II SA/Kr 1278/23

WyrokWSA w Krakowie2024-01-11

Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Agnieszka Nawara-Dubiel, Sebastian Pietrzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do zbadania przesłanek zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, jeśli nieruchomość ta została objęta decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy nie wyjaśniły dostatecznie stanu faktycznego sprawy. W szczególności, nie ustalono precyzyjnie granic nowopowstałych działek po podziale nieruchomości na skutek decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, co jest kluczowe dla zastosowania przepisów o zakazie obrotu nieruchomościami w ramach specustawy drogowej. Organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w tym zasadę prawdy obiektywnej i obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, która została następnie objęta decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Organ I instancji odmówił zwrotu nieruchomości, a organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił organom nierozpoznanie istoty sprawy, naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania. Sąd uchylił obie decyzje z powodu niewyjaśnienia stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Krakowskiego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie : WSA Agnieszka Nawara-Dubiel WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) Protokolant : starszy referent sądowy Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi W. C. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 2 sierpnia 2023 r. znak: WS-VI.7534.3.118.2022.BP w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości i umorzenia postępowania o zwrot nieruchomości uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Przedmiotem skargi W. C. jest decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia 2 sierpnia 2023 roku, znak: WS-YI.7534.3.118.2022.BP, którą uchylono decyzję nr 1 Starosty Krakowskiego z 22 czerwca 2022 r. znak: GN.II.6821.1.102.2020.ŁM i orzeczono: 1. o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid.. m. K. , objętej księgą wieczystą nr [...]) oraz część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid.. m.. , objętej księgą wieczystą nr [...]), w granicach wywłaszczonej działki nr [...], poł. w obr. [...], na rzecz W. C., K. C. (c. W. i J.) i W. J. (c. W. i J.), 2. o umorzeniu postępowania prowadzonego z wniosku K. J. (c. J. i A.) i K. J. (c. R. i K.) w sprawie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid. K. m. K. , objętej księgą wieczystą nr [...]) oraz część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid. K. m. K. , objętej księgą wieczystą nr [...]), w granicach wywłaszczonej działki nr [...], poł. w obr[...]. Powyższa decyzja została wydana w następujących okolicznościach. Postępowanie w sprawie o zwrot nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], poł. w obr[...] (mały) K. zostało wszczęte na wniosek W. C., K. C. i W. J. reprezentowanych przez adw. K. D.. Prezydent Miasta Krakowa pismem z dnia 21 września 2020 roku znak: GS-11.6821. 74.2020.KC, przekazał przedmiotowy wniosek do Wojewody Małopolskiego z prośbą o wyznaczenie innego organu do załatwienia sprawy. Wojewoda Małopolski, działając na podstawie art. 26 § 2 i 3 k.p.a., postanowieniem z dnia 7 października 2020 roku znak: WS - VI.7534.6.80.2020.BP, po zapoznaniu się z wnioskiem Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 21 września 2020 roku znak: GS-11.6821.74.2020.KC, uznał za właściwe wyznaczenie Starosty Krakowskiego do załatwienia sprawy zwrotu nieruchomości oznaczonej jako części działek nr [...], nr [...] i nr [...] poł. w obr. [...] jedn. ewid. K. m. K. , objętych księgami wieczystymi nr [...], nr [...] oraz nr [...], w granicach wywłaszczonej działki nr [...], poł. w obr. [...] (mały) K. Starosta ustalił, iż działka nr [...] o pow. 0,0548 ha, poł. w obr. [...] gm. kat. K. rz została nabyta na rzecz Skarbu Państwa aktem notarialnym – umową sprzedaży Rep. A II [...] z dnia 7 marca 1975 roku na cele budowy osiedla mieszkaniowego [...]. Powyższa umowa została zawarta w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. nr 10 poz. 64 z 1974 r.). Analiza zgromadzonej w aktach dokumentacji geodezyjno - kartograficznej oraz wpisów zawartych w księgach wieczystych wskazuje, że objęte wnioskiem o zwrot działki nr [...], nr [...] i nr [...] poł. w obr. [...] jedn. ewid.. m. K. powstały z wywłaszczonej działki nr [...], poł. w obr. [...] gm. kat. K. . Na podstawie dokumentacji geodezyjnej oraz treści archiwalnych ksiąg wieczystych ustalono, że zgodnie z wykazem zmian gruntowych z dnia 1 marca 1995 roku 1. ks. rob. [...] oraz wykazem zmian gruntowych z dnia 7 marca 1995 roku 1. ks. rob. [...] działka nr [...] została podzielona na działki nr [...] i nr [...], a działka nr [...] na działki nr [...] i nr [...]. Następnie, działka nr [...] weszła w skład działki nr [...] z której powstała działka nr [...]. Natomiast działki nr [...] i nr [...], na podstawie wykazu zmian gruntowych z dnia 16 marca 1998 roku 1. ks. rob. [...], weszły w skład działki nr [...], która podzieliła się na działki nr [...], nr [...] i nr [...]. Następnie, na podstawie wykazu zmian gruntowych z dnia 16 marca 1998 roku 1. ks. rob. [...], działka nr [...] podzieliła się na działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...]. Na podstawie wykazu zmian gruntowych z dnia 7 sierpnia 2001 roku i ks. rob. działka nr [...] podzieliła się na działki nr [...] i nr [...]. Niezależnie decyzją nr 14/6740.4/2020 z dnia 23 czerwca 2020 roku o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (znak: AU-01-1.6740.4.15.2018.APS), Prezydent Miasta Krakowa zatwierdził podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na działki nr [...], nr [...] i nr [...]. Na podstawie odpisu z księgi wieczystej nr [...], odpisu z księgi wieczystej nr [...] oraz odpisu z księgi wieczystej nr [...] ustalono, że właścicielem działek nr [...], nr [...] i nr [...] (nie ujawniono jeszcze wydzielonych działek nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...]) jest Gmina Miejska Kraków. Stan ten nie uległ zmianie na dzień wydania decyzji przez Starostę Krakowskiego. Z mapy stanu prawnego sporządzonej przez geodetę uprawnionego A. G. w dniu 8 września 2020 roku ks. rob. [...] wynika, iż wywłaszczona działka nr [...] odpowiada częściom działek nr [...], nr [...] i nr [...]. Jak wynika z porównania mapy stanu prawnego nieruchomości sporządzonej w dniu 8 września 2020 roku ks. rob. [...] przez geodetę uprawnionego A. G. oraz z zbiorczej mapy z projektem podziału nieruchomości stanowiącej załącznik do decyzją nr 14/6740.4/2020 z dnia 23 czerwca 2020 roku o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (znak: AU-01-1.6740.4.15. 2018.APS), ustalono, iż dawna działka nr [...] poł. w obr[...] gm. kat. K. odpowiada obecnie części działek nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] poł. w obr. [...] jedn. ewid.. m. K. Powyższa decyzje rozstrzyga sprawę zwrotu części działek nr [...] i nr [...], natomiast sprawa zwrotu działek nr [...] oraz działek nr [...] zostanie rozstrzygnięta odrębną decyzją. Analiza treści wykazu hipotecznego Lwh [...] K. - K. oraz ww. aktu notarialnego wskazuje, iż w dacie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa działka nr [...] stanowiła własność S. B., Z. B., K. C., W. J. i M. G.. Organ ustalił, że za podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla K. - K. w Krakowie Wydział I Cywilny z dnia 21 września 2018 roku sygn. akt I [...] spadek po Z. B. zmarłej w dniu 18 stycznia 2018 roku nabyła W. C. w całości. Jak wynika z pisma wnioskodawczyń oraz odpisów skróconych aktów zgonu nadesłanych przez Urząd Stanu Cywilnego w Krakowie, jeden z poprzednich właścicieli tj. S. K. B. zmarł w dniu [...] 1983 roku w K. , a jego jedyny syn S. B. zmarł w dniu [...] 2000 roku bezpotomnie. M. G. która zmarła w dniu 9 czerwca 1989 roku, miała dwie córki: K. G. i A. W. G. Na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia z dnia 28 września 2017 roku Rep. A. Nr [...] spadek po K. G. (c. W. i M.) nabyła w całości K. A. J. (c. J. i A.). Na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia z dnia 29 listopada 2019 roku Rep. A. Nr [...], spadek po A. W. (c. W. i M.) zmarłej w dniu 1 maja 2016 roku nabyła w całości K. K. J. (c. R. i K.). Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że pierwsze dwie przesłanki zwrotu zostały spełnione. Z wnioskiem o zwrot nieruchomości wystąpiły bowiem m.in. osoby mające legitymację procesową tj. poprzedni współwłaściciel i spadkobiercy drugiego poprzedniego współwłaściciela wywłaszczonej nieruchomości, a nieruchomość została przejęta w trybie ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Wobec powyższego osobami uprawnionymi do wystąpienia z wnioskiem o zwrot w niniejszym postępowaniu są: W. C., K. C., W. J. oraz spadkobiercy po S. B. i M. G.. Wniosek złożyły: W. C., K. C. W. J., K. J. i K. J.. Natomiast K. J. i K. J. nie wykazały uprawnień do zwrotu nieruchomości, ponieważ nie przedłożyły dokumentów potwierdzających, że A. W. i K. G. były spadkobierczyniami po M. G. (poprzedniej współwłaścicielce wywłaszczonej nieruchomości). Akty poświadczenia dziedziczenia wskazują jedynie, ze K. J. i K. J. są spadkobierczyniami A. W. i K. G. - córek M. G.. Niezależnie od powyższego organ zaznaczył, że K. J. i K. J. złożyły wnioski po dniu 7 lipca 2020 roku. Przepis art. 136 ust. 7 u.g.n. stanowi, że uprawnienie do zwrotu, o którym mowa w ust. 3, wygasa, jeżeli od dnia w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, upłynęło 20 lat a w tym terminie uprawniony nie złożył wniosku, o którym mowa w ust. 3. Powyższy przepis został dodany ustawą z dnia 4 kwietnia 2019 roku o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2019 r., poz. 801), która weszła w życie w dniu 14 maja 2019 roku. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ww. ustawy zmieniającej, w przypadku gdy termin o którym mowa w art. 136 ust. 7 ustawy zmienianej w art. 1, upłynął przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy albo gdy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy do upływu tego terminu pozostało nie więcej niż 12 miesięcy, wniosek o którym mowa w art. 136 ust. 3 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, może zostać złożony w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Z powyższych regulacji wynika, że termin na złożenie wniosku o zwrot nieruchomości uwłaszczonej orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej m. Krakowa z dnia 30 maja 1969 roku (nr [...]) upływał w dniu 14 maja 2020 roku. W dniu 31 marca 2020 roku weszła w życie ustawa z dnia 31 marca 2020 roku o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 568), którą dodano w ustawie z dnia 2 marca 2020 roku ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), m.in. przepis art. 15zzr, zgodnie z którym w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki oraz terminów zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony - nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres (w dniu wejścia w życie ww. ustawy obowiązywał na terenie kraju stan epidemii ogłoszony z powodu COVTD-19). Dotyczy to między innymi terminów od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed sądem lub organem, terminów do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki czy terminów przedawnienia. Przepis ten dotyczy także terminu do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, a wszedł on w życie z dniem ogłoszenia ustawy nowelizującej, tj. w dniu 31 marca 2020 roku. Wskazany przepis art. 15zzr ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w związku z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 4 kwietnia 2019 roku o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami niewątpliwie zatem zawiesił z dniem 31 marca 2020 roku bieg 12 - miesięcznego terminu wynikającego z art. 136 ust. 7 u.g.n. Zawieszenie biegu ww. terminu trwało do dnia 23 maja 2020 roku, z upływem którego wszedł w życie przepis art. 68 ust.2 ustawy z dnia 14 maja 2020 roku o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875) - zgodnie z jej art. 76 - który stanowi, że terminy, o których mowa w art. 15zzr ust. 1, których bieg uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1, rozpoczęły swój dalszy bieg po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie ww. ustawy. Okres od dnia 31 marca do dnia 14 maja 2020 roku obejmował 45 dni, a zatem ostatnim dniem omawianego terminu zawitego, który rozpoczął swój dalszy bieg w dniu 24 maja 2020 roku był dzień 7 lipca 2020 roku. Zatem nawet jeśli K. J. i K. J. nabędą w przyszłości spadek po poprzedniej współwłaścicielce to roszczenie o zwrot uległo przedawnieniu bowiem zostało złożone po dniu 7 lipca 2020 roku. W tym stanie rzeczy umorzono postępowanie w zakresie wniosków złożonych przez K. J. i K. J.. Starosta jednak wskazał, że w sprawie kluczowe znaczenie ma okoliczność, iż decyzją nr 14/6740.4/2020 z dnia 23 czerwca 2020 roku o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (znak: AU-01-1.6740.4.15.2018.APS), Prezydent Miasta Krakowa zatwierdził podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na działki nr [...], nr [...] i nr [...]. Zgodnie z ust. V. 1 pkt 195 i pkt 211 ww. decyzji, działki [...] i nr [...], zostały przeznaczone pod budowę drogi gminnej. Zgodnie z art. 11d ust. 9 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, z dniem zawiadomienia, o którym mowa w ust. 5 (tj. zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej) nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa bądź jednostek samorządu terytorialnego, objęte wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, nie mogą być przedmiotem obrotu w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami. Czynność prawna dokonana z naruszeniem zakazu, o którym mowa w ust. 9, jest nieważna (art. 11d ust. 10 ww. ustawy) na co wskazał NSA w wyroku z dnia 13 maja 2016 roku (sygn. I OSK 1888/14): Zakaz obrotu, o którym mowa w art. 11d ust. 9 i 10 ustawy z 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, oznacza niedopuszczalność jakiejkolwiek zmiany stanu prawnego tych nieruchomości w stosunku do stanu prawnego z dnia upublicznienia zawiadomienia o wszczęciu postępowania z wniosku inwestora drogi publicznej lub z dniem indywidualnego zawiadomienia, jeżeli nastąpiło to przed publicznym zawiadomieniem. Jednocześnie art. 13 u.g.n. wprowadza definicję obrotu, przez który należy rozumieć każdą czynność prawną prowadzącą do zmiany podmiotu, któremu przysługuje jakiekolwiek prawo do nieruchomości stanowiącej przed tą czynnością (a często także po jej dokonaniu) własność Skarbu Państwa lub własność jednostki samorządu terytorialnego (por. E. Bończak - Kucharczyk, Komentarz do art. 13 ustawy o gospodarce nieruchomościami, LEX 2011). Ponadto, zwrot nieruchomości objętej decyzją o realizacji inwestycji drogowej czyniłby w istocie niemożliwym zastosowanie przepisów ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, co pozostawałoby w sprzeczności z normą kolizyjną zawartą w art. 2 pkt 11 u.g.n., w myśl której ustawa ta nie narusza innych ustaw w zakresie dotyczącym gospodarki nieruchomościami (por. np. uzasadnienia do wyroków: WSA w Krakowie z dnia 9 stycznia 2018 roku, sygn. II SA/Kr 1281/17, NSA z dnia 13 maja 2016 roku, sygn. I OSK 1888/14). Jak wskazał WSA w Warszawie w wyroku z dnia 29 kwietnia 2015 roku (sygn. akt IV SA/Wa 165/15) w sytuacji gdy nieruchomość, której byli właściciele lub ich spadkobiercy złożyli wniosek o zwrot nieruchomości, stanowi obecnie drogę publiczną lub objęta jest wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, zwalnia organ prowadzący postępowanie od konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie zbędności przeznaczenia na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu oraz terminów określonych w art. 137 ust. 1 u.g.n. Nawet niezrealizowanie celu wywłaszczenia pozostaje bez wpływu na rozstrzygniecie w sprawie. Tym samym niedopuszczalny jest obrót nieruchomościami w ramach postępowania o zwrot wywłaszczonych nieruchomości. Należy wskazać, iż zgodnie z art. 2a ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (t. j.: Dz. U. z 2020 r., poz. 470 ze zm.), dalej u.d.p., drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne stanowią własność właściwego samorządu województwa, powiatu lub gminy. Na podstawie utrwalonej linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego, nieruchomości zajęte pod drogi publiczne nie mogą być przedmiotem obrotu cywilnoprawnego ani postępowań administracyjnych prowadzących do odzyskania takich nieruchomości przez byłych właścicieli lub ich spadkobierców. Od momentu objęcia przedmiotowej nieruchomości decyzją o realizacji inwestycji drogowej z dnia 23 czerwca 2020 roku nie upłynął ani 7-letni termin rozpoczęcia prac związanych z realizacja celu wywłaszczenia ani 10-letni termin realizacji celu wywłaszczenia. Cel publiczny w postaci inwestycji drogowej jest w trakcie realizacji. Tym samym nie można na tym etapie orzekać o zbędności lub braku zbędności nieruchomości. Mając na uwadze powyższe, organ prowadzący postępowanie odstąpił od badania przesłanek zbędności wywłaszczonej nieruchomości w rozumieniu przepisu art. 137 ug.n. Z tych względów Staosta Krakowski decyzją z dnia 22 czerwca 2022 roku, znak: GN.II.6821.1.102.2020.ŁM orzekł 1. o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako część działki nr [...], (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr[...], jedn. ewid. K. m.. , objętej księgą wieczystą nr [...]) oraz część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...] poł. w obr[...], jedn. ewid. K. m. K. , objętej księgą wieczystą nr [...]), w granicach wywłaszczonej działki nr [...], poł. w obr. [...], na rzecz W. C., K. C. (c. W. i J.), W. J. (c. W. i J.). 2. o umorzeniu postępowania prowadzonego z wniosku K. J. (c. J. i A.) i K. J. (c. R. i K.) w sprawie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako część działki nr [...], (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid. K. m. K. objętej księgą wieczystą nr [...]) oraz część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...] poł. w obr. [...] jedn. ewid. K. m. K. , objętej księgą wieczystą nr [...]), w granicach wywłaszczonej działki nr [...], poł. wobr. [...]. Odwołanie od decyzji Starosty wniosły W. C., K. C. i W. J., reprezentowane przez adw. K. D., zarzucając jej: 1) nierozpoznanie istoty sprawy i nieodniesienie się do przedmiotu wniosku o zwrot nieruchomości, że zbycie jej w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. należy traktować ja wywłaszczenie nieruchomości; 2) naruszenie prawa materialnego - art. 121 ust. 1 i art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzez błędną ich wykładnie i przyjęcie, że organ nie jest zobligowany do rozpoznania istoty wniosku o zwrot nieruchomości, ponieważ działki nr [...] i nr [...] zostały przeznaczone pod budowę drogi gminnej, wobec czego organ nie bada zbędności wywłaszczonej nieruchomości nr [...] i nr [...]; 3) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 u.g.n. - poprzez niewykonanie obowiązku kontroli przeznaczenia nieruchomości wywłaszczonej, b) art. 7, 77 i 80 k.p.a. - poprzez nienależytą i powierzchowną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że nie zachodzi konieczność badania zbędności wywłaszczonej nieruchomości. Wojewoda Małopolski rozpoznając sprawę decyzją z dnia 2 sierpnia 2023 roku, znak: WS-YI.7534.3.118.2022.BP uchylił decyzję nr 1 Starosty Krakowskiego z 22 czerwca 2022 r. znak: GN.II.6821.1.102.2020.ŁM i orzekł o: 1. odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr. [...] jedn. ewid. K. m.. , objętej księgą wieczystą nr [...]) oraz część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid. K. m.. , objętej księgą wieczystą nr [...]), w granicach wywłaszczonej działki nr [...], poł. w obr. [...], na rzecz W. C.-Ż., K. C. (c. W. i J.) i W. J. (c. W. i J.), 2. umorzeniu postępowania prowadzonego z wniosku K. J. (c. J. i A.) i K. J. (c. R. i K.) w sprawie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr. [...] jedn. ewid. K. m. K. objętej księgą wieczystą nr [...]) oraz część działki nr [...] (powstała z podziału działki nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid. K. m. K. , objętej księgą wieczystą nr [...]), w granicach wywłaszczonej działki nr [...], poł. w obr. [...]. W uzasadnieniu do decyzji Wojewoda wskazał, że podstawą do rozpatrzenia wniosku o zwrot nieruchomości jest przepis art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, że poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137 u.g.n. , nieruchomość lub jej część stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ gospodarujący zasobem nieruchomości. Warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140. W tej sprawie co do zasady znajdzie zastosowanie przepis art. 136 ust. 3 u.g.n., bowiem przedmiotowa nieruchomość została przejęta na podstawie ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Wniosek o zwrot przedmiotowej nieruchomości złożyły: W. C., K. C., W. J., K. J. i K. J.. Z ustaleń poczynionych w sprawie wynika, że osobami uprawnionymi do wystąpienia z wnioskiem o zwrot w niniejszym postępowaniu są: W. C., K. C., W. J. oraz spadkobiercy po S. B. i M. G.. Natomiast – jak wskazał organ odwoławczy – K. J. i K. J. nie wykazały legitymacji procesowej do złożenia wniosku o zwrot nieruchomości będących przedmiotem niniejszego postępowania, ponieważ nie przedłożyły dokumentów potwierdzających, że A. W. i K. G. były spadkobierczyniami po M. G. (poprzedniej współwłaścicielce wywłaszczonej nieruchomości). Wyżej wymienione akty poświadczenia dziedziczenia wskazują jedynie, że K. J. i K. J. są spadkobierczyniami odpowiednio K. G. i A. W. - córek M. G.. Powyższa okoliczność powoduje, że postępowanie wszczęte z ww. wniosku ww. osób było bezprzedmiotowe, bowiem nie wykazały one, że przysługuje im roszczenie o zwrot przedmiotowej nieruchomości. W tym stanie rzeczy należało umorzyć postępowanie w zakresie wniosków złożonych przez K. J. i K. J.. Na marginesie należy zauważyć, że stwierdzenie przez organ I instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wygaśnięcia roszczenia zwrotowego ww. osób, na podstawie art. 136 ust. 7 u.g.n., było nietrafne, a co najmniej przedwczesne, bowiem nie jest możliwe przesądzenie tej okoliczności w sytuacji, gdy wnioskodawczynie nie wykazały, że uprawnienie takie w ogóle im przysługuje. Wojewoda wskazał, że w przedmiotowej sprawie kluczowe znaczenie ma wydanie decyzji nr 14/6740.4/2020 Prezydenta Miasta Krakowa z 23 czerwca 2020 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej znak: AU-01-1.6740.4.15.2018.APS. którą zatwierdzono podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] oraz podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na działki nr [...], nr [...] i nr [...]. Zgodnie z ust. V.l. pkt 195 i pkt 211 ww. decyzji, działki nr [...] i nr [...] zostały przeznaczone pod budowę drogi gminnej. Natomiast zgodnie z przepisem art. lid ust. 9 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych ("specustawy drogowej"), z dniem zawiadomienia, o którym mowa w ust. 5 (tj. zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej), nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa bądź jednostek samorządu terytorialnego, objęte wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, nie mogą być przedmiotem obrotu w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami. Czynność prawna dokonana z naruszeniem zakazu, o którym mowa w ust. 9, jest nieważna (art. 11d ust. 10 specustawy drogowej), na co wskazał NSA w wyroku z dnia 13 maja 2016 roku sygn. akt I OSK 1888/14: "zakaz obrotu, o którym mowa w art. 11d ust. 9 i 10 specustawy oznacza w istocie niedopuszczalność jakiejkolwiek zmiany stanu prawnego tych nieruchomości w stosunku do stanu prawnego z dnia upublicznienia zawiadomienia o wszczęciu postępowania z wniosku inwestora drogi publicznej lub z dniem indywidualnego zawiadomienia, jeżeli nastąpiło to przed publicznym zawiadomieniem". Obrót w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami oznacza każdą czynność prawną, tak prawa cywilnego jak i prawa administracyjnego (publicznego) w wyniku której następuje zmiana właściciela (uprawnionego) do dysponowania daną nieruchomością. Takim obrotem jest również zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Dodatkowo art. 13 ust. 1 u.g.n. wprost stanowi, że nieruchomości mogą być przedmiotem obrotu, ale z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z innych ustaw i taką inną ustawą jest właśnie ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W obecnym stanie prawnym zwrot nieruchomości przejętej na podstawie specustawy drogowej jest zatem możliwy na zasadach opisanych w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Jednak aby doszło do takiego zwrotu, muszą być spełnione przesłanki określone m.in. w art. 137 ust. 1 u.g.n. Przekładając powyższe na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że od momentu objęcia przedmiotowej nieruchomości decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z 23 czerwca 2020 r. nie upłynął ani 7-letni termin rozpoczęcia prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia, ani 10-letni termin realizacji tego celu. Tym samym nie można na tym etapie orzekać o zbędności lub braku zbędności przedmiotowej nieruchomości na cel wywłaszczenia, w rozumieniu art. 137 u.g.n., a zatem organ I instancji prawidłowo odstąpił od badania tychże przesłanek. Niezależnie od powyższego należy wskazać, iż zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji wymagało korekty z uwagi na nieprawidłowe oznaczenie w sentencji ksiąg wieczystych obejmujących przedmiotowe działki, wobec czego orzeczono jak w sentencji. Skargę na powyższą decyzję złożyła W. C. podnosząc zarzuty naruszenia art. 136, 121, 137 ust. 1 o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.) oraz art. 11d 9 tzw. specustawy drogowej poprzez: 1. Celową przewlekłość niniejszego postępowania wywołanego wnioskiem o zwrot złożonym w dniu 13.05.2020. i rozpoznanie sprawy po uprawomocnieniu się decyzji zezwalających na realizację drogi w trybie tzw. specustawy drogowej, 2. Uzasadnienie odmowy zwrotu Decyzją Prezydenta Miasta Krakowa 14/6740.4/2020 z dnia 23.06.2020, nie istniejącą w obrocie prawnym w chwili złożenia wniosku o zwrot, 3. Naruszenie uprawnienia do zwrotu nieruchomości wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i celem wywłaszczenia, poprzez zastosowanie art. 11 ust. 9 specustawy drogowej, mimo że w chwili złożenia wniosku o zwrot specustawa nie miała zastosowania w związku z nieistnieniem (w tym czasie) zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, oraz mimo że do chwili obecnej nie zostało wysłane do wnioskodawczyń zawiadomienie z art. 11 ust. 5 specustawy, 4. Nie odniesienie się do przedmiotu wniosku o zwrot nieruchomości, że zbycie jej w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. należy traktować jak wywłaszczenie nieruchomości (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 października 2004 r. sygn. akt III CK 477/03). 5. Naruszenie prawa materialnego - art. 121 ust. 1 i art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1 u.g.n. poprzez błędną ich wykładnię i przyjęcie, że organ nie jest zobligowany do rozpoznania istoty wniosku o zwrot nieruchomości, 6. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 u.g.n. poprzez niewykonanie obowiązku kontroli przeznaczenia nieruchomości wywłaszczonej oraz art. 7, 77 i 80 k.p.a. - poprzez nienależytą i powierzchowną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że nie zachodzi konieczność badania zbędności wywłaszczonej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie z powodu bezzasadności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje. Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Wskazać również należy, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uzasadnienie do wyroku NSA z 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07). W ocenie sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są wadliwe. W pierwszej kolejności trzeba wskazać, że sąd popiera stanowisko organu, zgodnie z którym objęcie nieruchomości (czy też jej części) należącej do Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wyłącza możliwość obrotu tą nieruchomością, co obejmuje także możliwość jej zwrotu byłemu właścicielowi w trybie art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2023 roku, poz. 344 ze zm.) – dalej jako "u.g.n.". Jak stanowi art. 11d ust 9 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 roku, poz. 162 ze zm.) – dalej jako "uZRID" z dniem zawiadomienia, o którym mowa w ust. 5 (zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej), nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa bądź jednostek samorządu terytorialnego, objęte wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, nie mogą być przedmiotem obrotu w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami. Z kolei art. 11d ust 10 uZRID stanowi, iż czynność prawna dokonana z naruszeniem zakazu, o którym mowa w ust. 9, jest nieważna. W ocenie sądu terminu "czynność prawna" o której mowa w tym przepisie, nie należy interpretować wąsko w rozumieniu cywilistycznym, jako zdarzenie prawne mające na celu wywołanie skutków w zakresie prawa cywilnego (ustanowienie, zmiana lub zniesienie stosunku prawnego), ale szeroko jako każdy obrót nieruchomością, o którym mowa w ustawie o gospodarce nieruchomościami tj. także jej zwrot, na podstawie art 136 u.g.n. Zakaz obrotu nieruchomościami, o których mowa w art. 11d ust. 9 i 10 uZRID oznacza zatem niedopuszczalność jakiejkolwiek zmiany stanu prawnego tych nieruchomości w stosunku do stanu prawnego z dnia upublicznienia zawiadomienia o wszczęciu postępowania z wniosku inwestora drogi publicznej lub z dnia indywidualnego zawiadomienia, jeżeli nastąpiło to przed publicznym zawiadomieniem (por. np. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 13 maja 2016 r., sygn. I OSK 1888/14). Tym niemniej, w ocenie sądu, sprawa nie jest wyjaśniona dostatecznie do jej rozstrzygnięcia, decyzje zaś organów obu instancji zawierają niejasności oraz stwierdzenia które nie poddają się pozytywnej weryfikacji. Jak wynika z treści wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości z dnia 13 maja 2020 roku m.in. skarżąca domaga się zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] obr[...] w wykazie hipotecznym [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...], stanowiąca własność Skarbu Państwa. Zgodnie ze znajdującą się w aktach sprawy "Mapą stanu prawnego nieruchomości" sporządzonej przez mgr. inż. A. G., wskazana do zwrotu działka nr [...] obr. [...] wchodzi w granice dzisiaj istniejących działek nr [...], [...] i [...] obr. [...]. Ponadto – jak wskazały organy obydwu instancji – decyzją Prezydenta Miasta Krakowa nr 14/6740.4/2020 (znak: AU-01-1.6740.4.15.2018.APS) z dnia 23 czerwca 2020 roku o zezwoleniu na realizację inwestycji pn.: "Budowa drogi gminnej wraz z linią tramwajową KST etap III na odcinku od ul. [...] do pętli [...] wraz z rozbudową istniejących dróg publicznych powiatowych tj. [...], ul. [...], ul. [...], ul. [...], dróg publicznych gminnych tj. ul. gen. A. F. – N., ul. [...], ul. [...], ul. [...], ul. [...], ul. [...], ul. [...], ul. [...], 11KD, 1KD, ul. [...] i ul. [...], drogi publicznej krajowej – DK nr [...] oraz dróg wojewódzkich tj. [...] i ul. [...] wraz z budową i przebudową infrastruktury technicznej w ramach inwestycji pn.: "Budowa linii tramwajowej KST etap III (os. [...]) wraz z budową dwupoziomowego skrzyżowania w ciągu ul. [...] w K. oraz towarzyszącą infrastrukturą drogową" – dalej też jako "decKST", zatwierdzono m.in. podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na działki nr [...], nr [...] i nr [...] (por. część V.a pkt. 195 i pkt. 211 decKST). Tymczasem w decyzji organ zarówno I jak i II instancji wskazuje, że odmawia zwrotu nieruchomości składającej się z działki nr [...] oraz części działki nr [...]. Organy zatem działkę nr [...] oznaczają według stanu sprzed podziału dokonanego decKST, natomiast działka nr [...] oznaczona jest już z uwzględnieniem tego podziału. Takie określenie działek, co do których następuje odmowa zwrotu jest wadliwe. Trzeba zwrócić uwagę, że już na dzień wydania decyzji Starosty dz. nr [...] (o pow. 2,3203 ha) została ona podzielona na 8 innych działek, przy czym 3 z nich mają pozostać w dotychczasowym władaniu (por. część V.a pkt. 195 decKST). W sprawie nie budzi wątpliwości, że przedmiotem oceny, co do możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości miała być działka lub działki znajdujące się w granicach wywłaszczonej działki nr [...], poł. w obr. [...]. Jednakże w aktach sprawy nie znajdują się żadne dokumenty, a w szczególności mapy, które pozwalałyby na precyzyjne ustalenie jaki jest dokładny przebieg granic nowopowstałych działek i których z nowopowstałych działek dotyczy decKST. Ponadto próżno w aktach szukać dokumentów, czy map, które wskazywałyby jakie jest dokładne położenie działek objętych wnioskiem z uwzględnieniem podziałów dokonanych decKST. Te okoliczności mają podstawowe znaczenia dla możliwości zastosowania art. 11d ust. 9 i ust 10 uZRID. Jedynymi dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy, które w jakiejś mierze dotyczą układu nowopowstałych działek są kserokopia decKST oraz wydruk elektronicznej wersji pisma z dnia 18 listopada 2020 roku Zastępcy Dyrektora Zarządu Inwestycji Miejskich w K. A. T., za którym przesyłano projekt zagospodarowania terenu dla inwestycji pn.: "Budowa linii tramwajowej KST etap III (os. [...]) wraz z budową dwupoziomowego skrzyżowania w ciągu ul. [...] w K. oraz towarzyszącą infrastrukturą drogową" (k. 132 – 137 a.a.). Wydrukowane, a załączone tego pisma Plansza nr [...] z projektu zagospodarowania terenu wraz z legendą oraz wycinek planu sytuacyjnego wraz z zaznaczonymi numerami działek są jednak całkowicie nieczytelne i nie pozwalają na identyfikację jakichkolwiek numerów działek. Trzeba także wskazać, że w aktach sprawy, co prawda znajduje się, powołana powyżej, "Mapa stanu prawnego nieruchomości" sporządzonej przez mgr. inż. A. G., jednakże jakkolwiek jest ona sporządzona w dniu 8 września 2020 roku na podstawie mapy wciągniętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, to jednakże nie uwzględnia jeszcze podziałów wynikających z decyzji z dnia 23 czerwca 2020 roku. Wyżej wykazane braki pozwalają uznać, że sprawa nie jest wyjaśniona do rozstrzygnięcia. Nie wiadomo jak przebiegają granice działek będących przedmiotem postępowania, jakie jest ich zagospodarowanie ii w jakich granicach zajęte są pod projektowaną drogę, czy w końcu jaka ich część jest zagospodarowana w inny sposób. Trzeba także podkreślić, że organ rozpoznając sprawę, w pierwszej kolejności powinien ustalić w sposób wyczerpujący i dokładny stan faktyczny, a następnie dokonać jego oceny prawnej (por. np. uzasadnienia do wyroków: NSA z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. II OSK 263/10, NSA z dnia 11 czerwca 2013 r., sygn. II OSK 2417/12). Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi warunek konieczny do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Niewyjaśnienie lub niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy może prowadzić do wydania wadliwej decyzji. Realizując zasadę prawdy obiektywnej, na podstawie art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.) - dalej jako "k.p.a.", organ jest zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zakres i przedmiot postępowania wyjaśniającego determinują przepisy prawa materialnego, bowiem to normy prawa materialnego przesądzają o przedmiocie sprawy i okolicznościach prawnie istotnych. W postępowaniu wyjaśniającym należy również uwzględnić specyfikę danej sprawy - inność i odrębność okoliczności, które stanowią o stanie faktycznym (por. np. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 19 maja 2021, sygn. I OSK 251/21). Organ powinien zatem w sposób adekwatny do potrzeb ustalić stan faktyczny i nie pozostawić żadnych niewyjaśnionych istotnych dla sprawy okoliczności. Dokonana natomiast przez organ ocena zgromadzonego materiału powinna zostać przeprowadzona zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), a motywy którymi kierował się organ powinny zostać szczegółowo wyjaśnione w uzasadnieniu do wydanej decyzji. W ocenie sądu organy naruszyły art. 7 K.p.a., która stanowi, iż w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli a także przepis art. 77 § 1 K.p.a., stanowiący, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organy obu instancji nie podjęły czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób należyty materiału dowodowego. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Wobec braku stosownego wniosku sąd nie orzekał o kosztach postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło