II SA/Kr 12/17

WyrokWSA w Krakowie2017-04-05

Skład orzekający: Beata Łomnicka, Jacek Bursa, Krystyna Daniel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo postąpiły, wydając decyzję merytoryczną w sprawie, która została wznowiona na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zamiast zastosować procedurę przewidzianą w art. 151 k.p.a.?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej, prowadząc postępowanie wznowione na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., naruszyły przepisy art. 151 k.p.a., wydając decyzję merytoryczną zamiast zastosować procedurę przewidzianą dla postępowania wznowieniowego. Wznowienie postępowania wymaga wydania decyzji o uchyleniu dotychczasowej decyzji i wydaniu nowej rozstrzygającej o istocie sprawy lub odmowy uchylenia decyzji, a nie orzekania w zwykłym trybie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej R. C. wykonanie czynności zapobiegających szkodom związanym ze zmianą stosunków wodnych na jego działce, które miały negatywnie wpływać na sąsiednią działkę J. S. Po wydaniu decyzji przez Burmistrza i utrzymaniu jej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, skarżący R. C. wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego oraz niewłaściwą wykładnię art. 29 Prawa wodnego. WSA uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Łomnicka (spr.) Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Krystyna Daniel Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 21 października 2016 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania czynności zapobiegających szkodom I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego R. C. kwotę 797,00 zł (siedemset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 21 października 2016 r. znak [...] - po rozpatrzeniu odwołania skarżącego – R. C. od wydanej przez Burmistrza Gminy [...] decyzji z dnia 4.08.2016 r., znak: [...] orzekającej o nakazaniu skarżącemu: - odsunięcie podnóża nasypu, który wykonał na działce o nr ewidencyjnym [...],o minimum 2 metry na wschód od granicy z działką o nr ewidencyjnym [...], będącej własnością J. S., do poziomu równego z poziomem muru ogrodzenia nieruchomości nr [...], ze spadkiem w kierunku północno - wschodnim, - wyskarpowanie nasypu (poniżej linii poślizgu - nachylenie 1:1,25) i ustabilizowanie gruntu nasypu poprzez zagęszczenie, - w celu odbudowy roślinnej zahumusować i obsiać skarpę, - u podnóża odsuniętej skarpy w odległości ok. 10-15 cm wykonać rów ziemny otwarty o wym. 30 cm w dnie i 45 cm u góry o głębokości 30 cm z nachyleniem na kierunku południe - północ, a następnie podłączyć do kanalizacji deszczowej lub, jeśli to stanie się niemożliwe, zakończyć studnią chłonną zlokalizowaną w dolnej (północnej) części działki nr [...]. Studnia chłonna powinna zapewnić przejęcie wody opadowej i roztopowej z działek powyżej i winna być wykonana zgodnie ze sztuką budowlaną tak, aby nie spowodować katastrofy budowlanej, - wykonywanie okresowej konserwacji rowu opisanego w pkt 4.; na podstawie art 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U.2015.469 j.t.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U.2016.23 j.t), utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym. W uzasadnieniu faktycznym organ I instancji wskazał, że w dniu 4 lutego 2016 r. wznowił postępowanie administracyjne w sprawie naruszenia stosunków wodnych działkach [...] i [...] uznając, że J. S. przysługiwał przymiot strony w postępowania zakończonym ostateczną decyzją o umorzeniu postępowania z dnia 20 listopada 2015 r. w sprawie toczącej do nr [...]., następnie do przedstawił przeprowadzone postępowanie dowodowe, mające na celu czy nastąpiła zmiana stanu wody na gruncie i czy zmiana ta wpływa szkodliwie na grunty sąsiednie. W szczególności wskazano, że na dzień [...] kwietnia 2016 roku wyznaczona została wizja w terenie, o czym poinformowano strony postępowania pismem z dnia [...] marca 2016 r. znak [...]. Przeprowadzono ją z udziałem stron postępowania oraz biegłego w zakresie gospodarki wodnej. Podczas wizji stwierdzono, że na powierzchnię działki o nr ewidencyjnym [...] nawożony jest gruz betonowy i ceglany, ziemia oraz ziemia wymieszana z trocinami, które następnie są rozplantowywane. Wskazano, że w stosunku do stanu z oględzin tego samego terenu jakie miały miejsce w październiku 2015 roku nastąpiły dalsze, znaczące zmiany w ukształtowaniu terenu działki ewidencyjnej nr [...]. Ze względu na to, organ I instancji uznał za celowe ponowne zlecenie wykonanie ekspertyzy biorącemu udział w wizji lokalnej biegłemu w dziedzinie stosunków wodnych. Dalej organ I instancji wskazał na treść opinii biegłego mgr inż. M. K. sporządzonej w maju 2016 roku. Wskazał, iż biegły stwierdził, iż do zmiany stosunków wodnych doszło na skutek działań R. C. poprzez zmianę w ukształtowaniu działki nr [...]. Zdaniem biegłego na skutek tych działań działka nr [...] za wyjątkiem obszaru zlokalizowanego po stronie wschodniej w części górnej została nawieziona ziemią i gruzem. Skarpa zachodnia w tej części działki, stanowiącej własność R. C. od strony działki J. S. została tak ukształtowana, że posiada spadek na zachód, czyli w stronę działki nr [...]. Biegły stwierdził również, że woda opadowa i roztopowa przy większych opadach deszczu będzie spływać na działkę nr [...] i być może nawet do piwnic budynku mieszkalnego. Skutkować to będzie zalewaniem działki J. S. wodą spływającą ze skarpy zachodniej działki nr [...] poprzez podmurówkę ogrodzenia działki nr [...]. Odwołanie od przedmiotowego rozstrzygnięcia w ustawowym terminie wniósł skarżący podnosząc, ze przedmiotowa decyzja została wydana przez niewłaściwy organ oraz iż przy jej wydawaniu organ I instancji naruszył przepisy art. 7 k.p.a., 77 k.p.a., k.p.a., 75 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez rozpatrzenie zgromadzonego materiału dowodowego w sposób całkowicie dowolny. Wskazał też na naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 29 ust. 3 ustawy prawo wodne poprzez niewłaściwą wykładnię tego przepisu zmierzającą do przyjęcia, że przeprowadzone przez niego na terenie działki o nr ew. [...] położonej w [...] prace doprowadziły do zmiany stanu wody wpływającego szkodliwie na grunt sąsiedni własności J. S.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, że zgodnie z treścią art. 29 ust 3 ustawy prawo wodne jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. Tak więc, wbrew twierdzeniom skarżącego Burmistrz Miasta [...] jest organem właściwym w przedmiotowej sprawie. Dalej Kolegium wskazuje, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U.2015.469). Kolegium wskazało, że jednym z dowodów byłą opinia biegłego mgr inż. M. K. i sporządzona w maju 2016 roku oraz pismo biegłego z dnia [...] lipca 2017 roku zawierające odpowiedzi na zarzuty co do treści opinii podniesione przez R. C. pismem z dnia [...] czerwca 2016 roku oraz J. S. pismem z dnia [...] czerwca 2016 roku. Po zapoznaniu się z treścią opinii Kolegium stwierdziło, że w rozdziale nr VII pt. Wnioski biegłego z dziedziny stosunków wodnych wskazał, że w stosunku do oględzin z roku 2015 teren działki nr [...] zmienił się w sposób istotny. Biegły ustalił, że na skutek nawiezienia na tę działkę za wyjątkiem obszaru zlokalizowanego po stronie wschodniej w części górnej, ziemi i gruzu powstała na długości ok. 12 metrów w narożniku północno - zachodnim skarpa działki nr [...] - stanowiącej własność R. C. od strony działki J. S. W opinii biegły stwierdził również, że woda opadowa i roztopowa przy większych opadach deszczu będzie spływać na działkę nr [...] i być może nawet do piwnic budynku mieszkalnego. Skutkować to będzie zalewaniem działki J. S. wodą spływającą ze skarpy zachodniej działki nr [...] poprzez podmurówkę ogrodzenia działki nr [...]. Biegły określił również konieczny do wykonania zakres robót, który wyeliminuje szkodliwe działania dla gruntów sąsiednich spowodowane zmianą stosunków wodnych przez R. C. Na stronie 28 opinii biegły wskazał, że do zmiany stosunków wodnych doprowadził skarżący, poprzez nawożenie działki ziemią i gruzem. Biegły wskazał także, iż w związku z tym, że poziom działki nr [...] jest na wysokości murka ogrodzeniowego wschodniego ogrodzenia działki nr [...] to woda opadowa i roztopowa przy każdych większych opadach deszczu, czy roztopach będzie się wdzierać do wnętrza działki nr [...] i być może do piwnic budynku mieszkalnego, zagłębionych o 2,5 metra poniżej terenu. Ponadto Kolegium stwierdza, że wydając decyzję, od której odwołanie jest przedmiotem rozpatrywania Kolegium organ I instancji ustalił, że ukształtowanie działki nr [...] w stosunku do stanu przed rozpoczęciem nadsypywania, zostało zmienione w znacznym stopniu poprzez podniesienie terenu przy granicy z działką [...] miejscami nawet o 2 m. Z powyższego wynika zatem, że ustalenie przez organ, że doszło do zmiany stanu wody na gruncie i wystąpiła szkoda dla gruntów sąsiednich powoduje, co spowodowało że organ wydał decyzję o jakiej mowa w art. 29 ust. 3 ustawy prawo wodne. Stronami takiego postępowania będzie właściciel działki, który dokonał zmiany stanu wody na gruncie oraz właściciele działek sąsiednich, na które wskazane zmiany oddziałują. W tym miejscu Kolegium wyjaśniło, że ustalenie stron postępowania w sprawie dotyczącej zmian stosunków wodnych na gruncie sąsiednim, wobec braku stosownej regulacji w ustawie prawo wodne, odbywa się na zasadach ogólnych, określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Organ stwierdził, że stronami postępowania w sprawie, o której mowa w art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne, są co do zasady właściciel działki, który dokonał zmiany stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich, oraz właściciele działek sąsiednich, na które wskazane zmiany oddziałują. Tak więc J. S., właściciel działki nr [...] graniczącej z działkami nr [...] i [...] jest stroną w przedmiotowym postępowaniu. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowi wpłynęła skarga skarżącego – R. C. Zaskarżonej decyzji zarzucił on: 1) mającą istotny wpływ na wynik sprawy obrazę przepisów postępowania, a to przepisów art. 7 k.p.a, 77 k.p.a., 75 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., art. 19 k.p.a., i art. 107 k.p.a. polegające na niezebraniu i nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy przy równoczesnym zaniechaniu właściwego uzasadnienia decyzji i wskazania jej podstawy prawnej; 2) obrazę przepisu prawa materialnego, a to art. 29 ust. 3 ustawy Prawo Wodne poprzez jego niewłaściwą wykładnię zmierzającą do przyjęcia, że przeprowadzone przez skarżącego na terenie działki o nr ew. [...] w [...] prace doprowadziły do zmiany stanu wody wpływającego szkodliwie na grunt sąsiedni własność J. S. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Zdaniem skarżącego decyzja administracyjna wydana przez organ II instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy tj. z obrazą 107§ 1 i 3 k.p.a. gdyż podstawa prawna w niej wskazana została określona nieprawidłowo. Organ drugiej instancji wskazał jako podstawę prawną tejże decyzji art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo Wodne nie wskazując konkretnego ustępu tego przepisu, który stanowi faktyczną podstawę prawną zaskarżonej decyzji. Nałożony w pkt. 2 obowiązek jest dla skarżącego niezrozumiały, gdyż zaskarżona decyzja nie wyjaśnia, co oznaczają użyte przez organ pojęcia takie jak "wyskarpowanie nasypu" czy też "ustabilizowanie gruntu poprzez jego zagęszczenie". Skarżący nie wie czym ma obsiać skarpę i co w rozumieniu nałożonego na niego obowiązku znaczy zwrot zahumusować". Zaskarżona decyzja administracyjna tego nie wyjaśnia. Ponad to decyzja nie wyjaśnia o jakie okresy konserwacji rowu chodzi. Skarżący przedłożył do akt sprawy płytę DVD zawierającą zapis podczas i po kilkunastominutowej ulewie. Poczyniony przez skarżącego zapis video ma istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż wbrew opinii powołanego do sprawy biegłego stanowi bezpośredni dowód na to, że nawet w atypowych warunkach pogodowych działka J. S. nie jest zalewana z terenu działki skarżącego, na filmie widoczne są drogi dopływu i odpływu wody co ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie i mogło posłużyć jako materiał uzupełniający dla powołanego do sprawy biegłego, spad działki skarżącego ukształtowany jest w sposób odwrotny niż twierdzi w swojej opinii biegły tj. w taki sposób, że woda spływa w odwrotną stronę niż granica działki J. S. W aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek dokumentu świadczącego o odtworzeniu zapisów dostarczonych przez skarżącego. Ponadto do odwołania od decyzji I instancji skarżący dołączył dowód w postaci dokumentu urzędowego tj. pisma znak: [...] z dnia 9 sierpnia 2016 r. Z Urzędu Miejskiego w [...]. Z treści tego pisma wynika, że faktycznie drogą gminną graniczącą z nieruchomością J. S., a biegnącą z nad jego posesji występują zgłaszane przez lokalnych mieszkańców podtopienia. Z pisma wynika, że w rejonie objętym niniejszą sprawą znajduje się nieszczelny rurociąg a na tym terenie występują wody gruntowe. Zdaniem skarżącego organem właściwym może być Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], który równocześnie wszczął postępowanie w sprawie rozbiórki terenu całej działki skarżącego kwalifikując wykonane przez niego roboty jako roboty budowlane w rozumieniu Prawa Budowlanego. Skarżący twierdzi, że w toku postępowania prowadzonego przez organ II instancji naruszono przepisy postępowania wynikające z art. 19, 20 i 65 k.p.a. poprzez zaniechanie zbadania swojej właściwości i zaniechanie przekazania sprawy organom nadzoru budowlanego jako organom właściwym. Skarżący wniósł ponad to o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów. Skarżący podniósł, że w ramach postępowań prowadzonych przez organy obu instancji doszło do obrazy przepisu prawa materialnego, a to art. 29 ust. 3 ustawy Prawo Wodne poprzez jego niewłaściwą wykładnię zmierzającą do przyjęcia, że przeprowadzone przez skarżącego na terenie działki o nr ew. [...] w [...] prace doprowadziły do zmiany stanu wody wpływającego szkodliwie na grunt sąsiedni własność J. S. Zdaniem skarżącego potencjalne powstanie szkody nie może być podstawą do orzekania obowiązków wynikających z art. 29 Prawa Wodnego. Biegły w ramach sprawy powinien natomiast ustalić aktualny stan stosunków wodnych a także szkody jakie spowodowało działanie skarżącego. Brak jest tego typu ustaleń a ustalenia oparte są na hipotezie, że szkoda może nastąpić bez baczenia na to, że skarżący w czasie do wstrzymania mu robót przez PINB w [...] nadal prowadził roboty ziemne o czym wielokrotnie informował organ I instancji wnosząc o oględziny działki. Skarżący podniósł, że aby w ogóle można było zastosować przepis art. 29 PW należy wykazać związek przyczynowy pomiędzy zmianą stosunku wody a wystąpieniem szkody na gruncie sąsiednim. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014.1647) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016.718) zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy). Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Kontrola zaskarżonej decyzji doprowadziła do wniosku, że skarga musiała odnieść zmierzony skutek, jednakże z innych przyczyn niż w niej podniesione. Burmistrz Miasta [...] decyzją z dnia 20 listopada 2015 r. znak [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie naruszenia stosunków wodnych na działkach o nr ewidencyjnych [...] oraz [...] położonych w [...]. Pismem z dnia 14 stycznia 2016 r. J. S. podniósł, że został pominięty w postępowaniu. Postanowieniem z dnia 4 lutego 2016 r. Burmistrz Miasta [...] wznowił postępowanie administracyjne w sprawie naruszenia stosunków wodnych na działkach o nr ewidencyjnych [...] oraz [...] położonych w [...] zakończone decyzją ostateczną Burmistrza Miasta [...] z dnia 20 listopada 2015 r. znak [...]. Jako przyczynę wznowienia postępowania administracyjnego organ wskazał podstawę wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Burmistrz Gminy [...] decyzją z dnia 4.08.2016 r., znak: [...] orzekał o nakazaniu skarżącemu dokonania wskazanych w niej czynności, zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 21 października 2016 r. znak [...] - po rozpatrzeniu odwołania skarżącego – R. C. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. Wskazać należy, że organy orzekały na podstawie art. 29 ustawy prawo wodne (Dz. U. 2015.469). Z powyższych okoliczności wynika, że umknęło uwadze organom obu instancji, że postępowanie w niniejszej sprawie toczyło się w trybie postępowania wznowieniowego. W myśl utrwalonych w doktrynie i judykaturze poglądów wznowienie postępowania stanowi instytucję procesową mającą na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna. Potrzeba stosowania tego rodzaju instytucji zachodzi w sytuacjach, kiedy to po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniła się wadliwość postępowania dowodowego, na którym oparto ostateczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej albo też gdy wystąpiły później okoliczności, które pozbawiają znaczenia przesłanki, na jakich oparto rozstrzygnięcie sprawy (por. G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom I, Zakamycze, 2005 r., s. 295 i nast.). Należy podkreślić, że samo wniesienie podania o wznowienie postępowania nie wszczyna automatycznie postępowania. O wznowieniu bądź odmowie wznowienia postępowania rozstrzyga bowiem, stosownie do art. 149 k.p.a., właściwy organ. Podanie o wznowienie postępowania uruchamia jedynie fazę wstępną postępowania, której celem jest ustalenie przez organ, czy nie zachodzą przedmiotowe, bądź podmiotowe przesłanki niedopuszczalności wznowienia oraz czy zachowany został wymóg terminowości podania. Jeżeli wstępna weryfikacja pozwoli na stwierdzenie, że warunki formalne wniosku zostały spełnione, organ wydaje postanowienie wznawiające postępowanie. Postanowienie takie skutkuje przejściem do drugiej fazy postępowania, mającej na celu przeprowadzenie przez właściwy organ ustaleń w zakresie przyczyn wznowienia, a następnie wydanie stosownego rozstrzygnięcia. Negatywna ocena wniosku skutkuje natomiast odmową wznowienia postępowania. Zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. W niniejszej sprawie organ, po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, powinien wydać jedną z decyzji określonych w art. 151 Kodeksu postępowania administracyjnego. W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 k.p.a., organ administracji publicznej ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (art. 151 § 2 k.p.a.). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że nie ma innego sposobu zakończenia takiego postępowania. Przykładowo w wyroku z dnia 9 marca 1987 r., wydanym w sprawie o sygnaturze akt II SA 1389/86 (OSP 1989, z. 5, poz. 109) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził: "Art. 151 § 1 k.p.a. przewiduje tylko dwa możliwe sposoby zakończenia wznowionego postępowania. W razie braku podstaw z art. 145 § 1 k.p.a. odmawia się uchylenia dotychczasowej decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, a gdy podstawy te są - uchyla się dotychczasową decyzję i wydaje nową, rozstrzygającą o istocie sprawy". Decyzja taka musi mieć więc charakter rozstrzygnięcia o istocie sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 1995 roku, sygn. III SA 430/94, Monitor Podatkowy z 1996 roku, nr 1, s. 26: "Logiczną konsekwencją poszczególnych etapów postępowania wznowieniowego, którego celem jest ponowne rozpoznanie sprawy, jest - w przypadku istnienia podstaw wznowienia, uchylenie decyzji dotychczasowej i wydanie w tym samym postępowaniu nowej decyzji merytorycznej (art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.)"; Konfrontując treść omawianego powyżej przepisu z treścią decyzji wydanych w sprawie, Sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie zostały wydane decyzje, o których stanowi art. 151 Kodeksu postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie organ I instancji nie uchylił decyzji z dnia 20 listopada 2015 roku, a w tym zakresie orzekł merytorycznie wydając nową decyzję w oparciu o przepis art. 29 prawa wodnego, tak jakby sprawa toczyła się w ramach zwykłego postępowania. Organ II instancji to rozstrzygnięcie zaakceptował, mimo iż takiego rozstrzygnięcia nie przewiduje art. 151 k.p.a. Tym samym Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy art. 151 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpatrując niniejszą sprawę w postępowaniu wznowieniowym, organ I instancji musi najpierw przeprowadzić postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.), a następnie wydać rozstrzygnięcie przewidziane w art. 151 k.p.a. Prowadząc postępowanie organ winien mieć przy tym na uwadze powyższe rozważania Sądu, zgodnie bowiem z treścią art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło