II SA/Kr 1267/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Izabela Dobosz (spr.) Sędziowie: WSA Mariusz Kotulski WSA Barbara Pasternak Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2006 r. sprawy ze skargi W.B. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie rozszerzenia uprawnień kombatanckich skargę oddala IISA/Kr 1267/03 UZASADNIENIE Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] września 1993 roku Nr [...] wydaną podstawie art. 1 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 25 ust. 3 oraz art. 27 ustawy z 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. Nr 17 póz. 75 ze zm./ potwierdzono z urzędu W.B. uprawnienia kombatanckie z tytułu działalności w B.Ch. od li 1942 roku do l 1945 roku /łącznie 2 lata i 11 miesięcy/. W.B. zwrócił się następnie pismem z 20 czerwca 2002 roku do Urzędu d/s K i OR o wydanie mu zaświadczenia o rozszerzeniu okresu kombatanckiego poprzez zaliczenie do niego lat 1945-1947, w którym to okresie był aktywnym działaczem PSL- S.M. Za tę działalność był represjonowany i postrzelony przez milicjanta /powołuje się na postanowienie o umorzeniu śledztwa Prokuratury Rejonowej w G. z dnia 10 lipca 1998 roku/, opinię sądowo- lekarską z 11 grudnia 2000 roku, sygn. akt [...]; wyrok Sądu Okręgowego- Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 20 lipca 2001 roku/. Dodaje, że Związek Żołnierzy B. Ch a następnie Ogólnopolski Związek Żołnierzy B. Ch. odmówiły mu rekomendacji a skarga w tej sprawie została odrzucona przez NSA w Warszawie postanowieniem z 5 marca 2002 roku. Pismo zaś wysłane do Naczelnego Komitetu Wykonawczego PSL z 7 listopada 2001 roku pozostało bez odpowiedzi. Instytut Pamięci Narodowej w K. pismem z 13 czerwca 2002 roku poinformował go, że w zasobach tego Instytutu nie znaleziono żadnych dokumentów dotyczących jego osoby, a sprawę skierowano do Oddziałowej Komisji przeciwko narodowi polskiemu w K. Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] października 2002 roku, Nr [...] wydaną na podstawie art. 21 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy z 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego/ Dz. U. Nr 42 poz. 371/ odmówiono W.B. rozszerzenia okresu zaliczonego do przyznania uprawnień kombatanckich o okres działalności w PSL w latach 1945-1947. Stwierdzono, że ustawa o kombatantach nie przewiduje przyznawania uprawnień z tytułu działalności w partii politycznej, w tym przypadku PSL. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy W.B. twierdzi, że art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy o kombatantach nie wyklucza żadnej organizacji, która stawiała sobie za cel walkę o niepodległość i suwerenność Rzeczpospolitej. Powołuje się na publikację w podręczniku A.R. i W.R. pt ."Historia 1945-1990", wydanie z 1994 roku, str. 78-79; gdzie przytacza się to, że członkowie PSL- Mikołajczyka byli narażeni na wszelkiego rodzaju represje. Podaje, że był aktywnym działaczem Stronnictwa i doświadczał wielu represji, jak rewizje, groźby, wymuszania, musiał się ukrywać w celu uniknięcia aresztowania. Nie wyciągnięto w stosunku do sprawcy jego postrzału żadnych konsekwencji, a cała sprawa została wyciszona przez organy ścigania. Rannego w szpitalu straszono wywozem "na białe niedźwiedzie". Uważa, że cała sprawa miała wydźwięk polityczny. Wnosi o rozszerzenie uprawnień, gdyż chciałby uzyskać uprawnienia inwalidy wojennego. Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] marca 2003 roku nr [...] wydaną na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt kpa oraz w związku z art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy z 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. z 2002r. nr 42 poz. 371 ze zm./ utrzymano w mocy decyzję własną z 29 października 2002 roku. Organ podtrzymał swoje uprzednie stanowisko, gdyż PSL w latach 1945-1947 nie było podziemną formacją wojskową ani poziemną organizacją niepodległościową, lecz legalnie działającą partią polityczną. W świetle przepisów ustawy z 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego uprawnienia kombatanckie za działalność w partii politycznej nie przysługują. W skardze do NSA W.B. podnosi, że PSL- mikołajczykowskie, do którego należał jako pierwsze podjęło jawną walkę o suwerenne niepodległe państwo polskie, a jego członkowie byli represjonowani, co także dotyczyło jego osoby. W odpowiedzi na skargę KU d/s K i OR wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty , o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W piśmie z 11 października 2006 roku do WSA W.B. powołuje się na publikację w Biuletynie IPN z marca 2001 roku /nr 21 oraz na Nową Encyklopedię Powszechną PWN, w którym jest mowa o represjach w stosunku do działaczy PSL- Mikołajczyka. Załącza także dwa postanowienia prokuratury o umorzeniu śledztwa z dnia 10 lipca 1998 roku i z 3 października 2006 roku z powodu niewykrycia sprawców przestępstwa pobicia go i postrzelenia 27 lub 28 XII 1947 roku przez nieustalonych funkcjonariuszy PUBP w G. i MO w P. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, póz. 1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Skargi wniesione przed 1 stycznia 2004 roku do NSA podlegają obecnie rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sady administracyjne. Sądowa kontrola nie wykazała naruszenia prawa. Bezsporne jest, że skarżący posiada uprawnienia kombatanckie potwierdzone decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] września 1993 roku /k. 33 akt administracyjnych/ M. Związek Żołnierzy B.CH. ZG pismem z 24 sierpnia 2001 roku odmówił W.B. udzielenia rekomendacji, w związku z wnioskiem o rozszerzenie uprawnień kombatanckich, gdyż nie posiada akt ewidencyjnych służby skarżącego w B. Ch. ani też działalności powojennej PSL. Ponadto nie dostrzeżono związku pobicia i postrzelenia skarżącego w grudniu 1947 roku z wyborami do Sejmu, które odbyły się 19 stycznia 1947 roku. Zdaniem Związku w grudniu 1947 roku mikołajczykowskie PSL było w końcowym stadium likwidacji" nie było więc powodów wyborczych w tym czasie do represjonowania" za działalność w PSL /k. 46 akt administracyjnych/. Rekomendacji nie udzielił też OZ B.Ch, ZG/ pismo z 15 października 2001 roku, k. 42 akt administracyjnych/. Brak rekomendacji co prawda nie jest przeszkodą dla KU d/s K i OR do wydania decyzji w przedmiocie uprawnień kombatanckich, ale stanowisko takie jest brane pod uwagę przez organ, zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. Nr 142 z 1997r, poz. 950/. Jednakże w niniejszej sprawie decydujące znaczenie na brzmienie przepisów ustawy o kombatantach. Uznaje ona za działalność kombatancką przede wszystkim pełnienie służby wojskowej lub działalność partyzancką, w czasie wojny, zatem do 9 maja 1945 roku, względnie do końca 1956 roku jednakże w przypadku " pełnienia służby w polskich podziemnych, formacjach wojskowych lub organizacjach niepodległościowych/ art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy/ czy też za działalność równorzędną z działalnością kombatancką "pełnienie funkcji cywilnych (...) w podziemnych niepodległościowych organizacjach cywilnych "/art. 2 pkt 1 ustawy/. Jak słusznie zauważa KU d/s K i OR PSL- mikołajczykowskie było legalnie działającą partią w Polsce, a nie organizacją podziemną, a zatem powoływanie się przez skarżącego na art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy jako prawną podstawę do rozszerzenia uprawnień kombatanckich jest nieuzasadnione. Ponadto należy stwierdzić, że w zamkniętym katalogu represji zawartym w art. 4 ust. 1 ustawy brak represji polegających na straszeniu, grożeniu komukolwiek, pobiciu czy nawet postrzeleniu, co również powoduje , iż nie można uznać skarżącego za osobę represjonowaną w rozumieniu ustawy z 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. Nr 142 z 1997r, poz. 9507/. Już sama nazwa tej ustawy wskazuje, że dotyczy ona tylko niektórych form represji. Z powyższych względów skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/.