II SA/Kr 1274/09

PostanowienieWSA w Krakowie2009-10-30

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Renata Suska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna strony, obejmująca stałe dochody, posiadanie majątku, spłatę kredytów i utrzymanie wielodzietnej rodziny, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Sąd częściowo zwolnił skarżącego od kosztów sądowych, uznając, że jego miesięczny dochód, mimo posiadania stałego źródła, jest obciążony wydatkami koniecznymi związanymi ze spłatą kredytów i utrzymaniem wielodzietnej rodziny. Jednakże, wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu został oddalony, ponieważ sytuacja materialna skarżącego nie uzasadniała przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, który jest zarezerwowany dla osób, które nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący Z.J. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nakazującą rozbiórkę. Skarżący wskazał na trudną sytuację materialną, utrzymanie licznej rodziny (żona i pięcioro dzieci), niskie miesięczne dochody, spłatę kredytu hipotecznego oraz przewlekłe schorzenia. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające dochody, świadczenia rodzinne, umowy kredytowe i pożyczkowe oraz faktury za bieżące wydatki.
Rozstrzygnięcie
I) zwolnić skarżącego Z.J. od uiszczenia wpisu sądowego; II) w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata oddalić.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Suskiej po rozpoznaniu w dniu 30 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 3 czerwca 2009 r. Nr [....] w przedmiocie nakazu rozbiórki p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego Z.J. od uiszczenia wpisu sądowego II) w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata oddalić W dniu [....] 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z.J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uzupełniony pismem z dnia [....] 2009 r., w sprawie skargi na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 3 czerwca 2009 r. We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i 5 dzieci ( w tym czwórką nieletnich). Ich miesięczny dochód wynosi około [....] zł i stanowi go wynagrodzenie za pracę skarżącego w wysokości [....] zł oraz wynagrodzenie za pracę żony w wysokości [....] zł. W skład majątku skarżącego wchodzi 1/2 część dom o pow. 60 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 0.43 ha. Na uzasadnienie wniosku skarżący podał, iż musi utrzymać liczną rodzinę a dochód, który uzyskuje w miesiącu wraz z żoną jest niski. Szczególnie jest to odczuwalne w miesiącu wrześniu kiedy rozpoczyna się rok szkolny. Wtedy wydatki rodziny bardzo wzrastają z uwagi na zakup potrzebnych artykułów szkolnych dla 5 dzieci. Poza tym skarżący spłaca długoterminowy kredyt hipoteczny, zaciągnięty na wykończenie mieszkania. Od dłuższego czasu pozostaje w stałym leczeniu z powodu przewlekłych schorzeń. Do pisma z dnia [....] 2009 r. uzupełniającego wniosek skarżący dołączył zaświadczenie pracodawcy o wysokości zarobków żony skarżącego, zaświadczenie o wysokości zarobków skarżącego, zaświadczenie z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej o wypłacie świadczenia rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu wychowywania dzieci w rodzinie wielodzietnej w wysokości 564 zł, kserokopię umowy kredytowej z bankiem Spółdzielczym w Z. na kwotę [....] zł, umowę w sprawie pożyczki z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych podpisaną przez skarżącego na kwotę [....] zł, umowę o udzielenie pożyczki ze środków Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych na kwotę [....] zł podpisaną przez żonę skarżącego. Historię przepływu środków na rachunku bankowym za ostatnie 3 miesiące. Kserokopię faktury VAT za zakup węgla na kwotę 1.400 zł, za energię elektryczną – 265,27zł ( za dwa miesiące), za internet – 54,90 zł, za butle gazowe – 129 zł (3 sztuki ), za wywóz nieczystości – 13,38 zł. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata Zgodnie zaś z treścią art.. 246 § 1 pkt 1 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Każdy wnosząc sprawę do sądu powinien liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Występując z wnioskiem o zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. W ocenie Sądu sytuacja majątkowa skarżącego nie uzasadnia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitymi. Skarżący wraz z żoną posiadają stałe miesięczne źródło dochodu, nie pozostają więc bez jakichkolwiek środków do życia, nie są też osobami bezrobotnymi a do takich przypadków powinno sprowadzić się przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym - a to zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy. Natomiast biorąc pod uwagę, iż miesięczny dochód rodziny skarżącego obciążony jest wydatkami koniecznymi, spłatą zaciągniętych kredytów oraz mając na uwadze fakt utrzymywania wielodzietnej rodziny i wydatków z tym związanych, Sąd zwolnił skarżącego od uiszczenia wpisu sądowego . W pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono. Z tych samych względów co powyżej Sąd oddalił wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu uznając , iż nie ma podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło