II SA/Kr 1255/03
WyrokWSA w Krakowie2005-09-26
Skład orzekający: NSA Grażyna Danielec, WSA Elżbieta Kremer, WSA Bożenna Blitek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa udostępnienia kserokopii akt postępowania dyscyplinarnego policjantowi w toku postępowania wyjaśniającego, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r., stanowi naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa udostępnienia kserokopii akt postępowania dyscyplinarnego policjantowi w toku postępowania wyjaśniającego, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r., nie stanowi naruszenia prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Zapoznanie się z aktami postępowania przez obwinionego następowało po zakończeniu postępowania wyjaśniającego, a w sprawach nieuregulowanych rozporządzeniem stosowano przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi asp. E. K. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji, które utrzymało w mocy decyzję o wymierzeniu mu kary dyscyplinarnej "surowej nagany" za naruszenie dyscypliny służbowej polegające na nieprawidłowym obchodzeniu się z bronią służbową. Skarżący zarzucał naruszenie prawa do obrony, odrzucenie wniosków dowodowych, stronniczość postępowania oraz niewspółmierną karę. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę E. K. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia : NSA Grażyna Danielec (spr.) Sędziowie : WSA Elżbieta Kremer WSA Bożenna Blitek Protokolant : Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2005r sprawy ze skargi E. K. na orzeczenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 11 kwietnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej skargę oddala
[...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] orzeczeniem Nr [...] z dnia 11 kwietnia 2003 roku na podstawie § 32 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnie 19 grudnia 1997 roku w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów (Dz. U. nr 4 z 1998 roku, poz. 14) po rozpoznaniu sprawy wobec złożenia przez asp. E. K. odwołania od orzeczenia Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] , z dnia [...] marca 2002 r. o uznaniu winnym go popełnienia zarzucanych czynów i wymierzenia kary dyscyplinarnej surowej nagany - zaskarżone orzeczenie utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził co następuje: W dniu [...] marca 2003 r. Komendant Miejski Policji w [...] wydając orzeczenie nr [...] uznał asp. E. K. winnym naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzył mu karę dyscyplinarną "surowej nagany" za to, że:
1. w dniu [...] kwietnia 2002 r. w czasie służby, w budynku Komisariatu Policji w [...] , po odbytym szkoleniu strzeleckim, przystępując do czynności czyszczenia będącego na jego stanie pistoletu P-64 serii WG [...], nie rozładował broni w miejscu do tego przeznaczonym, to jest w kierunku skrzyni-kulochwytu "Tu kieruj broń" - umieszczonej w pomieszczeniu dyżurnego Komisariatu Policji w [...] tj. o naruszenie § 8 ust. 2 obowiązującego wówczas Rozkazu nr [...] w sprawie przechowywania i wydawania broni służbowej funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Policji w [...] .
2. w miejscu i czasie jak w pkt 1 nie zachował szczególnych środków ostrożności przy wykonywanych czynnościach z będącym na jego stanie pistoletem P-64 serii WG [...] i w pokoju nr [...] , w obecności podkom. H. Z. doprowadził do niekontrolowanego wystrzału pocisku co mogło narazić życie i zdrowe wymienionego policjanta, tj. o popełnienie czynu o którym mowa w pkt 6 Regulaminu wydawania i przyjmowania broni służbowej krótkiej przechowywanej w pomieszczeniach Komendy Miejskiej Policji w [...] i jednostkach podległych stanowiącego Załącznik nr 8 obowiązującego wówczas Rozkazu nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] lutego 2001 roku w sprawie przechowywania i wydawania broni służbowej funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Policji w [...].
W odwołaniu od powyższego orzeczenia skarżący podniósł zarzuty: - ograniczenie jego prawa do obrony, poprzez uniemożliwienie dostępu do zgromadzonego materiału dowodowego w toku prowadzenia postępowania dowodowego oraz mylne poinformowanie - go, iż nie może ustanowić w tym postępowaniu obrońcy, osobie cywilnej - adwokata -
- odrzucenie wniosków dowodowych, które miały na celu ukazanie obrazu rzeczywistego przebiegu zdarzenia i jego okoliczności;
- stronniczość w prowadzeniu postępowania oraz brak obiektywizmu w ocenie zgromadzonego materiału dowodowego, przejawiający się faktem wszczęcia tylko przeciwko niemu postępowania dyscyplinarnego oraz dania wiary zeznaniom świadków jedynie, które go obciążały;
- niewspółmierna surowa kara dyscyplinarna.
Dalej organ odwoławczy przedstawił stanowisko Komendanta Miejskiego Policji w [...] , który w zajętym stanowisku do odwołania asp. E. K. wniósł o utrzymanie zaskarżonego orzeczenia w mocy, stwierdzając, że: w postępowaniu dyscyplinarnym przeprowadzonym przeciwko asp. E. K. zostały wszechstronnie wyjaśnione wszystkie okoliczności, decyzje o odmowie uwzględnienia wniosków dowodowych oraz wniosków o uzupełnienie postępowania w kontekście zgromadzonego w postępowaniu materiału są właściwe. Prowadzący postępowanie dyscyplinarne odmawiając uwzględnienia wniosku o udostępnienie kserokopii akt postępowania na etapie postępowania dowodowego oparł się słusznej podstawie prawnej. Jednocześnie zgodnie z przepisami rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 roku zapoznał obwinionego z aktami postępowania po wyjaśnieniu okoliczności sprawy dotyczącej asp. E. K.. Za właściwe uznał również odmowę prowadzącego postępowanie w kwestii ustanowienia obrońcy w osobie adwokata, z uwagi na służbowy, wewnętrzny charakter postępowania dyscyplinarnego. Ponadto Komendant Miejski Policji w [...] zaznaczył, że informację dotyczącą wystrzału z broni służbowej przez wymienionego policjanta otrzymał w dniu [...] grudnia. 2002 roku, w chwili wpływu do Komendy anonimu dotyczącego nieprawidłowości w Komisariacie Policji w [...] , w związku z czym nie ma podstaw do stwierdzenia przedawnienia wszczęcia postępowania dyscyplinarnego w przedmiotowej sprawie. Nadmienił również, że informacje zawarte w anonimie były przedmiotem czynności wyjaśniających, zakończonych stosownymi wnioskami - służbowymi. Jednocześnie Komendant Miejski Policji w [...] , w dniu [...] kwietnia 2003 roku przesłał do Prokuratury Rejonowej w [...] materiały z przedmiotowego postępowania, celem podjęcia decyzji co do wszczęcia postępowania przygotowawczego. Komendant Miejski Policji w [...] dodał, iż postępowanie dyscyplinarne przeciwko asp. E. K. przeprowadzone zostało zgodnie z obowiązującymi przepisami; w tym zasadami określonymi w kodeksie postępowania administracyjnego, a wymierzona kara .ze względu na naruszenie przez obwinionego podstawowych zasad obchodzenia się z bronią służbową, stanowiącą szczególny środek przymusu bezpośredniego, jest współmierna do popełnionego przez obwinionego czynu.
Po rozpoznaniu sprawy w trybie odwoławczym organ II instancji stwierdził, że sprawa została wszechstronnie wyjaśniona, a zgromadzony materiał dowodowy potwierdził, że asp. E. K. dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej poprzez popełnienie zarzucanych mu czynów. Dalej, że zarzuty obwinionego przedstawione w odwołaniu przy uwzględnieniu argumentów Komendanta Miejskiego Policji w [...] należy uznać za bezpodstawne. Wymierzona asp. E. K. kara dyscyplinarna, przy uwzględnieniu zasad ich stosowania, jest współmierna do popełnionych czynów i stopnia zawinienia. Następnie organ podnosi, że postanowienie z dnia [...] lutego 2003 r. o odmowie uwzględnienia wniosku dowodowego -udostępnienia obwinionemu kserokopii akt postępowania dyscyplinarnego jest w pełni zasadne, gdyż jak stwierdzono w jego uzasadnieniu termin zapoznania obwinionego z aktami postępowania reguluje przepis § 22 ust. 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów, a więc nie ma zastosowania przepis § 45 cyt. wyżej rozporządzenia. Mylne jest twierdzenie obwinionego, że obrońcą w postępowaniu służbowym może być również osoba cywilna - adwokat, o czym świadczy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt II SA 1963/02 z dnia 13 listopada 2002 r.. Również sposób, rozpatrzenia wniosków dowodowych i wniosków o uzupełnienie postępowania dowodowego w przedmiotowym postępowaniu dyscyplinarnym, był zgodny z obowiązującymi przepisami, zarówno pod względem formalnym jak i merytorycznym. W konkluzji organ odwoławczy podnosi, że mając na względzie wszystkie okoliczności sprawy, a w szczególności fakt udowodnienia asp. E. K. naruszenia dyscypliny służbowej, polegającego na nieprawidłowym obchodzeniu się z bronią palną służbową i naruszenie tym samym podstawowych zasad dyscypliny służbowej ze skutkiem narażenia życia i zdrowia policjanta orzekł jak w sentencji.
Na powyższą decyzje skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł E. K..
Skarżący podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 73 i 74 kpa - ograniczenie jego prawa do czynnego udziału w postępowaniu przez odmowę udostępnienia mu kserokopii akt tego postępowania w jego toku. Drugim zarzutem jest zarzut naruszenia art. 135 ust. 2 ustawy o Policji, gdyż prawomocne orzeczenie o ukaraniu skarżącego karą dyscyplinarną zostało mu doręczone po upływie roku od popełnienia czynu, co stanowi wadę kwalifikowaną z art. 156 kpa.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji.
W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), z mocy z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) do rozpoznania skargi wniesionej przed 1 stycznia 2004 r. właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Badając przedmiotową sprawę pod kątem jej zgodności z prawem, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia zarówno przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego, które miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego podnieść należy, iż zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji "Nie można wymierzyć policjantowi kary dyscyplinarnej po upływie 1 roku od dnia popełnienia czynu, o którym mowa w ust. 1 "
Skarżący popełnił czyn stanowiący naruszenie dyscypliny służbowej w dniu [...] kwietnia 2002 r. Orzeczenie organu I instancji o ukaraniu skarżącego zostało wydane przez Komendanta Miejskiego Policji w [...] w dniu [...] marca 2003 r., a doręczone mu w dniu [...] kwietnia 2003 r., a zatem przed upływem terminu, o którym mowa w art. 135 ust. 1 ustawy o Policji. Termin ten nie zostałby zachowany gdyby organ I instancji nie orzekł o nałożeniu kary dyscyplinarnej po upływie 1 roku, co w tym przypadku nie miało miejsca.
Również zarzutu skarżącego dotyczącego ograniczenia w istotny sposób jego prawa do czynnego udziału w postępowaniu nie można uznać za uzasadniony.
W czasie gdy toczyła się sprawa dyscyplinarna skarżącego obowiązywało rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów. (Dz. U. z 1998 r. Nr 4, poz. 14 ze zm.). Rozporządzenie to zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej zawarte w art. 139 ustawy o Policji. Normowało ono w Rozdziale 4 zasady postępowania dyscyplinarnego, w tym w § 17 uprawnienia obwinionego, a mianowicie zgłaszania wniosków dowodowych, wnoszenia zażaleń na wydane w toku postępowania postanowienia - w terminie 3 dni od dnia doręczenia, jeśli przepisy rozporządzenia przewidują prawo wniesienia zażalenia, ustanowienia obrońcy; obrońcą może być wskazany przez obwinionego policjant, który uprawniony jest do reprezentowania obwinionego w granicach udzielonego na piśmie pełnomocnictwa; wyznaczony obrońca może podejmować czynności tylko na korzyść obwinionego, odmowy składania wyjaśnień.
Natomiast § 22 ust. 1 rozporządzenia powiada, że Jeżeli prowadzący postępowanie dyscyplinarne uzna, że zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności sprawy dotyczące obwinionego, jest obowiązany zapoznać go z aktami postępowania i pouczyć o prawie zgłoszenia wniosku o ich uzupełnienie w terminie 3 dni Przepisy § 17pkt 1 i 4 oraz §18 stosuje się odpowiednio.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, iż zapoznanie się z aktami postępowania przez obwinionego następowało po zakończeniu postępowania wyjaśniającego.
Kwestie te zatem były uregulowane w cyt. wyżej rozporządzeniu, zatem w tym zakresie nie miały zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, co wynika a contrario z § 45 rozporządzenia (§ 45 W zakresie nie uregulowanym niniejszym rozporządzeniem stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.).
W tym stanie rzeczy, nie dopatrując się w zaskarżonej decyzji naruszenia prawa, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło