II SA/Kr 1237/16

PostanowienieWSA w Krakowie2017-06-13

Skład orzekający: Renata Ranicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata może zostać oddalony, jeśli sytuacja materialna wnioskodawcy nie uległa znacznemu pogorszeniu od czasu poprzedniego, prawomocnego oddalenia podobnego wniosku?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata został oddalony, ponieważ skarżąca nie wykazała, aby jej sytuacja materialna uległa pogorszeniu od czasu prawomocnego oddalenia poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wykazane dochody i wydatki pozostały na zbliżonym poziomie, a część deklarowanych wydatków nie miała charakteru koniecznych.
Stan faktyczny
Skarżąca M.B. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Był to kolejny wniosek w tej sprawie, gdyż poprzedni został prawomocnie oddalony. Skarżąca uzasadniała wniosek niższym wynagrodzeniem w kwietniu 2017 r. i przedstawiała swoje miesięczne wydatki. Do wniosku dołączyła kopie dokumentów potwierdzających dochody i wydatki.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek skarżącej M.B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 14 lipca 2016 r. znak: [....] w przedmiocie odmowy stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącej M.B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata Rozpoznawany wniosek jest kolejnym (drugim) w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 5 stycznia 2017 r. Referendarz sądowy oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Skarżąca nie wniosła sprzeciwu od wydanego postanowienie, które stało się prawomocne. W dniu 7 marca 2017 r. sąd wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od złożonej skargi w wysokości 100 zł. Postanowieniem z dnia 2 maja 2017 r. WSA w Krakowie odrzucił skargę M.B. z uwagi na nieuiszczenie stosownego wpisu od skargi w terminie. Postanowienie to zostało skutecznie doręczone skarżącej i ta w odpowiedzi na nie złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Rozpoznanie kolejnego wniosku ( drugiego) winno nastąpić w kontekście art. 165 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym " postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane w skutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, lub nawet prawomocne", z uwzględnieniem przepisów materialnych stanowiących podstawę przyznania prawa pomocy. Wniosek z dnia 5 czerwca 2017 r. uzasadniony został faktem, iż wynagrodzenie skarżącej wyniosło w kwietniu 2017 r. 937,77 zł., z tych względów skarżącej nie stać na poniesienie kosztów sądowych i kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Cały uzyskiwany w miesiącu dochód przeznaczany jest pokrywanie miesięcznych wydatków koniecznych i zobowiązań stałych. Skarżąca jak w poprzednio rozpoznawanym wniosku wymieniła miesięcznie wydatki i zobowiązania : zakup biletu miesięcznego - 100 zł, abonament telefoniczny - 50 zł, opłata za wodę- 45,54 zł, opłata za śmieci - 10 zł, opłata za energie elektryczną- 101,46 zł, środki czystości co miesiąc - około 80 zł, zakup lekarstw około - 80 zł, usługa kominiarska - 150 zł, koszty usług ksero - 55,38 zł. Pozostałą cześć dochodu przeznacza na wyżywienie. Do wniosku skarżąca dołączyła kserokopie następujących dokumentów: odcinki opłat za energię elektryczną, bilet miesięczny, faktur VAT na zakup lekarstw z dnia 2 czerwca 2017 r. na kwotę 13.88 zł , fakturę VAT za dostawę wody - 45,54 zł, informacja o opłatach za gospodarowanie odpadami komunalnymi z dnia 3 kwietnia 2017 r., potwierdzenie z dnia 29 kwietnia 2017 r. wypłaty środków z rachunku karty w wysokości 1.500 zł, faktura VAT za usługi poligraficzne - 55.38 zł, zaświadczenie z dnia 15 maja 2017 r. banku [....] o realizacji wybranych transakcji na rachunku, skierowanie na zabiegi rehabilitacyjne. W ocenie orzekającego skarżąca nie wykazała , że jej sytuacja materialna od chwili złożenia pierwszego wniosku pogorszyła się. Wykazane miesięczne dochody i wydatki w przypadku drugiego wniosku pozostają na zbliżonym poziomie co wskazane w pierwszym wniosku i nie dają podstaw do przyznanie prawa pomocy. Łączne koszty miesięcznych wydatków uznanych przez orzekającego za konieczne zamykają się kwotą 320,88 zł energia, woda ( za miesiąc - 11.38 zł), bilet miesięczny, leki ( według faktury - 13,88 zł ) ), po ich odliczeniu skarżącej pozostaje kwota 616,49 zł wraz z dodatkowymi środkami z wypłaconym z rachunku karty w dniu 29 kwietnia 2017 r. Orzekający zwraca uwagę, iż skarżąca przedstawia wydatki, które nie mają charakteru koniecznych wydatków – powtarzające się wydatki na środki czystości w wysokiej kwocie, których comiesięczny zakup nie jest konieczny, usługi ksero. Również deklarowana kwota przeznacza na zakup leków nie znajduje potwierdzenia w przedłożonych fakturach. Istotnie w miesiącu kwietniu skarżąca uzyskała z uwagi na zwolnienie lekarskie niższe wynagrodzenie - 937,37 zł, niż zwyczajowo 1.440 zł jednakże ten fakt nie może przesądzić o uznania, iż jej sytuacja życiowa pogorszyła się. Tym bardziej, iż mowa jest o wynagrodzenie za kwiecień a skarżąca składa wniosek 5 czerwca 2017 r. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Kluczową zaś rolę dla oceny możliwości płatniczych skarżącego ma fakt, iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach – z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych. Mając na uwadze powyższe, w ocenie orzekającego, skarżąca nie wykazała skutecznie, iż w obecnej sytuacji majątkowej nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a jej sytuacja materialna uległa takiemu pogorszeniu, iż skutkowałoby to przyznaniem jej prawa pomocy. Stąd mając powyższe na względzie Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 165 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło