II SA/Kr 1243/23
WyrokWSA w Krakowie2024-04-16
Skład orzekający: Magda Froncisz, Mirosław Bator, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zmiana sposobu zagospodarowania nieruchomości polegająca na utworzeniu placu postojowego dla samochodów ciężarowych i maszyn budowlanych, która nastąpiła przed wejściem w życie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z 2003 r. oraz przed uchwaleniem obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, może być podstawą do nakazania przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania nieruchomości, jeśli zmiana ta była legalna w świetle przepisów obowiązujących w dacie jej dokonania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zmiana sposobu zagospodarowania nieruchomości polegająca na utworzeniu placu postojowego dla samochodów ciężarowych i maszyn budowlanych, która nastąpiła w 1993 r., była legalna w świetle przepisów obowiązujących w tamtym czasie (ustawa z 1984 r. o planowaniu przestrzennym oraz ustawa z 1974 r. Prawo budowlane). Ponieważ zmiana ta była legalna, nie można nakazać przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania nieruchomości, nawet jeśli obecny sposób zagospodarowania jest niezgodny z późniejszymi miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego. Plany miejscowe działają na przyszłość i nie mogą stanowić podstawy do nakazania dostosowania legalnie istniejącego sposobu zagospodarowania do ich zapisów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o nakazanie przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania działki nr [...] w miejscowości S. (obecnie P. C.), która od 1993 r. jest wykorzystywana jako plac postojowy dla samochodów ciężarowych i maszyn budowlanych, podczas gdy pierwotnie służyła celom mieszkalnym. Organy administracji publicznej i sądy administracyjne rozpatrywały sprawę wielokrotnie, badając legalność zmiany sposobu zagospodarowania nieruchomości w kontekście obowiązujących przepisów prawa planistycznego i budowlanego w różnych okresach. Ostatecznie Sąd uznał, że zmiana sposobu zagospodarowania nastąpiła w 1993 r. i była legalna w świetle ówczesnych przepisów, co uniemożliwia nakazanie przywrócenia poprzedniego stanu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędziowie: WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Jacek Bursa Protokolant: sekretarz sądowy Anna Frasik-Mazurek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi D. B. i A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 14 lipca 2023 r. znak: SKO.ZP/415/36/2022 w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia poprzedniego stanu zagospodarowania nieruchomości oddala skargę.
Burmistrz Gminy K. decyzja z dnia 9 grudnia 2021 r. nr WGP.670.16.20214 działając na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. w związku z art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie wszczęte na wniosek A. B., D. B., S. M. i E. M. o wydanie decyzji nakazującej właścicielowi działki nr [...] położonej w miejscowości S., obecnie P. C. (poprzedni właściciele nieruchomości O. i J. C.) przywrócenia poprzedniego sposobu jej zagospodarowania. W uzasadnieniu organ I instancji streścił przebieg postępowania w sprawie, w tym wydane decyzje organów obu instancji oraz zapadłe w sprawie wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (wyrok z dnia 10.12.2015 r., sygn. akt: II SA/Kr 1253/15 i wyrok z dnia 27.02.2019 r., sygn. akt: II SA/Kr 1547/18) i Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 15.02.2018 r., sygn. akt: II OSK 1028/16). Omówiono wytyczne ujęte w ww. wyrokach sądów administracyjnych dla dalszego postępowania oraz zalecenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, zawarte w ostatnio wydanej decyzji z dnia 20.07.2020 r. uchylającej decyzję organu I instancji z dnia 30.09.2019 r. i przekazującej sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Następnie organ zreferował czynności podjęte w toku ponownego rozpatrzenia sprawy i przedstawione na wezwanie organu stanowisko stron, omówił też pozyskane dowody w postaci danych ze Starostwa Powiatowego w Krakowie Wydział Komunikacji o pojazdach zrejestrowanych przez O. C., J. C., B. C. i P. C. w latach 1990-2005 r. oraz zdjęć lotniczych obrazujących działkę nr [...] obr. S. z okresu 1990-2005 r. i opinii z dnia 13.10.2021 r. dr inż. A. W.-biegłego sądowego z zakresu fotogrametrii i fotointerpretacji. W oparciu o zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy Burmistrz Gminy K. ustalił sposób zagospodarowania przedmiotowej działki przed 2003 r. przyjmując, że już w latach 90-tych działka ta była wykorzystywana do parkowania pojazdów ciężarowych, a pomiędzy 1997 r. a 2003 r. uległa zwiększeniu powierzchnia terenu utwardzonego poprzez utwardzenie placu na zachód i południe od budynku oraz drogi dojazdowej aż do działki nr [...]. Dalej organ stwierdził, że utwardzenie części dz. nr [...] i wykorzystywanie do parkowania na niej pojazdów mechanicznych służących do wykonywania działalności gospodarczej prowadzonej od 1993 r. przez rodzinę C. nastąpiło przed wejściem w życie art. 53 ust. 3 ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym, obowiązującej od 11.07.2003 r. Zdaniem organu, ocena zgodności sposobu zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości z obowiązującym wówczas ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy K., zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej Nr XL/322/93 z dnia 17.12.1993 r. jest bezprzedmiotowa, co organ wywiódł w oparciu o dokonaną interpretację art. 59 u.p.z.p. i dominującą linię orzeczniczą sądów administracyjnych (np. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 18.02.2015 r., II SA/Po 1169/14). Wskazał, że zastosowanie art. 59 ust. 3 u.p.z.p. w rozpatrywanej sprawie byłoby zastosowaniem prawa wstecz i złamaniem zasady lec retro non agit, ponieważ zagospodarowanie przedmiotowej działki w kwestionowany przez wnioskodawców sposób nastąpiło przed wejściem w życie przedmiotowej ustawy. Z tego powodu umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli A. B., D. B., E. M. i S. M. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Burmistrza Gminy K. - celem wydania merytorycznego rozstrzygnięcia po uprzednim uzupełnieniu i prawidłowym przeanalizowaniu uzupełnionego materiału dowodowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 14 lipca 2023 r. nr SKO.ZP/415/36/2022 uchyliło w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji i orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że odmówiło nakazania właścicielowi działki nr [...] położonej w miejscowości S., obecnie P. C. (poprzedni właściciele nieruchomości O. i J. C.) przywrócenia poprzedniego sposobu jej zagospodarowania. W uzasadnieniu organ wskazał, że materialnoprawną podstawą prowadzonego postępowania jest przepis art. 59 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z art. 59 ust. 1 u.p.z.p. zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 stosuje się odpowiednio. Przepis ust. 1 stosuje się również do zmiany zagospodarowania terenu, która nie wymaga pozwolenia na budowę, z wyjątkiem tymczasowej, jednorazowej zmiany zagospodarowania terenu, trwającej do roku (art. 59 ust. 2 u.p.z.p.). Po myśli art. 59 ust. 3 u.p.z.p. w przypadku zmiany zagospodarowania terenu, o której mowa w ust. 2, bez uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości: 1/ wstrzymanie użytkowania terenu, wyznaczając termin, w którym należy wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, albo 2/ przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania. Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zainicjowane wnioskiem z dnia 29.01.2014 r. (jego wpływ do organu I instancji nastąpił w dniu 04.02.2014 r.) D. B., A. B., E. M. i S. M., w którym wnioskodawcy zażądali przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania działki nr [...] położonej w S. , czyli sposobu wynikającego z zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podnieśli, że działka znajduje się na terenie o symbolu Ml - tereny mieszkalnictwa zagrodowego i jednorodzinnego, na którym dopuszczona została realizacja małych parkingów pod warunkiem dostosowania ich-do wymogów i charakteru użytkowania podstawowego działki. Zdaniem wnioskodawców, sposób korzystania z tej części działki, która przeznaczona jest na miejsca parkingowe musi być zgodna z podstawowym przeznaczeniem terenu - czemu nie odpowiada jej wykorzystywanie do parkowania i wykonywania napraw i konserwacji ciężkiego sprzętu budowlanego, takiego jak samochody ciężarowe czy koparko - ładowarki, należącego do środków trwałych przedsiębiorstwa Zakład Transportowy [...]" prowadzonego przez B. C., syna właściciela działki J. C.. Faktyczny sposób wykorzystywania tej działki negatywnie oddziałuje na możliwość korzystania z nieruchomości znajdujących się w sąsiedztwie (hałasy, emisja spalin, zanieczyszczenie gruntu wyciekami płynów technologicznych i innych substancji). Niniejsza sprawa była już przedmiotem kilkukrotnego rozpoznania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie oraz sądów administracyjnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie na mocy decyzji z dnia 21.07.2015 r., utrzymało w mocy ww. decyzję Burmistrza Gminy K. z dnia 30.01.2015 r, z innym jednak uzasadnieniem, niż poczynił to organ I instancji. Kolegium wskazało wówczas, że przewidziany w art. 59 ust. 3 pkt. 3 ustawy tryb nie może zostać zastosowany w niniejszej sprawie w uwagi na to, że nie zachodzi określona w tym przepisie przesłanka braku planu zagospodarowania przestrzennego na terenie, którego dotyczy wniosek. Kolegium wskazało, że nie jest prawnie możliwym nałożenie na właścicieli obowiązku, o którym mowa w ww. przepisie w sytuacji, gdy brak jest prawnej możliwości uzyskania decyzji wz (z uwagi na obowiązywanie planu miejscowego). Stanowisko to podtrzymał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który wyrokiem z dnia 10.12.2015 r., sygn. akt II SA/Kr 1253/15 oddalił skargę na decyzję Kolegium. Wyrok ten jednak, podobnie jak decyzja SKO w Krakowie, zostały uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie -wyrokiem z dnia 15.02.2018 r., sygn. akt II OSK 1028/16. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu swego wyroku wskazał na dominującą obecnie linię orzecznictwa administracyjnego, zgodnie z którą przepis art. 59 ust. 3 ustawy może mieć zastosowanie również do terenów objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Przyjmuje się bowiem, że bez względu na to, czy podnoszona w sprawie jako niezgodna z przepisami zmiana sposobu zagospodarowania terenu następuje na terenie nieobjętym planem miejscowym, czy też na terenie, dla którego uchwalono taki plan, to takie zdarzenie prawne wymaga oceny w państwie prawa, jakim jest Rzeczpospolita Polska (art. 2 Konstytucji RP) i odpowiedniego, jeżeli jest to uzasadnione stanem sprawy, przeciwdziałania ze strony powołanych do tego organów państwa. Podnosi się, że przyjęcie sposobu interpretacji przepisu art. 59 ust. 3 u.p.z.p. w zw. z ust. 2, dokonanego jedynie z zastosowaniem metody wykładni gramatycznej, doprowadziłoby do uznania, że w przypadku faktycznego zaistnienia niezgodnej z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zmiany sposobu zagospodarowania terenu niewymagającej pozwolenia na budowę nie byłoby możliwe uruchomienie postępowania w przedmiocie likwidacji skutków samowoli w powyższym znaczeniu. Inne bowiem powszechnie obowiązujące przepisy prawa nie określają kompetencji organu administracji do wszczęcia i prowadzenia postępowania w trybie przepisu art. 59 ust. 3 u.p.z.p. w zw. z ust. 2 w myśl konstytucyjnych zasad państwa prawnego (art. 2) i równości wobec prawa (art. 31 ust. 1). Podkreśla się też, że nie sposób założyć, aby racjonalnie działający ustawodawca - z jednej strony - wyłączył spod jakiejkolwiek kontroli sprawdzenie zgodności zmiany sposobu zagospodarowania terenu niewymagającej pozwolenia na budowę z ustaleniami planu miejscowego, z drugiej zaś strony stworzył prawną możliwość dokonania takiej kontroli w przypadku robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę lub zgłoszenia albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymagającej zgłoszenia, czy też tylko zmiany sposobu zagospodarowania terenu na terenie nieobjętym planem miejscowym". To zaś oznacza według Naczelnego Sądu Administracyjnego, że art. 59 ust. 3 u.p.z.p. w zw. z ust. 2 może znaleźć odpowiednie zastosowanie także w warunkach niniejszej sprawy, o ile spełnione zostaną przesłanki określone w tych przepisach, co wymaga jednak wnikliwej merytorycznej oceny. Sąd stwierdził, że ocenę taką przeprowadził Burmistrz, lecz z uwagi na przyjętą w toku orzekania przez Kolegium odmienną wykładnię, niniejsza sprawa nie podlegała dwukrotnemu merytorycznemu rozstrzygnięciu w tym zakresie.
W toku ponownego rozpatrzenia sprawy J. C. w całości podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko tj., że nie dopuścił się żadnego naruszenia prawa w związku z utwardzeniem części działki nr [...]. Wskazał natomiast na istnienie wieloletniego konfliktu z wnioskodawcami, w związku z parkowaniem na ich działce pojazdów ciężarowych i innego sprzętu, który to spór leży u podłoża niniejszej sprawy. Natomiast odwołujący w piśmie z dnia 17.06.2018 r. podtrzymali swoje zarzuty formułowane uprzednio w odwołaniu od skarżonej decyzji. Wyjaśnili też, że przedmiotem żądania w niniejszej sprawie jest nakazanie przez organ I instancji przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania działki, czyli takiego jak nakazywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w czasie, gdy właściciel dokonał zmiany sposobu zagospodarowania. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 12.09.2018 r., utrzymało decyzje organu I instancji o odmowie nakazania J. C. i O. C. przywrócenia do poprzedniego stanu zagospodarowania nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] obręb geodezyjny S. będącej ich współwłasnością w mocy. Kolegium ustaliło, że w dacie złożenia ww. wniosku dla działki nr [...] obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą nr XVII/154/2004 Rady Miejskiej w K. z dnia 29.01.2004 r. w sprawie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Miejscowości: N. G., M., C., P., Ż., D., D. i S. w Gminie K. w ich granicach administracyjnych z wyłączeniem terenów objętych zmianami planu po roku 1995 (w toku postępowania wszedł zaś w życie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla sołectw: D., D., S., zatwierdzony uchwałą NR XLV/532/2014 Rady Miejskiej w K. z dnia 22.10.2014 r.). Plan ten zaczął obowiązywać w dniu 13.12.2014 r. Kolegium nie dopatrzyło się niezgodności ustalonego sposobu zagospodarowania spornej działki tak z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z 2004 r., jak i z zapisami obowiązującego obecnie planu miejscowego z 2014 r. Z oceną Kolegium nie zgodził się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który wyrokiem z dnia 27.02.2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1547/18 uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium oraz decyzję Burmistrza Gminy K.. Sąd przesądził, że nie występuje zgodność sposobu użytkowania działki z zapisami ww. planów miejscowych. W ocenie Sądu trudno uznać, by obszar o przeznaczeniu pod zabudowę zagrodową i jednorodzinną, uzupełniała i ubogacała lokalizacja placu dla maszyn budowlanych i samochodów ciężarowych. Trudno także uznać, aby usługi w zakresie prowadzenia działalności transportowej i budowlanej (częścią takiej działalności jest parkowanie sprzętu, którym działalności tą prowadzi) było usługą o zbliżonym charakterze do usług z zakresu handlu, gastronomii, rzemiosła czy usług turystycznych. Oba te zapisy w ocenie sądu wykluczają uznanie, iż sposób użytkowania przedmiotowej nieruchomości jest zgodny z zapisem § 8 ust 2 pkt l przedmiotowego planu. Co zaś do zapisu zamieszczonego w § 8 ust 2 pkt 4 - dopuszczalna lokalizacja małych parkingów do 8 stanowisk, Sąd stwierdził, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie definiuje tego pojęcia. Posłużyć się należy więc definicja zamieszczoną w § 3 pkt 25 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zgodnie z którym, parking to wydzielona powierzchnia terenu przeznaczona do postoju i parkowania samochodów, składająca się ze stanowisk postojowych oraz dojazdów łączących te stanowiska, jeżeli takie dojazdy występują. Teren używany do postoju maszyn budowlanych nie jest parkingiem, bo parking to wydzielony obszar służący parkowaniu (postojowi) samochodów a nie jakichkolwiek innych urządzeń. Oceny tej nie może zmienić także to, że obszar tego placu jest mniejszy niż maksymalnie dopuszczony planem obszar 8 stanowiskowego parkingu, przy uwzględnieniu przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dotyczących wielkości stanowisk postojowych dla samochodów osobowych (§ 21 rozporządzenia). Wielkość terenu nie ma tu bowiem podstawowego znaczenia a sposób jego użytkowania tj. plan dopuszcza lokalizację do 8 miejsc postojowych dla samochodów a nie placu przeznaczonego do postoju maszyn. Czyniąc powyższe rozważania Sąd pokreślił jednak, że powyższa ocena nie musi przesądzać o sposobie rozstrzygnięcia sprawy. Zwrócił na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15.02.2018 r,. II OSK 1028/16 wskazując w pierwszej kolejności na konieczność ustalenia, czy sporna działka była zagospodarowana inaczej niż dotychczas, a jeśli tak - to jaki był poprzedni sposób jej zagospodarowania i kiedy nastąpiła ta zmiana. Sąd zwrócił też uwagę, że w przepisie art. 59 ust. l ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest mowa o zmianie sposobu użytkowania obiektu budowalnego, a jak się wydaje plac postojowy obiektem budowlanym nie jest. W rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, place postojowe związane z obiektem budowlanym (a taki obiekt jest kontrolowany w niniejszym postępowaniu) to nie obiekt, a urządzenia budowlane. Będąc jednak związany stanowiskiem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny, Sąd stwierdził, że organ winien ustalić w pierwszej kolejności czy zmiana sposobu użytkowania tego placu nastąpiła tj. czy pierwotnie teren ten był użytkowany odmienne - nie jako plac postojowy dla maszyn budowalnych i samochodów ciężarowych, a jeżeli tak (nastąpiła zmiana sposobu użytkowania nieruchomości) to kiedy ta zmiana nastąpiła i jaki był stan prawny w dacie tej zmiany - czy zmiana ta była dopuszczalna w dacie w jakiej została dokonana w świetle przepisów wówczas obowiązujących w zakresie planowania przestrzennego. Sąd podkreślił, że jeżeli organ ustali, że zmiana sposobu użytkowania przedmiotowej nieruchomości nastąpiła, to kluczowym będzie ustalenie czasu, w jakim zmiana ta nastąpiła oraz czy miała charakter legalny - była dopuszczalna przepisami jakie wówczas obowiązywały w zakresie planowania i zagospodarowania przestrzennego. Nakazanie przywrócenia do poprzedniego stanu zagospodarowania nieruchomości uzasadnione może być jedynie wtedy, kiedy zmiana byłaby nielegalna. Ponownie rozpoznając sprawę, Burmistrz Gminy K. dokonał ponownej analizy zebranego w tej sprawie materiału dowodowego, w tym dokumentacji z szeregu spraw administracyjnych i innych postępowań, zebranej podczas przeprowadzonego dotychczas postępowania. Organ I instancji ustalił, że zgodnie z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy K. zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej Nr XL/322/93 z dnia 17.12.1993 r. działka nr [...] położona była w miejscowości S. znajdowała się w terenie oznaczonym symbolem M - tereny zabudowy zagrodowej i jednorodzinnej. Opisano przeznaczenie podstawowe i dopuszczalne dla tego obszaru przyjmując, że w świetle wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawartych w wyroku sygn. akt II SA/Kr 1547/18 z dnia 27 lutego 2019 r., można mieć wątpliwości co do zgodności wykorzystywania przedmiotowej nieruchomości w terenie oznaczonym symbolem M - tereny zabudowy zagrodowej i jednorodzinnej jako terenu, w którym można umiejscowić bazę transportową/miejsca postojowe dla pojazdów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej polegającej na usługach transportowo -budowlanych. Tym niemniej zdaniem organu te ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego, jak i następnych miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego wprowadzonych uchwałami z 2004 r. i 2014 r., są dla rozważanej sprawy bezprzedmiotowe. Działka [...] w m. S. była wykorzystywana jako baza transportowa/miejsce postojowe dla pojazdów wykorzystywanych w prowadzonej od 1993 r. działalności gospodarczej, zatem zagospodarowanie w kwestionowany przez odwołujących sposób nastąpiło przed wejściem w życie przedmiotowej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zatem wobec ustalenia, że przepis art. 59 ust.3 pkt 2 u.p.z.p. nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, organ umorzył postępowanie. Decyzja organu I instancji została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 21.07.2020 r., a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że prowadząc postępowanie wyjaśniające w sprawie w istotnym dla rozstrzygnięcia zakresie, organ I instancji zupełnie pominął udział w tych czynnościach dla części stron postępowania tj. dla skarżących, co bezsprzecznie nie może być sanowane w postępowaniu odwoławczym przed Kolegium. Po przeprowadzeniu ponownego postępowania, Burmistrz Gminy K. wydał obecnie badaną decyzję z dnia 09.12.2021 r. Materiał dowodowy został uzupełniony w postępowaniu odwoławczym. Z akt sprawy, w tym m.in. pisemnych wyjaśnień P. C., O. C., a J. C. z dnia 27.01.2021 r., wyjaśnień pełnomocnika odwołujących z dnia 15.03.2022 r. i 27.03.2023 r., wyjaśnień P. C. złożonych podczas rozprawy w dniu 01.02.2023 r. wynika, że w latach 1970-1973 r. na przedmiotowej działce został wzniesiony budynek jednorodzinny nr [...]. O. i J. C., którzy otrzymali działkę od swoich rodziców, wprowadzili się do domu nr [...] dnia 6 lipca 1974 r., później od strony zachodniej postawili garaż blaszak oraz szambo, utwardzili plac, żeby dojechać do garażu i szamba. Teren wokół budynku stanowił sad i pole uprawne. P. C. podczas rozprawy wyjaśnił, że nie wie, jak działkę użytkowali jego dziadkowie, jednak pamięta, że od jego dzieciństwa ojciec miał dwa samochody - wówczas parkowane od strony wschodniej budynku nr [...]. W latach 1990/1991 brat P. C. dokupił jeden samochód osobowy, a kolejne w 1994 r. zakupiła siostra strony i P. C.. Samochody były parkowane w różnych miejscach działki. Powyższe wyjaśnienia są zbieżne z wyjaśnieniami Wnioskodawców, że po powstaniu na tej działce budynku jednorodzinnego (obecnie o nr [...]), działka była wykorzystywana jako otoczenie budynku, zaś po rozpoczęciu w latach 90-tych budowy kolejnego budynku (obecnie nr [...]) działka była wykorzystywana jako dojazd do niego dla samochodów osobowych, szamba, budynku gospodarczego itp. Nie jest więc sporne, że pierwotny, możliwy do ustalenia sposób wykorzystywania przedmiotowej działki odpowiada wyżej określonemu. Sporne natomiast pozostaje, kiedy doszło do zmiany sposobu zagospodarowania części przedmiotowej działki pod plac postojowy dla maszyn budowalnych i samochodów ciężarowych, z powodu uciążliwości którego wnioskodawcy zainicjowali postępowanie w 2014 r. W aktach sprawy zalega szereg dowodów pozwalających na ustalenie, że przedmiotowa zmiana sposobu wykorzystywania części nieruchomości nastąpiła w 1993 r. Ustalenie to tut. Kolegium powzięło, mając przede wszystkim na uwadze pozyskaną na tę okoliczność w toku postępowania pierwszoinstancyjnego opinię biegłego dr inż. A. W., biegłego sądowego z zakresu fotogrametrii i foto interpretacji przy Sądzie Okręgowym w Krakowie, wykonaną w dniu 13.10.2021 r. Opinia ta została sporządzona z wykorzystaniem interpretacji archiwalnych zdjęć lotniczych. Na potrzeby przedmiotowej opinii wykonano opracowanie stereoskopowe stereogramów cyfrowych zdjęć lotniczych z wykorzystaniem autografu cyfrowego VSD, zaś opis zastosowanej metodyki opracowania zawarty jest w opinii. Dla analizowanych zdjęć dołączono do opinii rysunki linii granic ewidencyjnych nałożone na treść zdjęcia lotniczego w autografie cyfrowym. Rysunki te powstały jako zrzuty z ekranu autografu cyfrowego i należy je traktować jako obraz przybliżony, a niejako dokładny. W wyniku procesu fotointerpretacji zdjęcia lotniczego z dnia 24.09.1993 r. w rejonie działki nr [...] biegły rozpoznał budynek, prawdopodobnie drogę dojazdową oraz prawdopodobnie utwardzony plac od wschodniej strony budynku. Średnia jakość zdjęć oraz cień budynku uniemożliwiły miejscami dokładne rozpoznanie granic utwardzonego placu w okolicy budynku. Na placu na wschód od budynku nie rozpoznano żadnych samochodów, natomiast na południowej części tego placu (przy południowej granicy działki nr [...]) rozpoznano obiekt o wymiarach ok. 6 m/2,5 m i wysokości w części ok. 3m i 2, 5 m - jest to prawdopodobnie samochód ciężarowy typu wywrotka, jednak autor opinii wskazał, że to rozpoznanie nie jest na 100% pewne. Na podstawie fotointerpretacji zdjęcia lotniczego z dnia 18.08.1997 r. na zdjęciach w rejonie działki nr [...] rozpoznano budynek, drogę dojazdową oraz utwardzony plac od wschodniej i zachodniej strony budynku. Zasłonięcie przez budynek uniemożliwiło dokładne rozpoznanie granic utwardzonego placu w okolicy budynku. Na placu na wschód od budynku biegły rozpoznał samochód osobowy, natomiast na południowej części tego placu (przy południowej granicy działki nr [...]) rozpoznano obiekt o wymiarach ok. 6 m 2,3 m i wysokości ok. 3 m i 2, 5 m - jest to samochód ciężarowy typu wywrotka. Z kolei na podstawie analizy zdjęcia lotniczego z dnia 15.04.2003 r. biegły rozpoznał budynek, drogę dojazdową oraz utwardzony plac od wschodniej i zachodniej strony budynku. Cień budynku uniemożliwił dokładne rozpoznanie granic utwardzonego placu w okolicy budynku po jego wschodniej stronie. Droga dojazdowa przebiegała przez całą działkę i dochodziła do sąsiedniej działki [...]. Na placu na wschód od budynku nie rozpoznano żadnych samochodów, natomiast po zachodniej stronie budynku stały zaparkowane dwa samochody ciężarowe typu wywrotka o wymiarach ok. 6,5 m/2,3 m i wysokości część ok. 3 m, a pozostała część ok. 2,5 m. Rozpoznaną na zdjęciach sytuację w okolicy budynku na działce [...] biegły przedstawił na załączonych mapach cyfrowych (rys. 4, 5 i 6). W podsumowaniu opinii biegły sądowy stwierdził, iż na wszystkich analizowanych zdjęciach rozpoznał drogę dojazdową do działki. Na zdjęciach z roku 1993 i 1997 rozpoznana sytuacja była podobna (rys 4), na wschód od budynku znajdującego się na działce rozpoznano utwardzony plac, którego południowa strona sięgała ogrodzenia na południowej granicy działki [...]. W roku 1993 i 1997 prawie w tym samym miejscu, na południowej części utwardzonego placu stał zaparkowany samochód ciężarowy typu wywrotka. W roku 1997 na wschód od budynku stał zaparkowany samochód osobowy. Powierzchnia utwardzonego placu na zachód od punktów A i B do budynku w roku 1993 wynosiła 225 m2, a w roku 1997 ok. 210 m2. Rozpoznany na zdjęciach z roku 2003 sposób zagospodarowania działki różnił się wyraźnie od rozpoznanego na zdjęciach z roku 1993 i 1997. Droga dojazdowa do działki [...] była dłuższa i przebiegała przez całą działkę [...], aż do działki [...]. Powierzchnia tej drogi na zachód od punktów A i B wynosiła ok. 160 m2. Oprócz utwardzonego placu na wschód od budynku o powierzchni ok. 107 m2 rozpoznano jeszcze utwardzony plac na zachód od budynku o powierzchni 72 m2 i na południe od niego (po południowej stronie drogi dojazdowej) niewielki utwardzony plac o powierzchni 25 m2, który prawdopodobnie służył do skrętu ciężarówek. Na placu po zachodniej stronie budynku stały 2 samochody typu wywrotka. Z powołanych wyżej ustaleń opinii z dnia 13.10.2021 r. jednoznacznie wynika, że od co najmniej września 1993 r. na działce nr [...] parkowane były samochody ciężarowe, zaś wyżej wskazana część terenu tej działki stanowiła utwardzony plac w okolicy budynku - z tym, że w 1993 i 1997 r. zdjęcia ujawniły utwardzenie po wschodniej stronie budynku, którego południowa strona sięgała ogrodzenia na południowej granicy działki [...] i jeden samochód ciężarowy w części południowej tego planu, natomiast zdjęcie z 2003 r. przedstawia utwardzony plac na wschód od budynku o mniejszej niż na poprzednich zdjęciach powierzchni i dodatkowo utwardzony plac na zachód od budynku z 2 samochodami typu wywrotka oraz niewielki utwardzony plac po południowej stronie drogi dojazdowej, który prawdopodobnie służył do skrętu ciężarówek. Nie mają więc racji odwołujący twierdząc, że ww. zdjęcia i opinia nie dowodzą zmiany sposobu użytkowania działki przed 11.07.2003 r., bowiem obrazują jeden lub dwa samochody inne niż osobowe, jak też stan na tych zdjęciach nie jest zgodny z wyjaśnieniami P. C. o parkowaniu pojazdów, na początku prowadzenia działalności gospodarczej przez J. C., w różnych miejscach na nieutwardzonej działce z uwagi na ich ilość. Podkreślenia wymaga, że przedmiotem tej sprawy administracyjnej nie jest kwestia ustalenia, czy i ile samochodów ciężarowych i maszyn budowlanych znajdowało się na tej działce w poszczególnych okresach, lecz ustalenie, czy i kiedy doszło do zmiany sposobu zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości lub jej części w sposób określony w art. 59 ust. 3 u.p.z.p., zaś kwestia posiadania przez Państwa C. pojazdów ciężarowych i ich postój na ww. części działki stanowi tylko jedną z okoliczności zbadanych w celu dokonania tego ustalenia. Tym samym, fakt, że zdjęcia ujęte w opinii biegłego ujmują jedynie jeden lub dwa pojazdy inne niż samochody osobowe nie przeczy wnioskom z opinii o istnieniu na działce placu postojowego dla takich pojazdów. Brak pozostałych pojazdów daje się też wyjaśnić faktem, że skoro służyły one do wykonywania działalności gospodarczej, to oczywistym jest, że pojazdy te były pozostawiane zarówno przed 2003 r., jak i później na działce jedynie okresowo, co potwierdził podczas rozprawy P. C.. Przeciwne twierdzenia odwołujących są nieuzasadnione - tym bardziej, że opierają się one jedynie na dywagacjach, że gdyby pojazdy inne niż samochody osobowe były trwale parkowane/garażowane na dz. nr [...] przed 2003 r., to wystąpiłaby uciążliwość dla nieruchomości sąsiednich, zaś interwencje odwołujących rozpoczęłyby się już w 1992 r. Powyższy stan faktyczny ujawniony w opinii biegłego koreluje z innymi dowodami, z których wynika, że J. C. i O. C. prowadzili pod adresem S. [...] Zakład Transportowo - Sprzętowy "[...]" Usługi transportowo - sprzętowe oraz remont środków transportu w okresie od 17.05.1993 r. do 03.11.1995 r. (dowód: zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej pod nr [...] i decyzja o wykreśleniu wpisu z dnia 16.11.1995 r.). Następnie, od 30.10.1995 r. działalność gospodarcza pod adresem [...] prowadzona była w formie spółki cywilnej [...], której wspólnikiem. najpierw był B. C., a od 5.06.2017 r. P. C. (dowód: wydruki z CEIDG). Na fakt prowadzenia działalności gospodarczej przez ww. osoby z wykorzystaniem pojazdów i samochodów ciężarowych wskazują również zeznania I. M., złożone przed Sądem Okręgowym w K. Wydział L Cywilny, na rozprawie w dniu 03.03.2009 r., sygn. [...] w sprawie z powództwa A. B. przeciwko B. C. o zapłatę odszkodowania w związku z uciążliwościami tej działalności. Świadek I. M. zeznała m.in. że pozwany prowadzi bazę transportową, w skład której wchodzą dwa samochody i dwie koparki, a baza ta prowadzona jest od 15 lat. Świadek wyjaśniła też, na czym polega prowadzenie tej bazy ("pozwany; jego ojciec i brat oraz 2 pracowników jeżdżą tymi samochodami i czynią usługi (...) wyjeżdżają w godzinach rannych i wieczorem wracają") oraz ile samochodów mają Państwo C. . Oznacza to, że świadek w 2009 r. stwierdziła, że rzeczona baza transportowa prowadzona jest od 1994 r. co pokrywa się z datą założenia działalności gospodarczej przez J. C.. Z zeznań tych wynika również, że świadek opisał działalność stałą, a skoro opisał położenie działki, na której była ona prowadzona niewątpliwie zeznania dotyczyły dz. nr [...]. Zarzuty odwołania sugerujące niejasność zeznań tego świadka nie są uzasadnione. Co zaś się tyczy zarzutu braku przesłuchania tego świadka w toku niniejszej sprawy administracyjnej Kolegium wyjaśnia, że istotnie organ I instancji nie podjął próby przesłuchania świadka. Taką próbę podjęło natomiast Kolegium wzywając świadka na rozprawę, jednak świadek pisemnie odmówił składania zeznań w tej sprawie - pisma z dnia 16.01.2023 r. i 28.02.2023 r. Podczas rozprawy w dniu 1.02.2023 r. oraz w piśmie z dnia 1.07.2021 r. P. C. wyjaśnił, że w 1993 r. jego ojciec J. C. kupił środki po zlikwidowanej firmie bazie transportowej, czyli kilka samochodów ciężarowych, w tym [...] przyczepy; część tych środków nie nadawała się do użytku i zostały od razu sprzedane, wedle pamięci P. C. było to około rok - dwa lata od ich zakupu. Zostały tylko 2 [...] i tak było do roku ok. 2003/2004. Po tym czasie została tylko 1 [...], bo druga została sprzedana i do dnia dzisiejszego jest tylko jeden samochód ciężarowy. Ok. 2003 r. została kupiona pierwsza koparko-ładowarka, później dokupiona została druga koparko-ładowarka. Taki stan jest do dnia dzisiejszego. Wyjaśnienia te znajdują potwierdzenie w pozyskanych w toku I instancji dowodach. Pisma Starostwa Powiatowego w Krakowie Filia w K., Referatu III Rejestracji Pojazdów potwierdza stan posiadania (zarejestrowania) przez J. C. w 1993 r., w 1997 r., a następnie przez kolejnego właściciela firmy B. C. w 2001 r. pojazdów ciężarowych do wykonywanej działalności gospodarczej. Z pism tych wynika, że w okresie 1990-2005 r. na J. C. został zarejestrowany samochód ciężarowy [...], na B. C. 3 samochody ciężarowe, 2 marki [...] i 1 marki [...]. Wykaz zawierał również samochody osobowe zarejestrowane na poszczególne osoby: O. C., J. C., B. C. oraz P. C.. W aktach zalega też wykaz zarejestrowanych pojazdów otrzymany przez P. C. za Starostwa Powiatowego w K. Filia w K., ujęty w piśmie z dnia 12.07.2021 r. Z pisma tego wynika, że "zgodnie z bazą i rejestrami w 1993 r. J. C. posiadał zarejestrowane następujące pojazdy[...], przyczepa [...], przyczepa S., [...]. W piśmie podane zostały także numery rejestracyjne każdego z pojazdów. Organ I instancji wyjaśnił rozbieżności dotyczące ilości zarejestrowanych pojazdów na Pana J. C. i B. C. zam. S. w latach 1990-2005 w ww. pismach, pozyskując wyjaśnienia Referatu III Rejestracji Pojazdów Starostwa Powiatowego z dniu 25.08.2021 r., że rozbieżności wskazane w powyższych pismach wynikają z posiadania rożnych baz. Odpowiedź na pismo Urzędu Miejskiego w K. udzielono na podstawie bazy teleinformatycznej, natomiast odpowiedź na pismo J. C. o stanie posiadania samochodów w roku 1993 ze względu na fakt, iż nie każdy pojazd widniał w systemie teleinformatycznym, udzielono na podstawie rejestrów przekazanych przez Urząd Gminy K.. Jakkolwiek odwołujący mają rację, że fakt zarejestrowania działalności gospodarczej na J. C. i P. C. oraz pojazdów służących do wykonywania tej działalności nie świadczy o ich parkowaniu, garażowaniu na przedmiotowej działce oraz takiej zmianie dotychczasowego przeznaczenia terenu, o której jest mowa w art. 59 ust. 3 u.p.z.p., jednak zdaniem Kolegium stanowi dowód, który wraz z innymi dowodami słusznie organ l instancji uznał za przydatny dla oceny przesłanek z art. 59 ust. 3 u.p.z.p. Niezależnie jednak od ilości tych samochodów bez wątpienia od 1993 r. na przedmiotowej działce były parkowane samochody ciężarowe - pierwotnie na nieutwardzonej i utwardzonej części działki, a od 1997 - 1998 r. na utwardzonej części działki. Jak wyjaśnił P. C. w piśmie z dnia 26.01.2021 r., utwardzenia dokonano w latach 1997-1998, a prace te zbiegły się z utwardzeniem dojazdu do budowy domu na działce [...] i polegały one na wykonaniu utwardzenia drogi dojazdowej do ww. działki oraz placu. W wyroku WSA w Krakowie sygn. II SA/Kr 885/10 z dnia 18 marca 201 Ir r. (LEX nr 993380), który rozpatrywał kwestie legalności zaskarżonej decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28.05. 2010 r. oraz dokonywał kontroli postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego w przedmiocie wykonania utwardzenia terenu na działce nr [...] w S. wskazano, że w szczegółowym protokole oględzin, przeprowadzonych przez PINB dla powiatu (...) - ziemskiego w K. na działce nr (...) w S., w dniu 3 kwietnia 2008 r.: "Przy budynku nr (...) na działce P. J. C. znajduje się utwardzony plac o wymiarach zgodnych ze szkicem (12,30 x 7,40 m). Plac obudowany jest obrzeżami betonowymi l x 0,30 x 0,008 m stanowiącymi krawędzie zewnętrzne. Na placu wysypany jest kliniec kamienny frakcji - 4-16 mm o grubości średnio 5-10 cm.... miejsce utwardzone istnieje od 1998 r.". Powyższe, jak i dowody zgromadzone w aktach sprawy dowodzi, że co najmniej od 05.1993 r. działka nr [...] była w części wykorzystywana jako plac postojowy dla maszyn budowalnych i samochodów ciężarowych, co stanowi zmianę w dotychczasowym sposobie jej zagospodarowania na cele mieszkalne. Nie mają więc racji Odwołujący, że organ I instancji przyjmując dokonanie tej zmiany przed 2003 r. oparł się jedynie na 3 zdjęciach wykonanych w okresie 10 lat. Kolegium ma świadomość, że charakter działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług transportowych przemawia za tylko okresowym parkowaniem pojazdów wykorzystywanych na cele tej działalności na ww. działce - co podniósł Pan P. C. podczas rozprawy wyjaśniając, że wielokrotnie przez okresy kilku miesięcy (nawet 3 czy 6 miesięcy) samochody nie zjeżdżały z robót na przedmiotową działkę i taka sytuacja miała miejsce również wtedy, gdy firmę prowadził J. C., zwłaszcza, że zarówno firma Pana J. C., jak i Pana P. C. często wykonuje prace poza terenem przedmiotowej działki, często w K., Z., R. - jednak okoliczność ta nie zmienia faktu, że plac postojowy na przedmiotowej działce wykorzystywany na postój samochodów ciężarowych został zorganizowany, trwale zmieniając sposób wykorzystywania jej części. Co prawda Pan P. C. stwierdził podczas rozprawy, że w miejscu, w którym od 1997 r. do dnia dzisiejszego jest plac postojowy dla samochodu ciężarowego i później też koparko-ładowarek, był dojazd do szamba, od wschodniej strony domu nr [...] pierwotnie był wjazd do garażu, zaś w miejscu, w którym później parkowały samochody ciężarowe stała W. Pana J. C., jednak taki sposób wykorzystywania nieruchomości nie zmieniał jej podstawowego sposobu zagospodarowania dla celów mieszkalnych. Dopiero od czasu wykorzystywania części działki jako placu do postoju maszyn budowalnych i samochodów ciężarowych, czyli co najmniej od 05.1993 r. doszło do zmiany w sposobie zagospodarowania części tej nieruchomości. Tym samym, relewantny w sprawie jest stan prawny obowiązujący w tej dacie.
Wobec ustalenia, że co najmniej od 05.1993 r. uległ zmianie sposób zagospodarowania dz. nr [...] z pierwotnego, możliwego do ustalenia według dostępnych i zgromadzonych dowodów, czyli wykorzystywania nieruchomości dla celów mieszkalnych na plac postojowych dla maszyn budowalnych i samochodów ciężarowych - Kolegium zobligowany jest ustalić stan prawny obowiązujący w dacie tej zmiany oraz ocenić, czy zmiana ta była dopuszczalna w dacie w jakiej została dokonana w świetle przepisów wówczas obowiązujących w zakresie planowania przestrzennego. W tym celu Kolegium pozyskało do akt sprawy wyjaśnienia organu I instancji, z których wynika, że w dniu 05.1993 r. istniała dz. nr [...] o pow. 0,40 ha (podzielona na podstawie decyzji Burmistrza Gminy K. z dnia 10.08.1998 r;) i obowiązywała uchwała nr XXXI/112/83 Rady Narodowej Miasta i Gminy w K. z dnia 29.09.1983 r. w sprawie zatwierdzenia planu przestrzennego zagospodarowania Miasta i Gminy K., zmieniona uchwałą Nr XIX/119/87 Rady Narodowej Miasta i Gminy K. z dnia 30.01.1987 r. Organ wskazał też, że według tego planu przedmiotowa działka znajdowała się w terenach 07R - tereny upraw polowych i ogrodniczych. Powyższe wyjaśnienia Kolegium przyjmuje za własne, jako że znajdują potwierdzenie w przekazanych do akt ustaleniach tekstowych planu, wypisie i wyrysie z tego planu ogólnego. Dla terenu o symbolu 07R obowiązywał zakaz wznoszenia obiektów niezwiązanych z produkcją rolną, zakaz chemizacji w pasie 100 m od obiektów wodnych. W ramach ustaleń postulowanych plan wskazywał, aby tereny użytków rolnych w granicach wsi S. pozostawić w dotychczasowym użytkowaniu, postulował intensywną gospodarkę polową, pozostawił do uznania władz rolniczych wprowadzenie ewentualnych zmian rodzaju i sposobu użytkowania w ramach ogólnego przeznaczenia, dopuścił wymianę substancji zabudowy zagrodowej w przypadku stwierdzonej rentowności gospodarki. Kolegium przeanalizowało również ogólne zapisy tego planu ogólnego, które w odniesieniu do rolnictwa ujęte zostały w pkt. 1.2.1. Z ustaleń tych wynika m.in., że na gruntach szczególnie chronionych nie można lokalizować żadnych inwestycji nie związanych z produkcją rolniczą, grunty szczególnie chronione dla rolnictwa są najbardziej predystynowane do prowadzenia intensywnej gospodarki rolnej polowej, a dla obszarów, gdzie występuje nadmierne rozdrobnienie oraz dla obszaru, gdzie planuje się koncentrację ziemi należy wykonać prace urządzeniowo - rolne. Co do zasady ustalenia planu mogą porządkować przestrzennie obszar objęty planem, określając funkcję i sposób zagospodarowania terenów objętych planem ze skutkiem na przyszłość. Co prawda w planie znalazły się zapisy wskazujące np. na utrzymanie niektórej zabudowy rozproszonej jednorodzinnej i zagrodowej na okres perspektywiczny do 1995 r., czy też stopniową likwidację zagród głównie będących w złym stanie technicznym, a zlokalizowanych w obrębie terenów rolnych podlegających szczególnej ochronie dopuszczając tylko remonty bieżące, jednak zapisy takie stanowią szczególne regulacje i nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej. Analogicznie, restrykcyjnie należy rozumieć wprowadzone planem nakazy i zakazy. Powyższe oznacza, że skoro w żadnej części planu prawodawca lokalny nie zawarł żadnych ustaleń dotyczących placów postojowych, to tego typu urządzenia pozostały poza regulacją planistyczną. Nadto, plan miejscowy nie wprowadził obowiązku dostosowania istniejącego sposobu zagospodarowania gruntów do tego ustalonego planem. Tym samym przy badaniu zgodności wykorzystywania od 05.1993 r. pod plac postojowy dla maszyn i samochodów budowlanych części dz. nr [...] nie sposób pominąć, że ta część działki w dacie wejścia w życie planu ogólnego z 1983 r. nie była użytkowana rolniczo. Wprawdzie Pan P. C. wyjaśnił podczas rozprawy w dniu 01.02.2023 r., że po otrzymaniu dz. nr [...] przez jego rodziców znajdował się tam sad i pole uprawne, a świadek Pan M. B. zeznał, że od kiedy zamieszkał w 1973 r. w sąsiedztwie , Państwa C. działka [...] była uprawiana, jednak świadek nie pamiętał nawet, co było na niej uprawiane, a skoro na działce wybudowany był dom mieszkalny to oczywistym jest, że nie cała wówczas istniejąca działka nr [...] była wykorzystywana rolniczo. Zeznanie świadka jest też niewiarygodne w tym zakresie, w jakim świadek podał, że na ww. działce nie było żadnych samochodów, a pierwszy samochód pojawił się przed 2003/2004 r., lecz na pewno nie było to przed 2000 r. Tymczasem z innych dowodów, w tym zdjęć lotniczych i opinii biegłego wynika, że samochody, w tym ciężarowe były parkowane na tej działce co najmniej od 05.1993 r. Ponadto, podczas tej samej rozprawy P. C. podał, że jego ojciec J. C. budował dom nr [...] przez wiele lat, na działce [...] od strony wschodniej, czyli tam gdzie najpierw stały samochody ciężarowe, przed nimi ta część działki była użytkowana w taki sposób, że stał tam samochód W. J. C., był i jest dojazd do szamba oraz garażu i składowano tam opał. Do 1997 r. samochody ciężarowe parkowane były w różnych częściach przedmiotowej działki, w tym po jej stronie południowej, gdzie wcześniej podczas wieloletniej budowy domu było składowisko kamienia, piasku potrzebnego do budowy domu. Z kolei tam, gdzie obecnie stoją samochody był dojazd do szamba, składowisko opału, dojazd do garażu blaszanego i stała W.. Powyższe ustalenia faktyczne, które nie zostały zakwestionowane przez wnioskodawców dowodzą, że część działki, która zmieniła przeznaczenie co najmniej od 05.1993 r. już wcześniej nie miała charakteru gruntu rolniczego, tym samym nie dotyczyły jej wynikające z planu ogólnego z 1983 r. ustanowione dla obszaru 07R nakazy ochrony jako gruntu szczególnie chronionego dla rolnictwa. Plan bowiem wyraźnie nakazywał pozostawić w dotychczasowym użytkowaniu tereny użytków rolnych w granicach wsi S. - a takiego charakteru nie miała przedmiotowa część działki nr [...], odpowiadająca części dz. nr [...] wykorzystywanej jako ww. plac postojowy. Na skutek tej zmiany nie doszło więc do zmiany rolniczej funkcji tego terenu. W konsekwencji powyższych ustaleń Kolegium stoi na stanowisku, że opisana powyżej zmiana sposobu zagospodarowania części ww. działki nie pozostawała w sprzeczności z ustaleniami planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie dokonania tej zmiany. Była to więc zmiana dopuszczalna i legalna. Powyższe ustalenia potwierdza również fakt, że ani w ww. akcie planistycznym, ani w innych obowiązujących w dacie zmiany przepisach budowlanych nie było regulacji prawnej odnoszącej się do placów postojowych dla maszyn budowlanych i samochodów ciężarowych. Co więcej, ww. plan z 1983 r. nie zawierał definicji obiektu budowlanego. Taka definicja ujęta była w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, w myśl której przez obiekty budowlane należy rozumieć stałe i tymczasowe budynki lub inne stałe i tymczasowe budowle, jak mosty, budowle ziemne, tunele, drogi, linie kolejowe, sieci energetyczne i telekomunikacyjne, budowle hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, ściany oporowe, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, stanowiące całość techniczno-użytkową, wyposażoną w instalacje i urządzenia niezbędne do spełniania przeznaczonych im funkcji. Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane przez budowę rozumie się wykonywanie obiektu budowlanego, a także jego przebudowę i rozbudowę. Z powyższych przepisów wynika, że uzyskania pozwolenia na budowę wymagały inwestycje, które można zakwalifikować do "obiektów budowlanych". Zatem konieczne jest rozważanie czy utwardzenie na określonym terenie i przeznaczenie tego terenu pod plac postojowy pojazdów budowlanych, może zostać uznane za "budowę obiektu budowlanego" w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Przez roboty budowlane rozumie się roboty polegające na budowie, montażu, remoncie albo rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części oraz urządzeń reklamowych, dzieł plastycznych i innych urządzeń wpływających na wygląd obiektu budowlanego (art. 2 ust. 3 ww. ustawy). Roboty budowlane, a więc budowę, z wyjątkiem rozbiórek, można było rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Zdaniem Kolegium, samo utwardzenie terenu przeznaczonego na miejsce postoju maszyn i samochodów ciężarowych nie oznacza wykonania obiektu budowlanego. Powyższe ustalenia prowadzą do konkluzji o zasadności twierdzeń organu I instancji, ze brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku D. B., A. B., E. M. i S. M. i nakazania właścicielowi działki nr [...] położonej w miejscowości S., obecnie P. C. (poprzedni właściciele nieruchomości O. i J. C.) przywrócenia poprzedniego sposobu jej zagospodarowania. Takie ustalenie oznacza jednak merytoryczną ocenę wniosku w kontekście przesłanek z art. 59 ust. 3 u.p.z.p. Tymczasem Burmistrz Gminy K. zakończył przedmiotową sprawę rozstrzygnięciem formalnym, błędnie umarzając postępowanie jako bezprzedmiotowe i to z powodu braku możliwości zastosowania art. 59 ust. 2 i 3 u.p.z.p. w tej sprawie. W tym kontekście rację mają Odwołujący, że błędnie organ I instancji zasadnicze znaczenie przyznał zmianie przepisów ustawowych, tj. wejściu w życie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i niewłaściwie uznał, że nie może zastosować przepisu art. 59 u.p.z.p., bowiem nie obowiązywał on w dacie zmiany sposobu zagospodarowania działki, naruszając art. 153 p.p.s.a. Wadliwość tę usunął jednak organ odwoławczy, który po uzupełnieniu materiału dowodowego orzekał, jak w sentencji decyzji. To zaś skutkowało uchylenie decyzji organu I instancji i orzeczeniem co do istoty sprawy w sposób określony w sentencji decyzji Kolegium.
Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła D. B. i A. B. domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu wskazali, że Kolegium ustalając, iż do zmiany sposobu zagospodarowania działki [...] doszło już w 1993 r. oparło się, przede wszystkim na opinii biegłego oraz zeznaniach I. M., a pozostałe dowody [m.in. dane z CEIDG, wykazy pojazdów zarejestrowanych na firmę "[...]"] uznało jedynie za uzupełniające. Kolegium przyznało wręcz, że samo zarejestrowanie działalności gospodarczej pod danym adresem czy też zarejestrowanie pojazdów na firmę nie świadczy o ich parkowaniu czy garażowaniu na działce, czyli o zmianie sposobu jej zagospodarowania. Jednak ani opinia biegłego, ani zeznania I. M. nie są, zdaniem skarżących wystarczające do przyjęcia, iż "baza transportowa" powstała na działce nr [...] w maju 1993 r. Oczywistym jest, iż ze względu na charakter prowadzonej działalności gospodarczej [usługi budowlane] na terenie działki nr [...] mogły być widziane pojazdy związane z tą działalnością, jednak nie świadczy to wcale o tym, iż skutkiem tego doszło do zmiany sposobu zagospodarowania działki z dniem, w którym na jej terenie pojawił się pierwszy pojazd ciężarowy/budowlany. Z opinii biegłego wynika jedynie, iż na 3 zdjęciach wykonanych na przestrzeni 10 lat widoczny jest z pewnością 1 samochód ciężarowy typu wywrotka [na zdjęciu z roku 1997] i 2 takie pojazdy [na zdjęciu w roku 2003]. Na zdjęciu z roku 1993 biegły nie mógł rozpoznać rodzaju zaparkowanego pojazdu [szt.l], a zatem mógł to być równie dobrze samochód osobowy. Natomiast obraz działki na zdjęciu w roku 2003 pozwolił biegłemu na stwierdzenie, iż sposób zagospodarowania działki widoczny na zdjęciu z 2003 r. wyraźnie się różnił od widocznego na zdjęciu z 1997 r. Na zdjęciu z 2003 r. biegły rozpoznał dwa, dodatkowe utwardzone place, w tym jeden służący do skrętu ciężarówek. Oczywistym jest zatem, iż stan zagospodarowania działki zmieniał się na przestrzeni lat. Wskazuje na to również modernizacja placu polegająca na utwardzeniu terenu na przełomie lat 2007/2008. Dotychczasowe utwardzenie terenu okazało się niewystarczające (prawdopodobnie w związku ze wzmożonym garażowaniem ciężkich pojazdów/maszyn po uzyskaniu licencji transportowej w 2003 r. i ówczesny właściciel działki, J. C. wykonał prace polecające na obudowaniu terenu garażowania sprzętu krawężnikiem betonowym oraz wysycania go tłuczniem celem utwardzenia. Ponieważ prace te zostały wykonane bez wymaganego prawem zgłoszenia robót budowlanych, organy nadzoru budowlanego prowadziły w tej sprawie postępowanie, a wydane w toku postępowania decyzje znajdują się w aktach niniejszego postępowania. J. C. przedłożył zgłoszenie wykonania robót budowlanych w dniu 31 października 2008 r. , jednak zostało ono uznane za spóźnione, jako złożone po wszczęciu postępowania przez PINB. Prace zostały wykonane w styczniu 2008 r. co wynika z uzasadnienia decyzji PINB z dnia 4 grudnia 2008 r. Natomiast I. M. zeznając przed sądem w 2009 r. nie opisywała stanu zagospodarowania działki, a jedynie mówiła o tym, na czym polega działalność prowadzona przez J. i B. C.. Stąd jej zeznania nie są szczególnie istotne w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Kontroli sądu w niniejszym postępowaniu poddana jest ocenia legalności decyzji, o odmowie przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania nieruchomości. Nieruchomość ta położona jest w obszarze objętym zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, i stanowi teren zabudowy zagrodowej i mieszkalnej, a użytkowana jest, jako plac postojowy dla samochodów ciężarowych i maszyn budowlanych. W ocenie organu, zmiana zagospodarowania tego terenu (pod plac postojowy) nastąpiła w 1993 r., a więc długo przed uchwaleniem aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, oraz nie była sprzeczna z ówczesnymi regulacjami dotyczącymi zagospodarowania przestrzennego oraz prawa budowlanego. Zdaniem sądu ocena ta jest trafna.
Wskazać przede wszystkim należy, że sprawa ta była już przedmiotem oceny dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który wyrokiem z dnia 27 lutego 2017 r. II SA/Kr 1547/18 uchylił poprzednio wydaną decyzję o tożsamej treści, która jednakże odmowę przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania, motywowała tym, że przepis art. 59 ust 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 293 z późn. zm.(dalej; ustawa) ma zastosowanie jedynie do terenów nie objętych zapisami planów miejscowych, który to pogląd prawny sąd ocenił krytycznie.
Zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Związanie sądu administracyjnego, o której mowa w tej regulacji oznacza, że sąd rozpoznający sprawę ponownie, nie może formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem. Nie oznacza to jednak, że kontrola sądu administracyjnego ponownie rozpoznającego sprawę ogranicza się wyłącznie do kontroli zastosowania się organu do oceny prawnej sformułowanej w uprzednio wydanym wyroku. Jest to szczególnie istotne, gdy ocena prawna dotyczyła braków w ustaleniach stanu faktycznego. Kontrola ponownie wydanej decyzji nie może prowadzić do sprzeczności z uprzednio wyrażoną oceną prawną, ale może tę ocenę uzupełniać, co wynika z oceny materiału dowodowego, jakie pozyskal organ administracji, przy ponownym rozpoznaniu sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2023 r. III OSK 3067/21).
W wyroku z dnia 27 lutego 2017 r. II SA/Kr 1547/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał jednoznacznie że aktualny sposób zagospodarowania przedmiotowych działek, nie jest zgodny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości: N. G., M., C., P., Ż., D., D., i S. w Gminie K. w ich granicach administracyjnych z wyłączeniem terenów objętych zmianami planu po roku 1995. Tym niemniej sąd wskazuje, że " W ocenie sądu jednakże, dokonana wyżej ocena mnie musi przesądzać o sposobie rozstrzygnięcia sprawy. Zwrócił na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 lutego 2018 r. II OSK 1028/16 wskazując w pierwszej kolejności na konieczność ustalenia czy sporna działka była zagospodarowana inaczej niż dotychczas, a jeśli tak – to jaki był poprzedni sposób jej zagospodarowania i kiedy nastąpiła ta zmiana. Zgodnie z art. 59 ust 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 stosuje się odpowiednio. W przepisie tym mowa o zmianie sposobu użytkowania obiektu budowalnego a jak się wydaje plac postojowy obiektem budowlanym nie jest. W rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, place postojowe związane z obiektem budowlanym (a taki obiekt jest kontrolowany w niniejszym postępowaniu) to nie obiekt a urządzenia budowlane. Będąc jednak związany stanowiskiem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, że organ winien ustalić w pierwszej kolejności czy zmiana sposobu użytkowania tego placu nastąpiła tj. czy pierwotnie teren ten był użytkowany odmienne – nie jako plac postojowy dla maszyn budowalnych i samochodów ciężarowych, a jeżeli tak (nastąpiła zmiana sposobu użytkowania nieruchomości) to kiedy ta zmiana nastąpiła i jaki był stan prawny w dacie tej zmiany – czy zmiana ta była dopuszczalna w dacie w jakiej została dokonana. Organ jedynie wtedy powinien oceniać aktualny sposób korzystania z nieruchomości w aspekcie zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości: N. G., M., C., P., Ż., D., D., i S. w Gminie K. w ich granicach administracyjnych z wyłączeniem terenów objętych zmianami planu po roku 1995, o ile zmiana sposobu użytkowania nastąpiła by w czasie, kiedy plan ten obowiązywał. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem wyznaczającym sposób zagospodarowania danego obszaru na czas od jego uchwalenia tj. na przyszłość. Jeżeli dotychczasowe zagospodarowanie terenu objętego nowo uchwalonym planem jest odmienne od przeznaczenia, jakie ten plan wprowadza, brak jakichkolwiek podstaw by nakazywać doprowadzenia tego zagospodarowania do stanu zgodnego z zapisem planu, chyba że ten sposób zagospodarowania był nielegalny (np. na skutek samowoli budowlanej). Legalne zagospodarowanie terenu wyklucza możliwość nakazywania dostosowania tego zagospodarowania do nowo uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Działania takie nie mają żadnego umocowania w obowiązującym prawie. Ponownie rozpoznając sprawę organ ustali, czy doszło do zmiany sposobu użytkowania przedmiotowej nieruchomości (czy pierwotnie nieruchomość ta była użytkowana inaczej). Jeżeli organ ustali, że zmiana taka nastąpiła, to kluczowym będzie ustalenie czasu, w jakim zmiana ta nastąpiła oraz czy miała charakter legalny - była dopuszczalna przepisami jakie wówczas obowiązywały w zakresie planowania i zagospodarowania przestrzennego. Nakazanie przywrócenia do poprzedniego stanu zagospodarowania nieruchomości uzasadnione może być jedynie wtedy, kiedy zmiana byłaby nielegalna".
Jak mowa wyżej, sąd w składzie rozpoznającym sprawę ponownie jest tym poglądem związany, przy czym ma swobodę w ocenie sprawy (wyrażenia poglądu prawnego) w związku z uzupełnieniem materiału dowodowego dokonaną przez organ. Zgodnie z zaleceniami sądu, organ ustalił początkowy (przed dokonaną zmianą) stan zagospodarowania działki nr [...] jako otoczenie budynku mieszkalnego (dojazdu do tego budynku dla samochodów osobowych, do szamba i budynku gospodarczego). Organ ustalił następnie, że w roku 1993 stan zagospodarowania tej działki uległ zmianę. W tym to czasie właściciele nieruchomości J. C. i Pani O. C. rozpoczęli prowadzenie działalności gospodarczej pod adresem S. [...] (adres przedmiotowej posesji) jako Zakład Transportowo - Sprzętowy "[...]" Usługi transportowo - sprzętowe oraz remont środków. W tym też czasie nabyli oni i zarejestrowali samochody ciężarowe, później też maszyny budowlane typku koparki, a pojazdy te były postojowane, na działce nr [...]. Organ prawidłowo uznał zatem, że zmiana sposobu korzystania z nieruchomości tj. zmiana z typowego otoczenia budynków mieszkalnych, na plac postojowy dla samochodów ciężarowych oraz maszyn budowlanych nastąpiła w roku 1993. Późniejsze zmiany dotyczące sposobu utwardzenia czy zabezpieczenia placu są bez znaczenia. W kwestii tej decyduje sposób korzystania z nieruchomości, a nie forma jej przygotowania pod to korzystanie, lub ulepszenia (modernizacja) dotycząca sposobu korzystania z nieruchomości. Odrębną sprawą jest legalność dokonanych modernizacji (np. utwardzenia gruntu) bo ta nie dotyczy zmiany sposobu zagospodarowania nieruchomości, a właśnie modernizacji dokonanej już wcześniej zmiany.
Sąd ocenia jako prawidłowe ustalenia organu, dokonane w oparciu o dowody, które wzajemnie się potwierdzają i uzupełniają. W oparciu o te dowody organ ustalił, czas, kiedy doszło do zmiany sposobu zagospodarowania działki nr [...]. Okoliczności te wynikają choćby z zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, które wykazuje, że J. C. i O. C. prowadzili pod adresem S. [...] Zakład Transportowo - Sprzętowy [...]" Usługi transportowo - sprzętowe oraz remont środków transportu w okresie od 17 maja 1993 r. do 03 listopada 1995 r., następnie, od 30 października1995 r. działalność gospodarcza pod adresem S. [...] prowadzona była w formie spółki cywilnej T. , której wspólnikiem. najpierw był B. C., a od 5.06.2017 r. P. C.. Fakty te znajdują także potwierdzenie w pozyskanym przez organ piśmie Starostwa Powiatowego w Krakowie Filia w K., Referatu III Rejestracji Pojazdów w którym potwierdza stan posiadania (zarejestrowania) przez J. C. w 1993 r., w 1997 r., a następnie przez kolejnego właściciela firmy B. C. w 2001 r. pojazdów ciężarowych do wykonywanej działalności gospodarczej. Z pism tych wynika, że w okresie 1990-2005 r. na J. C. został zarejestrowany samochód ciężarowy model [...] marki [...], na B. C. 3 samochody ciężarowe, [...]. Wyżej wskazane okoliczności potwierdzają też, zeznania świadka I. M., złożone przed Sądem Okręgowym w K. Wydział I Cywilny, na rozprawie w dniu 3 marca 2009 r., sygn. [...] w sprawie z powództwa A. B. przeciwko B. C. o zapłatę odszkodowania w związku z uciążliwościami tej działalności. Świadek I. M. zeznała m.in. że pozwany na przedmiotowej działce prowadzi bazę transportową, w skład której wchodzą dwa samochody i dwie koparki. Pojazdy na działkę tą wjeżdżają i wyjeżdżają a baza ta prowadzona jest od 15 lat. W końcu opinia dr inż. A. W., biegłego sądowego z zakresu fotogrametrii i foto interpretacji przy Sądzie Okręgowym w K., wykonaną w dniu 13 października 2021 r., sporządzona z wykorzystaniem interpretacji archiwalnych zdjęć lotniczych potwierdza, że działka nr [...] wykorzystywana jest jako plac postojowy pod samochody ciężarowe i maszyny budowlane od 1993 r. Wszystkie te dowody w sposób dostateczny wykazują, że do zmiany zagospodarowania działki nr [...] doszło w roku 1993, a więc na długo przed wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który obszarowi temu nadał przeznaczenie zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej. Jak mowa wyżej, modernizacja tego placu dokonana w 2003 r. (nowe utwardzenie) nie zmieniła jego charakteru, który od roku 1993 jest wykorzystywany jako plac postojowy, dla samochodów ciężarowych i maszyn budowlanych i związany z działalnością prowadzoną przez właściciela działki oraz jego najbliższej rodziny.
Zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 741 z późn. zm.) tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem, chyba że w planie ustalono inny sposób ich tymczasowego zagospodarowania. Jak przyjmuje się w orzecznictwie, wejście w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co do zasady nie może stanowić podstawy do wydania administracyjnego nakazu zaprzestania prowadzenia na nieruchomości działalności, rozpoczętej przed uchwaleniem tego planu, w sytuacji, kiedy działalność ta (sposób korzystania z nieruchomości) jest ona sprzeczna z jego zapisami. Ustalenia planu miejscowego działają bowiem na przyszłość (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2017 r. II OSK 2162/15).
Będąc związany poglądem prawnym wyrażonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w wyroku z dnia 27 lutego 2017 r. II SA/Kr 1547/18, sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, ocenił legalność zmiany sposobu zagospodarowania działki nr [...], jaka została dokonana w roku 1993. Nadmienić przede wszystkim należy, że w dacie dokonania tej zmiany, nie obowiązywała ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W czasie tym nie obowiązywała też wcześniejsza regulacja dotycząca kwestii planistycznych, tj. ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn. zm.). W roku 1993 obowiązywała ustawa z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1989 r. Nr 17, poz. 99 z późn. zm.). Zauważyć przede wszystkim należy, że przedmiot regulacji tej ustawy, jak i aktów planistycznych w oparciu o nią wydawanych, miały inny zakres szczegółowości, od rozwiązań, jakie tym przedmiocie obowiązują aktualnie. Sam przedmiot regulacji tych aktów był także inny. Inny był też stopień związania zapisami planu, dla poszczególnych obszarów objętych tymi zapisami. Przede wszystkim jednak, w ustawie 1984 r. o planowaniu przestrzennym, nie było przepisu odpowiadającego w treści regulacji zawartej w art. 59 ust 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nie można zatem w sposób prosty przekładać zasad realizacji i przestrzegania zapisów planów miejscowych uchwalonych w latach 80-tych ubiegłego wieku, do realizacji i przestrzegania planów miejscowych uchwalanym pod rządami aktualnie obowiązującej ustawy.
Mając to na uwadze, sąd podziela pogląd zaprezentowany przez organ, w zakresie wyrażenia oceny zapisów uchwały nr XXX1/112/83 Rady Narodowej Miasta i Gminy w K. z dnia 29.09.1983 r. w sprawie zatwierdzenia planu przestrzennego zagospodarowania Miasta i Gminy K., w kontekście dokonanej zmiany sposobu zagospodarowania działki nr [...]. Fakt, że działka nr [...], w dacie wejścia w życie planu ogólnego z 1983 r. nie była użytkowana rolniczo, jest równoznaczny z tym, ż nie mogły jej nie dotyczyć wynikające z planu ogólnego z 1983 r. ustanowione dla obszaru 07R nakazy ochrony gruntu rolnego (szczególnie chronionego dla rolnictwa). Plan bowiem wyraźnie nakazywał pozostawić w dotychczasowym użytkowaniu tereny użytków rolnych w granicach wsi S. - a takiego charakteru nie miała działka nr [...]. Zmiana przeznaczenia sposobu użytkowania tej działki, planu miejscowego nie naruszyła.
Zauważy też należy, że w dacie dokonanej zmiany, obowiązywała ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.). Ustawa ta w art. 28 stanowiła, że roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę (ust 1). Pozwolenia na budowę wymaga również wznoszenie lub wykonywanie w miejscach publicznych pomników, posągów, wodotrysków i innych obiektów architektury ogrodowej, urządzeń wpływających na wygląd obiektów budowlanych oraz kapliczyek i innych podobnych obiektów kultu religijnego (ust 3). Przepis art. 2 ust 3 w/w ustawy stanowił, że przez "roboty budowlane" rozumie się roboty polegające na budowie, montażu, remoncie albo rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części oraz urządzeń reklamowych, dzieł plastycznych i innych urządzeń wpływających na wygląd obiektu budowlanego. Z kolei art. 2 ust 1 stanowił, że przez "obiekty budowlane" rozumie się stałe i tymczasowe budynki lub inne stałe i tymczasowe budowle, jak mosty, budowle ziemne, tunele, drogi, linie kolejowe, sieci energetyczne i telekomunikacyjne, budowle hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, ściany oporowe, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, stanowiące całość techniczno-użytkową, wyposażoną w instalacje i urządzenia niezbędne do spełniania przeznaczonych im funkcji.
Plac postojowy nie spełnia kryteriów, by zakwalifikować go, do w rozumieniu wyżej przytoczonych przepisów jako obiektu budowlanego. Skoro zaś urządzenie placu postojowego (w zasadzie przeznaczenie działki pod tego typu wykorzystanie) nie stanowiło realizacji budowy obiektu budowlanego, oraz w sposób oczywisty obiektu kultu religijnego, realizacja tego typu zamierzenie nie była nielegalna w rozumieniu przepisów obowiązującego w tym czasie prawa budowlanego, urządzenie takiego placu nie wymagało bowiem uzyskania pozwolenia na budowę.
W tym stanie rzeczy, sąd na zasadzie art. 151 P.ps.a. orzekła jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło