II SA/Kr 1229/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie WSA Grażyna Firek (spr.) WSA Renata Czeluśniak Protokolant: Joanna Obrał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2008 r. sprawy ze skargi W.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [....] w przedmiocie zatwierdzenia projektu zamiennego skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia [....] wydaną na podstawie art. 51 ust., art. 80 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku- Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 roku, Nr 207, póz. 2016 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a. zatwierdził projekt zamienny zagospodarowania działki nr ..... w N. , związany z budową wiaty gospodarczej i udzielił M.R. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, związanych z budową ww wiaty gospodarczej, realizowanej na działce nr ..... w N., a także- na podstawie art. 55 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane- nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu. W uzasadnieniu organ podał, iż własnym postanowieniem z dnia [....] wydanym na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy- Prawo budowlane, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych, związanych z budową przedmiotowej wiaty, a także nałożył na M.R. obowiązek dostarczenia inwentaryzacji geodezyjnej i szkicu polowego. Inwestor zrealizował obowiązek, a ze złożonych dokumentów wynikało, iż obiekt został zrealizowany z istotnym odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie odległości od granicy sąsiedniej działki nr ....... Wobec tego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [....] decyzję, nakładając na inwestora obowiązek dostarczenia projektu zamiennego zagospodarowania działki nr ....., uwzględniającego zmiany w dotychczas wykonanych robotach budowlanych, za podstawę przyjmując art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy- Prawo budowlane. Natomiast [....] Starosta P. decyzją znak [....] uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę w części dotyczącej projektu zagospodarowania działki, w pozostałym zakresie nie zmieniając jej. W dalszej części organ nadzoru budowlanego zaznaczył, że strona- W.W. - wniósł zastrzeżenia co do faktycznego przebiegu granic działek, podnosząc, że granica, uwidoczniona na mapie sytuacyjno- wysokościowej, jest niezgodna ze stanem faktycznym. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że kwestia przebiegu granic nie leży w jego kompetencji, a właściciele mogą zażądać rozgraniczenia przez właściwe organy. Wskazano także, że inwestor przedłożył sporządzony przez osobę uprawnioną zamienny projekt zagospodarowania działki nr ...., z którego wynika, iż wykonane dotychczas roboty budowlane są zgodne z poprzednim projektem, za wyjątkiem usytuowania budynku w stosunku do projektu zagospodarowania działki, z tym że obecna odległość od działki sąsiedniej (1,56m) spełnia wymogi przepisów techniczno- budowlanych. Wobec tego organ nadzoru budowlanego, powołując się na treść art. 51 ust. 4 ustawy- Prawo budowlane, zatwierdził projekt zamienny. Od powyższej decyzji odwołanie w terminie wniósł W.W. , domagając się orzeczenia nakazu rozbiórki spornego obiektu. Zarzucił, że inwestor wzniósł wiatę w odległości 15 cm od granicy jego działki, a także wykopał dół pod fundament, powodując nachylenie istniejącego ogrodzenia. W jego ocenie stwierdzenie, że inwestor zmienił usytuowanie budynku, nie jest zgodne z prawą, podobnie jak niezgodne ze stanem faktycznym są ustalenia organu odnośnie odległości od granicy działki. Wskazał, iż zamierza wystąpić do sądu powszechnego w sprawie naruszenia posiadania, jak również zawiadomić prokuraturę o niezgodnym z rzeczywistym stanem przedstawieniem granic działek na mapie sytuacyjno - wysokościowej. Decyzją z dnia [....] , .......Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, jako podstawę wskazując art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 roku, Nr 156, póz. 1118). Wojewódzki Inspektor przestawił dotychczasowy przebieg postępowania, stwierdzając następnie, że kwestionowane rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Powołał się przy tym na ustalenia, poczynione przez organ pierwszej instancji, wskazując na treść art. 51 ust. 4 ustawy- Prawo budowlane. Zdaniem organu odwoławczego, z materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że inwestor wykonał nałożony na niego obowiązek, przedstawiając zastępczy projekt budowlany w zakresie zagospodarowania działki nr ....., zatem wydanie decyzji, zatwierdzającej ten projekt było zasadne. Odnosząc się do zarzutów odwołania wyjaśniono, iż kwestia usytuowania przedmiotowej wiaty dotyczy sąsiedzkiego sporu o naruszenie prawa własności oraz ustalenia granic sąsiadujących ze sobą nieruchomości. Z uwagi na cywilnoprawny charakter sprawy te należą do właściwości sądu powszechnego, a nie organów nadzoru budowlanego. Natomiast ocena zgodności usytuowania wiaty z projektem zagospodarowania działki, stanowiącym część projektu budowlanego, została oparta na geodezyjnej inwentaryzacji, sporządzonej przez osobę uprawnioną i w ocenie organu brak jest podstaw do jej podważenia. W.W. nie zgodził się z powyższym rozstrzygnięciem, wnosząc w terminie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Domagał się natychmiastowego wstrzymania dalszej budowy i nakazania rozbiórki wykonanej już części wiaty, oraz wydanie zakazu budowy w odległości mniejszej niż 1,5 metra od granicy jego działki. Zarzucił, iż nieprawdziwe jest twierdzenie, jakoby inwestor zmienił usytuowanie budowanej wiaty, a także że jej odległość od granicy działki nie jest mniejsza niż 1,5 metra. Jego zdaniem, przed wydaniem pozwolenia należało przeprowadzić postępowanie rozgraniczeniowe, ponownie zaznaczył też, iż rzeczywisty przebieg granicy nie odpowiada temu, który został uwidoczniony na mapach geodezyjnych. W odpowiedzi na skargę .......Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, póz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania ich z naruszeniem prawa, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w razie braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala ją na podstawie art. 151 p.p.s.a. Postępowanie w niniejszej sprawie dotyczy zatwierdzenia projektu budowlanego zastępczego w zakresie projektu zagospodarowania działki. Podstawą do jego wszczęcia było stwierdzenie, iż inwestor realizuje przedmiotowy obiekt- wiatę gospodarczą z istotnym odstępstwem od zatwierdzonego przez organ administracji architektoniczne- budowlanej projektu. Stosownie do art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy- Prawo budowlane, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. W myśl art. 83 ust. 1 sprawy, o których mowa w art. 50, należą do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego. Jak wynika z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy, przed upływem dwóch miesięcy od wydania postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych, organ nadzoru budowlanego w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, w drodze decyzji, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Zgodnie z art. 51 ust. 4, po upływie wyznaczonego terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Postępowanie organów nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie odpowiada wymogom powyższych przepisów. Inwestor realizował sporny obiekt niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym- zmienił usytuowanie wiaty w stosunku do miejsca, gdzie winna być wykonana w myśl postanowień projektu zagospodarowania działki. W tym miejscu trzeba zaznaczyć, że zmiana usytuowania budynku nastąpiła w odniesieniu do tego projektu, nie zaś w stosunku do miejsca, w którym pierwotnie wykonywano obiekt. Ani z materiału dowodowego, ani z treści obu decyzji nie wynika, jakoby inwestor zmienił lokalizację wiaty już w czasie wykonywania robót budowlanych, a jedynie, iż zmienił ją w stosunku do projektu, przystępując do budowy w innym miejscu, niż zatwierdzone pozwoleniem. W tym zakresie zatem zarzuty skarżącego są bezpodstawne i wynikają jedynie z błędnego zrozumienia treści decyzji. Odstępstwo, polegające na zmianie usytuowania obiektu, ma charakter istotnego, a zatem organy nadzoru budowlanego miały obowiązek wdrożenia procedury, określonej w art. 50 ust. 1 pkt 4, art. 51 ust. 1 pkt 3 i ust. 4 ustawy- Prawo budowlane. Warto zauważyć, iż przepisy te mają brzmienie kategoryczne-wynikający z nich obowiązek nie ma charakteru warunkowego, a podjęcie rozstrzygnięć nie zależy od uznania organów. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego był zatem zobligowany najpierw do wstrzymania wykonania robót budowlanych, następnie do nałożenia obowiązku przedłożenia projektu zamiennego, a po wykonaniu tego obowiązku przez inwestora- do zatwierdzenia takiego projektu i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Zarzuty skarżącego, odnoszące się do przebiegu granicy pomiędzy jego działką a terenem inwestycji, nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy- Prawo budowlane, każdy projekt budowlany, a zatem również zastępczy, winien zawierać plan zagospodarowania działki, sporządzony na aktualnej mapie, przy czym jako aktualną uznać mapę w takim jej kształcie, jaki obecnie znajduje się w zasobie geodezyjnym. Brak jest zatem możliwości innego niż na mapie sytuacyjno- wysokościowej bądź ewidencyjnej określenia granic nieruchomości przez organ nadzoru budowlanego. Trzeba przy tym podkreślić, iż pozwolenie na budowę zostało uchylone decyzją Starosty P. z dnia [....] , jedynie w zakresie planu zagospodarowania działki, natomiast w pozostałej części nadal jest wiążące. W ramy owej pozostałej części wchodzi również badana przez organy administracji architektoniczne- budowlanej kwestia posiadania przez inwestora prawa do dysponowania terenem na cele budowlane. Prawo to badane jest na podstawie oświadczenia, składanego pod rygorem odpowiedzialności karnej, zaś deklaracja taka odnosi się do obszaru, uwidocznionego w dokumentach geodezyjnych. Kwestia ta była zatem przedmiotem rozpoznania w toku postępowania o wydanie pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego (pierwotnego). W ocenie Sądu postępowanie administracyjne nie jest ponadto główną płaszczyzną ochrony praw jego stron, wynikających z przepisów prawa cywilnego materialnego, i rację w tym wypadku mają organy nadzoru budowlanego, uznając, iż w sprawie spornych granic właściwa jest droga postępowania przed sądem powszechnym, ewentualnie organami powołanymi do rozgraniczenia nieruchomości w wypadku powstania sporu. Wobec powyższego skarga okazała się niezasadna i podlegała oddaleniu, co Sąd uczynił, za podstawę przyjmując art. 151 p.p.s.a.