II SA/Kr 1237/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie : Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędzia WSA Mirosław Bator Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2011 r. sprawy ze skargi E.D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 13 maja 2011 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala. II SA/Kr 1237/11 Uzasadnienie wyroku z dnia 21 października 2011 roku Decyzją z dnia 01 lutego 2010 r znak: [...] , Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. , nakazał Pani E.D. rozbiórkę na własny koszt samowolnie wybudowanego ogrodzenia działki ew. nr [...] położonej w miejscowości M. , wzdłuż działki ew. nr [...] , stanowiącej miejsce publiczne. PINB w L. prowadził wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie legalności prowadzonej budowy ogrodzenia działki ewidencyjnej nr [...] wzdłuż działki ewidencyjnej nr [...] w miejscowości M. W ramach postępowania dowodowego PINB w L. w dniu [...] września 2009 r. przeprowadził czynności kontrolne na działce nr [...] z udziałem P. E.D. W protokole stwierdzono, że cyt: "Ogrodzenie wykonane jest jako stalowe, z słupków stalowych, z wypełnieniem siatką stalową, o wysokości ok. 1,5 m. Działka ta bezpośrednio przylega do drogi ozn. nr [...] . Od strony drogi na długości 8 m wykonano cokolik betonowy, w którym zabetonowano 6 słupków stalowych, natomiast w pozostałej części działki od strony drogi zabetonowano jedynie słupki stalowe w ziemi, bez wykonania wypełnienia między słupkami. Cokolik betonowy o wysokości od 0,3 do 0,7 m nad poziomem terenu. Ogrodzenie to usytuowane jest w odległości od 1,0 m do 1,4 m od istniejącej zewnętrznej krawędzi drogi"(...). "Wszystkie w/w roboty wykonane zostały bez dokonania stosownego zgłoszenia zamiaru przystąpienia do ich wykonywania ". Wg oświadczenia P. E.D. cyt.: "Pod koniec lipca 2009 r. przystąpiliśmy do budowy ogrodzenia w/w działki". Do protokołu dołączono zdjęcia (k - 7 - 10 akt I inst.). Stan własności działek nr [...] i [...] ustalono na podstawie wypisów z rejestru gruntów (k - 4, 15 akt I inst). Pozyskano informacje Wójta Gminy L. , który w piśmie z dnia [...] .2009 r. stwierdza, że działka nr ewid. [...] stanowi mienie komunalne, nie figuruje w wykazie dróg gminnych i stanowi drogę wewnętrzną (k - 13 akt I inst) oraz w piśmie z dnia [...] .2009 r., w którym informuje, że Gmina L. nie posiada aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który obejmowałby działkę nr [...] w miejscowości M. , jak również, że dla tej działki nie została wydana ostateczna decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (k - 23 akt I inst.). W protokole słuchania strony w dniu [...] .2009 r. P.E.D. oświadczyła, że była inwestorem budowy ogrodzenia (k - 27 akt I. inst.). PINB w L. postanowieniem z dnia 17.11.2009 r., wydanym na podstawie art. 49b ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów i opracowań wymienionych w tym postanowieniu w terminie 30 dni od doręczenia postanowienia. Inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów. Wobec powyższego, po powiadomieniu stron w trybie art. 10 Kpa, w piśmie z dnia [...] .2010 r. (k - 40) - w dniu 01.02.2010 r. r. PINB w L. wydał skarżoną decyzję , znak: [...] , którą nakazano Pani E.D. rozbiórkę na własny koszt samowolnie wybudowanego ogrodzenia działki ew. nr [...] położonej w miejscowości M. , wzdłuż działki ew. nr [...] , stanowiącej miejsce publiczne. Odwołanie od decyzji wniosła w ustawowym terminie P. E.D. . Decyzją z dnia 13 maja 2011 roku nr [...] , [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał skarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazał, że po przeprowadzeniu kontroli prawidłowości postępowania administracyjnego organu I instancji i wydanej decyzji dokonał powtórnego rozpatrzenia sprawy w granicach zakreślonych przez postępowanie pierwszoinstancyjne i stwierdził, że skarżona decyzja została wydana prawidłowo. W toku postępowania organ I instancji zapewnił gwarancje procesowe stron, gdyż miały zapewnioną możliwość udziału w postępowaniu oraz były powiadomione zgodnie z art. 10 Kpa przed wydaniem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i zgłoszonych żądań. Przedmiotem postępowania jest legalność prowadzonej przez inwestora - P. E.D. -budowy ogrodzenia działki ewidencyjnej nr [...] wzdłuż działki ewidencyjnej nr [...] w miejscowości M. Działka nr [...] stanowi własność Gminy L. przekazaną przez P. E.D. umową darowizny - akt notarialny Rep. [...] nr [...] z dnia 26.01.2008 r. (informacja Wójta Gminy L. z dnia 26.10.2009 r. - k - 28 akt I inst.). Organ I instancji za podstawę nałożenia na inwestora obowiązków postanowieniem z dnia 17.11.2009 r. w zakresie przedłożenia dokumentów wymienionych w tym postanowieniu oraz skarżoną decyzją przyjął dokonane w trakcie prowadzonego postępowania ustalenie, na podstawie informacji przekazanej przez Wójta Gminy L. , który w piśmie z dnia [...] .2009 r. stwierdza, że działka nr ewid. [...] stanowi mienie komunalne, "nie została zaliczona do kategorii dróg gminnych (opubl. w Dzienniku Urzędowym Nr 3/89 Woj. Nowosądeckiego) i stanowi drogę wewnętrzną" (k - 13 akt I inst.) oraz w piśmie z dnia [...] .2009 r., w którym podaje, że "działka nr [...] o pow. 0,0117 ha położona w M. stanowi drogę. Droga ta kwalifikowana jest jako miejsce publiczne, ale nie posiada kategorii drogi gminnej" (k - 28 akt I inst.). Przez miejsce publiczne należy rozumieć miejsce, z którego potencjalnie dozwolone jest korzystanie ogółu osób. Skoro przez działkę nr [...] przebiega urządzona droga (co zostało udokumentowane również na zdjęciach załączonych do protokołu oględzin z dnia [...] .2009 r., k. 8 - 10 akt I inst.), nie będąca drogą publiczną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 Nr 19, póz. 115), ale jest miejscem publicznym, to realizacja ogrodzenia od strony działki [...] na działce nr [...] wymagała dokonania zgłoszenia, na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 3, zgodnie z którym zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych. Organ I instancji wobec ustalenia, że inwestor nie dokonał zgłoszenia, słusznie za podstawę prowadzonego postępowania przyjął przepis art. 49 b, zgodnie z którym: 1. Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. 2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni: 1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4; 2) projektu zagospodarowania działki lub terenu; 3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. 3. W przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust. 1. 4. Jeżeli zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 2, właściwy organ, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Na postanowienie przysługuje zażalenie. 5. Do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 59g, z tym że wysokość opłaty w przypadku budowy, o której mowa w: 1) art. 29 ust. 1 pkt 7-11, 14, 15, 17 i 18 oraz w art. 30 ust. 1 pkt 3 i 4 - wynosi 2.500 zł; 2) art. 29 ust. 1 pkt 1-3, 5, 6, 12, 13, 16 i 19-21 - wynosi 5.000 zł. 6. Właściwy organ, w przypadku gdy budowa nie została zakończona, po wniesieniu opłaty, o której mowa w ust. 5, zezwala, w drodze postanowienia, na dokończenie budowy. 7. W przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej właściwy organ wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1. Postanowieniem z dnia 17.11.2009 r. wydanym na podstawie art. 49b ust. 2 ustawy - Prawo budowlane nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów i opracowań wymienionych w tym postanowieniu, określając termin wykonania nałożonego obowiązku. Inwestor nie wykonał obowiązku w wyznaczonym terminie. Mając na uwadze powyższe, organ I instancji zobligowany był do wydania skarżonej decyzji. Kończąc organ II instancji wskazał, że przepisy prawa budowlanego nie pozostawiają organom nadzoru budowlanego swobody decyzyjnej w zakresie nakładania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego w przypadku niewykonania obowiązków nałożonych na podstawie art. 49 b ust. 2. Zgodnie bowiem z cyt. powyżej art. 49 b ust. 3 w przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust. 1, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Jednoczenie wyjaśniono, że termin 30 - dniowy zakreślony w postanowieniu z dnia 17.11.2009 r. jest terminem wynikającym wprost z ustawy i nie może zostać przedłużony przez organ prowadzący postępowanie. Mając zatem na uwadze, że skarżona decyzja została wydana prawidłowo, MWINB w K. orzekł jak w sentencji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. Skargę na powyższą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wniosła E.D. domagając się jej uchylenia i wskazując, że decyzją tą została skrzywdzona. W uzasadnieniu wskazała, że decyzja została wydana przy błędnym ustaleniu, że ogrodzenie zostało wzniesione w miejscu które należy uznać za miejsce publiczne. Działka ewidencyjna [...] stanowiła jej własność, a jej część wykorzystywała z przeznaczeniem na drogę, przy czym część drogowa od dalszej części jej działki była ogrodzona płotem ligustrowym. Płot ten nie tylko odgradzał część użytkową od części drogowej, ale także na pewnym odcinku powstrzymywał osuwanie się skarpy. Działka ewidencyjna [...] podzieliła się. Ów płot ligustrowy i jeszcze pas gruntu w stronę drogi należy do działki ewid. [...] , która pozostaje własnością skarżącej do chwili obecnej. Aktem notarialnym z dnia [...] 2008r . podarowała Gminie L. działkę ewid. [...] . W czasie zawierania umowy darowizny, ani później nikt nie informował skarżącej, że ta darowana działka [...] stanie się miejscem publicznym. Dolna część płotu ligustrowego miała być przy budowie drogi nienaruszona, natomiast skarżąca zgodziła się na usunięcie górnej części płotu ligustrowego. Ustalone to zostało z przedstawicielem Gminy odpowiedzialnym za budowę dróg, który był na miejscu. W czasie budowy drogi pod nieobecność skarżącej usunięto cały płot ligustrowy zabezpieczający, odgradzający jej działkę i powstrzymujący skarpę przed osuwiskiem. Gdy skarżąca to zobaczyła o mało nie zemdlała, gdyż widok był straszny, bo obsuwała się ze skarpy jej zagospodarowana działka. Skarpę i działkę trzeba było natychmiast zabezpieczyć. Podjęła zatem decyzję odbudowania własnym kosztem ogrodzenia. Na ten cel zapożyczyła się. By uchronić działkę przed osuwiskiem-osunięciem się ziemi na drogę wybudowała murek zabezpieczający działkę przed zsunięciem się na drogę i ogrodzenie na słupkach. Nigdy nie myślała, że już po darowaniu Gminie działki ewid. [...] , działka stanie się miejscem publicznym. Ponadto dla niej ogrodzenie z ligustru miało takie samo znaczenie jak ogrodzenie na murku odgradzało działkę od drogi i zabezpieczało skarpę. Ten płot ligustrowy był odpowiednio wysoki i szeroki i był utrzymywany w należytym stanie. Wykonane przez skarżącą ogrodzenie jest wykonane w głąb działki ewid. [...] i odgradza działkę, a także zabezpiecza osuwanie się skarpy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., a orzekanie – w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie rozważań prawnych wskazać należy, że okoliczności przytoczone w skardze, a skupiające się na poczuciu krzywdy skarżącej, na gruncie postępowania administracyjnego nie mogą odnieść żadnego skutku. Jak bowiem już wyżej wskazano, w postępowaniu sądowo administracyjnym, sąd bada wyłącznie, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem i tylko jego niezgodność z prawem, może skutkować wyeliminowaniem go z obrotu prawnego. W przedmiotowej sprawie nie doszło natomiast do naruszenia prawa uzasadniającego wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Zaznaczyć przy tym należy, że organ prawidłowo ustalił cały stan faktyczny, który w zasadzie nie jest zresztą przez skarżącą kwestionowany. W sposób nie budzący żadnych wątpliwości wynika z niego, że skarżąca wybudowała bez zgłoszenia ogrodzenie działki ew. nr [...] położonej w miejscowości Młynne, wzdłuż działki ew. nr [...] . Zgodnie natomiast z art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych. O ile działka ew. nr [...] nie jest drogą publiczną w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, to jednak w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym dokumentacji fotograficznej, nie budzi żadnych wątpliwości, że droga ta stanowi inne miejsce publiczne w rozumieniu w/w przepisu. Działka ta jest bowiem urządzoną działką drogową, stanowi własność gminy i jest bez ograniczeń dostępna dla nieokreślonego kręgu osób. Z powyższego wynika zatem, że skarżąca celem wykonania ogrodzenia własnej działki od strony działki ew. nr [...] , winna była dokonać zgłoszenia. Ponieważ tego nie uczyniła, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. , wszczął na podstawie art. 49b ust. 2 prawa budowlanego tzw. postępowanie legalizacyjne zasadnie zobowiązując inwestora postanowieniem z dnia 17.11.2009 r., do przedłożenia w terminie 30 dni dokumentów i opracowań wymienionych w tym postanowieniu. Ponieważ inwestor dokumentów nie przedłożył, orzekł na podstawie art. 49b ust. 1 i 3 prawa budowlanego o nakazie rozbiórki ogrodzenia wybudowanego bez wymaganego prawem zgłoszenia. Z powyższego wynika zatem, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a zatem brak jest podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Mając zatem na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.