II SA/Kr 1220/08
WyrokWSA w Krakowie2009-02-11
Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Andrzej Niecikowski, Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie uzgadniające realizację przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko może zostać wydane bez uwzględnienia istniejącej infrastruktury i wcześniejszych negatywnych doświadczeń związanych z podobnym przedsięwzięciem w tym samym miejscu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji, uznając, że naruszają one prawo. Organy administracji publicznej, działając na podstawie art. 7 i 77 kpa, mają obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania całego materiału dowodowego. W niniejszej sprawie organy pominęły istotne okoliczności faktyczne, takie jak istnienie w tym samym miejscu wysypiska śmieci, które generowało problemy, oraz bliskość planowanego obiektu do istniejącej infrastruktury, co narusza wymóg rzetelnego zebrania i oceny materiału dowodowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Zakonu [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty dotyczące uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia "Gminny punkt zbiórki odpadów w Gminie [...] na działce nr 1". Skarżący zarzucił, że organy nie rozważyły rzetelnie wszystkich argumentów, opierając się na prognozach, a nie na faktycznym wpływie istniejącego już podobnego przedsięwzięcia w tym samym miejscu, które okazało się szkodliwe dla środowiska. Podkreślono, że planowany obiekt ma być zarządzany przez ten sam podmiot, który odpowiada za negatywne skutki dotychczasowej działalności.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie SKO oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji; orzeczono, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonywane; zasądzono od SKO na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie : Sędzia NSA Andrzej Niecikowski (spr.) Sędzia NSA Krystyna Daniel Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2009 r. sprawy ze skargi Zakonu [...] w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 2 października 2008 ., nr [...] w przedmiocie środowiskowego uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżone postanowienie jak i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji; II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonywane; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz strony skarżącej Zakonu [...] w K. kwotę 340 zł ( słownie: trzysta czterdzieści złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postanowieniem z dnia 11.06.2008 r., (znak: [...]) Starosta działając na podstawie art.106 § 5 kpa oraz art.48 ust.2 pkt. 1 ustawy z dnia 27.04.2001 r., Prawo ochrony środowiska (tj. Dz. U. z 2008r Nr 25 poz. 150 - zwaną dalej POŚ ) a także § 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9.11.2004r., w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573 z późn. zm.) po rozpatrzeniu-wniosku Burmistrza [...] o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia w oparciu o raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w związku z prowadzonym postępowaniem w sprawie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych dla przedsięwzięcia - "Gminny punkt zbiórki odpadów w Gminie [...] na działce nr 1" postanowił:
1. Uzgodnić pozytywnie realizację przedsięwzięcia - "Gminny punkt zbiórki odpadów w Gminie [...] na działce nr 1" w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym w sprawie wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych.
2. Określić następujące warunki realizacji przedsięwzięcia w celu ograniczenia oddziaływania na środowisko w aspekcie;
- gospodarki wodno - ściekowej - uzyskać pozwolenie wodnoprawne na odprowadzenie wód opadowych
- gospodarki odpadami - zaprojektować miejsca selektywnego gromadzenia poszczególnych rodzajów odpadów w sposób uniemożliwiający niekontrolowane rozprzestrzenianie się odpadów poza granice terenu przedsięwzięcia.
Zażalenie Zakonu [...] w Z. nie zostało uwzględnione i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia 2.10.2008 r., (znak: [...]) utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie podnosząc w uzasadnieniu co następuje.
1. w myśl art. 46 ust. 1 pkt 1 POŚ, realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko jest dopuszczalna wyłącznie po wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wydanie takiej decyzji wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, w ramach którego przewidziana została obligatoryjna procedura uzgodnieniowa. Starosta jako organ ochrony środowiska dokonuje albo odmawia uzgodnienia w trybie art. 48 ust. 2 Prawa ochrony środowiska, analizując przedsięwzięcie wyłącznie z punktu widzenia wymagań ochrony środowiska.
2. planowane przedsięwzięcie "Gminny punkt zbiórki odpadów w miejscowości Z. na działce nr 1" należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, które mogą wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko - zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 w zw. z § 3 ust. 1 pkt 46 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9.11.2004 r., w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, a zatem wymaga również przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
3. u podstaw zajętego przez Starostę stanowiska, leżała szczegółowa analiza wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, przy uwzględnieniu miejsca położenia planowanej inwestycji, a to faktu iż w sąsiedztwie znajdują się tereny rolnicze i leśne, zaś najbliższa zabudowa mieszkaniowa zlokalizowana jest ok. 350 m od granic terenu przedsięwzięcia. W celu zaś ograniczenia oddziaływania na przedsięwzięcia na środowisko organ l instancji określił warunki jego realizacji - nakazując uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego, oraz zaprojektowanie miejsca selektywnego gromadzenia poszczególnych rodzajów odpadów w sposób uniemożliwiający niekontrolowane rozprzestrzeniania się odpadów poza granice terenu przedsięwzięcia. W świetle tego, bezpodstawne jest twierdzenie zażalenia, że organ l instancji w swej analizie nie ustosunkował się takich okoliczności mających wpływ na środowisko, jak ewentualne immisje z terenu przedsięwzięcia i ich wpływ tereny sąsiadujące, gospodarkę wodno- gruntową oraz że organ nie wskazał rozwiązań, które miałyby zneutralizować płynące ze strony przedmiotowego zamierzenia zagrożenia dla środowiska.
4. poza zakresem badania organu ochrony środowiska pozostają podnoszone kwestie wpływu inwestycji na walory krajobrazowe terenu, architekturę. Nie jest bowiem kompetencją tego organu, analizowanie planowanego przedsięwzięcia z punktu widzenia jego wpływu na krajobraz, architekturę, wymagania sanitarne, zamiary inwestycyjne strony, kwestie wykonywania prawa własności nieruchomości, czy ewentualnej sprzeczności z planem zagospodarowania przestrzennego,
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył Zakon [...] i nie precyzując żądania skargi, zarzucił, że postanowienie zostało wydane bez rzetelnego rozważenia wszystkich podnoszonych przez skarżącego argumentów. W szczególności, opiera się ono wyłącznie na urzędowych prognozach dotyczących zamierzonej inwestycji i mniemanego przyszłego braku jej negatywnego oddziaływania na środowisko oraz nieruchomości sąsiednie. Kolegium pomija całkowicie sferę stanu faktycznego - dotychczas bowiem jest tam prowadzone przedsięwzięcie analogiczne, co do którego również istniały urzędowe deklaracje o jego nieuciążliwości, które jednak - co całkowicie niesporne między stronami - okazały się nieprawdziwe. Fakty ilustrujące katastrofalny wpływ istniejącego już przedsięwzięcia na stan okolicznego środowiska są w aktach sprawy a dodatkowo załączono pismo Burmistrza [...] z 8.09.2008 i odpowiedź firmy "A" sp z o.o z 12.09.2008 oraz pismo Urzędu Miasta z dnia 26.06.2008r z załącznikiem Przedsiębiorstwa Komunalnego "A" sp. z o.o. z dnia 25.06.2008 r., ilustrujące następne pożałowania godnie incydenty w wykonaniu administratora przedsięwzięcia. Z dokumentacji planowanej obecnie nowej inwestycji wynika zaś, że jej administratorem ma być ten sam podmiot. Podniesiono też, że analogiczną skargę, skarżący złożył na decyzję (dotyczącą tej samej inwestycji) Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K., spowodowała w dniu 18 listopada br. uchylenie postanowienia Inspektora przez tut. Sąd (sygn. II SA 959/08)
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji. Sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Stosownie jednak do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 - dalej zwaną p.o.p.s.a.) rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga jest uzasadniona bowiem dokonana kontrola sądowa stwierdziła, że zaskarżone postanowienie jak i utrzymana nim w mocy postanowienie organu l instancji naruszają prawo.
Zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Art. 77 §1 kpa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Rezultatem prawidłowo zebranego materiału dowodowego i jego oceny jest m.in. postanowienie, którego jednym z elementów jest uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie powinno zawierać wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi organ kierował się przy podejmowaniu postanowienia. W szczególności winno ono zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa.
Sprawa przedsięwzięcia - "Gminny punkt zbiórki odpadów w Gminie [...] na działce nr 1" była już przedmiotem kontroli sądowej, tyle, że przedmiotem kontroli było postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia 24.07.2008 r., utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Sanitarnego uzgadniające zamierzone przedsięwzięcie. Uchylając zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego -podniósł Sąd naruszenie przez organ art. 7, 77 i 107 § 3 kpa. ( akta tut. Sądu II Sa/Kr 959/08, protokół rozprawy z dnia 11.02.2009 r.). Identyczna sytuacja jest w sprawie niniejszej.
Uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia w oparciu o raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie może pomijać - pełnej oceny raportu. W przedmiotowym raporcie nie uwzględnia się faktu, że na tym stanie terenie istnieje już wysypisko śmieci, które jest przedmiotem konfliktów. Faktu tego raport nie może pominąć.
Tak jak to podniesiono w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie sygn. akt II Sa/Kr 959/08, rola organu współdziałającego, którego stanowisko ma mieć wpływ na końcowe, merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, nie może ograniczać się do bezkrytycznej akceptacji dostarczonego przez organ główny materiału dowodowego. Rozpatrując sprawę organ musi mieć pełną wiedze o terenie lokalizacji inwestycji mogącej znacząco oddziaływać na środowisko. Przedstawiony materiał dowodowy nie zawiera informacji, czy inwestycja będąca przedmiotem uzgodnienia stanowi część, element innego, większego przedsięwzięcia, bądź też ma stanowić uzupełnienie już istniejącego obiektu. Na rozprawie w dniu 11.02.2009 r., (na którą nie stawił się przedstawiciel organu), pełnomocnik skarżącego oświadczył, że odległość pomiędzy istniejącym wysypiskiem a planowanym obiektem wynosi co najwyżej kilkadziesiąt metrów. Przy rozpatrywaniu sprawy tego faktu nie można pominąć.
Skoro więc, kontrola sądowa wykazała, że zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu l instancji, naruszają prawo na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. "c" oraz art.135 oraz 152 i art. 200 p.o.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło