II SA/Kr 1213/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia: WSA Elżbieta Kremer Sędziowie: WSA Bożenna Blitek ( spr.) AWSA Dorota Dąbek Protokolant: Dorota Hajto po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 11 lipca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych I. uchyla zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę 20 złotych (dwadzieścia złotych). Decyzją z dnia 11.07.2001r. nr Kol. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpatrzeniu odwołania M. M. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...].04.2001r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia M. M. uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii AB – stwierdzonych prawem jazdy numer [...] oraz zobowiązania do zwrotu prawa jazdy do Wydziału Komunikacji i Transportu Starostwa Powiatowego w W. w ciągu dwóch dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. Jako podstawę prawną podano art. 140 ust.1 pkt 1 w zw. z art. 122 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 20.06.1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.nr 98 z 1997r., poz.602 z późn. zm.), § 10 w zw. z § 13 ust. 2 pkt 1 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 czerwca 1999r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz.U. Nr 69, poz. 772) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Z akt sprawy wynika, że Komenda Powiatowa Policji w W. w dniu [...].01.2001r. skierowała M. M. na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 3 oraz art. 124 ust. 1 pkt 5 cyt. ustawy – Prawo o ruchu drogowym – na badania lekarskie i badania psychologiczne w związku z tym, że M. M. w dniu [...].09.2000r. w W., ul. [...] kierując pojazdem spowodował wypadek drogowy, w którym była osoba ranna. W skierowaniu polecono zgłosić się w celu odbycia badań do [...] Ośrodka Medycyny Pracy w K., ul. [...]. Orzeczeniem lekarskim nr [...] z dnia [...].02.2001r. tego Ośrodka – Przychodnia Chorób Zawodowych lekarz uprawniony do badań lekarskich osób kierujących pojazdami (nr zaświadczenia [...] wydanego przez Wojewodę [...]) w wyniku badań lekarskich stwierdził istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi wszystkich kategorii. M. M. w piśmie złożonym w dniu [...] marca 2001r. w Starostwie Powiatowym w W. podał, że otrzymał druk wezwania do złożenia wyjaśnień na okoliczność wyżej wymienionego orzeczenia lekarskiego, a którego to druku wezwania w kopii brak w aktach. W piśmie tym podał, że na przeprowadzenie badań czekał w dniu [...].02.2001r. od godz. [...] do godz. [...] bez żadnego posiłku, że w budynku przeprowadzany był remont i było bardzo głośno, a robotnicy wszędzie wykonywali różne prace tak, że nie można było skoncentrować się. Podał, że przedmiotowego orzeczenia lekarskiego nie przysłano mu i nie pouczono go, do kogo może się odwołać, a jednocześnie zarzucił, że w tym samym czasie, gdy przeprowadzono jego badania lekarskie w [...] Ośrodku Medycyny Pracy w K. – poddał się on na swój wniosek i koszt badaniu lekarskiemu i badaniu psychologicznemu. Do pisma załączył orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] .02.2001r. wydane w Zespole Poradni Specjalistycznych ZOZ [...] Poradnia Medycyny Pracy w A. wydane przez lekarza uprawnionego do badań lekarskich osób kierujących pojazdami (nr zaświadczenia [...] wydanego przez Wojewodę [...]), w którym stwierdzono, że w wyniku przeprowadzenia badania lekarskiego M. M. brak jest u niego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, w stosunku do których wymagane jest posiadanie praw jazdy kategorii A i B. Dołączył także orzeczenie nr [...] z dnia [...].02.2001r. Pracowni Badań Psychologicznych w A. wydane przez psychologa (612) uprawnionego do badania osób kierujących pojazdami, z którego wynika, że posiada on predyspozycje psychiczne do kierowania pojazdem kat. B amator. Decyzją z dnia [...].04.2001r. Starosta [...] postanowił cofnąć uprawnienia do prowadzenia pojazdów mechanicznych M. M. i zobowiązał go do zwrotu prawa jazdy. Na uzasadnienie decyzji podano jedynie, że Komenda Policji dnia [...].03.2001r. przesłała uprawomocnione orzeczenie lekarskie nr [...] wydane przez [...] Ośrodek Medycyny Pracy w K., z którego wynika istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami silnikowymi wszystkich kategorii prawa jazdy. Jako podstawę prawną podano art. 104 § 1 i art. 108§ 1 kpa oraz art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. W odwołaniu do organu II instancji M. M. przytoczył argumenty ze swojego pisma skierowanego do organu I instancji, a nadto podał, że decyzja stawia jego i jego matkę w tragicznej sytuacji, gdyż razem prowadzą niewielki zakład rzemieślniczy w miejscowości oddalonej o 30 km od miejsca zamieszkania i samochód jest niezbędny zarówno do codziennych dojazdów do pracy jak i do prowadzonej działalności. W konsekwencji decyzji oboje z matka utracą jedyne środki utrzymania. Na uzasadnienie decyzji wydanej w dniu [...].07.2001r. organ II instancji - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. - podał, że zgłoszenie się na badania może nastąpić wyłącznie na podstawie doręczonego skierowania na badanie i osoba zobowiązana do badań nie może przeprowadzić takich badań w wyniku podjęcia samodzielnej decyzji, gdyż nie posiada swobody w wyborze innego terminu wykonania badania, ani jego miejsca. Podano, że organ I instancji nie posiadał możliwości oceny i ewentualnie uwzględnienia dostarczonych przez M. M. dowodów z dokumentów Poradni Medycyny Pracy w A. i Pracowni Badań Psychologicznych w A., gdyż zgodnie z § 10 cyt. Rozporządzenia z 30.06.1999r. badania lekarskie osób przeprowadza się w jednostkach organizacyjnych, o których mowa w § 13 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 tego Rozporządzenia, a więc przedstawione dokumenty były wydane przez jednostki niekompetentne do ich wydania. Stwierdzono, że odwołujący się osobiście odebrał przedmiotowe orzeczenie lekarskie potwierdzając fakt jego odbioru własnoręcznym podpisem w prowadzonej przez [...] Ośrodek ewidencji wydawanych dokumentów. Podniesiono też, że argumenty odwołującego się o trudnych warunkach, w jakich odbywało się badanie lekarskie mogły być podniesione w odwołaniu od orzeczenia lekarskiego z zachowaniem 7-mio dniowego terminu do odwołania. Podano, że Kolegium uznało za wiarygodny dowód z dokumentu w postaci orzeczenia lekarskiego wydanego przez lekarza uprawnionego do badań lekarskich osób kierujących pojazdami, a działającego w ramach [...] Ośrodka Medycyny Pracy w K., która to jednostka miała kompetencje do jego wystawienia. Na decyzję organu II instancji z dnia 11 lipca 2002r. złożył skargę M.M. wnosząc o jej uchylenie, albowiem została wydana z rażącym naruszeniem prawa tj. przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7,8,10,75,80 i 81 kpa. Skarżący zarzucił całkowite zignorowanie przez organy obu instancji dostarczonych przez niego dowodów w postaci dokumentów urzędowych, które stwierdzały, że nie ma żadnych przeciwwskazań do posiadania przez niego uprawnień do kierowania pojazdami, gdy kpa zobowiązuje do dopuszczenia wszystkiego, co mogłoby przyczynić się do obiektywnego rozstrzygnięcia sprawy. Wobec okoliczności, że w tej samej sprawie wydano całkowicie różne orzeczenia lekarskie należało podjąć czynności zmierzające do wyjaśnienia rozbieżności, tym bardziej, że opisywał, w jakich warunkach przeprowadzono badanie w [...] Ośrodku Medycyny Pracy w K. Podniósł, że jego zdaniem został przez organy obu instancji potraktowany bezdusznie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i powtórzyło swoje stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodano także, że zasada z art. 75 § 1 kpa doznaje ograniczenia tam, gdzie ustawodawca w sposób jednoznaczny wskazuje organowi zamkniętą listę środków dowodowych, o które przy orzekaniu musi się opierać wydając rozstrzygnięcie, a w tej sprawie orzeczenie musiało być wydane w oparciu o orzeczenie wydane przez jednostkę określona w przepisach wykonawczych. Podniesiono też, że organ II instancji wnikliwie i szczegółowo ustalił stan faktyczny i szczegółowo przedstawił kwestie prawne będące przedmiotem postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz.1270) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za uzasadnioną. Organy administracyjne zobowiązane są do przestrzegania zasad ogólnych i podstawowych postępowania administracyjnego, które mogłyby doznać ograniczenia tylko i wyłącznie przepisem o randze ustawy, a nie aktem niższego rzędu jakim są cytowane przez organ II instancji rozporządzenia. Ma rację skarżący zarzucając, że naruszono podstawowe zasady postępowania przewidziane kodeksem postępowania administracyjnego. W szczególności zostały naruszone przepisy art. 75 kpa i art. 77 kpa. Organy były zobowiązane do dopuszczenia wszystkiego, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący nie tylko zebrać, ale i rozpatrzyć - ocenić cały materiał dowodowy. W niniejszej sprawie organ dysponował dwoma diametralnie różniącymi się zaświadczeniami lekarskimi, z których jedno stwierdzało istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi wszystkich kategorii, a drugie - co prawda wydane nie w ramach Małopolskiego Ośrodka Pracy w Krakowie, ale mające także charakter zaświadczenia lekarskiego wydanego przez lekarza uprawnionego do badań lekarskich osób kierujących pojazdami – brak przeciwwskazań zdrowotnych u skarżącego do kierowania pojazdami silnikowymi, w stosunku do których wymagane jest posiadanie praw jazdy kategorii A i B. Konieczność wyjaśnienia takich rozbieżności przez wydających zaświadczenia, czy przeprowadzenie kolejnych badań lekarskich w ramach [...] Ośrodka Medycyny Pracy w K. było tym bardziej konieczne, że brak przeciwwskazań zdrowotnych u M. M. został potwierdzony przez psychologa uprawnionego do badania osób kierujących pojazdami przez stwierdzenie, że skarżący posiada predyspozycje psychicznych do kierowania pojazdami – kat. B amator., a w ramach [...] Ośrodka Medycyny Pracy takich badań psychologicznych nie przeprowadzono w ogóle, mimo iż także na takie skierowano skarżącego. Rozbieżności występujące w materiale dowodowym i brak oceny - ustosunkowania się przez organy administracyjne, co do dowodów przedstawionych przez skarżącego powodują, że wydane decyzje nie poddają się kontroli sądu. Organy administracyjne winny wyjaśnić powstałe rozbieżności i je usunąć, a także ustosunkować się do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącego. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. - sąd, uwzględniając skargę na decyzję - uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie – Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy powołanych wyżej przepisów uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą - jak w pkt I wyroku. W oparciu o treść art.152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że obie uchylone decyzje nie mogą być wykonane – jak w pkt. II wyroku. Na mocy art. 97 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę (...) (Dz.U. nr 153, poz. 1271) w związku z art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368) orzeczono o kosztach - jak w pkt. III wyroku.