przesądził, że wykonane roboty budowlane należy uznać za remont. Stwierdził, że również roboty budowlane niepodlegające reglamentacji w postaci pozwolenia na budowę czy zgłoszenia powinny być zgodne z obowiązującymi przepisami, w tym przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Sąd zakreślił też czynności, jakie mają zostać podjęte w ponownie prowadzonym postępowaniu: "organ ustali dokładną datę wymiany poszczególnych drzwi wejściowych do klatek schodowych (a w konsekwencji obowiązujący wówczas stan prawny) oraz ustali, czy wymiana ta została dokonana ze zmianą, czy bez zmiany, układu i sposobu osadzenia drzwi oraz ich gabarytów. Jeżeli wymiana miała miejsce począwszy od dnia 27 maja 2004r. organ winien zbadać, czy doprowadzenie progów do wysokości 0,02 m, zgodnie z przepisami rozporządzenia, doprowadzi do zniesienia bariery architektonicznej, czy też – jak twierdzi skarżąca - doprowadzi jedynie do zaistnienia bariery architektonicznej w innym miejscu (tuż za progiem). W tym celu organ w szczególności rozważy i oceni, czy należy dopuścić dowód z opinii biegłego rzeczoznawcy budowlanego dla ustalenia tej okoliczności".
Organy obu instancji ustaliły, że przedmiotowe roboty budowlane zostały zakończone w kwietniu 2004 r., a więc przed wejściem w życie nowelizacji § 62 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...), która weszła w życie z dniem 27 maja 2004 r. W tym zakresie wypełniono wskazania Sądu.
Wątpliwe jest natomiast wypełnienie kolejnego wskazania WSA w zakresie ustalenia, czy wymiana drzwi została dokonana ze zmianą, czy bez zmiany, układu i sposobu osadzenia drzwi oraz ich gabarytów, przy czym wskazanie to należy rozumieć jako zobowiązanie organu do wyjaśnienia stanu faktycznego tj. zakresu wykonanych robót związanych z remontem bram wejściowych w do klatek schodowych w budynku przy ul. [...].
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził oględziny w dniu 2 września 2015 r. - podczas których przedstawiciel wspólnoty mieszkaniowej stwierdził, że "wymiany drzwi wejściowych w budynku dokonano bez zmiany układu, gabarytów drzwi, a także miejsca ich osadzenia. Zmienił się jedynie kierunek otwierania drzwi (...).
W ekspertyzie technicznej nr [...], znajdującej się w aktach sprawy jednoznacznie stwierdzono, że niezgodność z przepisami (zbyt wysoki próg) nie powstała w wyniku nieprawidłowego osadzenia drzwi wejściowych do budynku, co może sugerować, że progi wyższe niż dopuszczone przepisami powstały dopiero w wyniku prac przy wymianie drzwi. Podkreślono, że "według informacji podanych przez zarząd wspólnoty" takie progi istniały we wszystkich siedmiu wejściach do budynku od czasu oddania go w 1963 roku. Od strony wewnętrznej wysokość progów pozostała bez zmian, jedynie po wymianie drzwi stały się one bardziej widoczne.
Zarówno w decyzji organu I instancji, jak i w zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego brak jest jednoznacznych ustaleń w tej kwestii, brak oceny wskazanych wyżej dowodów i wykonania wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawartych w powołanym wcześniej wyroku. W decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31 marca 2017 r. przytoczono fragment ekspertyzy technicznej, sporządzonej przez mgr inż. K. S.: "Nowe drzwi zostały wykonane wg obecnych standardów z profili i blach aluminiowych (...). Nowe drzwi wiernie odtwarzają wymiary, układ i podział części nieotwieranych oraz wymiary skrzydła otwieranego w stosunku do starem bramy stalowej. Został więc utrzymany podział (47 + 100 + 47) x 205 cm, a tym samym nie zmieniono widoku elewacji budynku".
Nie sposób jednak ustalić, czy PINB przyjmuje te ustalenia i uznaje je za własne. To samo dotyczy również decyzji organu odwoławczego, w której nie zawarto ustaleń zgodnie ze wskazaniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Tymczasem ustalenia faktyczne w omawianym zakresie są kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy. Trzeba bowiem podkreślić, że przedmiotem postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego w trybie art. 50 - 51 ustawy Prawo budowlane w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem mogą być tylko takie roboty budowlane, które w jakikolwiek sposób zmieniały istniejący wcześniej stan faktyczny. Jeżeli wysokość progu po wykonaniu robót budowlanych jest dokładnie taka sama jak wcześniej, to nie można twierdzić, że wykonane roboty budowlane naruszają przepisy rozporządzenia.
Na obecnym etapie postępowania Sąd nie może rozstrzygnąć tej kwestii jednoznacznie, bowiem - jak już stwierdzono - brak stosownych ustaleń opartych na przeprowadzonych w sprawie dowodach, jednakże o ile okaże się, że wykonane roboty w żaden sposób nie ingerowały w istniejący wcześniej stan faktyczny w zakresie wysokości progów od wewnętrznej strony klatek schodowych, to nie ma podstaw do nakazania doprowadzenia ich do zgodności z prawem w trybie art. 50 - 51 ustawy Prawo budowlane.
Jak wynika z powyższego skarga okazała się zasadna, bowiem zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane przedwcześnie, bez wyjaśnienia kluczowych dla sprawy okoliczności faktycznych, przez co naruszają art. 7 i art. 77 k.p.a. oraz art. 153 p.p.s.a.
W tej sytuacji obie te decyzje wymagały uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości [...] zł składa się: kwota [...]zł tytułem uiszczonego przez skarżącą wpisu; kwota [...]zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. (Dz. U. poz. 1804 z późn. zm.), oraz kwota [...]zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżących opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1827).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło