II SA/Kr 1271/10

PostanowienieWSA w Krakowie2010-12-03

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony adwokat z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym ze względu na trudną sytuację finansową?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, który wykazał, iż nie posiada środków na pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, ma prawo do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Prawo do pomocy przysługuje, gdy sytuacja materialna strony uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania bez zachwiania minimum socjalnego.
Stan faktyczny
Skarżący A.S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w związku ze skargą na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 1 września 2010 r. dotyczącą umorzenia postępowania. Skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jego miesięczny dochód to 215 zł z zasiłku pomocy społecznej, nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów. Od 2009 roku nie pracuje i uczestniczy w kursie przekwalifikowania zawodowego.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niego adwokata z urzędu wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 1 września 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł od skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] września 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie na jego rzecz adwokata z urzędu. Z oświadczenia zawartego we wniosku "PPF" wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie. Jego miesięczny dochód wynosi 215 zł i stanowi go zasiłek z pomocy społecznej. W skład majątku skarżącego wchodzi dom w stanie surowym otwartym, dom w stanie surowym zamkniętym oraz działka [...] o powierzchni 63 arów. Skarżący nie wykazuje posiadania zasobów pieniężnych, jak również cennych przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, że w latach 1996 – 2009 pracował na PKP [...] Obecnie Ośrodek Pomocy Społecznej w B. przekwalifikowuje skarżącego na inny zawód, aby mógł on podjąć pracę jako operator koparko – ładowarki. Obecnie skarżący uczestniczy w kursie. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Instytucja przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma na celu zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na trudną sytuację finansową nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym zaś, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym we wskazanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej, w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zwolnienie od kosztów sądowych - co do zasady - powinno dotyczyć przede wszystkim osoby fizyczne znajdujące się w ubóstwie, które z uwagi na swoją sytuację materialną i życiową nie są w stanie ponieść kosztów sądowych i dlatego postępowanie z ich udziałem winno kredytować państwo. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił w sposób wystarczający, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych w sprawie oraz kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku w koniecznym własnym utrzymaniu. Z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący od 2009 roku nie pracuje. Jedynym źródłem jego utrzymania jest świadczenie z pomocy społecznej w wysokości 215 zł. Skarżący nie dysponuje żadnymi oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi. Aktualna sytuacja finansowa skarżącego jest trudna, uzasadnia zatem przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie na jego rzecz adwokata z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. art. 245 § 1 i 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło