II SA/Kr 1272/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Mirosław Bator Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2011 r. sprawy ze skargi E.D. i J.D. na postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28 kwietnia 2011 r. nr [....] w przedmiocie zawieszenia postępowania I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących E.D. i J.D. kwotę 357 zł ( słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki postanowieniem z [...] stycznia 2011 r.,, na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. postanowił zawiesić z urzędu postępowanie administracyjne znak: [...] w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku nr [...] przy ul. [...] w K. , do czasu wyznaczenia przez Sąd Rejonowy dla [...] kuratora spadku nieobjętego po zmarłej I.L. . W uzasadnieniu organ l instancji podał, że prowadzi wszczęte na wniosek stron postępowanie administracyjne w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku nr [...] i przy ul. [...] w K. W toku postępowania organ powziął wiadomość, że strona – I.L. zmarła. Wobec braku informacji na temat ewentualnych spadkobierców po zmarłej, PINB w K. Powiat Grodzki wystąpił Urzędu Miasta K. Wydziału Spraw Administracyjnych z prośbą o udostępnienie danych z ewidencji ludności celem ustalenia dokładnej daty zgonu I.L. , wystąpił do Sądu Rejonowego [...] z zapytaniem czy po ww. zmarłej zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe oraz do Urzędu Stanu Cywilnego w K. z wnioskiem o wydanie odpisu skróconego aktu zgonu zmarłej strony. Po ustaleniu miejsca i daty śmierci strony, jak również powzięciu informacji, że nie toczyło postępowanie spadkowe, pismem z 27 stycznia 2011 r., organ wystąpił do Sądu Rejonowego [...] z wnioskiem o ustanowienie kuratora spadku nieobjętego po zmarłej I.L. . Z uwagi na fakt, że śmierć ww. strony nie czyni prowadzonego postępowania administracyjnego bezprzedmiotowym i brak jest zarówno osoby sprawującej zarząd majątkiem masy spadkowej po I.L. jak i kuratora dla nieobjętego spadku po ww. zmarłej, uzasadnione jest - w ocenie organu - zawieszenie postępowania. Zażalenie na ww. postanowienie wniósł J.D. . Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. oraz art. 71 a ust. 4 w zw. z art. 71 ustawy prawo budowlane, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że I.L. nie była stroną toczącego się postępowania administracyjnego. Przedmiotem postępowania jest zmiana faktycznie dokonana polegająca na zmianie sposobu użytkowania dwurodzinnego budynku mieszkalnego nr [...] i przy ul.[...], a nie usankcjonowana prawnie. I.L. nie była właścicielką ani w całości, ani w części działki nr 1 , jak również budynku na niej posadowionego, nie była też bezpośrednią sąsiadką tej nieruchomości. Nie była w końcu wnioskodawcą w zakresie wszczęcia niniejszego postępowania. Ponadto jak wynika z ustaleń PINB I.L. zmarła 20 czerwca 2007 r., a postępowanie w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem z 31 lipca 2007r. Zatem w dacie wszczęcia sprawy I.L. już nie żyła, a zatem nigdy nie mogła stać się stroną (uczestniczką) tego postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne znak: [...] w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku nr [...] przy ul. [...] w K. do czasu wyznaczenia przez Sąd Rejonowy [...] kuratora spadku nieobjętego po zmarłej I.L. . W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że I.L. zmarła 20 czerwca 2007 r. Przedmiotowe postępowanie zostało natomiast wszczęte w związku z wnioskiem J.D. z 30 lipca 2007 r. , a więc już po jej śmierci. Skoro więc I.L. zmarła przed wszczęciem postępowania przez PINB w K. , nie można jej uznać za stronę tego postępowania. Odpadła więc podstawowa przesłanka do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a., tj. śmierć jednej ze stron w toku postępowania administracyjnego. Organ II instancji wskazał dalej, że jakkolwiek nie miało uzasadnienia zawieszenie postępowania ze względu na śmierć I.L. to zasadne jest zawieszenie postępowania ze względu na zaistnienie przesłanki, o której mowa w art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a., albowiem warunkiem prowadzenia postępowania administracyjnego jest ustalenie kręgu stron postępowania. Zawieszenie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: postępowanie administracyjne jest w toku, rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania administracyjnego zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte. Powyższe przesłanki zawieszenia zostały spełnione w niniejszej sprawie. Organ odwoławczy wskazał, że ustalenie kręgu stron postępowania jest możliwego dopiero po wydaniu przez Sąd Rejonowy [...] orzeczenia ustanawiającego kuratora dla nieobjętego spadku po zmarłej I.L. . Do czasu wydania orzeczenia przez sąd powszechny nie jest możliwe wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w prowadzonym postępowaniu, zatem w sprawie zachodzi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Nadto podniósł, że zgodnie z informacją uzyskaną w sądzie w sprawie wyznaczenia kuratora dla nieobjętego spadku po I.L. nie zapadło rozstrzygnięcie, a więc przedmiotowe zagadnienie wstępne nie zostało rozstrzygnięte. Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że rozstrzygnięcie nie narusza art. 139 k.p.a. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wnieśli E.D. i J.D. , domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenia kosztów postępowania. Zarzucili naruszenie art. 97 §1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 28 k.p.a. poprzez ich niewłaściwą wykładnię i błędne zastosowanie. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że następcom prawnym zmarłej I.L. nie przysługuje status strony w toczącym się postępowaniu. Ponownie argumentowali, że I.L. nie miała interesu prawnego w postępowaniu. Konkludowali, że w sprawie nie występuje zagadnienie wstępne. W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do dyspozycji z art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Postępowanie przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji z art. 134 §1 kpa. Skarga zasługuje na uwzględnienie jednak z innych powodów niż zostały w niej podniesione. Przedmiotem kontroli niniejszej w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] kwietnia 2011 r., znak: [...] - którym organ odwoławczy uchylił postanowienie organu l Instancji w całości i na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku nr [...] przy ul. [...] w K. do czasu wyznaczenia przez Sąd Rejonowy [...] kuratora spadku nieobjętego po zmarłej I.L. - jak również postanowienie organu l instancji. Już na wstępie należy wskazać, że przy rozpoznawaniu sprawy organy administracji publicznej powinny kierować się naczelną zasadą prawdy obiektywnej z art. 7 kpa, który stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszystkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes. Zasada ta została sprecyzowana w przepisie art. 77 § 1 kpa, który nakłada na organy obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Konsekwencją ww. przepisów jest treść art. 107 § 3 kpa, zgodnie z którym uzasadnienie faktyczne powinno w szczególności wskazywać, które organ uznał za udowodnione, dowodów 1) na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne-wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawnych. Wskazane wyżej przepisy odnoszą się także do kwestii ustalenia kręgu stron w postępowaniu administracyjnym. Wiążę się to bezpośrednio z treścią art. 10 § 1 kpa stanowiącym, że organy obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Naruszenie ogólnej zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest kwalifikowaną wadą procesową i stanowi podstawę do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego w sprawie o wznowienie postępowania stosownie do przepisu art. art. 145§1 pkt4kpa. Z przedstawionych akt administracyjnych sprawy wynika, że I.L. - współwłaścicielka nieruchomości oznaczonej jako działka nr 2 obręb [...] w K. , sąsiadującej z działką nr 3 zabudowaną przedmiotowym budynkiem przy ul. [...] w K. nie żyje. Prawo własności I.L. ww. działki w 1/14 części potwierdza przedłożony do akt sprawy wyrys i wypis z rejestru gruntów przedłożony do administracyjnych akt sprawy, natomiast fakt śmierć I.L. został potwierdzony odpisem skróconym aktu zgonu w dniu 20. 06. 2007 r. przesłanym organowi l instancji pismem WSA w Krakowie z 17. 01. 2011. r. Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie organ l instancji mimo prawidłowo podjętych czynności nie zebrał całego materiału dowodowego celem ustalenia następców prawnych I.L. . Jak wynika z akt administracyjnych sprawy PINB w K. Powiat Grodzki otrzymał - na swoje zapytanie skierowane do Sądu Rejonowego [...] w K. , dotyczące postępowania spadkowego po I.L. - pismo Sądu Rejonowego z 27. 01. 2011 r, którym poinformowano, że postępowanie takie nie toczyło się, podczas gdy takie postępowanie zostało przeprowadzone. Poinformował o tym organ l instancji uczestnik postępowania Ł.P. pismem z 23 . 02. 2011 r., przesyłając równocześnie odpis postanowienia Sądu Rejonowego [...] w K. Wydział l Cywilny z 30 października 2007 r., sygn. akt [...] stwierdzającego, że spadek po zmarłej I.L. nabyli: S.A.P. i Ł.P. po w 1/2 części. Powyższe pismo uczestnika i dokument znajdują się w akt administracyjnych aktach sprawy. Zatem należy stwierdzić, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. rozpatrując odwołanie od postanowienia l instancji pominął dowód z ww. postanowienia o stwierdzeniu spadku po zmarłej I.L. . Tym samy organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że organy nie miały podstaw do zawieszenia postępowania ze względu na brak ustawowych przesłanek do zawieszania postępowania wskazanych w art. 97 kpa, w tym brak przesłanki z art. 97 § 1 pkt 4 kpa ponieważ w niniejszej sprawie nie zachodziła potrzeba uzyskania rozstrzygnięcia zagadnienie wstępnego przez sąd polegającego na ustanowieniu kuratora spadku nieobjętego po I.L. . W tej sytuacji zarzuty skargi nie mają znaczenia. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy p.p.s.a orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.