II SA/Kr 1254/07
PostanowienieWSA w Krakowie2008-04-24
Skład orzekający: Andrzej Niecikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której wydatki przekraczają dochody, może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli jest współwłaścicielką nieruchomości nadającej się do remontu, na który zaciągnęła kredyt?Ratio decidendi
Sąd odmówił zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżąca nie wykazała, iż poniesienie opłaty w wysokości 500 zł spowodowałoby uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Sąd wskazał, że współwłasność nieruchomości o powierzchni 600 mkw, nadającej się do remontu, na który zaciągnięto kredyt, powinna generować dochody, a brak takich dochodów świadczy o braku potrzeby ich uzyskiwania. Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi formę kredytu, a obywatel musi liczyć się z koniecznością ich poniesienia.Stan faktyczny
Skarżąca J. M. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wskazała, że jej emerytura wynosi 524 PLN, a koszty utrzymania, w tym spłata kredytu na remont, znacznie przekraczają jej dochody. Referendarz sądowy oddalił wniosek, uznając, że skarżąca nie uwiarygodniła podstaw do zwolnienia. Skarżąca wniosła sprzeciw, przyznając, że wydatki przewyższają dochody, ale zaprzeczając zatajeniu innych źródeł dochodu, wskazując na pomoc rodziny.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącej udzielenia prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie jej od ponoszenia kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Niecikowski po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2008 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], znak : [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: odmówić skarżącej udzielenia prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie jej od ponoszenia kosztów sądowych.
Skarżąca J. M. domaga się zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych podnosząc we wniosku, że jej źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości 524 PLN, natomiast koszty jej utrzymania łączenie z kredytem na remont znacznie przekraczają jej dochody. Postanowieniem z dnia 6.02.2008 r., referendarz tut. Sądu oddalił powyższy wniosek wskazując, że skarżąca nie uwiarygodniła podstaw do zwolnienia skoro koszty jej trzymania przewyższają dochody to oznacza to, że musi mieć inne dodatkowe dochody.
W sprzeciwie od powyższego postanowienia, skarżąca działając prze z swoją córkę B. M. przyznała, że prawdą jest, że wskazane przez skarżąca wydatki przewyższają jej dochody, jednak nie może to prowadzić do wniosku, że skarżąca zataiła inne źródło dochodu. Skarżącej w ponoszeniu tych koniecznych opłat pomaga rodzina, w szczególności córka B. M. choć skarżąca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 póz. 1270 - zwanej dalej p.o.p.s.a.) prawo pomocy w częściowym zakresie może być przyznane osobie fizycznej która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi w istocie rzeczy formę kredytu udzielonego ze strony Skarbu Państwa, poprzez rezygnację z należnych opłat sądowych w chwili wytoczenia postępowania i wyłożenie ze środków budżetowych wydatków w jego toku. Każdy obywatel zamierzający wytoczyć sprawę sądową musi liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów sądowych. Nie można pominąć tego, że wyłożenie kosztów przez skarżącą jest tylko czasowe, bowiem w przypadku uwzględnia jej skargi zgodnie z art. 200 p.o.p.s.a. będzie jej przysługiwało prawo domagania się zwrotu kosztów postępowania.
W sprawie niniejszej, jak wynika to tylko z oświadczeń skarżącej, jej sytuacja majątkowa nie jest taka, że wyłożenie opłaty w wysokości 500 zł., może spowodować uszczerbek utrzymania koniecznego dla skarżącej. Sprawa jest związana z nieruchomością której skarżąca jest współwłaścicielką (z akt sprawy wynika, że współwłaścicielką tej nieruchomości jest także B. M., będąca stroną postępowania administracyjnego a jednocześnie pełnomocnikiem skarżącej w sprawie niniejszej). Według oświadczenia skarżącej budynek objęty współwłasnością ma powierzchnię 600 mkw i nadaje się do remontu, na który to remont skarżąca pobrała kredyt. Prawidłowe gospodarowanie takim budynkiem położonym w centrum W. powinno przynieść szeroko rozumiane dochody. Jeżeli zaś takich dochodów nie przynosi to oznacza to, że współwłaściciele takich dochodów nie potrzebują. Ale w takiej sytuacji nie mogą domagać się aby inni współobywatele pokrywali koszty związane z ich sprawami.
W tej sytuacji nie można przyjąć aby skarżąca nie była w stanie ponieść kosztów a musiałaby być one kredytowane przez innych podatników.
W tej więc sytuacji skoro nie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącej prawa pomocy ( art. 246 § 1 pkt. 2 p.o.p.s.a.) należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło