II SA/Kr 1227/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędziowie : Sędzia WSA Piotr Fronc Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. C. na postanowienie nr 743/2025 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 11 sierpnia 2025 r., znak: WOB.7722.190.2025.KJAR w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę II SA/Kr 1227/25 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie – Powiat Grodzki (dalej: "PINB") postanowieniem z 16 czerwca 2025 r., znak: ROIK II.5140.20.2025.PKR, wydanym na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r. poz. 418, dalej: "Pb"), wstrzymał M. C. roboty budowlane związane z budową – zrealizowanego bez zgody – namiotu o konstrukcji stalowej o wymiarach 5x4 m (nr [...]) na działce nr [...] obr. [...] N. H. przy ul. [...] w K., zawierając w nim pouczenie o treści: "Na niniejsze postanowienie przysługuje zażalenie [...] w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia". 20 czerwca 2025 r. do rąk dorosłego domownika doręczono powyższe postanowienie (przesyłka nr [...]). 2 lipca 2025 r. M. C. w przesyłce nr [...] nadała pismo z 25 czerwca 2025 r. adresowane "Małopolski Wojewódzki Inspektor [...] za pośrednictwem Powiatowy Inspektor [...]" o treści: "W związku z otrzymanym pismem z dnia 16 czerwca 2025 r. o wstrzymaniu robót budowlanych na mojej działce nr [...] obr. [...] N. H. przy ul. [...] w K. w związku z postawieniem na mojej działce namiotu o konstrukcji stalowej o wymiarach 5m na 4m wnoszę o uchylenie niniejszego postanowienia oraz o wstrzymanie wykonania na czas rozpoznania sprawy. Według Urzędu koniecznym było uzyskanie pozwolenia na realizację obiektu. Jednakże zgodnie z obowiązującymi przepisami namiot ten jest namiotem luźno związanym z gruntem. Jest to jedynie stalowa konstrukcja obleczona płótnem. Namiot ten nie jest budynkiem zgodnie z definicją zawartą w ustawie. Namiot ten można co najwyżej zaliczyć do parterowego budynku gospodarczego o powierzchni 20 m2. Nie sposób zgodzić się z treścią postanowienia, że było konieczne uzyskanie decyzji pozwolenia na budowę w organie administracji architektoniczno-budowlanym. Uzyskanie zgody na budowę wymaga postawienie budynku zgodnie z art. 28 prawa budowlanego. Postawienie takiego namiotu nie mieści się w zakresie obowiązywania art. 28 prawa budowlanego, a wręcz jest wyłączony spod jego jurysdykcji. Mając na względzie brak konieczności uzyskania decyzji pozwolenia na budowę wnoszę o uchylenie niniejszego postanowienia oraz wstrzymanie jego wykonania na czas rozpoznania sprawy oraz wstrzymanie biegu terminów wskazanych w tym postanowieniu". Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie (dalej: "MWINB") postanowieniem nr 743/2025 z 11 sierpnia 2025 r., znak: WOB.7722.190.2025.KJAR, wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej: "kpa"), stwierdził wniesienie zażalenia z uchybieniem terminu, wskazując przy tym, że termin upłynął 27 czerwca 2025 r. W skardze M. C. (dalej: "skarżąca") wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji oraz umorzenie postępowania administracyjnego. Podniosła, że MWINB powinien był orzec kasatoryjnie (bo organy nie zwróciły się do niej o wyjaśnienie wątpliwości, czy złożyła zażalenie, czy też pismo innej treści), zaś postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe (bo luźno związana z gruntem stalowa konstrukcja obleczona płótnem nie jest budynkiem i nie wymaga pozwolenia na budowę – jest to co najwyżej parterowy budynek gospodarczy o pow. 20 mkw.). 13 października 2025 r. skarżąca wniosła o zasądzenie kosztów. W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "ppsa"). Na postanowienie o wstrzymaniu budowy przysługuje zażalenie (art. 48 ust. 4 Pb). Zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie (art. 141 § 2 kpa). Zażalenie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał postanowienie (art. 129 § 1 w zw. z art. 144 kpa). W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi (art. 43 zd. 1 kpa). Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne (art. 134 kpa). Do zażaleń zastosowanie ma zasada ograniczonego formalizmu, zgodnie z którą zażalenie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia i wystarczy, jeżeli wynika z niego, że strona nie jest zadowolona z wydanego postanowienia (art. 128 zd. 1 i zd. 2 w zw. z art. 144 kpa). Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (tu: odpowiedzi na pytanie o konieczność uzyskania pozwolenia na budowę namiotu) organ odwoławczy musi sprawdzić, czy zażalenie wniesiono w terminie, ponieważ merytoryczne rozpatrzenie spóźnionego zażalenia stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Jeśli organ odwoławczy stwierdzi, że zażalenie było spóźnione, to musi wydać postanowienie o uchybieniu terminowi, nawet jeśli uchybienie było nieznaczne (tu: 5-dniowe). Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i nie ma podstaw do pozbawienia go mocy wiążącej, albowiem sporne pismo należało potraktować jako spóźnione zażalenie. Z akt administracyjnych wynika, że postanowienie PINB zawierało wymagane prawem procesowym pouczenie, skarżąca brała udział w postępowaniu (28 stycznia 2025 r. – własnoręczny podpis na protokole z czynności kontrolnych; 10 lutego 2025 r. – doręczenie do rąk dorosłego domownika zawiadomienia o wszczęciu postępowania; 26 marca 2025 r. – własnoręczny podpis na protokole z oględzin; 20 czerwca 2025 r. – doręczenie do rąk dorosłego domownika postanowienia organu pierwszej instancji), a korespondencja – zarówno do niej, jak i od niej – była opatrzona jednym adresem wynikającym z rejestru gruntów i nie była kwestionowana. Za tym, że sporne pismo jest zażaleniem, przemawia: sposób zaadresowania (do MWINB za pośrednictwem PINB), wyrażenie niezadowolenia z postanowienia PINB, brak naprowadzenia na przesłanki uruchomienia trybów nadzwyczajnych, data nagłówkowa (która może sugerować terminowe sporządzenie połączone z nieterminowym wysłaniem). Brak opatrzenia tytułem ("zażalenie") nie jest przesądzający i nie może być postrzegany jako okoliczność, która – automatycznie – rodzi po stronie organu obowiązek upewnienia się co do rzeczywistej woli autora. To z kolei, że sporne pismo było zażaleniem spóźnionym, wynika z zestawienia dat (20 czerwca 2025 r. – doręczenie postanowienia PINB; 27 czerwca 2025 r. – ostatni dzień terminu na wniesienie zażalenia; 2 lipca 2025 r. – wniesienie zażalenia). Podkreślić należy zarówno to, że postępowanie zwyczajne (inicjowane zażaleniem) ma pierwszeństwo przed postępowaniami nadzwyczajnymi, jak i to, że skarżąca nie wskazuje, jakie "pismo innej treści" miałaby składać zamiast zażalenia. Biorąc pod uwagę formalny charakter zaskarżonego postanowienia i ograniczony zakres badania, który odnosi się wyłącznie do terminowości środka zaskarżenia, niemożliwe było odniesienie się (tak przez MWINB, jak i przez Sąd) do zarzutu bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, czyli odpowiedzenie na pytanie o konieczność uzyskania pozwolenia na budowę namiotu. Z tych względów Sąd skargę oddalił (art. 151 ppsa).